خانه / اخبار تغذیه / علت بازار پر رونق روغن های جامد در کشور ایران کدام است ؟ ، منافع تولید کنندگان و یا سطح آگاهی پایین مصرف کنندگان ؟

علت بازار پر رونق روغن های جامد در کشور ایران کدام است ؟ ، منافع تولید کنندگان و یا سطح آگاهی پایین مصرف کنندگان ؟

بازار پر رونق روغن های جامد در کشور ایران مشکل کجاست منافع تولید کنندگان و یا سطح آگاهی پایین مصرف کنندگان

وزارت بهداشت ایران اعلام می کند حدود ۵۵ درصد روغن های مایع كشور در حال حاضر با فرآیند هیدروژناسیون به روغن نباتی جامد تبدیل می شود و تولیدكنندگان، علت عمده هیدروژناسیون روغن های مایع را گرایش مصرف كنندگان به استفاده از روغن جامد و سهولت حمل و نقل آن عنوان می كنند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ، در حالی كه كارشناسان تغذیه معتقدند علت اصلی مصرف بالای روغن جامد ناآگاهی مصرف كنندگان از مضرات این نوع روغن و بهره مندی روغن های نباتی و جامد از یارانه دولتی و در نتیجه برخورداری از صرفه اقتصادی بیشتر نسبت به روغن های مایع است. به ویژه اعلام می شود حدود ۵۰ درصد از روغن های عرضه شده در بخش دولتی از یارانه مصرف استفاده می كنند.
این در حالی است كه هر یك گرم چربی قادر به ایجاد۹ كیلو كالری انرژی در بدن است، ۲۵ تا ۳۰ درصد انرژی دریافتی روزانه جمعیت ایران از محل چربی ها تامین می شود. كارشناسان بهبود تغذیه توصیه می كنند كه تا حدامكان از روغن مایع كه فاقد اسیدهای چرب اشباع شده و ایزومر ترانس است استفاده شود یا در صورت اجبار به مصرف روغن جامد، مصرف كنندگان در هنگام خرید، به مشخصات درج شده بر روی برچسب كالا توجه كنند. در چنین شرایطی روغن های جامد یا نیمه جامدی كه میزان اسید چرب اشباع شده آنها حداكثر ۲۵ درصد و اسید چرب ترانس آنها كمتر از ۱۰ درصد باشد برای مصارف خوراكی مناسب تر و از زیان كمتری برخوردارند.
طی سال های گذشته در راه واردات روغن، موانعی پیش روی وزارت بازرگانی قرار داشته است. بر این اساس صادركنندگان كشورهای مبدا از فروش روغنی كه مدنظر واردكنندگان ایرانی بوده است خودداری می كردند. برای رفع این مشكل طی سال های گذشته، واردات روغن سویا افزایش یافت اما مقاومت روغن سویا در برابر ماندگاری و حرارت، بسیار كم بوده و در نتیجه كارخانه های تولیدكننده روغن مجبور شدند بخش عمده ای از روغن های تولیدی خود را كه انباشته از چربی های اشباع شده بود به صورت جامد عرضه كنند، اما طی دو سال گذشته صنایع روغن سازی تلاش كرده اند كه از میزان ۶۵درصد چربی اشباع شده از ایزومرترانس روغن های جامد را تا حد زیادی بكاهند.
در حالی كه هم اكنون در كشورهای پیشرفته صحبت از تولید محصولات غذایی بدون ترانس به میان آمده و ثابت شده است كه كاهش دو درصد ایزومر ترانس، در كاهش ۲۵درصدی بیماری های قلبی و عروقی موثر است. وزارت بازرگانی سعی كرده است كه ۵۰ درصد از واردات روغن را به تولیدكنندگان روغن واگذار كند تا از این راه آنها روغن های مرغوب تری را در بازار جهانی خریداری كرده و كیفیت روغن تولید شده در داخل كشور نیز افزایش یابد. البته در حال حاضر كارخانه های داخلی، روغن های جامد با ترانس بسیار كم تولید كرده و روغن مایع نیز فاقد ترانس است اما این روغن در مقابل حرارت مقاوم نبوده و صرفا برای مصارف سالاد و پخت با دمای كم مناسب است. در حال حاضر ۹۰درصد از روغن مصرفی در روستاها و ۸۰ درصد آن در شهرها روغن جامد است. در حالی كه مصرف روغن مایع در روستاها روزانه یك گرم و در شهرها روزانه سه گرم برآورد شده است، اعلام می شود كه شهرنشینان در طول روز ۴۵ گرم و روستاییان در همین مدت ۴۶ گرم روغن مصرف می كنند. همچنین در حال حاضر ۶۵ درصد از تركیبات چربی جمعیت ایران از منابع گیاهی و ۳۵ درصد باقیمانده از منابع حیوانی به دست می آید كه با روند افزایش مصرف روغن در كشور، تغییرات اپیدمیولوژیك ، افزایش شهرنشینی، بالارفتن نرخ اشتغال زنان و افزایش تمایل به مصرف غذاهای آماده، باعث افزایش دوباره مصرف روغن حیوانی خواهد شد.
از سال ۸۱ تلاش شد كه مصرف روغن مایع تا ۲۵ درصد از حجم مصرف روغن را تشكیل دهد، اما با بررسی هایی كه در سطح كشور انجام شد كارشناسان متوجه شدند برای انجام این كار و رسیدن به هدف موردنظر از نظر فرهنگی با مشكلات شدیدی مواجه هستیم. در بعضی استان ها و به ویژه روستاها، ضریب جذب روغن مایع حتی كمتر از پنج درصد است. در حال حاضر بهترین وضعیت از نظر مصرف روغن مایع در استان های فارس و اصفهان و بدترین وضعیت در استان های آذربایجان شرقی و غربی، كردستان، ایلام، خوزستان و سیستان و بلوچستان گزارش شده است.
برخلاف نگاه جامع كارشناسان در بخش صنایع غذایی به سمت كاهش مصرف روغن در سبد غذایی خانوار ایرانی، به نظر می رسد تا زمان برخورداری این ماده غذایی در عین حال مضر و مفید از یارانه دولتی، هیچ نهادی قادر به كنترل مصرف روغن نخواهد بود. كارشناسان غذایی همچنین معتقدند كه روغن می تواند چربی و انرژی مورد نیاز اقشار آسیب پذیر جامعه را فراهم آورده و چنانچه یارانه از این ماده غذایی حذف شود اقشار آسیب پذیر در تامین آن با مشكل مواجه خواهند شد. اما باتوجه به ضرورت بحث پیشگیری در بین اقشار آسیب پذیر برای كاهش بار هزینه های درمانی این واقعیت باید در اولویت قرار گیرد كه بیشترین نفع ناشی از حذف یارانه از روغن، متوجه اقشار آسیب پذیر جامعه خواهد شد.چراكه بادقت در هزینه بالای درمانی ونبود فرهنگ صحیح مصرف متوجه وسعت خطرات ناشی از مصرف، بالای روغن می شویم. در حال حاضر از هر ۸۰۰ مرگ ومیری كه در كشور اتفاق می افتد، ۳۰۰ مورد مربوط به بیماری های قلبی – عروقی است. رژیم غذایی نامناسب و پرچرب با افزایش تری گلیسیرید و كلسترول خون، موجب افزایش خطر بروز بیماری های قلبی – عروقی می شود. رعایت تنوع و تعادل غذایی، مصرف روغن مایع و فعالیت بدنی منظم و مناسب می تواند این خطر را كاهش دهد. در این زمینه تولیدكنندگان نیز باید سمت و سوی تولیدات را به سمت روغن های مایع تغییر دهند. چربی ها از جمله روغن های خوراكی، از عوامل مستعد كننده فرد برای ابتلا به این بیماری ها به شمار می آیند.
– مصرف زیاده از حد روغن باعث بروز اضافه وزن و چاقی شده و امكان افزایش كلسترول را فراهم می كند.
– مصرف شیر و مواد لبنی پرچرب و گوشت پرچربی به دلیل دارا بودن چربی های اشباع موجب افزایش كلسترول خون و بروز بیماری های قلبی -عروقی می شود. بنابراین حتی الامكان باید از مواد لبنی كم چرب و گوشت كم چرب استفاده كنید.
– روغن مایع به دلیل اینكه حاوی اسیدهای چرب غیراشباع فراوان و فاقد كلسترول است به روغن جامد ارجحیت دارد.
– روغن جامد هیدروژنه كه میزان اسیدهای چرب اشباع آن بیش از ۲۵ درصد و اسیدهای چرب ترانس آن بیش از ۱۰ درصد باشد، خطر ابتلا به امراض قلبی و عروقی را افزایش می دهد. بهتر است از روغن هایی كه میزان اسیدهای چرب اشباع آن تا ۲۵ درصد و اسیدهای چرب ترانس آن حداكثر تا ۱۰ درصد اصلاح شده و به صورت نیمه جامد است و برچسب دارند، استفاده كنید.
– ماهی، زیتون و مغز میوه ها به ویژه گردو حاوی روغن با كیفیت مطلوب هستند. روغن ماهی به دلیل دارا بودن اسیدهای چرب امگا ۳ و روغن زیتون و روغن گردو به دلیل دارا بودن اسیداولئیك فراوان باعث كاهش كلسترول بد (LDL) خون می شود و برای سلامت قلب و عروق مفید است.
– استفاده از حرارت بالا هنگام طبخ روغن باعث ایجاد تركیبات شیمیایی نامطلوب در روغن می شود. وقتی غلظت این تركیبات زیاد باشد روغن كدر، بدبو و غلیظ می شود. حرارت همچنین باعث دود كردن روغن می شود بنابراین باید روغن را با شعله كم حرارت دهید و از مصرف مجدد روغن حرارت دیده پرهیز كنید.
– حتی الامكان از مصرف غذاهای سرخ كرده خودداری كنید و در صورت لزوم از روغن مخصوص سرخ كردنی استفاده شود.
– روغن مایع مخصوص سرخ كردنی در مقابل حرارت پایدار است. اما این موضوع به آن معنی نیست كه از این نوع روغن چندین بار می توان برای سرخ كردن استفاده كرد. از روغن مخصوص سرخ كردن حداكثر۳ – ۲ بار آن هم نه با فاصله زمانی طولانی بلكه در حدود ۲۴ ساعت می توان استفاده كرد و پس از آن باید روغن حرارت دیده را دور ریخت.
– روغن نباید در هیچ مرحله ای بوی تند داشته باشد. ظهور بوی نامطبوع نشانه فساد روغن است.
– فرآورده های غذایی چرب مانند چیپس، كیك و بیسكوئیت باید درمحل خشك، خنك ، تاریك و به دور از جریان هوا نگهداری شود. به طور كلی مصرف چیپس به دلیل مقادیر زیاد روغن و نمك توصیه نمی شود.
– مواد غذایی حاوی چربی را باید در ظروف بسته یا با بسته بندی مناسب در یخچال نگهداری كرد.

همچنین بررسی کنید

تاثیر عالی زردچوبه بر درد مفاصل

استفاده از زردچوبه، در انواع غذا ها و نوشیدنی ها؛ از لاته سویا گرفته تا …

شایع ترین عوارض کار بیش از حد با کامپیوتر و راه حل آن

کار بیش از حد با کامپیوتر باعث بروز مشکلاتی در بدن می شود و با …