پزشکان بدون مرز درمان
خانه / آموزش سلامت / عوامل خطر زای سرطان سینه

عوامل خطر زای سرطان سینه

عوامل خطر

یک عامل خطر منفرد و خاص برای سرطان پستان وجود ندارد. ترکیبی از عوامل هورمونی، ژنتیک و احتمالاً عوامل محیطی می تواند خطر ایجاد سرطان پستان را افزایش دهد. مطابق جدول پشت صفحه بیش از 80% تمام

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز،  سرطان های سینه تک گیر هستند. به این معنی که در خانواده بیمار سابقه فامیلی ابتلا به سرطان پستان وجود ندارد. در سایر موارد باقیمانده دارای سابقه فامیلی هستند. هیچگونه شواهدی در مودر این که سیگار، کاشت سینه ی سیلیکون مصرف ضد عرق ها، پوشیدن بندهای سفت و فنری یا سقط خود به خودی احتمال خطر ابتلاء به سرطان پستان را افزایش می دهد، وجود ندارد همانطور که قبلاً بیان شده عوامل ژنتیک موثر است و باید گفت عوامل هورمونی و عوامل چاقی و رژیم غذایی و مصرف الکل خطر ابتلا را افزایش می دهد.

عوامل محافظت کننده

عوامل خاصی می توانند موجب محافظت در مقابل سرطان پستان شوند. یک مطالعه، نشان داده که فعالیت جسمانی خطر سرطان پستان را در زنان 20% تا 80% کاهش می دهد.

مطالعه در زمینه، موثرترین نوع ورزش و فعالیت و میزان دفعات آن در حال انجام است. تصور می شود شیردهی نیز به دلیل اینکه از برگشت قاعدگی جلوگیری کرده و از قرار گرفتن در معرض استروژن می کاهد خطر ابتلا به سرطان پستان را کاهش می دهد و تصوری
می شود که یک دوره بارداری کامل قبل از 30 سالگی نیز اثر محافظتی داشته باشد.

یک رژیم غذایی سالم نیز خطر ابتلا به سرطان پستان را کاهش می دهد.

سایر علل :

– عوامل وراثتی:

نقش فاکتورهای ارثی و ژنتیکی به عنوان عوامل مستعد کننده در ابتلا به سرطان پستان تأیید شده است. یک سوم از کل مبتلایان، دارای سابقة مثبت وقوع کنسر پستان در یک نفر یا تعداد بیشتری از وابستگان درجة اول یا دوم خود هستند.

در افرادی که خواهر یا مادر مبتلا به کنسر پستان داشته اند، ریسک ابتلا ۴ برابر است. اما این بدین معنی نیست که در صورت سابقة ابتلای مادر یا خویشاوند درجة یک، شما هم حتماً مبتلا خواهید شد.

سرطان پستان ناشی از ژن های دخیل در این بیماری و فاکتورهای وراثتی، معمولاً در سنین پایین(زیر ۴۰ سالگی) در چند نفر از خویشاوندان بیمار و در یک یا هر دو پستان (البته نه به طور همزمان) مشاهده  می شود. ژن های مختلف شناسایی شده می توانند خصوصیات بافت شناسی و شدت تهاجم تومور را تعیین کنند.

– رژیم غذایی :

مصرف مواد غذایی پر چرب و سرخ کرده، احتـمال بـروز سرطان پستان را تا دو برابر افزایش می دهد. کیفیت و کمیت چربی رژیم غذایی، هر دو بر ایجاد این بیماری مؤثرند. همچنین بین مصرف متوسط الکل با بروز این بیماری رابطه دیده شده که مکانیسم آن هنوز ناشناخته است.

مصرف هورمون:

تعیین نقش بالقوة هورمون ها در ابتلا به کنسر پستان از اهمیت بسیاری برخوردار است، چرا که میلیون ها نفر از زنان، مرتباً در حال مصرف داروهای ضد بارداری خوراکی و یا دریافت درمان های جایگزینی هورمونی در دوران یائسگی هستند. این عقیده وجود دارد که مصرف OCP ( قرص ضد بارداری خوراکی ) حتی به صورت طولانی مدت، تأثیری در افزایش میزان بروز سرطان پستان ندارد.

ولی مطالعاتی نیز به نفع آنست که مصرف طولانی مدت قرص های ترکیبی در افرادی که سن خیلی پایین داشته و  یا بارداری را پشت سر نگذاشته اند، می تواند در بـروز سرطان مـؤثـر باشد. اما پیشنهاد می کنند کـه نقش ایـن عوامل در ایجاد سرطان پستان حتی درصورت مثبت بودن، بسیار اندک خواهد بـود. ( بالعکس، داروهای ضـد بارداری خوراکی نقـش محافظتی در برابر تومورهای اپیتلیومی تخمدان و سرطان اندومتر رحم دارند. ) بررسی های سازمان بهداشت جهانی نشان می دهد که استفاده از داروی ضد بارداری تزریقی ( DMPA ) تأثیری در افزایش ریسک سرطان پستان ندارد.

هنوز مشخص نشده است که درمان جایگزینی هورمونی ( HRT )، در صورت وجود سوابق خانوادگی از سرطان پستان یا یافته های مثبت در بیوپسی قبلی، میزان خطر سرطان پستان را تغییر می دهد یا خیر.

بعضی پژوهشگران، مصرف استروژن در سنین قبل و بعد از یائسگی را که به منظور جبران کمبود هورمونی صورت می گیرد، با افزایش مختصر در ریسک سرطان پستان همراه می دانند. به ویژه اگر سابقه ای از بیماریهای خوش خیم پستان وجود داشته باشد. ولی  در صورت مصرف استروژن به همراه  پروژسترون، اطلاعات کافی از مقدار این تأثیر موجود نیست. در مجموع پیشنهاد شده که به طور متوسط زنان از HRT سود می برند.

– چاقی:

بنابر اکثر اطلاعات موجود، وزن بالا با بروز سرطان پستان ارتباط دارد. میزان ریسک در زنان چاق ۲-۵/۱ برابر سایرین است که این ریسک مربوط به به دوران یائسگی می باشد.

– سابقة سرطان اولیه:

در زنانی که سابقة مثبت قبلی از بروز سرطان پستان دارند، ریسک ابتلای پستان سمت مقابل ۴-۳ برابر است. همچنین با وجود سابقة قبلی از کارسینوم تخمدان یا رحم، احتمال بروز سرطان در پستان ۴/۱-۳/۱ برابر افزایش می یابد.

عوامل خطر زای سرطان پستان

عوامل خطر

توضیحات

جنس مونث

99% از موارد در زنان روی می دهد

افزایش سن

بالا رفتن سن همراه با افزایش خطر است

سابقه خانوادگی

سرطان پستان

داشتن وابسته ی درجه مبتلا به سرطان پستان(مادر، خواهر، دختر) احمال خطر را دو برابر افزایش می دهد. در صورتیکه دو نفر از وابستگان درجه 1 مبتلا به سرطان پستان باشند. احتمال خطر 5 برابر افزایش می یابد. احتمال خطر در صورتیکه فرد وابسته هنگام تشخیص سرطان در مرحله قبل از یائسگی بوده بالاتر است. پدر یا برادر مبتلا خطر افزایش را بالا می برد.

سابقه فردی

وقتی فردی تحت درمان سرطان قرار گرفته باشد خطر ابتلا به سرطان همان در پستان و پستان مقابل افزایش می یابد.

جهش ژنی

جهش ژنی BRCA-1 و BRCA-2 مسبب اکثر موارد سرطان های پستان ارثی هستند.

عوامل هورمونی

قائدگی زودرس

قبل از سن 12 سالگی

یائسگی دیر رس

بعد از سن 55 سالگی

عدم زایمان

نداشتن هیچ حاملگی منجر به زایمان

سن بالای اولین بارداری

سن بالای 30 سال در اولین بارداری

هورمون درمانی

استفاده از هورمون درمانی ترکیبی بعد از یائسگی (استروژن و پروژسترون) در حال حاضر یا استفاده دراز مدت از قبل

چاقی

چاقی با افزایش وزن خطر سرطان پستان را بعد از یائسگی افزایش می دهد و در قبل از یائسگی بافت چربی بیشتر میزان تولید استروژن افزایش می یابد در نتیجه احتمال خطر افزایش می یابد.

مصرف الکل

مصرف الکل، آبجو، شراب و … که روزانه نوشیده شود.

احتمال خطر را در حدود 5/1 برابر افزایش می دهد.

مواجه با پرتوهای یونیزان در دوران بلوغ یا اوائل سن بزرگسالی

در صورتیکه بافت پستان در مراحل رشد خود درمعرض اشعه قرار گرفته باشد (دوران بلوغ) مانند پرتو درمانی در زنانی که به علت بیماری غدد لنفاوی در معرض اشعه در ناحیه سینه قرار گرفته باشد. درمعرض خطر ابتلای بالاتری هستند.

تهیه کننده: شهره کامران زاده
کارشناس پرستاری

منابع:
– پرستاری داخلی- جراحی- برونر و سودارث 2010
– تولید مثل و بیماریهای پستان- سوزان س- اسملترز
– پرستاری داخلی- جراحی دوریس اسمیت

تلگرام

مطلب پیشنهادی

درمان بیماران کلیوی با کمک سلول درمانی و دارو درمانی

این روزها تب استفاده از سلول های بنیادی برای درمان بسیاری از بیماری ها در …

بلایی که صفحه‌های دیجیتالی سر چشمان‌مان می‌آورند؟

در سال‌های اخیر مدت زمان پشت میز نشینی افراد و خیره شدنشان به صفحه نمایشگر …