خانه / اخبار تغذیه / هر نوع ظرف غذا و هر نوع غذا را در میکروویو(به اشتباه ماکروويو گفته مي شود ) قرار ندهید

هر نوع ظرف غذا و هر نوع غذا را در میکروویو(به اشتباه ماکروويو گفته مي شود ) قرار ندهید

تمامی دستگاه های موجود در جهان که برای راحتی انسانها اختراع گشته اند تعدادی مزایا و همچنین  یک سری معایب دارند . انسانها در هنگام استفاده از هر دستگاه باید به سود و زیان آن دستگاه برای خود و خانواده اش و سازگاری زندگی خود با امکانات موجود توجه کند . ميکروويو که به اشتباه ماکروويو خوانده مي شود، نیز یکی از همین دستگاه ها است . مقاله زیر که به نقل از شرق می باشد با هدف تایید و یا رد میکروویو در سایت درج نگشته است بلکه هدف ما همچون همیشه افزایش سطح آگاهی شما برای زندگی سالمتر می باشد .  

میکروویو از ترکيب دو واژه مايکرو يا ميکرو MICRO (به معني کوچک) وويو WAVE (به معني موج) تشکيل شده است و به معناي امواج با طول موج کوتاه و تعداد نوسانات (فرکانس) بسيار بالا مي باشد. فرکانس چنين امواجي، بين۳۰۰ مگاهرتز تا چند گيگاهرتز در ثانيه مي تواند باشد. بُرد چنين امواجي کوتاه بوده و در حد چند متر است، ولي ميزان نفوذ آن ها نسبتا بالا است و از درون ابر و غبار عبور مي کنند. هر چه فرکانس بيشتر باشد، شدت نفوذ بيشتر ولي بُرد امواج، کوتاه تر مي شود. به عنوان مثال هر چيزي که در مجاورت دستگاه نوسان ساز اجاق هاي ميکروويو معمول قرار داشته باشد، به شدت تحت تاثير ارتعاشات قرار مي گيرد. در حالي که اگر نيم متر از منبع ارتعاش دور شود، قدرت امواج به يک صدم کاهش خواهد يافت.

 امواج داراي طول موج کوتاه، هنگام برخورد به ماده، چنان موجب ارتعاش و تغيير قطب هاي منفي و مثبت موجود در آن مي شوند که اين جنبش بالاي ملکول ها موجب به هم خوردن شديد آن ها و ايجاد اصطکاک درملکول ها و در نهايت سبب گرم شدن آن ماده مي شود. در اين ميان نقش آب در درون ماده غذايي بارزتر است. زيرا ملکول هاي آب که قطبي هستند (همچون ديگر ملکول هاي قطبي)، بيشتر تحت تاثير نوسانات قرار گرفته و به شدت شروع به جابه جايي در محل خود مي کنند. به همين دليل هر چه غذا رطوبت بيشتري داشته باشد سريع تر تحت تاثير اين امواج قرار مي گيرد. البته امروزه اغلب دستگاه هايي که تحت عنوان ميکروويو به فروش مي رسند، علاوه بر لرزاننده ي (نوسان يا موج ساز) مورد بحث، داراي يک يا چند المنت (سيم فلزي اي که در مقابل جريان برق مقاومت بالايي دارد و موجب گرم شدن آن مي شود) هستند که به عنوان گريل (کباب پز) و فر، داخل دستگاه قرار داده شده اند. چنين دستگاه هايي را به عنوان “ميکروويو گريل دار” و يا “ميکروويو+ گريل+ فر” و يا کامبينيشن (يعني ترکيب چند دستگاه) مي شناسند

معايب اجاق هاي ميکروويو

۱- اين دستگاه غذا را در مدت کوتاهي گرم مي کند و يا مي پزد. ولي غذاي طبخ شده در آن چندان خوشمزه نيست. در ضمن در مورد استفاده از آن، چند نکته ي اساسي نيز وجود دارد. منبع ارتعاش در دستگاه ميکروويو ثابت است و اگر غذايي در مجاورت آن باشد تنها بخشي که نزديک منبع ارتعاش قرار دارد گرم مي شود. ميزان نفوذ امواج در ماده ي غذايي حدود ۳- ۵/۲ سانتي متر مي باشد. در داخل دستگاه هاي قديمي، چرخاننده اي وجود داشت که با حرکت دادن غذا در جلوي دستگاه هاي لرزاننده به تمام غذا، اجازه ي دريافت انرژي کافي براي گرم شدن را مي داد. اغلب دستگاه هاي ميکروويو علاوه بر سيستم چرخاننده، داراي پروانه ي (عموما فلزي) جداگانه اي نيز هستند که با جابه جا کردن هوا، به همه ي مواد غذايي گرما مي رساند.

۲- براساس برخي مطالعات، ارتعاشات شديد ميکروويو موجب پاره شدن ديواره ي سلول هاي غذاها و به هم ريختن ساختمان ظريف برخي مواد غذايي از جمله ويتامين ها شده و آن ها را به سرعت از بين مي برد.

در ضمن در اثر به جا ماندن راديکال هاي آزاد باقيمانده ي حاصل از ضايعات ويتامين ها و ديگر ملکول هاي تخريب شده، ممکن است درون غذا ترکيبات جديد خطرناکي ايجاد شود. برخي مطالعات، تغييراتي را در خون افراد استفاده کننده از غذاهاي ميکروويو شده گزارش نموده اند و همچنين احتمال سرطان زا بودن اين دستگاه را مطرح کرده اند.

۳- نمي توان از هر نوع ظرفي در اجاق هاي ميکروويو استفاده کرد. زيرا برخورد امواج با سطح فلزات، ممکن است موجب ايجاد شعله و آتش سوزي و حتي انفجار دستگاه شود. اکنون ظروف فلزي مخصوصي جهت استفاده در ميکروويوها ساخته شده است. امروزه ظروف فراواني با برچسب “قابل استفاده در ميکروويو” در معرض فروش هستند، ولي اينکه براي کنترل کيفيت و سلامت آن ها از کدام استاندارد استفاده شده و يا بايد استفاده شود به طور دقيق مشخص نيست. برخي ظروف پلاستيکي غير استاندارد، هنگام تماس با مواد داغ، پليمرهاي شيميايي منتشر مي کنند که براي بدن انسان ايجاد مسموميت کرده و مصرف غذاهاي گرم شده در اين ظروف را خطرناک مي سازد. به همين دليل توصيه نمي شود غذا يا نوشيدني هاي داغ را در ظروف پلاستيکي نگهداري و يا سرو نمايند.

بحث ضررهاي ناشي از استفاده از اين دستگاه در طبخ و گرم کردن غذا، از مدت ها پيش مطرح بوده است. طبق نظر مخالفان با استفاده از اين دستگاه، امواج اين دستگاه علاوه بر ضايعات مواد غذايي، ممکن است به افراد نيز برخورد کرده و موجب ضايعاتي در بدن آن ها شود. طبق مطالعات علمي، حتي استفاده ي طولاني مدت از دستگاه(ميکروويو)، به دليل وجود امواج با طول کوتاه موجب ايجاد ضايعات و سرطاني کردن بافت هاي بدن فرد استفاده کننده مي شود. موادي از نشت امواج حاصل از اجاق هاي ميکروويو گزارش شده که در دراز مدت موجب نابودي برخي افراد استفاده کننده شده و حتي به مرگ برخي آن ها نيز انجاميده است. فرهاي ميکروويو امروزي نسبت به اولين نسل اين دستگاه ها (که بيش از سي سال پيش به بازار آمدند) ايمني بيشتري دارند. امکان خروج امواج از آن ها بسيار کمتر است و معمولاً در کارخانه توسط دستگاه هاي حساس، آزمايش و کنترل مي شوند. در ضمن اين اجاق ها (چه انواع قديمي و چه انواع پيشرفته ي امروزي)، هيچ نوع تشعشع راديو اکتيويته اي توليد نمي نمايند. علاوه بر نکات ياد شده، سوختگي ناشي از استفاده از اين دستگاه نيز مطرح است، ولي نسبت به ساير روشهاي پخت ،احتمال سوختگي کمتر است.

پختن تخم مرغ در اين دستگاه، گاه به انفجار آن در محوطه ي اجاق ميکروويو منجر مي شود. گرم کردن شير در ظروف شيشه اي، سبب مي شود حرارت شير بسيار بيشتر از حرارت ظرف آن باشد. نوشيدن چنين شيري موجب سوختگي شديد هم گرديده است.

در ضمن مواردي از کاهش سطح هموگلوبين خون در اثر مصرف شير گرم شده با مايکروويو نيز گزارش شده است. همچنين هنگام گرم کردن شير مادر ( منظور شير مادر نگهداري شده در فريزر مي باشد) در ميکروويو، ايمنوگلبولين هاي موجود در شير مادر به سرعت تخريب مي شوند. به همين دليل استفاده از اين دستگاه در گرم کردن غذاي کودکان توصيه نمي شود. مثال ديگر از تفاوت گرمايي مواد مختلف هنگام گرم کردن آن ها در اجاق ميکروويو، گرم کردن غذاها در ظروف سفالي است. ظروف سفالي معمولا از مواد داخل آن گرم تر مي شوند. دست زدن به اين ظرف موجب سوختگي مي شود. به عنوان نمونه اي ديگر، هنگام استفاده از اجاق ميکروويو جهت گرم کردن نان شيريني مربايي، مرباي درون شيريني به شدت گرم مي شود در حالي که بقيه ي مواد هنوز خيلي گرم نشده اند.هواي داخل دستگاه ميکروويو، بسيار خنک ترازغذ اي در حال پخت و يا گرم شدن است. زيرا ارتعاشات توليدي اجاق ميکروويو، موجب لرزش ملکول هاي غذايي و همچنين ملکول هاي هوا مي شود؛ ولي اين ارتعاشات به گرم شدن هوا نمي انجامد

مزایای اجاق هاي میکروویو

در عين حال که برخي مطالعات نکاتي را درباره زيان ها و عوارض حاصل از استفاده ميکروويو مطرح کرده اند، ولي مطالعات متعددي هم وجود دارند که اعلام مي کنند، استفاده از ميکروويو موجب ايجاد ضايعاتي بيشتر از ديگر روش هاي پخت در مواد غذايي نمي شوند. حتي برخي مطالعات بيان مي کنند که استفاده از سرعت بالاي گرم کردن به کمک اين دستگاه، موجب کاهش تخريب برخي از مواد غذايي مي شود. رابينسون در کتاب “اصول تغذيه” خود اشاره کرده است که، پخت سبزي ها در فرهاي ميکروويو به مدت کوتاه ( به جاي آب پز کردن آن ها در مدت طولاني )، سبب حفظ بيشتر مواد غذايي موجود در آن ها مي شود. در ضمن در مراحل پخت با اين اجاق ها، کيفيت پروتئين هاي غذا بهتر از روش هاي ديگر حفظ مي شود، که دليل آن احتمال اکسيد اسيون کمتر گوشت هاي پخته شده درميکروويو است. طبق بررسي هاي انجام شده در کشور کره، امکان ايجاد مواد سمي از قبيل ان- نيتروزو- دي متيل آمين، هنگام پخت مواد غذايي دريايي در روش بخارپز و ميکروويو کمتر از ساير روش هاي پخت است. در سال 2000، مطالعه انجام شده در سوييس بيانگر اين مطلب بود که امکان اتلاف ويتامين هاي تيامين و ريبوفلاوين در روش سنتي جوشاندن لوبيا سبز، در مقايسه با ميکروويو کردن بيشتر است.

اجاق هاي ميکروويو انرژي کمتري مصرف مي کنند، بنابراين علاوه بر زمان، در سوخت نيز صرفه جويي مي کنند و مقرون به صرفه نيز هستند.

در ضمن برخي تحقيقات حاکي از آن است که ميکروويو کردن روغن زيتون، از فعاليت ليپاز و ليپوپر اکسيد از موجود در روغن جلوگيري کرده و در نتيجه احتمال فساد آن را کم مي کند. همچنين ميکروويو کردن پسته، بادام زميني و ذرت ، احتمال آلودگي اين مواد را به قارچ خطرناک افلاتو کسين کاهش مي دهد. به نظر برخي از محققان استفاده از ميکروويو به دلايل متعددي مناسب است. اين دلايل عبارتند از:

1- مدت حرارت دهي کمتر

2- وجود احتما ل کمتر براي تشکيل بو و خشک شدن غذا

3- حفظ مواد مغذي، حداقل در حد بقيه روش هاي پخت

4- از بين رفتن باکتري ها و ديگر عوامل بيماري زا

5- هيچ نوع مسموميتي ناشي از پختن در اجاق ميکروويو شناخته و اثبات نشده است.

توصيه هايي جهت استفاده ي بهتر از اجاق هاي ميکروويو

1- بهتر است هنگام کار با اجاق ميکروويو ، از آن دور بمانيد و حداقل فاصله اي بيش از 2 متر با آن داشته باشيد تا احتمال سوختگي انسان کمتر شود.

2- پس از اين که کار پخت در اجاق ميکروويو به پايان رسيد، بايد مدت کوتاهي صبر کرد، ( زيرا پخت غذا تا مدتي پس از خاموشي دستگاه ادامه مي يابد) سپس غذا را از دستگاه خارج نموده و به مصرف رسانيد. در صورت نياز، مراحل بعدي را با ساير وسايل ادامه داد. زيرا ماندن غذا به مدت طولاني در اجاق، ممکن است موجب آلودگي و افت کيفيت شود. غذايي که توسط ميکرو ويو ، يخ زدايي شده است لازم است به سرعت از فر خارج شود و مورد استفاده قرار گيرد زيرا چنين غذايي براي آلودگي ميکروبي و فساد، آمادگي بسياري دارد.

3- بهتر است از ظروف کم عمق و درب دار استفاده شود .

4- مواد غذايي بايد به قطعات کوچک تر تقسيم شوند .

5- گوشت ها بايد ازاستخوان جدا شوند.

6- در طول مراحل پخت،بايد مواد غذايي چند بار به هم زده شوند تا گرما به خوبي و به مقدار کافي به تمام نقاط غذا برسد، بدين ترتيب علاوه بر پخت مناسب، احتمال آلودگي ميکروبي نيز به حداقل مي رسد.

7- البته پخت غذا ( به هر روشي هم که باشد) ، هميشه نمي تواند خطرات ناشي از آلودگي هاي ميکروبي را به کلي رفع نمايد. از آن جا که قدرت گرم کنندگي اجاق ميکروويو در سطح غذا بيشتر مي باشد، بهتر است قطعات کوچکتر در مرکز ظرف و قطعات بزرگتر مواد غذايي در کناره ي ظرف قرار گيرند تا حرارت مناسب به قطعات بزرگ تر برسد. چنانچه امکان هم زدن غذا وجود ندارد ( و در کل در همه موارد )، بهتر است پس از پايان پخت، تا مدتي ظرف دست نخورده باقي بماند تا حرارت به خوبي در تمام نقاط غذا منتشر شود.

8- بهتر است درب ظرف ، در طي مراحل پخت روي ظرف باشد تا مقداري بخار در ظرف جمع شده و به پخت مناسب غذا کمک کند؛ ولي درب ظرف بايد به صورتي قرار گيرد که خروج مقداري بخار امکان پذير باشد.

9- اگر براي پخت غذا از قدرت کمتر دستگاه به مدت طولاني تر استفاده شود، مطلوب تر از زماني خواهد بود که دستگاه با قدرت بالا و مدت کوتاه غذا را بپزد.

10- ظرف مورد استفاده بهتر است گرد يا بيضي باشد زيرا پخت در ظروف گوشه دار، موجب رسيدن حرارت بيشتر به غذاهاي موجود در گوشه هاي ظرف شده و به سوختگي يا کاهش کيفيت اين بخش از غذا منجر مي گردد. بهترين ظروف براي استفاده در تمام دستگاه ها و از جمله اجاق هاي ميکروويو، ظروف شيشه اي مناسب پخت هستند.

11- استفاده از کاغذ روزنامه و مقوا و چيزهاي مشابه در اين دستگاه مجاز نمي باشد. همواره لازم است براي استفاده بهينه از اين گونه دستگاه ها، کتابچه ي راهنماي آن ها به دقت مطالعه و روش هاي پخت مطابق توصيه هاي کتابچه مزبور انتخاب و اجرا شوند.

همچنین بررسی کنید

هر ۱۰۰ گرم شکر چند کالری دارد؟

هر یک گرم شکر دارای ۴ کالری و فاقد هرگونه ارزش غذایی است. این امر …

نتایج بدترین شیوه‌های کاهش وزن چیست؟

نایب رئیس انجمن پیشگیری و درمان چاقی گفت: شیوه‌های کاهش وزن سریع زمینه ابتلا به …