خانه / بيماري غير واگير / علت و علائم درد روی پا

علت و علائم درد روی پا

درد روی پا شاید در نگاه اول کمی غیر معمول به نظر برسد؛ خصوصا اگر اخیرا هیچ آسیبی به آن وارد نشده باشد. با این وجود بد نیست بدانید که این ناحیه می‌تواند تحت تأثیر انواع بیماری‌ها و صدماتی فراتر از شکستگی استخوان و کبودی قرار گیرد.
درد روی پا؛ علائم، دلایل و راه‌های درمان

پای انسان نه تنها از استخوان و ماهیچه بلکه از رباط‌ها و تاندون‌های فراوان تشکیل شده است. این عضو تقریباً تمام وزن بدن را در طول روز تحمل می­‌کند؛ از این رو شایع بودن درد پا خبر تعجب آوری نیست. گاهی اوقات این درد در قسمت روی پا متمرکز است که راه رفتن و حتی ایستادن را برای فرد سخت می‌کند. این درد بسته به علت بروز و میزان آسیب احتمالی، می‌تواند خفیف یا شدید باشد. در بیشتر موارد علت بروز این درد آسیب دیدگی، کار کشیدن بیش از حد، سایش، پارگی و یا حتی پوشیدن کفش نامناسب است. در این مقاله به بررسی علل احتمالی درد روی پا و راه‌های درمان آن‌ها خواهیم پرداخت. با ما همراه باشید.
در این مطلب می‌خوانید:
علت بروز درد روی پا
انواع درد روی پا
تشخیص درد روی پا
عمده علائم مرتبط با درد پا
درمان درد روی پا
علت بروز درد روی پا چیست؟
این درد می‌تواند نتیجه‌ی آسیب دیدگی نواحی زیر در بدن باشد:
استخوان: به عنوان مثال شکستگی استرسی (استرس فراکچر)، سندرم سینوس تارسی، انگشت چکشی، پتکی، چنگالی یا ائتلاف تارسال
بافت نرم: به عنوان مثال تاندونیت اکستانسور یا تاندون تیبیالیس قدامی
پوست: به عنوان مثال پای ورزشکار (athletes foot)
بیماری‌ها: به عنوان مثال نقرس، گانگلیون (کیست مچ پا) یا آسیب‌های عصبی

انواع درد روی پا
۱. شکستگی استرسی (Stress Fractures)
شکستگی استرسی زمانی رخ می‌دهد که یکی از استخوان‌های پا یک شکستگی کوچک را تجربه کند. این بیماری معمولاً به دلیل استفاده بیش از حد پا در ورزش اتفاق می‌افتد. در بسیاری از موارد شکستگی واقعی ممکن است بسیار کوچک و به عرض یک تار مو، اما به همان اندازه دردناک باشد. این بیماری در صورت معالجه زودهنگام، سریعاً بهبود خواهد یافت؛ اما اگر پیگیری لازم انجام نشود، عود کرده و به یک دردسر جدی تبدیل خواهد شد.
علائم

درد شدید
تورم و حساسیت زیاد در محل شکستگی
دلایل

استفاده زیاد از پا مثلاً لگد زدن، دویدن، پریدن
تمرین زیاد
درمان
یخ
استراحت
بالا نگه داشتن پا
استفاده از بریس
دارو
عصای زیر بغل
جراحی
پیشگیری

پیشرفت ورزش: از قانون ۱۰٪ پیروی کنید؛ به این معنی که شدت یا مدت زمان ورزش را در هفته بیش از ۱۰٪ افزایش ندهید. این کار به بدن این امکان را می‌دهد تا با فعالیت بیشتر سازگار شود.
کفش: از راحتی و مناسب بودن کفش‌هایی که به پا می‌کنید، اطمینان حاصل کنید. اگر از مشکلاتی چون کف پای صاف یا قوس دار رنج می‌برید، در مورد نیاز به کفش‌های طبی خاص با پزشک معالج صحبت کنید.
ورزش متنوع: نوع ورزشی که انجام می دهید را تغییر دهید تا همیشه همه‌ی فشار ورزش روی یک نقطه‌ی خاص پا نباشد.
رژیم غذایی: از وجود مقدار زیاد کلسیم و ویتامین D در رژیم غذایی خود اطمینان حاصل کنید؛ این دو ماده به تقویت استخوان‌ها کمک می‌کنند.
ورزش: تقویت عضلات اطراف پا و مچ خستگی عضلات را کاهش داده و با بهبود تراکم استخوان، خطر ابتلا به شکستگی استرسی پا را کاهش می‌دهد.

درد روی پا؛ شکستگی استرسی

۲. سندرم سینوس تارسی
سندرم سینوس تارسی معمولاً در اثر خارش مچ پا یا به سبب فشار مکرر ناشی از دویدن یا راه رفتن با کف پای صاف رخ می‌دهد و به درد مداوم و حساسیت سطح پا ناشی از التهاب منجر می‌شود. این بیماری در صورت درمان به موقع، سریعاً بهبود می‌یابد؛ اما در صورت عدم پیگیری، می تواند به بروز درد مزمن منجر گردد. هرگونه درد و بی ثباتی همیشگی، به ویژه اگر قبلاً مچ پا اسپری شده باشد، باید کاملا بررسی شود تا ابتلا یا عدم ابتلا به این سندرم محرز گردد.

علائم

درد: دردی عمیق که بر نواحی مبتلا به سندرم متمرکز بوده و با فعالیت‌های طولانی مانند پیاده‌روی یا دویدن شدت و با استراحت تسکین می‌یابد.
عدم ثبات و پایداری: به ویژه هنگام ورزش بر روی زمین یا روی شیب، هنگام پرش یا تغییر جهت سریع.
سفتی: احساس سفتی در نواحی قوزک پا که پس از اندکی حرکت و روان شدن قوزک، بهبود می‌یابد.
حساسیت به لمس: در نواحی بیرونی و جلوی مچ پا
درد با حرکات مچ پا: به خصوص حرکت اینورژن (چرخاندن کف پا به سمت داخل) و پلانتار فلکسیون (نوک انگشتان پا به پایین)
دلایل

پیچ خوردگی مچ پا
عدم ثبات در طولانی مدت
تغییر بیومکانیک پا
درمان و پیش آگهی

استراحت
داروی ضد التهابی غیر استروئیدی
یخ معمولی
فیزیوتراپی
کفش
ورزش
ورزش استقامتی
فعالیت مجدد
عمل جراحی

۳. انگشتان چکشی، پتکی و چنگالی
انگشت چکشی، پتکی و چنگالی پا مشکلات مشابهی هستند که همگی در اثر ناهنجاری مفاصل انگشت پا و پوشیدن کفش نامناسب، آغاز شده و به آرامی رشد می‌کنند؛ همچنین ظهور آن‌ها می‌تواند به دلیل آسیب عضله یا عصب پا باشد. عدم تعادل عضلات، باعث می شود تا انگشتان پا به حالت‌های عجیب و دردناک خم شده و راه رفتن و فعالیت فرد را محدود کنند. این بیماری‌ها با افزایش سن شایع‌تر شده و به طور میانگین حدود ۱۰ الی ۱۵ درصد افراد را تحت تأثیر قرار خواهند داد. خانم‌ها پنج برابر بیشتر از آقایان در معرض انگشت چکشی، پتکی و چنگالی قرار دارند.

علائم

حالت غیر طبیعی پا: آشکارترین علامت انگشت چکشی، پتکی و چنگالی، حالت‌های غیرطبیعی انگشتان پا است که در بالا توضیح داده شد.
درد انگشت پا: حالت غیرطبیعی انگشتان به اصطکاک بیش از حد انگشتان پا با قسمت جلوئی کفش منجر می‌شود که می‌تواند بسیار دردناک باشد.
میخچه و پینه: اصطکاک مکرر می تواند به ظهور میخچه و پینه در بالای انگشتان پا منجر شود.
سفتی انگشتان پا: در این بیماری‌ها مفاصل به شکل عجیبی سفت می‌شوند. در مراحل اولیه بیماری، می‌توان با دست انگشت مورد نظر را صاف کرد؛ اما در صورت پیشرفت، ممکن است این سفتی دائمی باشد.
دلایل

کفش‌های تنگ و نوک تیز
آسیب دیدگی انگشتان
مشکل در اعصاب یا رگ‌های خونی
آرتروز
درمان

ورزش
عمل جراحی
کایروپودی (معالجه با ماساژ)
ارتوتیک (وسایل محافظ که برای اصلاح عملکرد پا استفاده می‌شوند)
تراشه / رکاب
کفش مناسب
تزریق

۴. تاندونیت اکستانسور
تاندونیت اکستانسور یک بیماری شایع است که سبب بروز درد در قسمت روی پا می‌شود. این شکل از تاندونیت پا، در اثر التهاب یا سوزش تاندون‌هایی که انگشتان پا را به سمت بالا می‌کشند، ایجاد می‌شود. به طور معمول، تاندونیت اکستانسور به دلیل اصطکاک مکرر بر سطح روی پا یا فشار بیش از حد ناشی از کفس نامناسب ایجاد می‌شود.

علائم

درد روی پا: این درد با فعالیت شدیدتر شده و با استراحت بهبود خواهد یافت. سطح روی پا حساس می‌شود و کفش پوشیدن را برای فرد دشوار می‌کند.
تورم: تورم و کبودی ملموس در سطح روی پا مشاهده می‌شود.
کبودی: احتمال بروز کبودی ملایم در قسمت روی پا وجود دارد.
دلایل

اصطکاک زیاد: تاندونیت اکستانسور معمولاً به دلیل مالش کفش به سطح روی پا ایجاد می شود.
فعالیت: افرادی که زمان‌های طولانی روی پاهای خود می ایستند و طور ویژه روی سراشیبی حرکت می‌کنند، بیشتر در معرض این بیماری قرار دارند.
سفتی ماهیچه ساق: سفتی ماهیچه ساق، ماهیچه‌های اکستانسور را تحت فشار بیشتری قرار داده و احتمال بروز تاندونیت را افزایش می‌دهد.
قوس غیر طبیعی کف پا: در افرادی که کف پای قوس دار دارند، فشار بیشتری بر سطح روی پا متمرکز است و افرادی که کف پای آن‌ها صاف است، تاندون‌های اکستانسور تحت فشار بیشتری هستند، هر دو این موارد احتمال ایجاد تاندونیت را افزایش می‌دهد.
جراحات: تاندونیت اکستانسور می‌تواند پس از آسیب دیدگی‌های مختلف مثل فشار زیاد روی یک جسم سنگین روی سطح پا یا لگد محکم با روی پا رخ دهد.
درمان

استراحت
یخ
دارو
ورزش
ارتوتیک
فیزیوتراپی
تزریق استروئید

۵. تاندون تیبیالیس قدامی (تاندونیت مچ پا)
تاندونیت مچ پا، یکی از اصلی‌ترین دلایل درد پا است. تاندونیت در واقع التهاب یا سوزش تاندون‌ها است که معمولاً به دلیل حرکات مکرر، کشش یا پیچ خوردن مچ پا است. علائم تاندونیت پا معمولاً شامل درد، تورم و سفتی بوده و بهبودی آن معمولاً دو تا سه ماه طول می کشد. در صورت عدم درمان به موقع این بازه زمانی افزایش خواهد یافت؛ بنابراین تشخیص و درمان فوری در درمان این بیماری یک امر ضروری است. تمام تاندون‌های پا در معرض تاندونیت قرار دارند.

علائم

افزایش تدریجی درد در جلوی مچ و سطح روی پا که با استراحت بدتر می‌شود.
دلایل

استفاده بیش از حد: تاندونیت معمولاً زمانی اتفاق می افتد که فشار بار روی تاندون زیاد باشد، فرضا زمانی که سخت کار می‌کنید یا به طور مداوم فعالیت‌های کششی شدید انجام می‌دهید.
ساختار غیر طبیعی پا: در صورت غیرطبیعی بودن ساختار پا، مانند کف پای صاف یا قوس دار، فشار بیشتری روی تاندون‌ها اعمال می‌شود؛ در نتیجه فرد بیشتر در معرض خطر ابتلا به تاندونیت قرار دارد.
آسیب: تاندونیت پا ممکن است بعد از آسیب دیدگی‌های پا یا مچ ایجاد شود، مثل پیچ خوردن رباط پا اصطکاک بیش از حد با کفش
بیماری‌ها: برخی از بیماری‌های التهابی مانند نقرس و آرتریت روما