علل، عوامل و علائم سرطان لوزالمعده

سرطان پانکراس پنجمین سرطان کشنده در ایران می باشد، این سرطان ۶ درصد از کل مرگ و میرهای ناشی از سرطان در جهان را به خود اختصاص می دهد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، سرطان لوزالمعده به نام بیماری خاموش خوانده می شود، زیرا علائم آن در مراحل اولیه بیماری مشخص نمی شود. اما زمانی که سرطان پخش شد، در بالای شکم و پشت، درد دیده می شود.

بعد از غذا خوردن و دراز کشیدن، درد بدتر می شود.

دیگر علائم عبارتند از: زردی (یرقان)، ادرار تیره و مدفوع روشن، لخته خونی، سوء هاضمه، اسهال، تهوع، کاهش اشتها، کمبود وزن، خستگی، ضعف و افسردگی.

علل سرطان لوزالمعده

- سیگار : افراد سیگاری ۲ تا ۳ برابر غیر سیگاری ها در معرض این بیماری قرار دارند.
- سن : بعد از ۴۵ سالگی این بیماری شروع می شود.
- جنسیت: بیشتر در زنان شایع است.
- دیابت
- پانکراتیت (التهاب لوزالمعده) مزمن
- سیروز کبدی
- سابقه خانوادگی ابتلا به سرطان لوزالمعده
- داشتن رژیم پر چرب
- چاقی
- عدم فعالیت بدنی

سرطان لوزالمعده به نام بیماری خاموش خوانده می شود، زیرا علائم آن در مراحل اولیه بیماری مشخص نمی شود

عواملی که خطر سرطان پانکراس را افزایش می دهند

- سابقه خانوادگی :  ۵ تا ۱۰ درصد بیماران مبتلا به این سرطان در خانواده خود سابقه این بیماری را دارند.

- سن : افزایش سن یکی از عوامل خطرزا برای این بیماری می باشد، بطوریکه بیشتر افرادیکه دچار این سرطان می شوند بالای ۶۰ سال سن دارند، و معمولا افراد زیر ۴۰ سال دچار این بیماری نمی شوند.

- سیگار کشیدن.
- مصرف کم میوه و سبزی.
- مصرف زیاد گوشت قرمز.
- مصرف زیاد نوشابه و سایر نوشیدنی های پرشکر.
-اضافه وزن.
- مرض قند.
- التهاب مزمن لوزالمعده(پانکراتیت).
- عفونت هلیکو باکتر پیلوری.
- بیماری التهاب لثه یا پریودنتال.

غییر شیوه ی زندگی برای کاهش خطر سرطان پانکراس

- سیگار کشیدن:

یکی از عوامل افزایش خطر سرطان پانکراس می باشد. افرادیکه سیگار می کشند معمولا دوبرابر دیگران در خطر ابتلا به سرطان پانکراس هستند. البته شایان ذکر است با ترک سیگار می توان خطر سرطان پانکراس را کاهش داد.

- چاقی:

تحقیقات زیادی به نقش چاقی در ابتلا به سرطان پانکراس تاکید دارند. ریسک ابتلای افراد ورزشکار به سرطان پانکراس نصف افراد کم تحرک است.

تعداد دیگری از رفتارها و عادات غذایی ما برای تاثیر آنها بر ریسک سرطان پانکراس بررسی شده اند. اما تاثیر افزاینده یا کاهنده برریسک سرطان نداشته اند، بعضی از آنها عبارتند از:

- نوشیدن قهوه

- استفاده از آسپرین

-داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی (NSAID ) مانند ایبوبروفن یا ناپروسین.

لازم به ذکر است که متاسفانه هیچ کدام از این تغییرات نمی تواند ریسک ابتلا به سرطان پانکراس را از بین ببرد، اما ورزش، وزن متعادل و سیگار نکشیدن می تواند این خطر را کم کند.

رژیم غذایی و سرطان پانکراس

تحقیقات زیادی برای مشخص کردن غذاهایی که ممکن است، خطر سرطان پانکراس را بالا ببرند، انجام شده است. اما هیچکدام نتوانسته اند به نتیجه ی قابل اتکایی برسند، بعضی از این نتایج بشرح زیراند:

- رژیم غذایی آمریکایی، شامل چربی زیاد و دودی شده، در بعضی از تحقیقات باعث افزایش خطر سرطان پانکراس شده اند.

- رژیم غذایی سالم، شامل سبزیجات و میوه جات تازه، در بعضی از تحقیقات کاهش دهنده خطر سرطان پانکراس بودند.

- در آزمایشات، موش های آزمایشگاهی که رژیم غذاییشان پر از چربی و پروتئین بود، دچار سرطان پانکراس شدند؛ با اینحال این نتایج در آزمایشگاه بوده و معلوم نیست در مورد مردم هم صادق باشد.

هرچند هیچ هنوز هیچ رژیم غذایی ای که بتواند خطر ابتلا به سرطان را افزایش یا کاهش دهد، به اثبات نرسیده است. اما رژیم غذایی شامل میوه و سبزیجات و گوشت کم چرب درهرحال برای سلامتی شما بهتر است.

راه های تشخیص سرطان لوزالمعده :

- سونوگرافی
- سی تی اسکن
- نمونه برداری از لوزالمعده
- ام آر آی از شکم
- آزمایش خون
- بررسی عملکرد کبد

اسپاسم منتشر مری چیست ؟

546456546اسپاسم منتشر مری یک اختلال حرکتی مری است که در آن انقباض های ناهماهنگ و هم زمان مری هم به صورت خود به خود و هم در هنگام بلع روی می دهد. این اختلال حرکتی مری غالباً با درد متناوب قفسه سینه همراه است.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، اسپاسم مری اشاره به انقباضات عضلانی ناهماهنگ در لوله (مری) است که منجر به از گلو به معده می باشد. انقباضات رخ می دهد بارها و بارها و غیر طبیعی قدرتمند هستند.

نتیجه آن یک شکست را به طور موثر در سوق دادن غذا به معده بعد از خوردن است.

علت دقیق اسپاسم مری ناشناخته است، با این حال، عوامل خطر عبارتند از: سوزش مری اسید شسته که از معده (رفلکس ازوفاژیت)، انسداد مری، استرس عاطفی، و یا شرایط دیگر که ممکن است به عملکرد طبیعی تاثیر می گذارد سیستم عصبی (به عنوان مثال، دیابت، اسکلروز چندگانه، اسکلروز آمیوتروفیک جانبی). اسپاسم مری نیز ممکن است منجر به ناتوانی عضلات در پایین مری به استراحت (آشالازی) مربوط باشد.

اختلالات حرکتى اولیه در مرى با عملکرد عضلانى غیرطبیعى در مرى که غالباً با درد متناوب قفسهٔ سینه همراه است مشخص مى‌شوند. اگرچه این اختلالات بخشى از یک طیف هستند.

به‌طور کلى مى‌توان آنها را به‌صورت زیر تقسیم‌بندى کرد: آشالازی، که در قسمت قبل توضیح داده شد؛ مرى فندق‌شکن، سندرومى با امواج پردامنهٔ پریستالتیک که در نیمى از بیماران مبتلا به اختلالات حرکتى دیده مى‌شود؛ اسپاسم منتشر مری، که مشخصهٔ آن انقباضات غیر پریستالتیک است، و پرفشارى اسفنکتر تحتانى مری، که شیوع کمترى دارد.

در حدود ۳۵% از مبتلایان به اختلالات حرکتى اولیه، در مانومتری، مشخصات بیش از یکى از این ضایعات یافت مى‌شود. علت این اختلالات مشخص نیست، هرچند که استرس مى‌تواند یافته‌هاى مانومترى مشابهى در افراد سالم ایجاد کند.

ایسکمى مرى نیز از جمله علل فرضى است. تا یک‌سوم از بیمارانى که مرى فندق‌شکن دارند دچار ریفلاکس غیرطبیعى معده به مرى هستند و به‌خوبى به درمان طبى پاسخ مى‌دهند.

• ریسک

اسپاسم مری می تواند در افراد در هر سنی رخ دهد، اما بیشتر در کسانی که بیش از ۵۰٫ این وضعیت رخ می دهد به طور مساوی در مردان و زنان است.

• تاریخچه

افراد درد در قفسه سینه یا شکم بالا است که می تواند پرتو افکندن به پشت، گردن، فک، و / یا اسلحه. اشکال در بلع (دیسفاژی)، به خصوص با مواد جامد، نیز ممکن است رخ دهد. خوردن غذاهای بسیار داغ یا بسیار سرد و یا نوشیدن نوشابه های گازدار ممکن است این نشانه ها را آغاز کند. افراد معمولا علائم متناوب است که به طور کلی در طول زمان بدتر نمی شود.

pezeshk.us

• اصول تشخیص اسپاسم منتشر مری

-  دیسفاژی گهگیر:

(به صورت اینترمیتنت است) که علامت اصلی بیماران است که معمولاً دیسفاژی تومورال متفاوت است و اغلب نسبت به جامدات و مایعات می باشد.این حالت همراه یا بدون درد قفسه سینه است.

- درد قفسه سینه ( chest pain ):

که معمولاً در هنگام استراحت رخ می دهد ولی ممکن است همزمان با بلع یا در شرایط فشار عاطفی و روحی اتفاق می افتد. درد در ناحیه پشت استخوان جناغ احساس می شود و ممکن است به پشت، دو طرف قفسه سینه، بازوها یا کناره های فک انتشار یابد.

- گاهی درد قفسه سینه همراه با دیسفاژی اتفاق می افتد که در حین خوردن وعده ی غذایی احساس می شود.

- اسپاسم منتشر مری بر خلاف بیماری آشالازی، بیماری تنه مری می باشد.

نکته: کاهش وزن در بیماران دچار اسپاسم منتشر مری ناشایع است.

• تشخیص افتراقى

علائم ناشى از این اختلالات حرکتى باید از علائم ناشى از بیمارى قلبی، توده‌هاى مدیاستن، تومورهاى خوش‌خیم و بدخیم مرى و اسکلرودرمى افتراق داده شوند.

• عوارض

فتق هیاتال و دیورتیکول اپى‌فرنیک ممکن است از عوارض ثانویهٔ انقباضات شدید و ناهماهنگ مرى باشند. ممکن است رگورژیتاسیون و آسپیراسیون رخ دهد، که احتمالاً منجر به عفونت‌هاى مکرر و پنومونى مى‌شود. با این وجود، به‌طور کلى این بیمارى خفیف است و عوارض جدى به‌دنبال ندارد.

• درمان

در بسیارى از بیماران اطمینان دادن و درمان علامتى کفایت مى‌کند. هیدرالازین، نیترات‌هاى طولانى اثر و داروهاى آنتى‌کولینرژیک ممکن است تا حدودى علائم را برطرف کنند.

ممکن است بیمار به یک رژیم غذائى سبک که در پنج یا شش وعدهٔ کوچک طى روز مصرف مى‌شود نیاز داشته باشد، به‌خصوص در صورتى‌که دیسفاژى مهمترین علامت باشد. بوژیناژ با دیلاتورهاى هم‌وزن جیوه در اسپاسم منتشر یا مرى فندق‌شکن، کارآئى ندارد.

بیمارانى که دچار درد شدید و دیسفاژى هستند و به درمان پاسخ نمى‌دهند. باید از اسفنکتر گاستروازوفاژیال تا قوس آئورت و یا تا هر نقطه‌اى که در مانومترى قبل از عمل افزایش فشار نشان داده شده است، میوتومى انجام شود. این عمل را مى‌توان با توراکوسکوپى یا توراکوتومى انجام داد. توراکوسکوپى براى بیمار بسیار راحت‌تر است و نتایج حاصل از آن نیز عالى است.

روش توراکوتومى باز باید در بیمارانى انجام شود که امکان جراحى با توراکوستومى (مثلاً، به‌‌دلیل توراکوتومى قبلی) براى آنها وجود ندارد. با حفظ اسفنکتر تحتانى مرى مى‌توان از بروز اوزفاژیت، که مهم‌ترین عارضهٔ بعد از عمل است جلوگیرى کرد.

عمل جراحى در ۹۰% از موارد موفقیت‌آمیز است. در صورتى‌که بعد از جراحى درد مداوم و دیسفاژى برطرف نشود. مى‌توان بیمار را تحت عمل ازوفاگکتومى کامل (برداشتن کامل مری) و ازوفاگوگاستروستومى گردنى قرار داد.

• یافته‌هاى بالینى

• معاینه فیزیکی

یافته های فیزیکی معمولا طبیعی است.

• نشانه‌ها و علائم

شایع‌ترین علامت، درد متناوب قفسهٔ سینه است که از ناراحتى خفیف تا درد اسپاسمودیک شدیدى که به درد بیمارى شریان کرونر شباهت دارد تغییر مى‌کند. اکثر بیماران از دیسفاژى شکایت دارند ولى کاهش وزن ناشایع است.

• تست ها

تست های تشخیصی ممکن است شامل مطالعات تحرک مری (مانومتری)، مطالعات اشعه X با استفاده از باریم به عنوان ماده حاجب (esophagram)، و یک روش است که در آن فیبر نوری لوله مشاهده شده است از طریق مری است که اجازه می دهد تا معاینه چشمی از تصویب داخل مری (آندوسکوپی).

• بررسى‌هاى تصویربردارى

ازوفاگوگرام در ۶۰% از بیماران غیرطبیعى است. در فلوئوروسکوپی، اسپاسم‌هاى منطقه‌ای، نواحى تنگی، و پریستالسیس ناهماهنگ و نامنظم به‌صورت ‘مرى مارپیچ’ یا ‘فنری’ دیده مى‌شود. غالباً یک فتق هیاتال کوچک نیز دیده مى‌شود؛ دیورتیکول اپى‌فرنیک شیوع کمترى دارد.

• مانومترى

مانومترى کلید تشخیصى این اختلالات است. در بیماران مبتلا به اسپاسم منتشر مری، عمل بلع به‌جاى ایجاد امواج پریستالتیک طبیعی، انقباضات غیر پریستالتیک (همزمان) و تکرارى ایجاد مى‌کند. بعضى از بیماران، هم‌چنین، امواج غیر پریستالتیک بسیار قوى دارند. (۱۴۰ تا ۲۰۰ میلى‌متر جیوه).

در حدود ۳۰% از بیماران، اسفنکتر تحتانى مرى در پاسخ به بلع منبسط نمى‌شود. در مرى فندق‌شکن پریستالسیس با دامنهٔ بالا (حدود ۲۰۰ میلى‌متر جیوه) اختلال اصلى است. اگرچه فشار بالا است، انبساط اسفنکتر با بلع طبیعى است.

تست تحریکى به‌هنگام مانومترى کمک‌کننده است. شایع‌ترین داروئى که مورد استفاده قرار مى‌گیرد ادروفونیوم آنتى‌کولین استراز (تنسیلون) است، که مى‌تواند انقباضات شدیدى در مرى ایجاد کند. شروع درد شبیه به علامت خود‌ به‌خودى به معنى مثبت بودن تست است. به‌جاى ادروفونیوم مى‌توان از بتانکول و ارگونوین استفاده کرد.

آشالازی چیست ؟

56464564آشالازی بیماری نادری است که شیوع آن ۱ در ۱۰۰۰۰۰ نفر است.این بیماری اغلب در سنین ۲۵-۶۰ سالگی تشخیص داده میشود.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، در بیماری آشالازی دریچه تحتانی مری، یعنی پیوستگاه مری به معده به اندازه کافی شل نمی‌شود. مشکل بعدی این است که مری حرکت طبیعی خود را از دست می‌دهد. برای اینکه لقمه غذا از رمی بگذرد و وارد مری شما بشود، مری باید بتواند لقمه را با حرکاتی موسوم به حرکات دودی از بالا به پایین براند. در این بیماری این حرکات دودی از بین می‌روند.

آشالازى مردان را بیشتر از زنان گرفتار مى‌کند و ممکن است در هر سنى بروز کند. سنینى که بیشترى شیوع را دارند بین ۳۰ تا ۶۰ سال هستند.

• علل:

علت ایجاد این بیماری شناخته شده نیست.بیماران مبتلا به آشالازی دو مشکل در ناحیه مری دارند:

اول اینکه دو سوم تحتانی مری قادر نیست غذای موجود در مری را به سمت معده هدایت کند.
دوم اینکه اسفنگتر تحتانی مری که در حالت عادی مانع برگشت غذای داخل معده به مری می گردد و باید هنگام عبور غذا شل باشد,قادر به شل شدن نیست و به همین دلیل غذا نمی تواند به معده وارد شود و پشت اسفنگتر باقی می ماند.به این ترتیب حجم زیادی از غذا و مایعات در ناحیه تحتانی مری انباشته می گردد و آنرا متسع میکند.

• علائم :

مهمترین علامت این بیماری بلع مشکل است که در مورد جامدات و یا مایعات وجود دارد. از علائم دیگر این بیماری میتوان به درد سینه ,برگشت غذای خورده شده  به دهان,سوزش سردل,سخت آروغ زدن ,احساس پری و سنگینی در ناحیه گلو ,سکسکه و کاهش وزن اشاره کرد.

8787687686

• تشخیص:

معمولا شک به آشالازی از روی علائمی که بیمار ذکر میکند ,ایجاد می شود اما برای تشخیص نهائی نیاز به بررسی و آزمایش می باشد.

عکس قفسه سینه- یک عکس ساده قفسه سینه می تواند تغییر شکل مری و عدم وجود هوا در معده را نشان دهد.این دو علامت در عکس آشالازی را مطرح میکنند.

بلع باریم – تست بلع باریم به عنوان آزمون غربالگری آشالازی به کار میرود.باریم در عکس ,دهانه خروجی مری و اسفنگتر تحتانی مری را نشان میدهد.در آشالازی, بلع باریم ,عدم وجود انقباض را درمری بعد از بلع نشان میدهد.

• نحوه آمادگی جهت انجام اقدامات اولیه:

در بیماران آشالازی مدت زمان لازم جهت تخلیه مری بیشتر از افراد عادی میباشد لذا لازم است قبل از هر اقدام درمانی همراه با ناشتایی کامل در شب قبل از مراجعه، ۴۸ ساعت قبل از مراجعه هم رژیم غذایی نرم (مایعات و سوپ…) داشته باشند که در این صورت روند درمانی ساده تر و کوتاهتر خواهد بود

• مانومتری :

توسط مانومتری فشار داخل مری و اسفنگتر تحتانی آن اندازه گیری می شود. این تست زمانی قابل انجام است که بیمار حداقل به مدت ۸ ساعت چیزی نخورده باشد و در حال حاضر کاملا بیدار باشد.

مانومتری اغلب جهت تایید تشخیص آشالازی به کار میرود.در بیمار آشالازی سه وضعیت غیر طبیعی در مانومتری دیده میشود:فشار بالا در ناحیه اسفنگتر تحتانی در زمان استراحت,عدم شل شدن اسفنگتر بعد از بلع و عدم وجود امواج پریستالتیک در قسمت تحتانی مری.دو مورد آخر مهمتر هستند و تشخیص را مسجل میکنند.

67575765

• اندوسکوپی:

اندوسکوپی امکان دیدن داخل مری,اسفنگتر تحتانی و معده را به طور مستقیم فراهم می کند.این کار به کسانی پیشنهاد میشود که مشکوک به آشالازی هستند و خصوصا برای افتراق بیماریهایی که آشالازی را تقلید میکنند مفید است.

• تشخیص­‌های افتراقی

الف- بیماری را باید از سایر بیماری‌هایی مری که در آنها نیز اختلال حرکتی وجود دارد، افتراق داد، مثل:

- اسپاسم منتشر مری

- مری فندق­شکن

- دریچه تحتانی مری پرفشار

- بیماری شاگاس

- اسکلرودرما و سایر بیماری­های روماتولوژیک

ب- بیماری را باید از سایر بیماری‌های مری مه مشکل ساختمانی مشابه ایجاد می‌کنند، افتراق داد:

- تنگی­‌های ناشی از زخم­های گوارشی

- حلقه­‌ها و پرده­‌های مری

- کارسینوما (سرطان)

- تومورهای خوش­خیم

- تنگی ناشی از داروها

- دیورتیکول مری

• درمان:

برای درمان آشالازی راههای مختلفی وجود دارد اگرچه همه این درمانها قادر به تخفیف دادن علائم هستند اما متاسفانه هیچکدام از آنها قادر به درمان کامل بیماری نیستند.

دو روش درمانی اول(دارو درمانی و تزریق سم بتولونیم ) با کاهش دادن فشار اسفنگتر تحتانی مری عمل میکنند اما دو روش دیگر ( بالون زدن و جراحی )از طریق تضعیف فیبرهای عضلانی اسفنگتر تحتانی مری عمل میکنند.

•  دارو درمانی:

نیتراتها و بلوک کننده های کانال کلسیم دو دسته دارو ئی هستند که اثر شل کنندگی روی عضلات اسفنگتر تحتانی مری دارند.این قرصها زیر زبانی هستند و ۱۰ الی ۳۰ دقیقه قبل از غذا مصرف میشوند.

•  بالون زدن(هوا زدن) :

با بالون زدن به طور مکانیکی عضلات منقبض شده اسفنگتر مری کشیده میشود.این روش درمانی در دو سوم بیماران مبتلا به آشالازی علائم بیماری را کاهش میدهد .البته بیش از نصف بیماران مجبور میشوند که برای بهبود بیماری بیش ازیکبار این کار را انجام دهند.

•  میزان موفقیت در این روش:

کسانی که یکبار بالون زده اند ,۶۰% تا یکسال بس از بالون زدن و ۲۵% تا ۵ سال پس از بالون زدن بی علامت خواهند بود.

•  جراحی (میوتومی) :

منظور از میوتومی این است که در ناحیه اسفنگتر تحتانی یک فیبر عضلانی را مستقیما ببریم.در گذشته برای این کار باید جدار قفسه سینه و شکم را باز میکردند اما امروزه این کار توسط یک لاپاروسکوپ و با یک برش بسیار کوچک فابل انجام است.

• میزان موفقیت در این روش:

جراحی علائم را در ۷۰ الی ۹۰ % بیماران از بین میبرد.این بهبود در ۸۵% بیماران به مدت ۱۰ سال و در ۶۵% آنها به مدت ۲۰ سال پس از جراحی باقی میماند.بنابراین بهبود بیماری پس از جراحی نسبت به بقیه درمانها ماندگارتر است اما به طور کلی جراحی با عوارض جانبی بیشتری همراه است و تهاجمی تر و گران تر از بقیه درمانها است.

•  تزریق سم  بوتولونیم :

این روش جدیدترین روش درمانی آشالازی است.سم  بوتولونیم به طور موقت سلولهای عصبی را که فرمان انقباض به اسفنگتر تحتانی مری میدهد  فلج میکند.به نظر میرسد که این روش در بیمارانی که بالای ۵۰ سال دارند مناسب است.البته از تزریق این سم میتوان به عنوان یک روش تشخیصی در کسانی که مشکوک به آشالازی هستند نیز استفاده کرد.

•  میزان موفقیت در این روش:

یکبار تزریق بوتولونیم  میتواند در ۶۵ الی ۹۰ درصد بیماران در کوتاه مدت (سه ماه تا یکسال)بهبود ایجاد کند.در موارد عود میتوان از تزریق مجدد استفاده کرد.

• عوارض آشالازی

- زخم های مخاطی ناشی از آزردگی غذای باقی مانده(خونریزی ناشی از زخم پپتیک واقعی در آشالازی نادر است.)

- پنومونیت،تراکئوبرونشیت و به ندرت خفگی در اثر آسپیراسیون محتویات رگورژیتاسیون مری
سوءتغذیه خفیف تا متوسط ولی ممکن است در اثر بی توجهی شدید شود.

- کارسینوم سلول سنگفرشی (SCC) در ۳-۵ درصد موارد،که این ضایعه در ناحیه گشادکننده مری معمولاً پس از سال ها بعد از تظاهرات اولیه روی می دهد.

پیش­‌آگهی و عوارض و ­سیر بالینی

- خطر سرطان مری در بیماران مبتلا به طور قابل­ ملاحظه­ا‌ی بیشتر است(۱۵ تا۳۰ برابر).

- میزان بروز سوراخ­‌شدگی مری پس از گشاد کردن به روش پنوماتیک ۵-۳ درصد است.

- عوارض پس از جراحی عبارتند از: ریفلاکس علامت‌دار(۱۰% طی یک سال)، اختلال بلع(۱۰%) و مرگ­ ومیر ناشی از میوتومی باز(کمتر از۲%).

• ریسک سرطان مری:

بیماران مبتلا به آشالازی نسبت به افراد سالم ریسک بیشتری برای ابتلا به سرطان مری دارند خصوصا اگر تنگی مری در آنها به طور مناسب کاهش نیافته باشد.

به همین دلیل پزشکان اندوسکوپی را به عنوان یک روش غربالگری برای تشخیص زودهنگام سرطان مری به این بیماران توصیه میکنند

زخم پای دیابتی

در طی ۲۰ سال اخیر افزایش مرگ و میر ناشی از دیابت بیشتر ناشی از عوارض عروقی دیابت بوده است که شامل درگیری عروق ریز مانند درگیری‌های کلیه و رتینوپاتی و درگیری عروق بزرگ شامل عروق انتهای اندام تحتانی که به دنبال آن اختلال در فرایند ترمیم زخم رخ می‌دهد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، پای دیابتی به هر گونه آسیب و پاتولوژی که نتیجه مستقیم دیابت و یا عوارض دراز مدت (و یا مزمن) دیابت در پای بیمار است گفته می‌شود.

حضور آسیب‌های دیابتی مختلف در پا٬ سندرم پای دیابتی نامیده می شود. اتیولوژی زخم‌های دیابتی شامل موارد بسیاری است.

در یک مطالعه، ‎۶۳٪ زخم‌های دیابتی به ۳ مورد نوروپاتی حس محیطی، دفرمیتی ( تغییر شکل ) و تروما نسبت داده شده‌اند که بیشترین پاتولوژی و آسیب در پای بیمار اتفاق می‌افتد

دیابت با چند مکانیسم موجب زخم پای دیابتی می‌شود. معمولاً علت اصلی ایجاد زخم فقدان حس درد در زمینه نوروپاتی است. از طرفی دیگر خود نوروپاتی پوست پا را خشک و شکننده می‌کند و استعداد ترک برداشتن پوست را افزایش
.
از طرف دیگر به علت اختلال سیستم ایمنی، ساز و کار مقابله با میکروب‌ها در افراد دیابتی اختلال دارد و زخم افراد دیابتی در عفونی شدن قرار دارد. از طرف دیگر به علت درگیری عروقی، خون رسانی به بافت‌های آسیب دیده مختل است و همین ترمیم بافت را با اختلال مواجه می‌کند.

به دلیل آثار سمی قند بالا بر بافت های مختلف بدن، بیماران مبتلا به دیابت در معرض ابتلا به عوارض حاد و مزمن متعددی هستند. زخم پا از عوارض جدی بیماری دیابت است.

زخم پا

بیماری‌های مربوط به پا‌ مانند زخم‌ها، عفونت‌ها و گانگرن علل اصلی بستری‌شدن بیماران دیابتی را تشکیل می‌دهند. زخم‌های اندام تحتانی زندگی اجتماعی و اقتصادی بیماران را تحت تاثیر منفی خود قرار می‌دهند که این اثر ناشی از کاهش توانایی و عملکرد بیمار، کاهش درآمد و افت کلی کیفیت زندگی بیمار است.

زخم‌های اندام تحتانی در بیماران دیابتی به چند دسته طبقه‌بندی می‌شوند، از جمله زخم‌های نوروپاتیک که به دلیل اختلال اعصاب حسی و حرکتی پاها به وجود می‌آیند، یا زخم‌های ایسکمیک که به دلیل تنگ شدن و نارسایی شریان‌های محیطی پا به وجود می‌آیند. زخم‌های عفونی نیز معمولا به دلیل آسیب اولیه پوست یا ناخن، ورود میکروب‌ها و ایجاد کانون عفونت در پاها به وجود می‌آیند.

هر کدام از زخم‌های فوق، ویژگی‌های خاص خود را دارند، مثلا زخم‌های نوروپاتیک به طور مزمن روی پینه‌ای که در اثر فشار طولانی‌مدت بر قسمتی از پا به وجود آمده است ایجاد می‌شوند و معمولا فاقد درد هستند، در صورت عدم درمان ممکن است دچار عوارضی چون عفونت، عفونت استخوانی و در برخی موارد،‌ قطع عضو درگیر شوند. زخم‌های ایسکمیک ابتدا به صورت تاول ایجاد می‌شوند و به تدریج بافتی که مرده است (ناحیه نکروتیک) در زیر آن آشکار می‌شود. زخم‌های عفونی ممکن است به دلیل ورود میکروب‌ها از هر گونه سوراخ یا فرورفتگی در پوست و حتی گوشه ناخن ایجاد شوند.

اگر بیمار مبتلا به دیابت در معاینه پاهایش دچار کاهش حس، کاهش تعریق، تحلیل عضلانی، تغییر شکل پا و انگشتان، پینه و فقدان یا ضعف نبض باشد، در معرض خطر زخم پاها است.

مهمترین اقدام پیشگیری از ایجاد زخم است.

- جلوگیری از تحت فشار قرار گرفتن نقاطی از پا که معمولاً تحت فشار قرار می‌گیرند.

- جلوگیری از سوختگی پای دیابتی به وسیله دوری از وسایل گرمازا

- مرطوب نگه داشتن پاها به وسیله وازلین و مرطوب کننده‌ها

اصول اساسی برای درمان زخم پای دیابتی

۱) پرهیز از فشار آوردن به زخم:

هنگام فعالیت‌های روزانه مثل راه رفتن، نباید به محل زخم فشاری وارد شود تا امکان بهبود زخم فراهم شود. گچ گرفتن، آتل‌بندی و استفاده از کفش‌های مخصوص از راه‌های حذف فشار هستند.

۲) کنترل عفونت:

از آنجا که سیستم دفاعی بدن بیمار دیابتی ضعیف شده و نمی‌تواند به طور طبیعی عفونت‌ها را از بین ببرد، در بسیاری از موارد (هنگامی که عمق زخم بیش از لایه سطحی پوست باشد) نیاز به تجویز آنتی‌بیوتیک‌هایی مثل کلیندامایسین، سیپروفلوکساسین و سفالکسین برای پیشگیری از عود زخم وجود دارد.

۳) خون‌رسانی کافی:

تا زمانی که خون‌رسانی مناسب به محل زخم وجود نداشته باشد، زخم ترمیم نخواهد شد. گاهی برای تامین خون‌رسانی کافی، به پیوند عروق نیاز است.

۴) دبریدمان:

حتما باید تمام نسوج مرده و له‌شده یا عفونی تا حد امکان از محل لبه‌های زخم و کف زخم برداشته شوند. باید نحوه مراقبت از پاها به بیمار دیابتی  دقیقا آموزش داده شود.

بیماران دیابتی باید روزانه پاها را از نظر قرمزی، تاول، بریدگی، تغییر حرارت (گرمی یا سردی)، تورم و از دست رفتن حس بررسی نمایند

از دست دادن پاها

از شایع ترین عوارض دیابت از دست دادن پا می‌باشد. علل ایجاد پای دیابتی متعدد است که شامل درگیری اعصاب محیطی توسط دیابت، ضربه‌های خفیف و تکراری، زخم‌های پوستی، عفونت، کاهش خونرسانی به پا در اثر درگیری عروق و مراقبت از زخم می‌باشد.

جالب است بدانیم که شایع ترین نوع استرس مکانیکی در نتیجه راه رفتن اتفاق می‌افتد. بیمارانی که به علت درگیری اعصاب محیطی پای بی‌حسی دارند و درد را درک نمی‌کنند، با هر قدم راه رفتن منجر به تخریب و التهاب بافتی می‌شوند. نواحی حساس به فشار مداوم راه رفتن عبارتند از انگشت بزرگ و سر استخوان های کف پا.

اساس پیشگیری از مشکلات پای دیابتی، آموزش بیمار است. در هر جلسه ویزیت، باید به بیمار آموزش بدهیم و راجع به اهمیت کنترل دقیق و مناسب قند خون و مراقبت منظم پا و اثرات مضر سیگار کشیدن روی سیستم عروقی و اهمیت استفاده از پوشش مناسب برای پای بی‌حس تاکید کنیم.

باید به بیمار لیستی از بایدها و نبایدها بدهیم و نحوه مراقبت صحیح از پا را به وی بیاموزیم؛ مثلا اگر حس پا کاهش یافته بود، برداشتن میخچه‌ها و پینه‌ها و ناخن‌هایی که در پوست فرو رفته‌اند فقط باید توسط کارشناسان بهداشتی صورت گیرد. پینه‌ها باید پس از تمیز کردن پوست برداشته شود (به ویژه پینه‌های روی برجستگی های استخوانی).

شرایط زیر در پای دیابتی همراه با افزایش خطر قطع عضو است:

- نوروپاتی محیطی و از دست دادن حس محافظتی (Protective)
- تغییر در بیومکانیک پا (درحضور نوروپاتی)
- مدارکی دال بر افزایش فشار بر پا ۰قرمزی و خونریزی در زیر پینه(کالوس))
- تغییر شکل استخوان
- بیماری عروق محیطی (کاهش یا نبودن نبض)
- سابقه زخم یا قطع عضو
- پاتولوژی شدید ناخن

درمان پای دیابتی

- بیمارانی که دچار نوروپاتی یا علایمی دال برافزایش فشار برپا هستند. باید کفش مناسب بپوشند. به بیماران باید در مورد از دست دادن حس پا و مشاهده روزانه پاها آموزش داده شود
- بیمارانی که دچار اریتم، گرمی و پینه در پا هستند، باید کفشی بپوشند که فشار را بر پا متعادل کند.
- کالوس باید دبرید شود (به وسیله متخصص مربوطه)
- بیماران دچار تغییر شکل استخوان، باید کفش‏هایی که عرض زیاد و عمق زیاد دارد، بپوشند یا کفش مناسب برای آنها تهیه شود.
- از نظر بررسی عروق محیطی، شرح حال لنگیدن در بیمار سوال شود و نبض‏های پا لمس شود و اندکس مچ پایی- بازویی (Ankle- Brachial Index= ABI) اندازه‏گیری شود و در صورت نیاز، بررسی عروقی، دارودرمانی و یا اقدام جراحی انجام شود.
میزان نرمالABI  بین ۳/۱-۱ می‏باشد. درصورتیکه کمتر از ۹/۰ باشد به احتمال ۹۵% درگیری عروق محیطی در آنژیوگرافی تأیید خواهد شد. در کسانیکه عروق محیطی آنها کالسیفیه و non compressible باشد این میزان به بالاتر از ۳/۱ افزایش خواهد کرد.
- بیمارانی که سابقه زخم پا داشته‏اند، باید از نظر عوامل مساعد کننده بررسی شوند.
- بیمار از نظر خشکی پوست و عفونت قارچی بررسی شود.
درمان بیماران دیابتی دارای زخم پا، در الگوریتم ۳ آورده شده است.
پیشنهادها براساس Evidenced- Based Medicine
- تمام افراد دیابتی، باید سالیانه از نظر تشخیص گروه پرخطر، معاینه شوند، که شامل بررسی حس محافظتی، ساختمان پا، بیومکانیک آن، بررسی وضعیت عروقی و پوست پا می‏باشد.
- بیمارانی که یک یا چند عامل خطر دارند، از نظر پیدایش سایر عوامل خطر مکرراً بررسی شوند.
- بیمارانی که نوروپاتی دارند، در هر ویزیت پای آنها مشاهده شود.
- در افراد کم‏خطر بررسی وضعیت نورولوژیک با استفاده از آزمون مونوفیلامان است.
- بیماران دیابتی و پرخطر از نظر زخم باید با توجه به عوامل خطر و درمان آن آموزش داده شوند.
- بیماریابی اولیه برای عروق محیطی شامل پرسیدن شرح حال لنگیدن و بررسی نبض‏های پا است و نیز چون بسیاری از بیماران مبتلا به عروق محیطی بدون علامت هستند، اندکس مچ پایی- بازویی را باید تعیین نمود.

زوال عقل (Dementia) چیست؟

زوال عقل از بین رفتن توانایی تفکر است. دمانس عبارت است از تخریب پیش رونده کارکردهای شناختی که در زمینه‌ای از هشیاری کامل (بدون وجود دلیریوم بسته به نوع عامل آن) بروز می‌کند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، دمانس از علائم بیماری و به صورت مجموعه‌ای از عملکردی‌های بد بالینی شامل اختلالاتی در حافظه، اختلال زبان، تغییرات روان‌شناختی و روان‌پزشکی، و مختل شدن فعالیت‌های روزمره تظاهر می‌یابد. امروزه حدود ۱۲ میلیون نفر در جهان دمانس دارند و انتظار می‌رود که این تعداد در سال ۲۰۴۰ به ۲۵ میلیون برسد.

دمانس ( dementia )٬ یا زوال عقل، در پزشکی و روان‌پزشکی٬ اختلال مزمن و گاهی حاد فرایندهای روانی به علت بیماری عضوی مغز، که با تغییر شخصیت و موقعیت‌ناشناسی و اختلال در حافظه و داوری و اندیشه همراه است.

شایع‌ترین نوع دمانس٬ زوال عقل سالخوردگی یا آلزایمر است. از دیگر عوامل ایجاد دمانس می‌توان به سکته مغزی٬ دلیریوم ناشی از توکسیک شدن بدن در اثر مواد مخدر و روان‌گردان و بیماری‌های ناشایع ولی معروف مانند جنون گاوی اشاره نمود.

افراد مبتلا به به زوال عقل ممکن است دچار گیجی باشند، قادر به یادآوری مطلب نباشند یا مهارت هایی که داشته اند از جمله فعالیت های عادی روزمره را از دست بدهند.

سرانجام ممکن است آنها اعضای خانواده یا دوستان را نشناسند و ممکن است این افراد مضطرب به نظر آیند.

زوال عقل در افراد سالمند شایع تر است اما، پیامد طبیعی سالمندی نیست.

علائم و نشانه های زوال عقل عبارتند از:

- از دست دادن تدریجی حافظه

- گیجی

- تفکر مبهم، شامل عدم توانایی حل مسئله

- رفتار مضطربانه یا توهمات

- گم شدن بیمار در اماکنی که قبلاً با آنها آشنا بوده است.

- بی علاقگی نسبت به انجام فعالیت های روزانه

بیماری آلزایمر

بیماری آلزایمر شایع ترین علت زوال عقل است. در افراد مبتلا به بیماری آلزایمر سلول های عصبی مناطقی از مغز که مرتبط با عملکرد حافظه است از بین می روند. همچنین در این افراد پروتئین های غیر طبیعی در برخی از سلولهای مغز تجمع می یابند.

اغلب، بیماری آلزایمر افراد سالمند را گرفتار می کند. اما گاهی اوقات ممکن است در افراد جوان تر نیز آغاز شود.

علت بیماری آلزایمر

علت بیماری آلزایمر ناشناخته است. عوامل خطر ساز برای بیماری آلزایمر شامل سابقه خانوادگی، وجود یک ژن اختصاصی و سن بالا می باشد.

سایر علل زوال عقل

زوال عقل عروقی معمولاً در اثر سکته های مغزی ایجاد می شود. در این بیماری، عروق مناطقی از مغز که مربوط به حافظه و تفکر است برای مدتی درگیر می شوند.
بعضی از بیماریها مانند پارکینسون (نوعی بیماری مغزی که باعث ایجاد لرزش و سفتی عضله می شود)

با تاثیر بر بافت مغز می توانند موجب زوال عقل شوند.

نشانه های مشابه آنچه که در زوال عقل وجود دارد، ممکن است به وسیله عوامل دیگری از جمله داروها و بعضی بیماریها ایجاد شوند.

انجام ارزیابی دقیق بوسیله پزشکی برای جستجوی عوامل قابل درمان مهم است.

درمان

تشخیص زوال عقل باعث می شود که فرد و اعضای خانواده اش نسبت به این بیماری آگاهی پیدا کنند.

بیماری زوال عقل عروقی یا آلزایمر قابل درمان نیستند. برخی دستورهای دارویی باعث کندی روند پیشرفت زوال عقل می شوند. پزشک می تواند در تصمیم گیری درباره مفید بودن دارو کمک کند.

ممکن است روزی تحقیقات پزشکی درباره پیشگیری، تشخیص زودهنگام و درمان های مؤثر بیماری آلزایمر و سایر موارد زوال عقل کمک کننده باشد.

عوامل‌ افزایش‌دهنده‌ خطر:

۱. سن‌ بالای‌ ۶۰ سال‌

۲. بالا بودن‌ فشار خون‌ یا بیماری‌ آترواسکلروز (تصلب‌ شرایین‌)

ـ پیشگیری‌:

۱. در مورد بیماری‌های‌ زمینه‌ای‌ باید درمان‌ مناسب‌ انجام‌ شود.

۲. خود را در برابر آسیب‌ به‌ سر محافظت‌ کنید. در اتوموبیل‌ کمربند ایمنی‌ را ببندید. به‌ هنگام‌ راندن‌ دوچرخه‌، موتورسیکلت‌، و ورزش‌های‌ پر برخورد از کلاه‌ ایمنی‌ استفاده‌ کنید.

۳. برای‌ پیشگیری‌ از آترواسکلروز، سیگار نکشید، چربی‌ کمتر بخورید، مرتباً ورزش‌ کنید، و هر مقدار که‌ می‌توانید استرس‌ خود را کم‌ کنید.

۴. از پزشک‌ خود درباره‌ اقدامات‌ پیشگیرانه‌ راهنمایی‌ بخواهید.

ـ عواقب‌ مورد انتظار:

این‌ بیماری‌ در حال‌ حاضر علاج‌ناپذیر است‌. مصرف‌ داروها ممکن‌ است‌ از بدتر شدن‌ بیماری‌ جلوگیری‌ کند، اما نمی‌تواند آن‌ مقدار از کارهای‌ مغز که‌ از دست‌ رفته‌ است‌ را دوباره‌ برگرداند.

ـ عوارض‌ احتمالی‌:

عفونت‌ها، یبوست‌، زمین‌ خوردن‌ و صدمات‌ دیگر، و تغذیه‌ نامناسب‌. این‌ عوارض‌ به‌ این‌ علت‌ ایجاد می‌شوند که‌ فرد بیمار نمی‌تواند از خود مراقبت‌ کند.

ـ درمان‌:

۱. تغییرات‌ رفتاری‌ اولیه‌ را متوجه‌ شوند و سریعاً به‌ پزشک‌ اطلاع‌ دهند.

۲. برای‌ بیمار یادآورهایی‌ مثل‌ ساعت‌، تقویم‌ روزانه‌، یا برچسب‌ اسامی‌ فراهم‌ کنند. به‌ بهداشت‌ وی‌ کمک‌ کنید.

۳. تغییرات‌ در محیط‌ اطراف‌ و کارهای‌ روزانه‌ را به‌ حداقل‌ برسانید.

۴. بیمار را تشویق‌ به‌ فعالیت‌ها و تماس‌های‌ اجتماعی‌ نمایید.

۵. با احترام‌ و مهربانی‌ با بیمار رفتار کنید.

۶. در صورتی‌ که‌ بیمار نتواند به‌ مراقبت‌ از خود بپردازد، باید یک‌ محیط‌ حفاظت‌ شده‌ و بدون‌ پیش‌ داوری‌ فراهم‌ شود. اگر نتوان‌ بیمار را در خانه‌ نگاه‌ داشت‌، باید وی‌ را به‌ یک‌ مرکز نگهداری‌ مناسب‌ انتقال‌ داد.

۷. مرتباً برای‌ ملاقات‌ پیش‌ وی‌ بروید حتی‌ اگر شما را نشناسد.

۸. برای‌ افراد خانواده‌ نیز می‌توان‌ جلسات‌ مشاوره‌ یا روان‌ درمانی‌ ترتیب‌ داد.

ـ داروها:

داروهایی‌ که‌ برای‌ درمان‌ سایر بیماری‌ها مورد استفاده‌ قرار می‌گیرند ممکن‌ است‌ باعث‌ گیجی‌ یا خواب‌آلودگی‌ شوند؛ از پزشک‌ خود در مورد تغییر یا قطع‌ مصرف‌ آنها سؤال‌ کنید. داروی‌ مناسب‌ برای‌ درمان‌ بیماری‌ زمینه‌ای‌.

ـ فعالیت‌:

بیمار را تشویق‌ کنید تا حدی‌ که‌ می‌تواند فعالیت‌ داشته‌ باشد. خانه‌ را از جهت‌ احتمال‌ بروز حوادث‌ ایمن‌ کنید. در زمینه‌ جلوگیری‌ از گم‌ شدن‌ بیمار اقدامات‌ لازم‌ را به‌ عمل‌ آورید.

ـ رژیم‌ غذائی‌:

بیمار باید یک‌ رژیم‌ غذایی‌ متعادل‌ داشته‌ باشد.

ـ در این‌ شرایط‌ به‌ پزشک‌ خود مراجعه‌ نمائید:

اگر شما متوجه‌ علایم‌ زوال‌ عقل‌ در یکی‌ از اعضای‌ خانواده‌ شده‌اید.

مروری بر اختلالات نوک پستان

ترشح از نوک پستان

خروج ترشح از پستان زنی که شیر نمی دهد، ممکن است ناشی از علل متعددی باشد، غده های خوش خیم یا بدخیم در پستان، کیست و داروهای متعدد از جمله کلرو پرومازین و داروهای مشابه، قرص های ضد بارداری خوراکی، حاملگی، هورمون درمانی، تحریک مکرر پستان از عوامل مستعد کننده ترشح پستان هستند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، در زنانی که ورزش می کنند ممکن است طی دویدن یا ورزش های هوازی ترشح پستان ایجاد شود. ترشح پستان اکثراً علامت خطرناکی نیست، ولی باید توسط پزشک یا فرد ارائه کننده ی مراقبت بهداشتی مورد ارزیابی قرار گیرد. از هر سه زن، یک نفر در اثر فشار دادن نوک پستان ترشح آبکی دارد که معمولاً طبیعی است ترشح سبز رنگ ممکن است نشان دهنده ی عفونت باشد.

هر نوع ترشح خود به خودی، مداوم و یا یک طرفه باید مورد توجه قرار بگیرد و توسط معاینه کننده بوسیله یک پنبه خشک مورد ارزیابی قرار گیرد.

ترشحات خونی ممکن است نشانه بدخیمی باشد ولی گاهی اوقات توسط رشد خوش خیم توده های شبیه زگیل در داخل مجاری ایجاد می شوند، ترشح از نوک پستان باید از نظر، وجود خون مخفی بوسیله آزمایش گایاک بررسی شود.

برای شناسایی اختلالات غیر طبیعی در داخل مجاری هم می توان از روش گالاکتوگرافی استفاده کرد. در صورتی که شک زیادی نسبت به وجود ضایعه باشد نمونه برداری از راه جراحی که برداشت مجرا نیز نامیده می شود ممکن است انجام شود.

عفونت های پستان

التهاب یا عفونت بافت پستان که معمولاً در زنان شیرده ایجاد می شود، هر چند ممکن است در زنان غیر شیرده نیز دیده شود.

عفونت ممکن است در اثر انتقال عامل عفونی توسط دست های بیمار یا عفونت های دیگر از شیر خوار مبتلا به عفونت دهان، چشم، یا پوست به پستان ایجاد شود.

عفونت پستان ممکن است در اثر انتقال عوامل عفونی از خون هم ایجاد شود.

با پیشرفت التهاب قوام پستان سخت یا خمیری شده و بیمار از درد شدید در ناحیه دچار عفونت شکایت می کند. در صورت خروج ترشحات چرکی، سرم، یا خون از نوک پستان، این قسمت باید مورد ارزیابی قرار گیرد.

درمان شامل مصرف آنتی بیوتیک و استفاده از سرمای موضعی برای تسکین ناراحتی است ممکن است آنتی بیوتیک وسیع الطیف برای مدت ۷-۱۰ روز تجویز شود.

بیمار باید از سینه بند راحت استفاده کند و کاملاً بهداشت شخصی را رعایت کند. استراحت کافی و مصرف مایعات فراوان بسیار مفید است.

التهاب همراه با قرمزی در پستان

عارضه ای غیر شایع است که معمولاً با حاملگی، صدمه، ضربه یا جراحی پستان همراه است، این عارضه سطحی است و در رگهای تخلیه کننده قسمت خارجی پستان موجب درد و قرمزی و سفتی می شود.

این توده معمولاً به صورت خطی است و حساس و قرمز است. درمان شامل مسکن و گرما است.

مروری بر سندرم داون

سندرم داون که در گذشته مونگولیسم نیز نامیده می‌شد، یک بیماری ژنتیکی است که به دلیل حضور تمام یا بخش از یک کروموزم اضافی در جفت کروموزم ۲۱ به وجود می‌آید.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، این بیماری دارای علایم مختلف از جمله ناهنجاری‌های عمده و یا خفیف در ساختار یا عمل کرد ارگان‌ها می‌باشد. از جمله علایم عمده و زودرس که در تقریباً همه بیماران مشاهده می‌شود وجود مشکلات یادگیری و نیز محدودیت و تاخیر رشد و نمو می‌باشد.

نام این سندرم از نام یک پزشک انگلیسی به نام جان لانگزدان داون (John Langsdon Down) گرفته شده‌است که برای اولین بار این سندرم را در سال ۱۸۶۶ توصیف نمود. افراد مبتلا به سندرم داون توان ذهنی پایین تر از حد میانگین دارند و به طور معمول دچار ناتوانی ذهنی خفیف تا متوسط هستند.

تعداد کمی از مبتلایان به سندرم داون دچار ناتوانی شدید ذهنی هستند. متوسط میزان بروز این سندرم مابین ۱ در ۶۰۰ تا یک در ۱۰۰۰ مورد از تولد نوزادان زنده گزارش شده‌است که این میزان در مادران جوان کم تر و باافزایش سن مادر افزایش می‌یابد. با این وجود در حدود دو سوم مبتلایان به سندرم داون از مادران زیر ۳۵ سال متولد می‌شوند.

علت:

تقسیم غیر طبیعی در کروموزوم شماره ۲۱ است.

انواع سندرم داون :

-  شایعترین نوع سندرم داون که تقریبا ۹۵ درصد از همه انواع آن راتشکیل می دهد Nondisjunction   یا  نوع جدا نشده است که هنگام تقسیم تخم یا اسپرم باعث به وجود آمدن۳ کروموزوم ۲۱ به جای ۲ کروموزم می شود،که به آن تریزومی هم می گویند.

- نوع دیگر Translocation یا جابجایی است که در آن به هنگام تقسیم، یک قسمت از

کروموزوم ۲۱ جدا می شود و به کروموزوم دیگر می چسبد.این نوع از سندرم داون

۳ تا ۴ درصد همه موارد است

-  Mosaicism نوع آخر است که  تنها در ۱ تا ۲ درصد از همه انواع سندرم داون دیده  می شود که به علت تقسیم غیر طبیعی در سلولهای جنینی در ساعات اولیه است

و در این نوع ،بعضی از سلول ها ۴۶ کروموزوم و بعضی دیگر ۴۷ کروموزوم دارند.

علائم :

- هیپوتونی عمومی (شلی عمومی بدن)

- استخوان پشت سری صاف و نامتقارن

- شکاف چشمی تنگ و مورب (شبیه موغولها)

- استخوانهای گونه بلند

- پلک سوم (Epicanthal fold )

- فاصله بیش از معمول بین دو چشم(  هایپرتلوریسم)

- کاتاراکت – استرابیسم – نیستاگموس – هیدرپس قرنیه

- صورت گرد و پهن و صاف – نیمرخ تخت

- پهن بودن تیغه بینی –  پل بینی مسطح – بینی کوچک

- قاعده بینی فرورفته و سوراخهای بینی کمی سر بالا

-دهان کوچک

- زبان بزرگتر از معمول و سطح آن شیارهای عمیق دارد.

(بزرگی زبان نسبت به دهان)

- گوش کوچک و گرد با ارتفاع کم  که نرمه آن به پوست چسبیده.

- وجود خط عرضی در کف دست (( Simian creaseکه موازی خط مفاصل انگشتان

و کف دست میباشد. (وجود یک خط افقی در کف دست بجای دو خط افقی)

- فقدان یکی از بندهای انگشتان و معمولا انگشت پنجم (Clinodactyly)

- Origin(شروع) انگشت اول از پائینتر است.

- انگشتان کوچک هستند و بسمت داخل انحنا دارند.

-گردن کوتاه- هنگام تولد پوست پشت گردن شل و چین خورده است.

- زیاد بودن فاصله بین انگشت شصت پا و انگشت کناری که بصورت شیاری

به کف پا امتداد یافته و به عقب کشیده میشود.

(این علامت شایعتر از خط افقی دست است)

- موهای بدن نازک و ظریف و تنک میباشد.

- عدم وجود رفلکس مورو

IQ=25-50 – (عقب ماندگی ذهنی شدید تا متوسط)

- در دوران نوزادی پوست بدن شل و قابل کشش بوده ،

ممکن است سیانوزه باشد و بعدا” رنگ پریده و یا چرب به نظر آید.

- شل بودن عضلات شکم

- شکم برآمده- ممکن است فتق نافی دیده شود.

- ناهنجاری لگن -  تغییر شکل و پهن بودن استخوانهای لگن

- وزن پایینتر ازسن جنینی در هنگام تولد

- در بدو تولد آرام و بیش از معمول می خوابد و معمولا هنگام گرسنگی برای شیر خوردن گریه نمی کند.

- ناهنجاریهای قلبی شایع (۶۰-۴۰) درصد می باشد.

- مردان معمولا عقیم و زنان دچار بلوغ دیررس و یا ئسگی زودرس می باشند

و در خانمها نسبت به افراد عادی باروری کمتر است  و ۵۰% احتمال بدنیا آمدن فرزند مبتلا  وجود دارد.

- طول عمر متوسط ۴۰ سال

- آندوکرین – اختلالات تیروئید (هیپو تیروئیدیسم)– آترزی روده – اختلالات مادرزادی قلبی و دیابت

-احتمال افسردگی و آلزایمر در این بیماران  بیشتر است.

- صرع

- اغلب کوتاه قد و چاق

- Imperforated Anus – مقعد سوراخ نشده- احتمال درگیری در دو جنس برا بر است.

تشخیص :

تشخیص قطعی سندروم داون با اتکا به مشخصات ظاهری نوزاد گاهی دشواراست

به همین دلیل با انجام کاریوتایپ(Karyo Type)تشخیص قطعی مشخص می شود همچنین کاریوتیپ جهت تشخیص موارد تریوزومی آزاد و چسبیده کمک کننده بوده

وبدین ترتیب احتمال تکرار این سندرم را در فرزندان بعدی وحتی کودکان دیگر فامیل می توان تعیین نمود.

تشخیص در بارداری :

HCG – آلفا فتوپروتئین – استرادیول سه ماده ای هستند که در هنگام بارداری درخون مادر یافت شده و درهفته ۱۶-۱۸ بارداری با اندازه گیری و تطبیق آنها با جداول مخصوص سن بارداری می توان به برخی از بیماریهای مادرزادی مشکوک گردید که از جمله آنها سندرم داون می باشد.

آلفا فتوپروتئین در کبد و کیسه زرده جنین ساخته میشود و در سندرم داون کیسه زرده کوچکتر از حد معمول است لذا   کاهش آلفا فتوپروتئین را داریم.

استریول توسط جفت و کبد و آدرنال ساخته میشود و میزان آن در سندرم داون کاهش می یابد.

بتا HCG در سندرم دان افزایش می یابد.

نتایج مثبت حتما به معنی این نیست که  جنین سندرم داون دارد بلکه مانند تست های غربالی دیگر به ما می گوید که باید برای چه کسانی آزمایشهای دقیق تری انجام دهیم.

مهمترین آزمایش مرسوم آمنیوسنتز(بررسی کروموزومی بر روی مایع حاوی سلولهای جنینی که از مایع اطراف  جنین تهیه می گردد.) است که  معمولا در هفته ۱۵ تا ۲۰ (۱۸-۱۴) بارداری انجام می شود و نتایجش ۹۸ تا ۹۹  درصد صحیح است.

عوارض جانبی آمنیوسنتز:

- کرمپ (گرفتگی عضلانی)

- خونریزی

- عفونت

- لیک مایع آمنیوتیک

- افزایش خفیف سقط

نمونه گیری از پرزهای کوریونی جفت یا CVS :

آزمایش دیگر نمونه گیری از پرزهای کوریونی جفت یا CVS  است.که سلول هایی از جفت مادر برای بررسی کروموزومی جدا می کنند و در هفته ۱۰  تا ۱۲ بارداری انجام می شود . نتایج آن هم ۹۸ تا ۹۹ درصد صحیح است.

سونوگرافی :

رایجترین یافته سونوگرافی در سندرم داون افزایش ضخامت چین پشت گردن میباشد.

سونوگرافی می تواند مواردی از بیماری های قلبی مادرزادی یا انسداد های روده ای که می توانند با سندرم داون همراه باشد را نشان دهد.

بسیاری از متخصصان زنان و زایمان معتقدند که،عدم مشاهده استخوان بینی درسونوگرافی

درهفته های ۱۱ تا ۱۴ حاملگی شاخص مطمئنی برای تشخیص سندرم داون در مراحل ابتدائی بارداری است.

چند نکته:

- افزایش بروز بیماری با بالا رفتن سن مادر به اثبات رسیده .

ریسک داشتن فرزندی با سندرم داون تا سن ۳۰سالگی تقریبا ثابت بوده وازآن پس بطور تصاعدی بالا میرود.

- سندرم‌ داون‌ بعنوان‌ شایعترین‌ اختلال‌ کروزومی‌شناخته‌ می‌شود.

- بررسی اپیدمیولوژیک در ایران نشان میدهد که نسبت جنس مذکر به مونث ۲/۳ میباشد.

- تشخیص هیپوتیروئیدیسم در مبتلایان به سندرم داون دشوار است.

زیرا این بیماری یک اختلال شایع همراه با سندرم داون است و از طرفی علائم بالینی هیپوتیروئیدیسم ممکن است با علائم بالینی «سندرم داون» اشتباه شود. بنابراین امروزه در کلیه شیرخواران با سندرم داون بررسی TFT در بدو تولد، ۶ ماهگی، یکسالگی و بعد سالانه پیشنهاد می‌شود. بیماری گریوز از دیگر اختلالات همراه با سندرم داون است

- زمانی معتقد بودند که به تمامی کوکان مبتلا به سندرم داون، حتی در صورت طبیعی بودن تست تیروئید ، هورمون   تیروئیدی داده شود ولی در مطالعات انجام شده اثر مثبتی از این درمان دیده نشد حتی در افرادی که TFT در حد پایین  نرمال می‌باشد نیز بهبود شناختی مشاهده نشد(در واقع امروزه معتقدند مصرف هورمون‌های تیروئیدی، در صورت وجود هیپوتیروئیدیسم در سندرم داون اندیکاسیون دارد)

- خطر عود حدود یک درصد می باشد.

- خطر برای مادران زیر ۳۰ سال ۴/۱ درصد می باشد و در مادران مسنتر با همان افزایش سن است.

آلفا فیتو پروتئین ( AFP)

آلفافیتوپروتئین بطور معمول در خون مردان سالم و زنان غیر باردار یافت نمی‌شود و یا میزان آن بسیار اندک است. اندازه گیری سطح سرمی آلفا فیتوپروتئین در مادران حامله بخشی از آزمایشهای غربالگری است و از آن می‌توان جهت تشخیص برخی بیماری‌ها و ناهنجاریهای جنین استفاده کرد مانند نواقص کانال نخاعی، انانسفالی ، سندروم داون و بیماریهای نادر مانند سندروم‌های کروموزومی (تریزومی) یا امفالوسل که یک نقص مادرزادی در دیواره شکمی است.

در مسدود شدن کانال نخاعی (Spinabifida)، چنانچه میزان AFP خون زودتر از ۱۵ هفتگی مورد بررسی قرار بگیرد، قابل اطمینان نیست. بابررسی AFP موجود در خون به همراه نتایج دو تست دیگر بنامهای «استریول» و HCG می‌توان سندروم داون (Down) را تشخیص داد.

هنگامی که این سه تست با هم انجام شوند به آن تست تریپل می گویند. این تست جهت اسکرین (تشخیص) مشکلات جنینی، بسیار دقیق تر از تست مجزای AFP است. این تست بر روی سرم خون مادر انجام می‌شود.

اسکرین جنین یک زن باردار جهت تشخیص سندروم داون: سطح پایین AFP در ۶۰ درصد موارد می‌تواند نشانه سندروم داون باشد اما هنگامی که نتایج تست AFP همراه با نتایج دو تست استریول و HCG مورد بررسی قرار گیرد، احتمال تشخیص سندروم داون تا ۸۰ درصد افزایش می‌یابد.

در صورتی که داروهای ضد انعقاد مانند آسپرین یا وارفارین مصرف می‌کنید، قبل از انجام خونگیری، به پزشک اطلاع دهید. ممکن است مقادیر نرمال AFP در آزمایشگاههای مختلف با هم تفاوت داشته باشند. این مقادیر نرمال بسته به سن جنین فرق می‌کند.

شاید AFP بالا یا پایین به این معنی باشد که سن جنین اشتباه محاسبه شده‌است. به کمک سونوگرافی خیلی دقیق تر می‌توان سن جنین را محاسبه کرد. انجام آمینیو سنتز نیز به منظور اندازه گیری AFP مایع آمینیون توصیه می‌شود.

در زنان باردار مقدار AFP در هفته چهاردهم بتدریج شروع به افزایش می‌کند. این حالت تا یکی دو ماه قبل از تولد ادامه یافته و سپس بتدریج کاهش می‌یابد. مقادیر AFP در زنان سیاهپوست معمولاً کمی بالاتر از زنان سفید پوست است. برای تخمین صحیح سن جنین لازم است مقدار AFP را بدقت اندازه گیری کرد.

اندازه نرمال مقدار AFP برای هر خانم بر اساس وزن، نژاد، وضعیت دیابت(یعنی اینکه آیا شخص نیاز به تزریق انسولین دارد) و سن جنین وی تنظیم شده‌است. اگر طی سونوگرافی تخمین سن جنین تغییر کند باید مقدار AFP را دوباره با آن تطبیق داد.

میانگین این اندازه تطبیق داده شده را MOM می‌نامند. مقدار MOM را برای خانم مورد آزمایش، نرمال در نظر می‌گیرند.

مقدار بالای AFP در یک زن باردار می‌تواند به این دلایل باشد: سن نامناسب بارداری، یک حاملگی چند قلویی، جنین با نقص لوله عصبی، نقص دیواره شکمی (Omphalocele) و جنین مرده. برای اصلاح Omphalocele یا نقص دیواره شکمی، نوزاد باید پس از تولد مورد عمل جراحی قرار بگیرد.

مقدار کمتر از حد نرمال AFP در یک زن باردار مقدار پایین AFP می‌تواند به این دلایل باشد: سن نامناسب آبستنی، جنین مبتلا به سندروم داون.

عوامل تأثیر گذار بر روی تست آلفا فیتو پروتئین : سیگار کشیدن باعث افزایش مقدار AFP خون می‌شود ؛ نگهداری بد و نامناسب خون در یخچال و آلوده بودن خون از دلایلی هستند که می‌توانند در نتایج تست اختلال ایجاد کنند.

AFP یک تست اسکرینیینگ است که احتمال وجود مشکلات را در جنین جستجو می‌کند. چنانچه نتایج AFP غیر طبیعی باشد باید تستهای اضافه دیگری را نیز انجام داد. برای ارزیابی AFP غیر طبیعی از سونوگرافی استفاده می‌شود.

سونوگرافی علاوه بر اینکه مواردی از قبیل چندقلویی زایی و تخمین سن جنین را مشخص می‌کند، علت افزایش مقدار AFP خون را هم نشان می‌دهد. در صورتی که با سونوگرافی نتوان علت AFP غیر طبیعی را تشخیص داد باید آمنیوسنتز انجام شود. مقدار AFP موجود در مایع آمینوتیک را می‌توان به کمک آمنیوسنتز اندازه گیری کرد.

غربالگری سه ماهه اول بارداری

شیوه انتخابی موسسه جهانی پزشکی جنین است و در بین هفته ۱۱ تا ۱۴ حاملگی به همه مادران باردار توصیه می‌شود.

در این روش از مارکرهای سونوگرافی، بیوشیمی، مشاوره و نرم‌افزار استاندارد استفاده می‌شود.

در صورت انجام در مراکز مورد تایید موسسه جهانی پزشکی جنین ۹۰ تا ۹۵ در صد دقت دارد.

غربالگری سه ماهه دوم بارداری

در صورت رعایت کلیه استانداردها تا بین ۷۵ تا ۸۵ در صد دقت دارد و در مادرانی که در سه ماهه اول موفق به انجام غربالگری سه ماهه اول نشده‌اند و یا در مواردی که امکان دسترسی به روش‌های پیشرفته سه ماهه اول وجود ندارد توصیه می‌شود.

غربالگری تجمعی

از ترکیب ریسک محاسبه شده در سه ماهه اول و دوم بدست می‌آید و در صورت رعایت همه استاندردها تا ۹۵ در صد دقت دارد. در این روش ریسک محاسبه شده سه ماهه اول به اطلاع مادر رسانده نمی‌شود و به همین دلیل در مواردی که ریسک محاسبه شده سه ماهه اول پرخطر تعیین شده عده‌ای خلاف موازین اخلاق پزشکی می‌دانند و آن را توصیه نمی‌کنند.

مروری بر بیماری ام.اس

اسکلروز متعدد (اِم . اِس) یک اختلال مزمن درگیرکننده بسیاری از عملکردهای دستگاه عصبی . یک سوم بیماران دارای بیماری خفیف و غیرپیشرونده هستند. در یک سوم دیگر بیماری پیشرفت آهسته ای دارد و در یک سوم باقیمانده پیشرفت بیماری سریع است .

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، این بیماری بزرگسالان جوان (سنین ۴۰-۲۰ سال ) از هر دو جنس را مبتلا می سازد ولی در خانم ها شایع تر است .

علل

علل آن ناشناخته است . تحقیقات در این باره حاکی از آن است که مولتیپل اسکلروز (ام . اس ) ممکن است ناشی از یک اختلال خودایمنی یا یک ویروس دارای فعالیت آهسته باشد. لکه هایی از ماده سفید در مغز و نخاع تخریب شده و نمی توانند تحریکات عصبی طبیعی را منتقل کنند.

عواقب مورد انتظار

گاهی بهبود خودبه خود رخ می دهد. ولی در بیشتر موارد، ام . اس غیرقابل علاج است . علایم آن قابل تسکین یا کنترل است ، و این بیماری اغلب برای ماه ها تا سال ها پایدار باقی می ماند. به طور شایع بیماران تا ۳۰-۲۰ سال پس از بروز بیماری زنده می مانند.

تشخیص

آزمون خاصی برای تشخیص این بیماری وجود ندارد. بررسی های تشخیصی ممکن است شامل سی تی اسکن ، ام آرآی ، پاسخ فراخوانده بینایی (پاسخ الکتریکی نسبت به تحریک یک دستگاه حسی )، آزمایش مایع نخاع و معاینه فیزیکی باشد.

علایم بیماری ام.اس

علایم بیماری ام.اس، بسته به اینکه چه منطقه ای از سیستم اعصاب مرکزی گرفتار شده باشد، بسیار متغیر هستند و الگوی بیماری ام.اس از هر فردی به فرد دیگری متفاوت است. این علایم حتی در یک فرد خاص در طول سیر بیماری تغییر می کند.

علایم شایع این بیماری شامل :

۱- اختلالات بینایی : تاری دید ، دو بینی ، حرکات غیر ارادی و سریع چشم و به ندرت از دست دادن کامل بینایی.

۲- اختلالات تعادل : لرزش ، عدم تعادل در راه رفتن ، سرگیجه ، ضعف و کرختی اندامها ، اختلال در انجام حرکات موزون.

۳- سفتی عضلات

۴- اختلالات حسی : گزگز و مور مور ، احساس سوزش، بی حسی و درد.

۵- اختلالات تکلم : صحبت کردن آهسته و شمرده ، تغییر حالت تکلم ، کشیدن کلمات و اختلال بلع.

۶- خستگی.

۷- مشکلات مثانه و اختلال در اجابت مزاج.

- اختلالات مثانه شامل : تکرر ادرار ، فوریت در ادرار کردن، دفع ناقص مثانه یا دفع غیر ارادی.

- اختلالات اجابت مزاج شامل : یبوست و به ندرت بی اختیاری.

۸- مشکلات جنسی : ناباروری ، کم شدن میل جنسی.

۹- حساسیت به گرما : گرما در بسیاری از موارد باعث تشدید علایم می شود.

۱۰- اختلالات شناختی : اختلال در حافظه کوتاه مدت ، اختلال در تمرکز و قدرت تصمیم گیری.

باید توجه داشت که علاوه بر علایم آشکار، نشانه های پنهانی چون خستگی ، اختلالات حافظه و تمرکز هم در بیمار ایجاد میشود که چندان مورد توجه اطرافیان قرار نمیگیرد.

درمان:

این بیماری درمان اختصاصی ندارد. فروکش بیماری خودبه خود رخ داده و ارزیابی میزان موفقیت درمان را مشکل می سازد.

حمایت های روحی روانی . تشویق و اطمینان دادن به بیماران جهت کمک به جلوگیری از پیدایش ناامیدی به درمان ضروری است .

برای ادراره یک زندگی طبیعی تا حدامکان تلاش کنید ولی خود را خسته نکیند.

از محیط های گرم ، حتی از دوش آب داغ گرفتن ، اجتناب کنید. گرما می تواند به طور موقت علایم را تشدید کند.

از ماساژ مکرر نواحی درگیر استفاده کنید. این کار به پیشگیری از ایجاد جمع شدگی عضلات کمک می کند.

از استرس بپرهیزید زیرا ممکن است علایم را بدتر کند.

گذاشتن سوند ادرار توسط خود بیمار در موارد تخلیه ناکامل مثانه

برخی درمانگران طبی غیرمتعهد درمان های اثبات نشده بی ارزشی را ارایه می دهند. قبل از صرف هزینه خود بابت این درمان ها با گروه پزشکی خود در مورد درمان های غیرمعمول این بیماری مشورت کنید.

بستری کردن بیماران یا مراقبت از آنها در آسایشگاه های بیماران بسته به شدت بیماری ممکن است لازم باشد.

داروها

داروهای کورتونی در طی دوره های عود بیماری یا تشدید علایم .

سیکلوفسفامید به مهار واکنش مضّر دستگاه ایمنی کمک می کند.

شل کننده های عضلانی برای کنترل گرفتگی عضلات

اینترفرون و سایر درمان ها در دست بررسی قرار دارند. درمان های جدیدی ممکن است به زودی عرضه گردند.

فعالیت

یک برنامه منظم از تمرین های فیزیکی و فعالیت های ذهنی ضروری است . درمان فیزیکی و بازتوانی عضلانی با وسایل مکانیکی (استفاده از بریس ، عصا یا واکر) برای غلبه بر معلولیت های فیزیکی توصیه می گردد.

دوره های منظم استراحت را برنامه ریزی کنید.

در صورت امکان فعالیت جنبی خود را ادامه دهید. مشاوره با متخصص مربوط در این باره ممکن است سودمند باشد.

رژیم غذایی

از یک رژیم غذایی عادی متعادل شده ، و البته پر فیبر برای پیشگیری از یبوست ، استفاده کنید.

اختلال شخصیت پارانویید

افراد مبتلا به اختلال شخصیت پارانویید (Paranoid Personality Disorder) بیش از حد حساس بوده و تمایل دارند که محیط اطراف خود را برای یافتن نشانه‌هایی مبنی براینکه بدرفتاری دیگران، دلیل تنها ماندن آنان است، مورد بررسی قرار دهند. افراد مبتلا به اختلال شخصیت پارانویید غالباَ اهل جرّ و بحث، عصبی و خشک هستند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز،  ویژگی‌های غالب اختلال شخصیت پارانویید عبارتند از یک بی‌اعتمادی نافذ و طولانی مدت و بدگمانی نسبت به دیگران ،آنها آمادة حمله به نظر می‌رسند. متمایل به مبالغه‌اند و اینکه از کاه، کوه بسازند.

آن‌ها در تلاشند که انگیزه‌های پنهانی و معانی خاصی را به رفتارهای ساده و بی‌غرض دیگران نسبت دهند.

آنها می‌خواهند که دیگران را برای تمام مشکلات خود سرزنش کنند ولی خود به هیچ عنوان سرزنش و یا قبول مسئولیت شکست را برنمی‌تابند.

مردان بیش از زنان از اختلال شخصیت پارانویید رنج می‌برند.

علائم A.

یک حالت بی‌اعتمادی و بدگمانی نافذ نسبت به دیگران به‌طوری که انگیزه‌های آنان بدخواهانه تعبیر می‌شود. در اوایل بزرگسالی شروع شده و در دامنة متنوعی از موقعیت‌های مختلف خود را نشان می‌دهد و در چهار مورد (و یا بیشتر ) از موارد زیر آشکار می‌گردد:

(۱) بی‌دلیل و بدون مدرک و مبنای کافی به دیگران شک دارد و گمان می‌کند که آنها درصدد بهره‌کشی، آسیب رساندن و یا فریفتن او هستند.

(۲) با شک و تردیدهای نابجا در رابطه با وفاداری و قابل اعتماد بودن دوستان و سایر معاشران اشتغال ذهنی دارد

(۳) تمایلی به درمیان گذاشتن حرف‌های خود با دیگران ندارد، زیرا به دلیل ترس ناموجهی که دارد فکر می‌کند که از این اطلاعات به شیوه‌ای بدخواهانه، برعلیه او استفاده می‌شود.

(۴) از اظهارات عادی و رویدادها، معانی تحقیرآمیز و یا تهدیدکننده برداشت می‌کند،

(۵) همواره احساس کینه‌توزی دارد. یعنی از توهین،‌ آسیب و یا بی‌اعتنایی دیگران درنمی‌گذرند.

(۶) احساس می‌کند که به شخصیت و اعتبار او حمله شده است درحالی که دیگران چنین برداشتی ندارند و او همواره آماده است که سریع و با عصبانیت واکنش نشان دهد و یا متقابلاً حمله نماید،

(۷) بی‌دلیل نسبت به وفاداری همسر و یا شریک جنسی‌اش بدگمان است.

B . (این اختلال) منحصراً همزمان با دوره‌های اسکیزوفرنی، یک اختلال خلقی با ویژگی‌های روان پریشی،‌ و یا یک اختلال روان پریشی دیگر روی نمی‌دهد.

علل تحت تأثیر عوامل ژنتیکی قرار دارد(میزان شیوع آن در خانواده‌های بیماران اسکیزوفرنیک بالاتر است)

میزان شیوع همزمان آن با اختلالاتی به‌ویژه افسردگی،اضطراب و سوء مصرف مواد، بالاست.
علایم اختلال با بالارفتن سن شروع می‌شوند به‌ویژه این امر پس از تغییرات عمده در زندگی روی می‌دهد.

عوارض درمان شناختی ـ رفتاری

درمان شناختی ـ رفتاری اختلال شخصیت پارانویید بر خود ـ افشایی و اعتماد تأکید دارد.از اهداف آن افزایش حس خود ـ کارآمدی مراجع باتوجه به توانایی او برای اداره کردن موقعیت‌های مشکل و ایجاد یک دیدگاه واقع‌بینانه‌تر در مورد نیّات و اقدامات دیگران. این امر به مراجع اجازه می‌دهد تا از حالت تدافعی که معمولاً در مقابل احساس خطر به خود می‌گیرد، خارج شود.

برقراری یک رابطه‌ی مشارکتی میان درمانگر و مراجع همیشه مهم است،‌ اما این امر در کار با مراجعان پارانوییدی که بدگمان بوده و دیگران را بدخواه و فریبکار می‌دانند، اهمیت ویژه پیدا می‌کند.یک شیوة موثر برای افزایش راحتی مراجع در جریان درمان این است که آزادی و کنترل بیشتری در زمینة تعیین محتوا و تعداد جلسات درمان به او داده شود.

عوارض درمان شناختی ـ رفتاری

درمان شناختی ـ رفتاری اختلال شخصیت پارانویید بر خود ـ افشایی و اعتماد تأکید دارد.از اهداف آن افزایش حس خود ـ کارآمدی مراجع باتوجه به توانایی او برای اداره کردن موقعیت‌های مشکل و ایجاد یک دیدگاه واقع‌بینانه‌تر در مورد نیّات و اقدامات دیگران. این امر به مراجع اجازه می‌دهد تا از حالت تدافعی که معمولاً در مقابل احساس خطر به خود می‌گیرد، خارج شود.

برقراری یک رابطه‌ی مشارکتی میان درمانگر و مراجع همیشه مهم است،‌ اما این امر در کار با مراجعان پارانوییدی که بدگمان بوده و دیگران را بدخواه و فریبکار می‌دانند، اهمیت ویژه پیدا می‌کند.

یک شیوة موثر برای افزایش راحتی مراجع در جریان درمان این است که آزادی و کنترل بیشتری در زمینة تعیین محتوا و تعداد جلسات درمان به او داده شود.

مروری بر آمبولی ریه

خون داخل سیاهرگهای عمقی گاهاً در شرایط بی حرکتی طولانی بعلت تجمع و ساکن ‏بودن در این شرایط مستعد تشکیل لخته می شود. مسافرت طولانی مدت با وسایل نقلیه، ‏بستری در بیمارستان مخصوصاً بعد از عمل جراحی و یا شکستگی اندام تحتانی عوامل ‏خطرساز می باشند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، برخی از افراد به صورت ژنتیکی استعداد به تشکیل لخته های وریدی ‏دارند و ضمناً برخی داروها از قبیل داروهای ضدبارداری خوراکی با افزایش خطر این ‏عارضه همراه می باشند. ‏

تشکیل لخته وریدی اندام تحتانی( ‏DVT‏ )با درد و تورم و گرمی اندام تحتانی مبتلا همراه ‏بوده و معمولاً عضلات پا سفت شده و پوست ملتهب به نظر می رسد. در صورت ایجاد ‏این علایم فرد مبتلا باید از ایستادن برروی پا پرهیز کرده و اندام درگیر شده بی حرکت ‏حفظ شود.

مراجعه فوری به بیمارستان الزامی است. بیمار معمولاً برای یک هفته در ‏بیمارستان بستری شده واز داروهای ضد انعقادی استفاده می شود. در اغلب موارد داروی ‏وارفارین برای مدت ۶-۳ ماه توصیه می شود. ‏

خطرناکترین عارضه ایجاد شده براثر تشکیل لخته های وریدی کنده شدن لخته می باشد. ‏لخته کنده شده از طریق سیاهرگ های بزرگ و پس از عبور از حفره های راست قلب ‏وارد سرخرگ ریوی شده ودر این سرخرگها گیر کرده و منجر به انسداد آنها می شود. ‏

این عارضه خطرناک که اصطلاحاً آمبولی ریه نام دارد با تنگی نفس ناگهانی و گاهاً درد ‏قفسه سینه و یا غش (سنکوپ) همراه افت فشار خون تظاهر می یابد. بیمار مبتلا باید در ‏بخش ویژه بستری شده و داروهای ضد انعقادی سریعاً تزریق شوند. گاهاً در صورت ‏وجود لخته های بزرگ در شریان ریوی استفاده از داروهای حل کننده لخته لازم می ‏باشد.

عمل جراحی باز قفسه سینه برای خارج کردن لخته در تعداد بسیار کمی از مراکز ‏درمانی کشور به صورت اورژانسی انجام می شود. بیمار حداقل یک هفته در بیمارستان ‏بستری بوده و در صورت بهبود وضعیت بالینی با توصیه به مصرف وارفارین برای حداقل ۶ ‏ماه مرخص می شود.
آمبولی ریوی هنگامی‌رخ می‌دهد که  لخته خونی از ورید‌های بخش دیگری از بدن اغلب ساق‌ پا به رگ‌های ریه وارد می‌شود. لخته‌خون در شریان ریوی گیر می‌کند و انسدادی که در مسیر جریان خون به وجود می‌آورد ممکن است به آسیب ریه‌ها و سایر اندام‌ها منجر شود. آمبولی ریوی در بسیاری موارد مرگبار است.

موسسه ملی  قلب، ریه و خون آمریکا  می‌گوید که هر سال در این کشور تقریبا  ۶۰۰۰۰۰ مورد  آمبولی ریوی تشخیص داده می‌شود که ۶۰۰۰۰ مورد آنها به مرگ بیماران می‌انجامد. افرادی که به علت دچار بودن به بیماری‌های مختلف مجبورند مدت‌ها در بستر دراز بکشند بیش از همه  مستعد آمبولی ریوی‌ هستند.

علل بروز بیماری :

۱ـ بی‌تحرکی به مد‌ت طولانی

۲ـ سوختگی‌ها

۳ـ د‌رمان‌های شیمیایی

۴ـ نارسایی احتقانی قلب

۵ـ سابقه‌ لخته د‌ر ورید‌ عمقی

۶ـ شکستگی‌های استخوانی

۷ـ همولتیک (کم‌خونی لیزکنند‌ه)

۸ـ هپارین (ضد‌لخته‌ای که با کاهش گلبول قرمز همراه است)

۹ـ وجود‌ هموسیستین د‌ر اد‌رار

۱۰ـ حاملگی

۱۱ـ د‌اروهای استروژن (به مقد‌ار زیاد‌)

۱۲ـ ازد‌یاد‌ چربی‌های خون

۱۳ـ چاقی

۱۴ـ سکته قلبی

۱۵ـ مصرف قرص‌های ضد‌بارد‌اری

۱۶ـ سنین بالا

۱۷ـ مصرف فنوتیازین

۱۸ـ گروههای خونی A

۱۹ـ لوله‌های اد‌راری (سوند‌)

۲۰ـ پد‌ید‌ه بهجت (د‌انشمند‌ ترک که وجود‌ لخته د‌ر شبکیه و از د‌ست رفتن بینایی بر اثر ویروس را کشف کرد‌… البته لخته می‌تواند‌ د‌ر تمام اند‌ام و اعضاء ایجاد‌ مشکل کند‌.)

وضعیت ظاهری بدن: بنابر گزارش سازمان جهانی بهداشت، افراد چاق در خطر بیشتری برای ایجاد لخته هستند. علت دقیق این مسئله هنوز معلوم نیست ولی یک فرضیه این است که هورمون «لپتین» در ایجاد لخته موثر است. این هورمون توسط سلول‌های چربی تولید می‌شود و افراد چاق هم سلول‌های چربی بیشتری دارند. بر پایه گزارش سازمان جهانی بهداشت، همچنین افراد قدبلند (بلندتر از ۱۹۰سانتیمتر) و کوتاه قد (کوتاهتر از ۱۶۰ سانتیمتر) نیز در خطر بیشتری قرار دارند.

جراحی: اعمال جراحی به‌ویژه جراحی‌های تعویض مفصل زانو یا لگن از دلایل عمده ایجاد لخته به شمار می‌روند. به همین دلیل در این افراد قبل و بعد از عمل، داروهای ضد انعقاد خون تجویز می‌شود. شکستگی‌های عمده که دوره بهبودی طولانی‌مدت دارند، مانند شکستگی استخوان ران پا و لگن نیز وضعیت مشابهی دارند، زیرا در این حالات بیمار به مدت طولانی نمی‌تواند پاهای خود را حرکت دهد. به‌طور کلی هر عاملی که باعث شود شما مجبور شوید به مدت طولانی در بستر استراحت کنید، خطر تشکیل لخته را بالا می‌برد.

بارداری: خانم‌های باردار یا خانم‌هایی که به تازگی زایمان داشته‌اند، در خطر بیشتری برای ابتلا به ترومبوز ورید عمقی هستند. در واقع، آمبولی ریوی شایعترین علت مرگ زنان در هنگام زایمان است.

مصرف قرص‌های پیشگیری از بارداری: خانم‌هایی که OCP مصرف می‌کنند، ۳ تا ۴ برابر بیشتر از دیگران در خطر ابتلا به تشکیل لخته هستند. این خطر در خانم‌های سیگاری یا دارای اضافه وزن بیشتر است. البته هورمون درمانی جایگزین در خانم‌های یائسه (HRT) هم این خطر را افزایش می‌دهد. هورمون استروژن موجود در OCP و HRT باعث افزایش فاکتورهای انعقادی می‌شود.

افزایش فاکتورهای انعقادی در خون: برخی از انواع سرطان‌ها به‌ویژه سرطان پانکراس، ریه و تخمدان باعث افزایش انعقاد‌پذیری خون می‌شوند و شیمی درمانی هم این وضع را تشدید می‌کند.

بیماری‌های قلبی: افراد مبتلا به بیماری‌های قلبی- عروقی یا افرادی که سابقه سکته قلبی یا مغزی دارند، بیشتر در خطر تشکیل لخته در سیاهرگ‌ها هستند. فشار خون بالا و ابتلا به بیماری‌های التهابی روده (نظیر کولیت اولسراتیو و کرون) نیز خطر ایجاد لخته را افزایش می‌دهند.

سابقه خانوادگی یا شخصی ترومبوز ورید عمقی: بیش از نیمی از موارد آمبولی ریوی ناشی از ترومبوز ورید عمقی، مربوط به یک اختلال انعقادی ارثی است.

فلج: افرادی که به هر دلیل فلج شده‌اند، به‌دلیل بی‌حرکتی در خطر بیشتری قرار دارند.

سیگار: به‌دلایلی که به‌طور دقیق مشخص نشده، مصرف تنباکو برخی افراد را مستعد تشکیل لخته می‌کند، به‌ویژه اگر با سایر عوامل خطرساز فوق همراه باشد.

علاوه بر علت‌های مطرح‌شد‌ه، د‌و علت شاخص و اساسی د‌یگر وجود‌ د‌ارد‌ که نقش مهّمی د‌ر بروز آمبولی ریه ایفا می‌کند‌.

۱ـ ایست د‌ر ورید‌ها به مد‌ت طولانی (د‌ر نتیجه استراحت مطلق یا نسبی)

۲ـ اخیراً به اثبات رسید‌ه است که مقاومت به یک نوع پروتئین فعال به نام پروتئین C شایع‌ترین علت ماد‌رزاد‌ی برای لخته‌شد‌ن د‌ر ورید‌ عمقی بود‌ه است.

نارسایی اولّیه یا اکتسابی د‌ر پروتئین C به وجود‌ آورند‌ة لخته د‌ر ورید‌ عمقی شد‌ه که منجر به آمبولی ریوی می‌شود‌.

عوامل تشدید کننده بیماری

سن‌ بالای‌ ۶۰ سال‌
هرگونه‌ آسیب‌ یا بیماری‌ مستلزم‌ استراحت‌ طولانی‌ در بستر
نشستن‌ در یک‌ وضعیت‌ ثابت‌ به‌ مدت‌ طولانی‌ مثلاً در طی‌ مسافرت‌ با هواپیما
جراحی‌ اخیر
نارسایی‌ احتقانی‌ قلب‌
اختلالات‌ ریتم‌ قلب‌
پلی‌سیتمی‌؛ کم‌ خونی‌ همولیتیک‌
شکستگی‌ استخوان‌
چاقی‌؛ استعمال‌ دخانیات‌
بارداری‌
مصرف‌ قرص‌های‌ ضد بارداری‌ به‌ خصوص‌ در خانم‌های‌ سیگاری

‌علایم‌ شایع‌
کوتاهی‌ نفس‌ ناگهانی‌
غش‌ کردن‌ یا حالت‌ غش‌ پیدا کردن‌
درد قفسه‌ سینه‌
سرفه‌ (گاهی‌ همراه‌ با خلط‌ خونی‌)
تندی‌ ضربان‌ قلب‌
تب‌ خفیف‌ قبل‌ از بروز علایم‌ فوق‌ معمولاً تورم‌ و درد اندام‌ تحتانی‌ وجود دارد.

علائم بالینی :

این بیماری به طور ناگهانی ظاهر می شود و درد شدیدی در یک طرف سینه منتشر می شود . بیمار سرفه های خشکی می کند و به سختی نفس می کشد . پوست کبود می شود ، بیمار مضطرب است و احساس سنکوپ به او دست می دهد . درمان :

باید بیمار را بستری کرد و داروهای ضد لخته شدن خون ، اکسیژن و مراقبت شدید تجویز نمود . این بیماری کشنده است و تشخیص آن به دلیل کمی علائم آسان نیست .

تشخیص

تشخیص آمبولی ریه دشوار است، به ویژه اگر فرد مبتلا یک بیماری قلبی یا عروقی زمینه‌ای نیز باشد. پزشک برای یافتن لخته، یک پرونده رادیولوژی از قفسه سینه، اسکن ریه و آنژیوگرافی ریه درخواست می‌کند.

آنژیوگرافی ریه دقیق‌ترین روش تشخیص آمبولی ریه است. طی آنژیوگرافی ریه، یک ماده رنگی به داخل سیاهرگ بازو یا اندام‌ تحتانی تزریق می‌شود. هنگامی که این ماده در شریان‌های ریه گردش می‌یابد، سرخرگ‌ها، روی عکس تهیه شده با اشعه ایکس قابل رویت می‌شوند و اگر لخته‌ای وجود داشته باشد دیده می‌شود. پزشک ممکن است آزمایش‌های دیگری را نیز درخواست دهد.

پیشگیری‌
از استراحت‌ طولانی‌مدت‌ در بستر در طی‌ بیماری‌ خودداری‌ کنید. در طی‌ دوره‌ نقاهت‌ از جوراب‌ کشی‌ استفاده‌ کنید (چه‌ در هنگام‌ استراحت‌ در بستر و چه‌ در هنگام‌ برخاستن‌ از بستر)
پس‌ از جراحی‌ هر چه‌ سریعتر حرکت‌ اندام‌های‌ تحتانی‌ و راه‌ رفتن‌ را شروع‌ کنید.
خودداری‌ از استعمال‌ دخانیات‌، به‌ خصوص‌ در خانم‌های‌ ۳۵ سال‌ به‌ بالا که‌ قرص‌ ضد بارداری‌ مصرف‌ می‌کنند.
اجتناب‌ از جراحی‌های‌ غیر ضروری‌. در این‌ موارد از روش‌های‌ دیگری‌ غیر از جراحی‌ استفاده‌ کنید.
در طی‌ سفر هر ۲-۱ ساعت‌ مدتی‌ ایستاده‌ و راه‌ بروید.
مصرف‌ یک‌ قرص‌ آسپرین در روز ممکن‌ است‌ نقش‌ پیشگیری‌ کننده‌ در این‌ زمینه‌ داشته‌ باشد؛ در این‌ باره‌ با پزشک‌ خود مشورت‌ کنید.

عواقب‌ مورد انتظار

معمولاً مراقبت‌های‌ ویژه‌ در عرض‌ ۱۴-۱۰ روز بهبود می‌یابد.
عوارض‌ احتمالی‌
مرگ‌ سریع‌الوقوع‌ در اثر یک‌ لخته‌ بزرگ‌ که‌ بیش‌ از ۵۰% جریان‌ خون‌ ریه ها را مسدود کند.
خونریزی‌ شدید داخل‌ ریه‌ دراثر لخته‌های‌ کوچکتر

درمان‌

اصول‌ کلی‌

بررسی‌های‌ تشخیصی‌ ممکن‌ است‌ شامل‌ رادیوگرافی‌ قفسه‌ سینه‌، اسکن‌ ریه‌، آنژیوگرافی ریه‌، نوار قلب‌، سمع‌ قلب‌ و ریه‌، و آزمایش‌های‌ خون‌ جهت‌ اندازه‌گیری‌ عوامل‌ انعقادی‌ و زمان‌ پروترومبین‌ باشد.
هدف‌ درمانی‌ عبارتست‌از:
حفظ‌ عملکرد قلب‌ و ریه‌ در حد قابل‌ قبول‌ (تا برطرف‌ شدن‌ لخته‌) و جلوگیری‌ از عود آمبولی‌
جراحی‌ ممکن‌ است‌ به‌ منظور بستن‌ ورید بزرگ‌ منتهی‌ به‌ قلب‌ و ریه‌ (ورید اجوف‌) یا قرار دادن‌ یک‌ صافی‌ در داخل‌ آن‌ برای‌ جلوگیری‌ از عبور لخته‌ها به‌ سمت‌ قلب‌ لازم‌ باشد (به‌ ندرت‌)
استفاده‌ از جوراب‌کشی‌ یا پیچیدن‌ ساق‌ پا با باند کشی‌
از نشستن‌ به‌ حالتی‌ که‌ ساق‌ها یا مچ‌ پاها را روی‌ یکدیگر بیندازید خودداری‌ کنید.
در هنگام‌ نشستن‌ طولانی‌ مدت‌ طوری‌ بنشینید که‌ پاها بالاتر از ران‌ها قرار گیرند.
در هنگام‌ خوابیدن‌ پاها را بالاتر از سطح‌ بستر قرار دهید.
داروها
داروهای‌ ضد انعقاد در جهت‌ حل‌ کردن‌ لخته‌ و جلوگیری‌ از ایجاد دوباره‌ آن‌. سطح‌ داروهای‌ ضد انعقاد باید به‌ طور مرتب‌ اندازه‌گیری‌ شود تا اطمینان‌ حاصل‌ شود سطح‌ آنها در حد مطلوب‌ و بی‌خطر است‌.
تجویز اکسیژن‌، در صورت‌ نیاز
آنتی بیوتیک ها، در موارد آمبولی‌ عفونی‌
فعالیت در زمان ابتلا به این بیماری

تا هنگام‌ برطرف‌ شدن‌ علایم‌ التهابی‌ ناشی‌ از لخته‌ شدن‌ خون‌ در بستر استراحت‌ نمایید. در طی‌ استراحت‌ در بستر اندام‌های‌ تحتانی‌ را به‌ طور مکرر حرکت‌ دهید تا به‌ جریان‌ یافتن‌ خون‌ در آن‌ها کمک‌ شود.

رژیم‌ غذایی‌

رژیم‌ خاصی‌ نیاز نیست‌.

Next Page »