خارش واژن (مهبل)

خارش مهبل (واژن) مشکل شایع دستگاه تناسلی است که زنان با آن مواجه هستند و اغلب اوقات این مشکل باعث خجالت زدگی خانم ها می شود. دلایل زیادی برای خارش واژن وجود دارد، شایع ترین آن مربوط به بهداشت دستگاه تناسلی می باشد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، عدم رعایت بهداشت و یا رعایت بهداشت به طرق اشتباه منجر به خارش واژن می شود. برای همین توصیه می شود پس از هربار دستشویی رفتن حتما دستگاه تناسلیتان را با آب بشویید و لباس زیر را روزی دو مرتبه عوض کنید.

خارش واژن:

این مشکل دستگاه تناسلی به علت وجود نوعی قارچ مخمر و یا حساسیت بوجود می آید. واژن باکتری های خوبی دارد که برای حفظ تعادل PH مهم هستند. اگرچه زمانی که این باکتری ها بیش از حد رشد کنند و یا باکتری های بد بر این باکتری ها افزونی بیابند خارش ، بوی نامطبوع و سوژش واژن شروع خواهد شد. رابطه جنسی ، قند زیاد از حد، آنتی بیوتیک ها و سیستم ایمنی ضعیف بدن منجر به تشکیل قارچ مخمر می شوند. حتی محرک های شیمیایی مانند شستشوی بدن با بعضی شوینده های قوی منجر به از بین رفتن تعادل میزان PH واژن می شوند، منجر به خارش می شود.

انواع خارش:

اگر از خارش واژن و ترشحات غلیظ سفیدرنگ رنج می برید، به دلیل وجود قارچ مخمری است که بیش از حد در واژن رشد کرده است. این عفونت قارچی منجر به سوزش و ایجاد ترشحات سفید و بدبو می شود.

چگونه خارش واژن را درمان کنیم؟

می توانید از داروهای خوراکی و یا ژل هایی که حالت مسکن دارند استفاده کنید. قارچ های مخمر شیرینی را دوست دارند بنابراین کیک و یا مواد خوراکی شیرین مصرف نکنید چرا که منجر به رشد هر چه بیشتر قارچ های مخمر در ناحیه واژن می شوند.

برای درمان خارش واژن می بایست کربوهیدرات های تصفیه شده را کامل از خودتان دور کنید. لباس زیر نخی بپوشید چرا که خیلی سریع خشک می شوند و حس خیسی نامطبوعی به شما دست نمی دهد.

حتما لباس های زیر را روزی دو مرتبه عوض کنید.

پس از هر بار دستشویی رفتن حتما دستگاه تناسلیتان را با آب بشویید تا میزان PH واژن متعادل حفظ شود. واکنش های حساسیتی نیز می تواند منجر به خارش واژن شود.

عطر، لوسیون یا صابون هایی با بوی شدید استفاده نکنید. حتی ممکن است دستگاه تناسلی به پارچه هایی مانند پلی استر حساسیت نشان دهد پس خیلی مراقب باشید که از این نوع پارچه استفاده نکنید.

چه زمانی باید به پزشک مراجع کرد؟

اگر با رعایت نکات بهداشتی که در بالا گفته شد بهبودی در وضعیتتان ایجاد نشد و همچنان خارش واژن داشتید و یا اگر بهبود حاصل شد اما پس از گذشت چند روز مجدد خارش به سراغتان آمد مشکلتان را با پزشک مطرح کنید.

مطمئن باشید با رعایت بهداشت هرگز با این مشکل دردسر آور مواجه نخواهید شد.

آشنایی با گوشخراش ترین صداهای دنیا

آذر ۲۴, ۱۳۹۴ توسط :   موضوع: : بهداشت عمومي, مشروح اخبار, مقالات علمي

گوشخراش ترین صداها همان هایی هستندکه بیشتر از بقیه آرامش را از شما سلب می کنندو باعث به هم ریختن اعصاب، مانع استراحت و محل آسایش می شود.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، بلندی صدا، شکل فرکانس آن، دامنه زمانی طولانی و مرکب بودن از فرکانس های مختلف برخی از عوامل دخیل در میزان آزاردهندگی صداها هستند. وقتی همه این موارد را در کنار هم بررسی کنیم. می توانیم با برخی از گوش خراش ترین صداها آشنا شویم. خیلی از این صداها غیرطبیعی و برخی مربوط به خود طبیعت هستند. ولی فراموش نکنید آنچه این صداها را گوش خراش می کند عملکرد طبیعی مغز خود ما انسان هاست.

● صدای مداوم موسیقی در شب

یکی از شایع ترین شکایت هایی که به «پلیس» ارجاع می شود مربوط به موسیقی های بلندی است که همسایه ها در شب و به مدت طولانی گوش کرده یا در مهمانی شان استفاده می کنند. هر چند برای کسانی که در مهمانی هستند، صدای موسیقی، حتی به صورت بلند دلپذیر است اما خوب همسایه ها و دیگر کسانی که در جو مهمانی نیستندهم گناهی ندارند.

از طرفی این آلودگی صوتی در دسته صداهای خارج محیط دسترسی قرار می گیرد به این معنی که شخص آزار بیننده کنترلی روی کمی و زیادی و قطع صدا ندارد و مجبور است بسوزد و بسازد و این شرایط را سخت تر می کند. حتی در مواردی که صدای موسیقی کم است (یا صدای کمی به خانه همسایه می رود) باز هم مدت طولانی و مداوم صدا، آزاردهنده و برهم زننده آرامش خواهد بود. البته قانونی در این باره در کشور ما وجود ندارد ولی در اروپا اگر صدای موسیقی بعد از ساعت ۱۰ شب ازخانه ای خارج شود، حتی به میزان خیلی کم، پلیس به خدمت صاحبخانه رسیدگی می کند.

● پارس سگ وحشی

صدای پارس سگ، آن هم سگ وحشی از چند جهت بد است؛ چرا که هم می تواند بلند و غافلگیر کننده باشدو هم می تواند نشانه خطر و تهدید باشد. خاطره و ذهنیت ناخوشایند مردم از صدای سگ باعث شده شنیدن صدای آن نیز رنجش آور و تحمل آن سخت باشد. البته طبیعت و ذات صدای سگ هم به خودی خود گوشخراش و خشن است. اضافه شدن مولفه خشونت به هر صدایی، ناخودآگاه ماهیت آن را برای گوش انسان آزاردهنده تر می کند. متخصصان فیزیک صوت و آواشناسان، خشونت صدا را با سرعت نوسانات در ثانیه اندازه گیری می کنند. برای همین آواشناسی خشونت صدا و مفهوم انتقال شده توسط آن برای آواشناسان سخت تر از اندازه گیری بلند صداست.

● رعد و برق

دلیل اصلی اینکه صدای رعد و برق یکی از ترسناکترین صداهایی است که هر کودکی سراغ دارد، این است که ناگهان و بلند نواخته می شود. صداهایی با کیفیت رعد و برق را تنها در آتش بازی های بزرگ و شلیک گلوله تفنگ می توان یافت. هر صدایی که اگر خیلی بلند باشد، آزاردهنده خواهد بود.

قسمت حلزونی گوش که در بخش داخلی سیستم شنوایی ما قرار دارد توسط صدای بلندآسیب می بیند. بنابراین هرگاه دامنه صدا به آستانه بالایی تحمل حلزونی گوش می رسد، با ارسال پیام درد و رنجش به مغز اعلام هشدار می کند.

● گریه بچه

فرگشت به تدریج باعث شده که انسان نسبت به صدای گریه کودکان حساس شود. طیف صدای گریه معمولا فرکانسی بین ۲۰۰۰ تا ۴۰۰۰ در ثانیه است. این صدا در آواشناسی به عنوان صدای «تیز» (مقابل خشن که بین ۲۰ تا ۲۰۰ در ثانیه) تعریف می شود و همین تیزی بیش از حد خود عامل آزاردهنده بودن آن است. البته حساس شدن انسان د ر فرگشت تکاملش به صداهای خیلی تیز و خیلی خشن قطعا به نفع او و در جهت افزایش طول عمر و احتمال بقاست. اما به هر حال این موضوع آزاردهنده بودن صدای گریه نوزاد را نفی نمی کند.

● جیغ بنفش

صدای جیغ خانم ها، حتی آشفته کننده تر از صدای گریه نوزادهاست. از نظر فرگشت، این صدای هشدار نشانگر شرایط بسیار خطرناک و آگاه سازی و کمک خواهی از اطرافیان قویتر است. در طول انجام این تحقیق و هنگام همکاری خانم های داوطلب، بارها پیش آمد که خاطرات فیلم های ترسناک هالیوودی به طور عینی برای محققان تداعی شد. البته اکنون دیگر کاربرد این هشدار کرکننده گوش از آنچه در فرگشت منظور بوده، کمی فاصله گرفته و کاربردهای نوین آن، موجبات افزایش آزاردهندگی آن را فراهم کرده است.

● کشیدن چاقو روی بطری

در یک مطالعه که دکتر سوکبیندر کومار و همکارانش در دانشکده علوم پزشکی دانشگاه نیوکاسل انجام دادند، مشخص شد صدای کشیدن چاقو روی بطری حتی از صدای کشیدن ناخن روی تخته سیاه هم تیزتر است. در تحقیق او، صدای ترمز قطار روی ریل آهن، صدای آسیاب و نوشتن روی آهن به وسیله سنگ، سایر صداهای آزاردهنده معرفی شدند.

● کشید ناخن روی تخته سیاه

این صدای فرساینده گوش در دسته صداهای بسیار تیز قرار می گیرد با این وجودتیز بودن تنها دلیل شکنجه کننده بودن این صدا نیست. این صدا در عین حال بسیار خشن نیز هست. تولید مصنوعی صدای کشیده شدن ناخن روی تخته سیاه کاری بسیار مشکل است؛ چرا که ناخن و تخته سیاه متقابلا صدایی تولید می کنند که خصوصیاتی منحصر به فرد دارند و صداهای آزمایشگاهی هیچ گاه به آزاردهندگی صدای طبیعی آن نیستند.

برخی دانشمندان تصورمی کنندصداهایی از جنس ناخن روی تخته سیاه و چاقو روی بطری، یادآور صدای یکی از شکارچیان باستانی اجداد ما انسان ها هستند و ترس از این شکارچی آنقدر مهم بوده که در حافظه ژنتیک ما هم ثبت شده و ما کماکان از آن می ترسیم.

● فیدبک میکروفون

وقتی شما صدای کر کننده فیدبک یا همپوشانی صدایی میکروفون و آمپلی فایر را می شنوید، حتما موهای تنتان سیخ می شود و اولین کاری که می کنید این است که انگشت هایتان را تا جایی که می شود در داخل گوشتان فرو می کنید. اگر بخواهیم از نظر آزمایشگاهی بررسی کنیم، این صدا بلندترین و تیزترین صوتی است که فهرست می شود. این آماری است که تحقیقی در دانشگاه سالفورد آن را ثابت کرده است.

● استفراغ

آیا با شنیدن صدای استفراغ، حالت تهوع بهتان دست می دهد؟ در یک نظر سنجی اینترنتی که ۳۸۵۰۰۰ نفر در آن شرکت کردند از بین ۳۴ صدای ناخوشایند در نظر گرفته شده. صدای استفراغ به عنوان گوشخراش ترین، آزاردهنده ترین ومنفورترین صدا انتخاب شد. صدای استفراغ خیلی بیشتر از آنکه به خاطر بلندی یا تیزی و خشونتش آزاردهنده باشد. به خاطر تداعی کردن خاطره و ذهنیت بسیار بدش در ذهن شما گوشخراش است. این صدا به طور ناخودآگاه موجب عکس العمل معده و مجاری آن می شود و تا حدود زیادی از کنترل افراد خارج است. جالب این است که از نظر آواشناسی و در مقایسه با سایر صداهای آزاردهنده، صدای تهوع به هیچ عنوان تحریک کنده حلزونی گوش نیست. جالب است که وجود حس متقابل تهوع (به دلیل شنیدن صدای استفراغ دیگران) نیز در مراحل فرگشت برای خودداری از خوردن غذاهای نامطلوب به وجود آمده است.

توصیه های بهداشتی جهت پیشگیری از آنفلوانزا

آذر ۱۳, ۱۳۹۴ توسط :   موضوع: : آموزش سلامت, بهداشت عمومي, مشروح اخبار

• اگر علائم مشابه آنفلوانزا دارید به پزشک مراجعه کنید.

• دستهای خود را مرتب با آب و صابون بشویید.

• از لمس چشم، دهان و بینی با دستهای نشسته خودداری کنید.

• دهان و بینی خود را حین سرفه و عطسه با دستمال کاغذی بپوشانید.

• دستمال کاغذی استفاده شده را بلافاصله پس از مصرف در سطل زباله درب دار معدوم کنید

• اگر علائم مشابه آنفلوانزا دارید حداقل ۱متر ازافراد دیگر فاصله بگیرید.

• هنگام سلام و احوالپرسی از دست دادن، در آغوش گرفتن و بوسیدن خودداری نمایید.

• هنگام بیماری به اندازه کافی استراحت نمایید و تا بهبودی از ورود به مکانهای شلوغ (مدارس ، محل کار و…)خودداری گردد.

• استراحت کردن، نوشیدن مایعات، تغذیه مناسب، و استفاده از استامینوفن به عنوان تب بر بهترین راه درمان بیماری آنفلوانزای جدید است.

• باز کردن پنجره ها و درب ها در فواصل مناسب در روز برای حداقل هر بار ۱۰ دقیقه به تهویه مناسب محل کار، محل زندگی، کلاس درس و … توصیه می شود

• استفاده از ماسک جهت پیشگیری در این نوع آنفولانزا برای عموم مردم توصیه نمی شود

آنفلوانزا چیست ؟

انفلوانزا یک بیماری ویروسی می باشد. این بیماری در هر سنی می تواند افراد را مبتلا سازد. از علائم آن تب ناگهانی ، لرز ، سردرد و درد عضلانی می باشد. بیماری تقریبا در تمام افراد مبتلا با سرفه خشک و. گلو دردهمراهست.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، اگر چه گاهی اوقات اکثر مردم یک سرماخوردگی شدید را با انفلوانزا اشتباه می گیرند اما در واقع انفلوانزا بسیار شدیدتر از سرماخوردگی می باشد. انفلوانزا غالبا سبب ضعف و ناخوشی کامل در فرد می گردد اما پس از ۲ تا ۷ روز حال شخض بهبود می یابد. با این وجود این بیماری را باید بویژه نزد سالخوردگان و افراد مبتلا به ناراحتی های مزمن ،‌جدی تلقی کرد.انفلوانزا یک بیماری شدیدا واگیردار است که از شخصی به شخص دیگر توسط سرفه یا عطسه منتقل می گردد. علائم بیماری ۱ تا ۴ روز پس از ورود ویروس به بدن تظاهر می یابد.

۱٫ آنفلوآنزا چیست؟
آنفلوآنزا یک عفونت ویروسی است که بینی، گلو و ریه را در گیر می کند.

۲٫ آیا آنفلوآنزا همان سرماخوردگی می باشد؟
خیر، آنفلوآنزا با سرماخوردگی متفاوت است و علائم شدید تری دارد.

۳٫ عامل ایجاد کننده آنفلوآنزا چیست؟
ویروسهای آنفلوآنزا ی ( آ ) و ( ب ) بیماری را ایجادمی کنند.

۴٫ ویروس آنفلوآنزا نوع آ چیست؟
ویروس نوع ( آ ) معمولاً عامل ایجاد کننده ی شیوع سالیانه ی آنفلوآنزا است. این ویروسها مدام در حال تغییر خود هستند و انواع جدیدی ایجاد میکنند که خصوصیات متفاوتی دارد. به همین دلیل ساختمان ویروس از سالی به سال دیگر تغییر می کند و واکسنها و حتی داروها برای اثر بخشی باید تغییر کنند.

۵٫ آنفلوآنزای نوع ث چیست؟
آنفلوآنزا ی نوع ث یک بیماری خیلی خفیف می دهد (مثل سرماخوردگی) و یا گاهی عفونت با آن بدون علامت می باشد و هرگز باعث همه گیری و اپیدمی نمی شود.

۶٫ کدام انواع ویروس آنفلوآنزا فقط انسان را آلوده می کنند؟
انواعB وC فقط باعث بیماری درانسان میشوند.

۷٫ بیماری آنفلوآنزا در چه فصلی شایع تر است؟
زمان شیوع بیماری اواخر پاییز و اوایل زمستان است.

۸٫ پس از تماس با ویروس آنفلوآنزا چند روز طول می کشد بیماری رخ دهد؟
از مواجهه با ویروس تا ایجاد علائم یک تا چهار روز طول می کشد.

۹٫ علائم آنفلوآنزا چیست؟
علائم این بیماری شامل تب، دردبدن، سردرد، خستگی، بی اشتهایی، سرفه خشک، احساس خشکی یا زخم در گلو می باشدکه به صورت ناگهانی ایجاد میشوند.

۱۰٫ آیا آنفلوآنزا معمولا عارضه می دهد؟
خیر،بیشتر افراد بدون عارضه خوب میشوند امابرخی اوقات عفونت باکتریایی هم به آن اضافه می شود مانند عفونت گوش، عفونت سینوسها و یا التهاب مجاری هوایی (برونشیت).

۱۱٫ عوارض آنفلوآنزا در چه افرادی بیشتر است؟
کودکان زیر ٢سال، افراد بالای ۶۵ سال و افرادی که بیماری جدی دارند.

۱۲٫ علائم آنفولانزا به چه صورت شروع می شود؟
ابتدا خشکی گلو، آبریزش بینی و احساس زخم درگلو ایجاد می شود و سه تا چهار روز بعد علائمی مانند تب، سرفه، درد بدن، سر درد، و خستگی ایجاد می شوند.

۱۳٫ تب در آنفولانزا به چه صورت است؟
تب معمولاً بالای ۳/۳۸ درجه بوده و در عرض ۲۴ ساعت ایجاد شده و برای ۳ روز
( بین یک تا پنج روز) باقی می ماند .

۱۴٫ سردرد در آنفلوآنزا به چه صورت است؟
معمولاً در تمام نواحی سر احساس میشود و گاهی فقط در جلوی سر احساس میشود.

۱۵٫ بدن درد در آنفلوآنزا به چه صورت است؟
در بدن درد تمام قسمتهای بدن خصوصاً پاها وکمر دردناک هستند.

۱۶٫ گلو درد در آنفلوآنزا چه مدت طول می کشد؟
گلو درد حدود ۴ ۳ روز ممکن است طول بکشد .

۱۷٫ آبریزش بینی در آنفلوآنزا چه مدت طول می کشد؟
آبریزش بینی گاهی تا یک هفته بطول می انجامد.

۱۸٫ علائم آنفلوآنزا در کودکان با بزرگسالان چه تفاوتی دارد؟
درکودکان تب بالاتر از بزرگسالان است و معمولاً ۴/۳۹ تا ۵/۴۰ درجه میباشد. البته در کودکان قبل از مدرسه و نوزادان بعلت اینکه علائم آنفلوآنزا بسیار شبیه به سایر ویروسهایی که درگیری تنفسی می دهند میباشد، تشخیص دقیق آنفلوآنزا مشکل است ولی در هر صورت باید سریعاً به پزشک مراجعه کرد.

۱۹٫ آیا در آنفلوآنزا علائم گوارشی مثل اسهال و استفراغ دیده می شود؟
خیر ، در آنفلوآنزا تهوع واستفراغ یا اسهال دیده نمی شود.

۲۰٫ عوارض آنفلوآنزا چیست؟
از عوارض آنفلوآنزا میتوان به سینه پهلو، سینوزیت، عفونت گوش میانی و التهاب مجاری هوائی (برونشیت) و التهاب بافت میانی مغز (آنسفالیت) اشاره کرد.

۲۱٫ در چه صورت باید به سینه پهلوی ناشی از آنفلوآنزا شک کرد؟

در موارد زیر باید به سینه پهلو شک کرد:
• بیماری که دچار تنفس سخت و مشکل شده است.
• بیمار دچار درد سینه درنتیجه سرفه بشود.
• همراه با سرفه خلط زرد و یا سبز رنگ و یا خلط خونی وجود داشته باشد.

۲۲٫ آنفلوآنزا چگونه تشخیص داده می شود؟
پزشکان بیماری را از روی علائم آن تشخیص می دهند. با این وجود آزمایشهایی جهت کمک به تشخیص وجود دارند.

۲۳٫ درمان آنفلوآنزا به چه صورت است؟
داروهای ضد ویروسی برای کاهش شدت و طول مدت علائم وجود دارند اما درمانهای خانگی می توانند موثر باشد. بیشتر افراد بدون مصرف دارو خوب می شوند. مصرف مایعات، استراحت و بخور برای مرطوب کردن مجاری تنفسی کمک کننده است.

۲۴٫ آیا آنتی بیوتیک در درمان آنفلوآنزا موثر است؟
خیر، از پزشک خود درخواست تجویز آنتی بیوتیک نکنید چون آنتی بیوتیک تنها برعفونت باکتریایی تاثیر دارد.

۲۵٫ داروهای ضد ویروس در کدام بیماران مبتلا به آنفلوآنزا لازم است؟
داروهای ضد ویروسی نیز وجود دارند که بیشتر در سالمندان و کسانی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند ودرمعرض خطر عوارض هستند به کار می رود.

۲۶٫ دارو درمانی تا چه زمانی باید برای آنفلوآنزا انجام شود تا موثر باشد؟
درمان دارویی باید در دو روز اول آغاز علائم بیماری شروع شود وگرنه تاثیر زیادی نخواهد داشت.

۲۷٫ چه کسانی نباید از واکسن استفاده کنند؟
زنان باردار و افراد مبتلا به اختلال سیستم ایمنی بدن نباید از این نوع واکسن استفاده کنند.

۲۸٫ چرا بدن به آنفلوآنزا ایمن نمی شود؟
بعلت اینکه ویروس بطور مداوم در حال تغییر میباشد. هر سال نوع جدیدی از این ویروسها بوجود آمده و در سراسر جهان پخش میشود و باعث ابتلا افراد به آنفلوآنزا میشوند و دستگاه ایمنی هم به خاطر همین تغییر ویروس، قادر به شناسائی ویروس نشده و بدن دوباره به این بیماری مبتلا می شود.

۲۹٫ تشخیص دقیق آنفلوآنزا به چه صورت است؟
تشخیص بیماری عمدتاً کلینیکی است و پزشک با توجه به همه گیری آنفلوآنزا در جامعه و علائم بیمار خود، این تشخیص را مطرح می کند ولی چون افتراق عفونت ویروس آنفلوآنزا از سایر ویروسهای درگیر کننده سیستم تنفس مشکل است گاهی از روشهای آزمایشگاهی برای تشخیص بیماری میتوان استفاده کرد مثلاً در آزمایشگاههای مجهز میتوان از کشت ویروس برای نمونه ترشحات بینی و حلق و در جهت تشخیص نوع ویروس استفاده کرد.

۳۰٫ از کدام داروها بدون نسخه پزشک می توان در آنفلوآنزا استفاده کرد؟
از استامینوفن و ضد احتقان ها می توان استفاده کرد.

۳۱٫ برای تب و درد از چه دارویی در آنفلوآنزا استفاده میشود؟
برای تب و درد از استامینوفن استفاده می شود.

۳۲٫ آسپرین در چه افرادی ممنوع است؟
آسپرین برای افراد زیر ۱۸ سال ممنوع است.

۳۳٫ چرا آسپرین برای افراد زیر ۱۸ سال ممنوع است؟
به دلیل احتمال ایجاد بیماری های کبدی، این دارو در افراد زیر ۱۸ سال ممنوع است

۳۴٫ برای احتقان بینی، سرفه و ترشحات بینی از چه ترکیباتی استفاده می شود؟
برای احتقان بینی، سرفه و ترشحات بینی از ترکیبات حاوی ضد احتقان و آنتی هیستامین مثل قرص آنتی هیستامین دکونژستانت می توان استفاده کرد.

۳۵٫ چه توصیه ای برای بهبود آنفلوآنزا در منزل دارید؟
استفاده از مایعات کافی در طول روز و تغذیه مناسب برای بهبود سریع و جلوگیری از حالت کم آبی در بدن لازم است. همچنین استراحت در بستر نیز توصیه می شود.

۳۶٫ چند نوع واکسن برای آنفلوآنزا وجود دارد؟
امروزه دو نوع واکسن برای آنفلوآنزا وجود دارد یکی فرم تزریقی و دیگری واکسن اسپری بینی

۳۷٫ چرا واکسن آنفلوآنزا برای افراد خاصی تجویز می شود؟
به علت کوتاهی عمر واکسن آنفلوآنزا و دردسر تزریق سالانه آن، این واکسن فقط برای کسانی که درگروه پرخطر قرارگرفته و ممکن است دچار عوارض وخیمی شوند استفاده میشود.

۳۸٫ واکسن آنفلوآنزا درچه افردی توصیه می شود؟

-افرادبالای ۶۵ سال
-تمام کودکان بین ۲۴ -۶ ماه
-کودکان و بزرگسالان بین ۶۴ -۲ سال در صورتی که دچار مشکلات پزشکی مزمن باشند مثل دیابت، نارسائی کلیوی، اختلال تولید گلبول قرمز، ایدز، مصرف داروهای تضعیف کننده سیستم ایمنی و …
-کودکان و بالغینی که دچار آسم باشند.
-کودکانی که تحت درمان مزمن با آسپرین هستند.
-زنانی که در طول فصل شیوع آنفلوآنزا باردار می شوند.
-افراد بدون خانه و بی خانمانها
-افرادی که تماس خانگی با بچه کوچکتر از ۶ ماه دارند.
-پزشکان، پرستاران و کارکنان بهداشتی که در بیمارستان و یا آسایشگاهها مشغول بکار هستند .

۳۹٫ عوارض جانبی واکسن آنفلوآنزا چیست؟
چون واکسن از ویروس غیر فعال تولید میشود، بنابراین کسی از تزریق واکسن به آنفلوآنزا دچار نمیشود ولی گاهی کمتر از ۳/۱ افراد در اطراف محل تزریق درد و سفتی را احساس خواهند کرد (برای ۲-۱ روز ). تب و درد نیز شایع نیست.

۴۰٫ آیا واکسن آنفلوآنزا سبب افزایش احتمال آسم می شود؟
خیر،این واکسن خطر ابتلا به آسم را نیز بالا نمی برد.

۴۱٫ بهترین زمان برای دریافت واکسن چه زمانی است؟
به دلیل اینکه فصل آنفلوآنزا از ابتدای مهر ماه شروع میشود و تا پایان اردیبهشت ماه ادامه می یابد ، بهترین زمان برای دریافت واکسن ماه مهر و آبان میباشد. با این حال میتوان در ماه آذر و حتی دیرتر هم اقدام کرد ، اگر چه اقدام سریعتر میتواند برای پیشگیری موثرتر باشد.

۴۲٫ نحوه عملکرد واکسن آنفلوآنزا به چه صورت است؟
هر دو نوع واکسن باعث تولید آنتی بادی در بدن میشود . این آنتی بادی ، پیشگیری لازم را در مقابل ویروس آنفلوآنزا فراهم می کند. این عکس العمل آنتی بادی ممکن است در بعضی افراد ایجاد خستگی و درد ماهیچه ای کند. هر سال ، واکسن آنفلوآنزا حاوی چند نوع متفاوت از ویروس است. ویروسهایی که به نظر محققان ممکن است در آن سال تاثیر بیشتری داشته باشند. اگر انتخاب این ویروسها صحیح باشد میتوان گفت که واکسن ۷۰ تا ۹۰% در پیشگیری از آنفلوآنزا برای افراد زیر۶۵ سال مفید است.

۴۳٫ چه کسانی نباید این واکسن را دریافت کنند؟
طبق گفته مرکز پیشگیری و کنترل بیماری این افراد عبارتند از :
*همه افرادی که عکس العمل آلرژیک نسبت به آمپول آنفلوآنزا داشته اند.
*همه کسانی که نسبت به تخم مرغ آلرژی دارند.!
*افرادی که ۶ هفته بعد از دریافت واکسن آنفلوآنزا دچار سندرم ژویلاین باره (نوعی بیماری فلج کننده شدید،که در آن سیستم ایمنی بدن به سیستم اعصاب حمله می کند)شده اند.

۴۴٫ عوارض جانبی اسپری دماغی واکسن آنفلوآنزا چیست؟
• عوارض این نوع واکسن در کودکان عبارتند از : آبریزش بینی، سردرد، استفراغ، درد ماهیچه ، تب
• عوارض این نوع واکسن در بزرگسالان عبارتند از : آبریزش بینی، سردرد، گلودرد

۴۵٫ توصیه های لازم برای جلوگیری از ابتلا به آنفلوآنزا چیست؟
• مکرر دستان خود را بشوئید: شایعترین علت ابتلا به آنفلوآنزا لمس چشم، دهان، بینی، با دستان آلوده به ویروس می باشد، پس دستهای خود را تمیز نگه دارید و آنها را از صورت خود دور نگه دارید.
• از فردی که به آنفلوآنزا مبتلا شده فاصله بگیرید و اگرخود بیمارشدید، به دیگران زیاد نزدیک نشوید.
• کسی که به آنفلوآنزا مبتلا شده بهتر است در خانه بماند و با حضورخود در مدرسه یا محل کار دیگران را بیمار نکند.
• هنگام عطسه و سرفه فرد بیمار باید جلوی دهان خود را با دستمال کاغذی بگیرد تا قطرکهای آلوده به ویروس در فضا پخش نشوند.
• بیاد داشته باشید که فرد بیمار تا ۷ روز می تواند باعث پخش ویروس در فضا شود پس توصیه های بالا را باید تا یک هفته رعایت کرد، تا احتمال ابتلاء شما به آنفلوآنزا کاهش یابد.

۴۶٫ چه غذاهایی برای سرماخوردگی مفید هستند؟

برای این که سیستم ایمنی بدن به بهترین نحو به وظیفه‌اش که مبارزه علیه ویروس‌های سرماخوردگی و آنفلوآنزا است، عمل کند باید مواد مغذی حیاتی را دریافت کند.

از جمله منابع اصلی طبیعی تامین‌کننده ویتامین ث که در درمان سرماخوردگی موثرند عبارت اند از:

• پرتقال،گریپ فروت، انواع توت، فلفل دلمه‌ای، توت فرنگی، سیب زمینی و سبزیجات برگ سبز از قبیل انواع کلم. دریافت زیاد و منظم ویتامین ث به کاهش بروز، شدت و طول مدت سرماخوردگی کمک می‌کند.
• غلات سبوس‌دار و حبوبات، منابع غذایی خوب یکی از ویتامین‌های گروه ب به نام پانتوتنیک اسید هستند. کمبود پانتوتنیک اسید، سبب بروز عفونت‌های مکرر دستگاه تنفسی فوقانی می‌شود.
• سیر دارای آهن، روی و آلیسین است که سبب تقویت سیستم ایمنی و کمک به کاهش خطر عفونت‌های ویروسی می‌شود.
• ماهی قباد، قزل‌آلا، ساردین و ماهی‌های روغنی غنی از اسیدهای چرب امگا ۳ هستند. همچنین تخم کتان،‌ دانه کدو حلوایی و روغن شاه‌دانه نیز از دیگر منابع خوب امگا ۳ هستند.
• دانه کنجد، تخمه کدو حلوایی و آفتاب‌گردان منابع غنی اسیدهای چرب امگا ۶ هستند. این اسید‌های چرب در مبارزه علیه عفونت‌های سرماخوردگی به سلول‌های دستگاه تنفسی کمک می‌کنند.
• جگر، انواع ماهی از جمله قزل‌آلا،‌ قباد و شاه ماهی، کره و تخم‌مرغ منابع ویتامین آ هستند. هویج، انبه، سیب‌زمینی،‌ زردآلو، کدو حلوایی و سبزیجات سبز تیره نیز تامین‌کننده بتاکاروتن هستند که در بدن به ویتامین آ تبدیل میشوند. عفونت‌های مکرر تنفسی در کودکان با کاهش ذخایر ویتامین آ مرتبط است. یک رژیم غذایی متنوع و مخلوط حاوی این غذاها، مواد کافی برای یک کودک در حال رشد را تامین میکند.
• ماهی، مرغ، گوشت قرمز بدون چربی، لبنیات و مخلوطی از حبوبات، مغزها، دانه‌ها و غلات سبوس‌دار، تامین کننده پروتئین هستند. کمبود دریافت پروتئین خطر ابتلا به عفونت را افزایش می‌دهد.
• گوشت، شیر، غلات و حبوبات تامین کننده ویتامین‌های ب‌ـ۶ و پانتوتنیک اسید هستند که برای تامین سلامتی سیستم ایمنی از اهمیت بسیاری برخوردارند.
• غلات صبحانه (برشتوک)، نان و عصاره مخمر،‌ تامین کننده اسیدفولیک هستند که برای سلامتی و تقویت سیستم ایمنی ضروری است. به علاوه چغندر، لوبیا چشم بلبلی و انواع کلم منابع خوب فولات (فرم طبیعی اسید فولیک) هستند.
• انواع صدف، گوشت‌های قرمز بدون چربی و غلات سبوس‌دار حاوی روی هستند. روی یک ماده معدنی مورد نیاز برای سیستم ایمنی است.

۴۷٫ از چه غذاهایی در زمان ابتلا به آنفلوآنزا پرهیز کنیم؟
غذاهای آماده بسته بندی شده و کنسروها از لحاظ ویتامین‌ها و مواد معدنی فقیر هستند. بنابراین به جای مصرف این نوع غذاها از انواع میوه و سبزیجات تازه، گوشت، ماهی، غلات، مغز‌ها و دانه‌ها استفاده کنید.

۴۸٫ بخور چه تاثیری در آنفلوآنزا دارد؟

استفاده از بخور برای رفع گرفتگی بینی کمک می‌کند.

۴۹٫ بخور دادن به چه صورتی می باشد؟
برای این کار، به مدت ۱۰ دقیقه سر را بر روی بخارات یک ظرف آب در حال جوشیدن بگیرید. بهتر است دستمال یا حوله‌ای را روی سر بگذارید و این عمل را سه بار در روز تکرار کنید. می‌توان مقداری روغن منتول یا اوکالیپتوس به آب در حال تبخیر اضافه کنید تا عمل تنفس را تسهیل کند.

۵۰٫هزینه های آنفلوآنزا برای جامعه چیست؟
این بیماری به علت شدتی که دارد باعث تحمیل هزینه های زیاد به جامعه میشود که از جمله آن میتوان به موارد زیر اشاره کرد: غیبت دانش آموزان از مدرسه، غیبت کارمندان از محل کار خود، ابتلا به عوارض شدید این بیماری مثل سینه پهلو و احتیاج به بستری فرد و همچنین هزینه های بیمارستانی به ویژه اختلال در سایر فعالیتهای روزانه فرد.

هشدارهای لازم به مردم استان کرمان برای پیشگیری از ابتلا به آنفلوانزا

شیوع بیماری مسری آنفلوانزا در کرمان زنگ خطر را برای مردم به صدا درآورده است و آموزش ، رعایت بهداشت فردی و پیشگیری مهم‌ترین رکن مبارزه با آنفلوانزا است.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، مسئولان نیز هشدارهای پی‌درپی را به مردم آغاز کرده‌اند، در این میان به نظر می‌رسد مهم‌ترین راه مقابله با بیماری پیشگیری است که باید توسط تک‌تک افراد جامعه صورت گیرد، در غیر این صورت شاهد بروز موجی از این بیماری خواهیم بود.

مهم‌ترین شاه‌کلیدهای مقابله با بیماری شامل رعایت چند مسئله بهداشتی است :

۱- دست‌ها را به‌طور منظم با آب و صابون بشوییم

۲- هنگام احوالپرسی از در آغوش گرفتن، بوسیدن و دست دادن خودداری کنیم .

۳- از مالیدن و تماس دست آلوده با چشم‌ها، بینی و دهان خودداری کنیم

۴- هنگام سرفه یا عطسه، بینی و دهان خود را با گودی آرنج بپوشانیم

۵- اگر آثار شبه آنفولانزا مشاهده کردیم از افراد مبتلا حداقل یک متر فاصله بگیریم

۶- اگر در خود علائم شبه آنفولانزا دیدیم در منزل بمانیم و از حضور در مکان‌های تجمعی پرهیز کنیم.

این موارد را به تمام نزدیکان خود آموزش دهید

• علائم آنفولانزا چیست ؟

شروع ناگهانی، تب بالا و لرز، درد عضلانی؛ علائم بیماری

علائم این بیماری طبق اعلام دانشگاه علوم پزشکی کرمان شامل شروع ناگهانی، تب بالا و لرز، درد عضلانی و علائم سرماخوردگی است.

این بیماری در حالت عادی مشکل اساسی برای بیمار درست نمی‌کند و تنها در صورت داشتن بیماری زمینه‌ای و بالا بودن سن و یا باردار بودن ریسک بالایی دارد.

علائم این بیماری کاملاً شبیه سرماخوردگی شدیداست که تب و لرز، تب و درد عضلانی و اسهال و استفراغ ازجمله آن‌ها محسوب می‌شود.

مهم‌ترین نکته این است که افرادی که مبتلا به این بیماری می‌شوند باید در منزل بمانند و استراحت کنند و به‌هیچ‌عنوان در جمع حاضر نشوند، افراد سالم نیز به‌هیچ‌عنوان نباید در معرض بیمار قرار بگیرند و به‌خصوص کودکان، سالمندان و بیمارانی که دارای بیماری‌های زمینه‌ای هستند باید از محیط بیماری دور شوند.

رفتارهای پیشگیرانه مانند جلوگیری از دست دادن و خودداری از روبوسی لازم است.

با افراد بیمار فاصله یک متری را رعایت کنید.

در صورت بروز عطسه باید حتماً با دستمال یا گودی آرنج جلوی بینی و دهان گرفته شود.

در صورت بیماری در تجمعات حضور پیدا نکنید و از دست دادن و روبوسی کردن خودداری کنند.

• علائم بیماری آنفولانزا در کودکان شدیدتر است

علائم بیماری به‌صورت ناگهانی ظاهر می‌شود و شبیه یک سرماخوردگی شدید است اما در کودکان همراه با اسهال و استفراغ خواهد بود.

به نظر می‌رسد استان کرمان تا دو ماه آینده شاهد شیوع این بیماری باشد که طی این مدت استفاده از ماسک، شستشوی مداوم دست‌ها و استفاده از مواد ضدعفونی‌کننده از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است.

مهدکودک‌ها، مدارس، ادارات و محل‌های کار می تواند درصد شیوع بالاتری داشته باشد .

افراد دارای بیماری‌های زمینه ای مانند بیماریهای قلبی، آسم، کلیوی، دیابت و کسانی که از داروهایی که ایمنی بدن را کاهش می‌دهد استفاده می‌کنند بیشتر از این بیماری آسیب می بینند.

روش صحيح شانه زدن و نگهداری از مو

آسيبهاي مكانيكي و شيميايي وارد بر مو باعث تخريب و شاخه شاخه شدن آن مي‏شود. و موخوره شايعترين اختلال ناشي از صدمات فيزيكي و شيميايي وارد شده به ساقه مو است اين اختلال به طور تجربي از راه برس‏زدن‏هاي خشن و ممتد موهاي طبيعي بوجود مي‏آيد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز،  دستكاري موها، خارش موي سر و استفاده زياد از سشوار باعث موخوره مي‏ شود . همچنين نور آفتاب، سايش و مالش مداوم مو نيز در ايجاد موخوره موثر است.

بهتر است از تركيبات ملايم و غيرمحرك در شست و شوي موي اده کنید تا موی شما دچار موخوره ن‏شود.

عوامل ايجاد موخوره استفاده از رنگ مو و مواد آرايشي است و براي جلوگيري از واردآوردن آسيب‏هاي مكانيكي و شيميايي به مو بهتر است نکات زیر را رعای كوتاه نگه‏داشتن موها و استفاده ات نمایید :

آرايش و پيرايش مو براي بهره مندي از موهاي سالم و زيباتر همواره مورد توجه همگان به ويژه جوانان بوده است. اگر شما جزو افرادي هستيد كه از ريزش مو رنج مي بريد در شانه يا برس زدن موهاي خود به اين نكات توجه كنيد موهاي خيس را هيچگاه شانه نكنيد اجازه دهيد موي شما با دماي محيط خشك شود و تا آنجا كه امكان دارد از كاربرد سشوار خودداري كنيد, اگر گهگاه مجبور به استفاده از سشوار هستيد از كمترين درجه حرارت آن استفاده كنيد .

شانه شما بهتر است پلاستيكي با دندانه هاي درشت و نرم باشد ضمن اينكه استفاده از شانه بهتر از برس زدن است اگر مجبور به استفاده از برس هستيد نوك دندانه هاي آن گرد و برس نرم باشد.

محكم بستن گيره سر و كش يا بافتن سفت موها نيز موجب افزايش ريزش مو مي شود بنابراين لازم است نحوه شانه كردن, بستن و آرايش مو را طوري انتخاب كنيد كه كمترين كشش روي تار موها باشد, همچنين بهتر است شكل و جهت شانه كردن و فرق باز كردن موهاي خود را مرتبا تغيير دهيد و از تماس طولاني و شديد مو با نور شديد آفتاب پرهيز كنيد.

رنگ كردن موها نيز يكي از شايع ترين شيوه هاي آرايش مو هم در مردان و هم در زنان است. از رنگ مو براي تيره كردن موهاي سفيد, پوشاندن آنها و روشن كردن موهاي تيره يا تغيير رنگ مو استفاده مي شود. رنگ موها به چهار گروه رنگ موي تدريجي, موقت, نيمه دائم و دائم تقسيم مي شوند.

رنگ موهاي تدريجي بيشتر توسط مردان استفاده مي شوند و بعد از رنگ موهاي دائمي با احتمال ايجاد حساسيت و واكنش آلرژي در پوست همراه هستند, بنابراين بهتر است قبل از كاربرد اين دو گروه رنگ مو, حتما روي پوست آزمايش شوند.

البته به نظر مي رسد آزمايش تمام انواع رنگ مو دو روز قبل از كاربرد آنها به صورت ماليدن مقداري از آن روي سطح داخلي پوست بازو يا ساعد روزي دو بار و به مدت دو روز لازم باشد, در صورتي كه قرمزي, خارش و تحريك پوست ايجاد نشد مي توان از آن رنگ مو با خيال راحت استفاده كرد.

دقت كنيد ديگر شيوه هاي ارايشي مانند صاف كردن يا فر دادن موها را همزمان با رنگ كردن به كار نبريد همچنين به علت خشك و شكننده شدن موهاي رنگ شده پس از هر بار شستشوي موي سر از نرم كننده نيز استفاده كنيد.

بوی بد دهان قابل درمان است

بوی بد دهان با توجه به تاثيرات اجتماعی آن از جمله مشكلاتی است كه مورد توجه بوده و با يافتن علت آن بايستی در صدد رفع آن بر آمد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، مشكل بوی بد دهان مي‏ تواند راهنماي خوب جهت يافتن بيماري‏هايي باشد كه زمينه ساز آن بوده‏ اند و مي‏توان به درمان بيماري زمينه پرداخت.

بوي بد دهان از موارد شايع بين افراد است و اغلب خود فرد هم متوجه آن نيست زيرا با آن تطبيق پيدا كرده است.

براي معالجه بوي بد دهان بايد علت آن شناخته شود و اشكالات حفره دهان يكي از علتهاي اصلي بوي نامطبوع دهان مي باشد.

بوي بد دهان عمدتا به وسيله گازهاي سولفوردار از قبيل سولفيدهيدروژن، متيل مزكاپتان و دي ميتل سولفيد مزكاپتان و دي ميتل سولفيد ايجاد مي‏شود.

غذاها و پروتئين‏هايي كه در دهان باقي مي‏مانند توسط ميكروگانيسم‏ها به تركيبات سولفودار تبديل مي‏شوند.

محل تجمع اين مواد در بين دندان‏ها و در قسمت پشتي و خلفي زبان مي‏باشد. از طرفي هواي تنفس شده‏اي كه در حين بازدم بيرون داده مي‏شود از ريه برونش، ناي، حنجره حلق بيني يا دهان مي‏آيد و بوي حاصل از تنفس از اين مسير مي‏تواند منشاء بگيرد.

همچنين بو با منشاء دستگاه گوارش و يا در هنگام آروغ زدن نيز به مشام مي‏رسد.

چند نمونه از بوهاي مختلفي كه ممكن است از دهان و تنفس متصاعد شود عبارتند از:

تنفس دهاني – پيري – راديوتراپي – تب بالا – كم آبي – افسردگي – ترس اضطراب – هيجان مصرف زياد ادويه جات – انسفاليت – تومور – صدمات مغزي – داروها – نارسايي قلبي – كم خوني – تعريق زياد – اسهال يا استراع – كمبود هورمون و ويتامين‏ها.

جهت يافتن علت بوي دهان معاينات دقيقي از حفره دهان و حلق شامل دندان زبان لثه لوزه و كام سينوس‏ها و حفره بيني گاه رفتن عكس كشت ميكروبي حال آزمايش‏هاي ديگر انجام مي‏گيرد

همچنين اختلالات گوارشي مانند اختلال در مري و معده در افرادي كه مرتبا ترش مي كنند و يا عفونتها و آبسه هاي ريوي, التهاب حفره بيني, سينوزيت (التهاب سينوس ها), رنيت (التهاب مخاط بيني) والتهاب ناحيه حلق مثل گلودردهاي چركي نيز سبب بوي بد دهان شود.

بيماريهاي لثه نظير پيوره, التهاب لثه, لقي و پوسيدگي دندانها هم از شايعترين علل بوي بد دهان است .

همچنین تجمع ميكروارگانيسمها و تخمير قندها در محل پوسيدگي و موارد ديگر نيز سبب بدبويي دهان مي شود.

ايجاد بار زباني به علت كاهش اصطحكاك زبان با اطراف دهان نيز موجب بدبويي دهان است و كشيدن مسواك بر روي زبان باردار يكي از راههاي برطرف كردن بار زبان و كاهش بوي بد دهان مي باشد.

همچنین مصرف زياد ادويه جات , نارسايي قلبي , كم خوني , ناراحتي دستگاه گوارش , كمبود ويتامين , التهاب سينوس ها و مشكلات دهان و دندان و تب بالا از عوامل بوي بد دهان هستند.

دوباره تکرار می کنیم که ميكروارگانيسم ها غذاها و پروتيين هايي را كه در دهان باقي مي مانند به تركيبات سولفوردار تبديل مي كنند و با رشد و تكثير در عقب زبان و حفره هاي لثه باعث ايجاد بوي بد دهان مي شوند.

تركيباتي به نام پلي فنونل در چاي وجود دارد كه باعث توقف رشد باكتري هاي مسبب بوي دهان مي شود.

و در انتها یادآور می شویم افرادي كه از بوي بد دهان رنج مي برند بايد حتما به پزشك مراجعه كنند تا باتشخيص مناسب علل بوجود آورنده اين بيماري در آنها رفع شود.

بهداشت بد دهان و استفاده زیاد از دهان شویه های حاوی الکل موجب بروز سرطان می شود

پژوهشگران علوم پزشکی در موسسه لایبنیتز در آلمان با همکاری محققان دانشکده پزشکی دانشگاه گلاسکو می گویند طی تحقیقات مشترک جدید آنان معلوم شده است که بهداشت بد دهان و استفاده زیاد از دهان شویه های حاوی الکل موجب بروز سرطان دهان می شود.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، پژوهشگران بخش تحقیقات پیشگیری و اپیدمی شناسی موسسه لایبنیتز در آلمان با همکاری محققان دانشکده پزشکی دانشگاه گلاسکو در تحقیقی مشترک، هزار و 962 بیمار سرطانی و هزار و 993 داوطلب دیگر در 9 کشور اروپایی را مورد بررسی قرار دادند.

نتایج این تحقیق که در نشریه آنکولوژی دهان چاپ شده است، نشان داد که عقب افتادن طولانی ویزیت دندانپزشک می تواند خطر سرطان را افزایش دهد.

این تحقیق همچنین ثابت کرد اگر استفاده از دهان شویه حاوی الکل بیش از روزی سه بار باشد خطر سرطان زیاد می شود.

محققان اعلام کردند که در مورد ارتباط استفاده از دهان شور و سرطان باید تحقیقات بیشتری انجام شود.

تعریف بهداشت بد دهان در این مطالعه نزدن مسواک، ندیدن دندانپزشک و همچنین شامل کسانی می شد که دندان های مصنوعی داشتند . یکی دیگر از نشانه های بد بهداشت دندان خونریزی زیاد لثه ها بود.

کارشناسان می گویند داشتن دندان مصنوعی به این معنی نیست که نیازی به دیدن دندانپزشک نیست بلکه برعکس، این افراد باید بیشتر برای کنترل دندانها و لثه (چکاپ) نزد دندانپزشک بروند.

متخصصان، زدن مسواک به صورت مرتب با خمیردندان حاوی فلوراید و کشیدن نخ دندان و معاینه دوره ای دندان ها را برای حفظ سلامت دهان توصیه می کنند.

خواب ناکافی به طور مستقیم موجب چاقی، بیماری قلبی و دیابت می شود

پژوهشگران علوم پزشکی در میشیگان کشور امریکا اعلام کردند :نوجوانان و جوانانی چاقی که خواب کافی ندارند با خطر ابتلا به بیماری های قلبی روبرو می شوند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز،  دکتر هایدی ایگلای مدیر آزمایشگاه فعالیت های جسمانی مرکز متابولیسم و چاقی میشیگان در آمریکا گفت: در این تحقیقات 37 نوجوان چاق 11 تا 17 ساله مورد بررسی قرار گرفتند.

محققان شاخص توده بدنی، دور کمر، فشار خون ، قند خون ، میزان فعالیت بدنی و مقدار خواب آنها را بررسی کردند.

در این مطالعه تنها پنج نفر از نوجوانان هر شب دست کم هشت ساعت و نیم می خوابیدند و مقدار خواب بقیه آنها حدود هفت ساعت بود.

ایگلای گفت: نوجوانان چاقی که خواب ناکافی دارند بیشتر از سایر هم سالان خود با خطر ابتلا به بیماری های قلبی روبرو هستند.

بر اساس این تحقیقات ، خواب ناکافی به طور مستقیم موجب چاقی ، بیماری قلبی و دیابت می شود.

محققان گفتند: ارتباط زیادی میان مدت زمان خواب و خطر ابتلا به بیماری های قلبی وجود دارد که شاخص چاقی این خطر را افزایش می دهد.

نتایج این مطالعه در نشریه Journal of Pediatric چاپ شده است.

توسعه و بهداشت

اينکه بهداشت براى توسعهٔ اقتصادى و اجتماعى يک موضوع اساسى است روز به روز بيشتر تشخيص داده مى‌شود. در دههٔ ۱۹۶۰ به‌طور معمول گمان مى‌کردند که پيشرفت اقتصادى اجتماعى براى افزايش سلامت مردم کشورهاى رو به پيشرفت ضرورى نيست و از طريق ايجاد خدمات بهداشت عمومى نوين به تنهايى مى‌توان پيشرفت اساسى و سريع به‌دست آورد. با اين طرز تفکر نقش انسان در فرآيند توسعه به‌شدت دست‌کم گرفته شده بود.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، در سال‌هاى بين ۱۹۷۳ تا ۱۹۷۷ در اين باره بازانديشى قابل توجهى به‌عمل آمده تغييرات عميقى در نظريهٔ اقتصادى به‌وجود آمد، و روزبه‌روز بيشتر آشکار شد که پيشرفت اقتصادى به تنهائى نمى‌توانند مشکلات بزرگى مانند ناداري، گرسنگي، سوء تغذيه و بيمارى را حل کند.

و به جاى آن موضوع‌هاى غير اقتصادي (مانند آموزش، کار مثمر، مسکن، برابري، آزادى و شأن انسان و رفاه او) به‌صورت اهداف راهبردهاى پيشرفت درآمد. تازه‌ترين تجربه‌هاى چند کشور رو به پيشرفت (مانند سرى‌لانکا، کوستکاريکا و ايالت کرالا در هندوستان) راهى را که طى آن سلامت، بخشى از پيشرفت را تشکيل مى‌دهد، نشان مى‌دهند.

به‌عنوان مثال ايالت کرالا در هندوستان که درآمد سرانه‌ٔ آن در حدود ۱۲۶ دلار و کمتر از متوسط درآمد کشور هند است از نظر اميد زندگي، کم بودن ميرائى شيرخواران و ديگر نشانگرهاى بهداشتى و اجتماعى از ديگر ايالت آن کشور پيش افتاده است زيرا کوشش‌هاى مربوط به بهداشت به‌طور همزمان با پيشرفت در ساير بخش‌ها مانند آموزش، رفاه اجتماعي، و اصلاحات ارضى تقويت شد. توأم بودن پيشرفت عمومى و بهداشت به روشنى ثابت شده و هنگامى که يکى از آنها آغاز شود نقطهٔ آغاز آن ديگرى است و بر عکس.

چون بهداشت بخش تلفيقى پيشرفت است همهٔ بخش‌هاى جامعه بر بهداشت اثر مى‌گذارند. و به‌عبارت ديگر از اين پس خدمات بهداشتى تنها به‌عنوان مجموعه‌اى از اقدامات منحصراً پزشکى در نظر گرفته نمى‌شوند بلکه زير نظامِ نظام کلى اقتصادى اجتماعى به‌شمار مى‌آيند.
در تجزيه و تحليل نهائى سلامت انسان و رفاه او هدف غائى توسعه است.

• توسعهٔ بهداشت

توسعهٔ بهداشت عبارت است از: فرآيند پيشرفت پيوستهٔ بهبود حالت سلامت جامعه و نتيجهٔ آن افزايش سطح رفاه جامعه و نشانهٔ آن نه تنها کاهش بار سنگين بلکه رسيدن به سلامت مثبت جسمى و روانى مرتبط با عملکرد اقتصادى و تلفيق اجتماعى رضايت‌بخش، مى‌باشد.

مفهوم توسعهٔ بهداشت از نظر تفاوت آن با تدارک خدمات پزشکى يک انديشهٔ سياسى جديد و بر پايهٔ اين اصل اساسى است که دولت‌ها مسؤول سلامت مردم خود هستند و مردم هم در عين حال بايد حق و وظيفه در مشارکت، توسعهٔ بهداشت خود – به‌صورت انفرادى يا گروهى – داشته باشند.

توسعهٔ بهداشت در توسعهٔ اقتصادى و اجتماعى سهم داشته و از آن ناشى مى‌شود. بنابراين بر توسعهٔ بهداشت در برنامه‌ها و سياست‌هاى سازمان ملل تأکيد بسيار مى‌شود. مثلاً بانک جهانى اعتبارات اجزاء بهداشتى برنامه‌هاى توسعهٔ اقتصادى را تأمين مى‌کند و ‌UNDP هم مانند بانک جهانى روزافزونى به توسعهٔ بهداشت دارد.

• مراقبت‌های بهداشتی جامعه

بهداشت متأثر از عوامل متعددى مانند؛ غذاى کافي، مسکن، بهسازى اساسي، شيوهٔ زندگى سالم، حفاظت در برابر خطرهاى زيست‌محيطى و بيمارى‌هاى واگير و مرزهاى بهداشت فراتر از محدودهٔ تنگ مراقبت‌هاى پزشکى گسترده است. و با اين ترتيب آشکار مى‌شود که مراقبت بهداشتي چيزى بيشتر از مراقبت پزشکي است.

مراقبت‌ بهداشتى دربرگيرندهٔ گروهى از: خدماتى که به افراد و جوامع به‌وسيلهٔ متخصصان يا کارکنان خدمات بهداشتى ارائه مى‌شود و مقصود از آن ارتقاء، حفظ، پايش و بازگرداندن سلامتى است.

اصطلاح مراقبت پزشکى مترادف مراقبت بهداشتى نيست، بلکه به‌طور عمده به آن دسته از خدمات شخصى اطلاق مى‌شود که به‌طور مستقيم به‌وسيلهٔ پزشکان ارائه يا در نتيجهٔ دستور پزشکان انجام مى‌يابد. دامنهٔ مراقبت‌هاى پزشکى از مراقبت در خانه تا بسترى کردن در بيمارستان گسترده است. مراقبت پزشکى زيرمجموعه‌اى از نظام خدمات بهداشتى است.

مراقبت‌هاى بهداشتى يک حق عمومى است و دولت مسؤول ارائهٔ اين خدمات به‌طور برابر براى همهٔ مردم مى‌باشد. اين حقوق تقريباً توسط همهٔ دولت‌هاى جهان به رسميت شناخته شده و در قوانين اساسى تصويب شدهٔ آنها گرامى داشته شده است.

• اجزاء اصلی مراقبت‌های بهداشتی اولیه

با آنکه خدمات ويژه‌اى که در جوامع و کشورهاى مختلف ارائه مى‌شود متفاوت است ولى بيانيهٔ آلماآتا هشت جزء اصلى مراقبت‌هاى بهداشتى اوليه را به‌شرح ذيل اعلام داشته است:

۱. آموزش بهداشت با توجه به دشوارى‌هاى بهداشتى موجود در جامعه و روش‌هاى پيشگيرى و مبارزه با آنها
۲. تغذيهٔ مناسب و ارتقاء وضع تأمين خوراک
۳. تأمين آب کافى و سالم و بهسازى‌هاى اساسي
۴. مراقبت مادر و کودک از جمله تنظيم خانواده
۵. ايمن‌سازى در برابر بيمارى‌هاى عفونى عمده
۶. پيشگيرى و مبارزه با بيمارى‌هاى بومي
۷. درمان مناسب براى بيمارى‌ها و صدمات شايع
۸. تدارک داروهاى اساسى.(به اين اصول هشت‌گانه‌ٔ نخستين؛ اصول ديگرى هم اضافه شده است؛ از اين قرار: تأمين نيروى انساني، بهداشت دهان و دندان، آمادگى جهت مقابله با بلاهاى طبيعي، و بهداشت رواني)

• نظام مراقبت بهداشتی

نظام مراقبت بهداشتى بر اجراء خدمات بهداشتى توجه دارد، و شامل بخش مديريت و درگير موضوع‌هاى سازمان‌دهى است. اين نظام در رابطه با چارچوب سياسى و اقتصادى اجتماعى کشور عمل مى‌کند. نظام مراقبت بهداشتى داراى چهار بخش اصلى است که از نظر منابع اعتبارى و تکنولوژى‌اى که به‌کار مى‌گيرند متفاوت هستند؛ به شرح ذيل:

۱. بخش عمومى

– مراقبت‌هاى بهداشتى اوليه در مراکز بهداشتى درمانى و خانه‌هاى بهداشت
– بيمارستان‌ها و مراکز بهداشت شهرستان و بيمارستان‌هاى تخصصى و آموزشي
– برنامه‌هاى بيمهٔ درمانى (کارمندان دولت و کارگران)
– ادارات ديگر (خدمات بهداشتى درمانى نيروى انتظامى و نظامي) بانک‌ها، آموزش و پرورش و …
– هلال‌احمر
– برنامه‌هاى بهداشتى ويژه (سازمان مبارزه با جذام، سرطان و …)

۲. بخش خصوصي

– بيمارستان‌هاى خصوصي، پلى‌کلينيک‌ها و مهدکودک‌ها
– مطب‌هاى پزشکان خصوصي

۳. نظام‌هاى پزشکى بومي

– شامل حکيم‌هاى سنتى و ماماهاى سنتي

۴. سازمان‌هاى بهداشتى خيريه

– انجمن حمايت از بيماران ديابتي
– انجمن حمايت از بيماران کليوى(براى آشنائى با نظام ارائهٔ خدمات بهداشتى در جامعهٔ ما بخش مربوط به اين موضوع از کتاب وضعيت سلامت مادران و کودکان در جمهورى اسلامى ايران تأليف آقاى دکتر حسين ملک افضلي، نشريهٔ وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکى ۱۳۷۱ پيوست مى‌شود.

• ارائهٔ مراقبت‌های بهداشتی

وظيفهٔ کنونى بسيارى از کشورها رساندن خدمات مراقبت بهداشتى کافى براى همهٔ مردم و به‌کارگيرى از آنها است. بيمارستان‌هاى بزرگ که تاکنون براى اجراء خدمات بهداشتى برگزيده شده‌اند از نظر آنکه تنها به‌ بخش کوچکى از مردم خدمت مى‌رسانند – و اينها هم تنها کسانى هستند که در شعاع محدودى از ساختمانى بيمارستان زندگى مى‌کنند – نارسا به‌شمار مى‌آيند. به‌خصوص که خدمات ارائه شده هم بيشتر ماهيت درمانى دارند. از اين‌رو به حق گفته شده است که اين‌گونه بيمارستان‌ها بيشتر بُرج عاج بيمارى به‌شمار مى‌روند تا مراکز انجام خدمات مراقبت جامع بهداشتى با افزايش هزينه‌هاى نگاه‌دارى اين‌گونه بيمارستان‌ها و نارسائى آنها در برآوردن مجموعهٔ نيازهاى بهداشتى جامعه کشورها در جست‌وجوى راه ديگرى براى ارائه خدمات بهداشتى برمى‌آيند، با اين ديدگاه که اين راه ديگر داراى هزينهٔ متناسب و دربرگيرندهٔ نيازهاى اساسى مردم روستائى باشد.

• نمونه‌اى براى انجام خدمات بهداشتى

براى اجراء خدمات بهداشتى الگوهاى چندى تهيه شده است. يکى از ساده‌ترين اين الگوها برابر شکل الگوى نظام مراقبت‌هاى بهداشتى مى‌باشد.

در عمل اين الگو بسيار پيچيده‌تر و گسترده‌تر است. داده‌ها (Input) عبارتند از: وضعيت سلامتى يا دشوارى‌هاى بهداشتى جامعه، و نمايندهٔ نيازها و تقاضاهاى بهداشتى جامعه هستند چون هميشه منابع براى برآوردن بسيارى از نيازهاى بهداشتى ناکافى هستند بايد اولويت‌ها تعيين شوند.

اين کار مستلزم برنامه‌ريزى مناسب به‌منظور جلوگيرى از به‌هرز رفتن منابع است. چگونگى برنامه‌ريزى‌ بهداشتى در بخش ديگرى بيان شده است. خدمات مراقبت بهداشتى براى برآوردن نيازهاى بهداشتى جامعه از طريق به‌کارگيرى دانش و منابع در دسترس طرح‌ريزى شده‌اند. بايد خدمات ارائه شده جامع و جامعه‌نگر باشد، و منابع متناسب با نيازهاى جامعه توزيع شوند.

نظام مراقبت بهداشتى بر اجراء خدمات بهداشتى توجه دارد، به‌عبارت ديگر شامل بخش‌ مديريت و درگير با مطالب مربوط به سازمان‌دهى خدمات است.

پيامد نهائيِ ستاده (Output) و عبارت است از دگرگونى در وضعيت سلامت يا ارتقاء بهداشت جامعه. ستاده به‌صورت جلوگيرى از مرگ، نجات زندگى افراد، جلوگيرى از بيماري، درمان موارد، افزايش طول عمر و … بيان مى‌شود.

• منابع بهداشتی

منابع براى برآورده ساختن بسيارى از دشوارى‌هاى بهداشتى جامعه مورد نياز هستند. هيچ کشوري، اگر چه ثروتمند، براى برآورده ساختن همهٔ نيازهاى همهٔ مراقبت‌هاى بهداشتى منابع کافى ندارد. از اين‌رو لازم است منابع موجود سنجيده و به‌نحو مناسب تخصيص يابند و به‌کارگيرى مؤثر از منابع به‌عمل آيد، تا بتوان خدمات مراقبت بهداشتى کارساز فراهم آورد.

– پول و مواد
– زمان
– نیروی انسانی بهداشتی
– نيروى انسانى بهداشتى
– اصطلاح نيروى انسانى بهداشتي هم در برگيرندهٔ کارمندان تخصصى و هم کارکنان کمکى مورد نياز براى ارائهٔ مراقبت‌هاى بهداشتى است.

بنابر تعريف WHO کارکنان کمکى عبارتند از: کارکنان فنى در يک زمينهٔ خاص با آموزش تخصصى ناکامل. نيازهاى هر کشور به نيروى انسانى بهداشت بر پايهٔ نيازها و تقاضاهاى بهداشتى جمعيت، و بازده مورد نظر، تعيين مى‌شود. نيازهاى بهداشتى جامعه هم به نوبهٔ خود بر پايهٔ وضعيت سلامت و دشوارى‌هاى بهداشتى و انتظار مردم قرار دارد.

برنامه‌ريزى دربارهٔ نيروى انسانى بهداشتى يک جنبهٔ مهم از برنامه‌ريزى بهداشتى براى جامعه است. و بر پايهٔ يک عده نسبت‌هائى مانند: نسبت پزشک به جمعيت، پرستار به جمعيت، تخت بيمارستانى به جمعيت و … قرار دارد.با آنکه متوسط‌هاى ارائه شده در کشورى مانند هندوستان مطلوب به‌نظر مى‌آيد ولى در داخل هر کشور تغييرات بسيار دارد.

توزيع نيروى انسانى بهداشتى در مناطق شهرى و روستائى هم نامناسب است و در مناطق شهرى گاهى تا هشتاد درصد پزشکان تمرکز يافته‌اند در حالى‌که بيش از ۲۰ درصد جمعيت را شامل نمى‌باشند. اين بدى توزيع پزشکان را به نبودِ وسايل آسايش در مناطق روستائي، فقدان رضايتِ شغلي، نبود تجربهٔ زندگى در روستا و ناتوانى در سازگارى با زندگى روستائى و دور ماندن از تخصص منسوب مى‌کنند.

به‌تدريج که برنامه‌ها و طرح‌هاى تازه و فلسفه‌هاى نوين بهداشتى در نظام مراقبت‌ بهداشتى وارد مى‌شود نياز به نيروى انسانى هم از نظر کيفى و هم از نظر کمّى دگرگون مى‌شود. مثلاً در سال‌هاى اخير استراتژى‌هاى کارکنان تک‌پيشه به راهبرد به‌کارگيرى کارکنان چندپيشه تغيير يافته، و سپس هدف بهداشت براى همه به‌ميان آمده است.

از اين گذشته برنامه‌هاى کشورى مبارزه با بيمارى‌هائى مانند سل يا ريشه‌کنى فلج ‌اطفال، يا مبارزه با جذام و … به کارکنانى آموزش ديده و کاردان احتياج دارد. با اين ترتيب در دههٔ گذشته رده‌هاى تازه‌اى از نيروى انسانى بهداشتى به‌وجود آمد. که عبارتند از: کارمندان چندپيشه، (بهورز)، کاردان، بهداشت‌کاران و …

•  پول و مواد

پول يکى از منابع مهم براى فراهم‌آوردن خدمات بهداشتى است. کمبود پول بر همهٔ بخش‌هاى نظام اجراء بهداشت آسيب مى‌رساند. در کشورهاى پيشرفته هزينه‌هاى دولت براى بهداشت بين شش تا دوازده درصد از توليد ناخالص ملى است. در کشورهاى رو به پيشرفت اين رقم کمتر از يک درصد توليد ناخالص ملى است و به‌ندرت از دو درصد بيشتر مى‌شود. و اين موضوع به معناى آن است که در کشورهاى رو به پيشرفت در هر سال براى بهداشت هر نفر تنها چند دلار اختصاص مى‌يابد در حالى‌که در کشورهاى پيشرفته چند صد دلار است. آنچه موضوع را وخيم‌تر مى‌کند آن است که بخش عمده‌اى از اين هزينه‌ها در کشورهاى رو به پيشرفت صرف خدماتى مى‌شود که تنها بخش کوچکى از جمعيت از آن بهره‌مند مى‌شوند.

براى رسيدن به هدف بهداشت براى همه سازمان بهداشت جهانى هزينه کردن پنج درصد از درآمد ناخالص ملى هر کشور را براى مراقبت‌هاى بهداشتى تعيين کرده است.

چون پول و لوازم همراه منابع کمياب هستند بايد با کارسازترين وجهى به‌کار گرفته شوند و کسب بيشترين بازده از نتايج با کمترين سرمايه‌گذارى در نظر گرفته شود. چون مرگ ناشى از بيمارى‌هاى قابل پيشگيرى (مانند سياه‌سرفه، سل، سرخک، کزاز، ديفتري، سوءتغذيه) در کشورهاى رو به پيشرفت بيشتر روى مى‌دهد بنابر اين بر سرمايه‌گذارى براى جلوگيرى از اين بيمارى‌ها بايد بيش از صرف هزينه براى ازدياد مراکز پزشکى تجملى و ديگر مراکزى که بخش بزرگى از بودجهٔ بهداشت کشور را جذب مى‌کنند، تأکيد شود.

اينک براى تخصيص منابع مربوط به بهداشت جامعه فنون مديريت مانند تجزيه و تحليل هزينه کارآئى و هزينه – فايده به‌کار گرفته مى‌شود.

• زمان

اين گفته معروف است که: وقت طلا است. وقت يک بُعد مهم در خدمات بهداشتى است. تأخير اجرائى در تصويب طرح‌هاى بهداشتى به معناى از دست رفتن فرصت است. استفادهٔ مناسب از ساعات کار انسان هم يک عامل زمانى مهم است. مثلاً، در يک بررسى توسط WHO نشان داده شده که يک بهورز ماما (اين عنوان شغلى به جاى Auxiliary Nurse Midwifse برگزيده شده است) چهل و پنج درصد از وقت خود را صرف دادن مراقبت پزشکي، چهل درصد صرف پياده‌روى و پنج درصد را صرف کارهاى ادارى مى‌کند و تنها ده درصد از وقت او براى عمل به وظايفى که براى آن آموزش ديده صرف مى‌شود.

نتايج اين‌گونه بررسى‌ها را مى‌توان به کارکنان ديگر رده‌هاى بهداشتى هم گسترش داد تا به‌کارگيرى از منابع زمانى ارتقاء يابد.

خلاصه آنکه براى برآورده‌ ساختن بسيارى از نيازهاى بهداشتى جامعه منابعى لازم است، اما اين منابع در همهٔ کشورهاى فقير به‌طور نوميد‌کننده‌اى کم هستند. آنچه مهم است به‌کارگيرى راهبردهاى مناسب براى به‌دست آوردن بيشترين بازده از منابع محدود است.

• سطوح مراقبت‌های بهداشتی جامعه

خدمات مراقبت بهداشتى به‌طور معمول در سه سطح انجام مى‌شود:

سطح اول مراقبت بهداشتى

سطح اول مراقبت، سطح تماس نظام بهداشتى کشور و افراد، خانواده‌ها و جامعه است و در اين سطح مراقبت اوليهٔ بهداشتى (يعنى مراقبت‌هاى بهداشتى ضروري) فراهم مى‌آيد. اين سطح مراقبت نزديک‌ترين سطح با مردم و جائى است که مى‌توان با بيشتر دشوارى‌هاى بهداشتى مردم روبه‌رو شده و آنها را حل کرد. در اين سطح است که بايد مراقبت‌هاى بهداشتي، در رابطه با وسعت نيازها و محدوديت منابع، از همه کارسازتر باشد.

خدمات بهداشتى اوليه به‌وسيلهٔ مجموعه‌اى از خانه‌هاى بهداشت و مراکز بهداشتى درمانى و توسط کارکنان بهداشتى چندپيشه، بهورزان، و ماماهاى روستائى آموزش ديده فراهم شود. گروه بهداشت روستا خلاء فرهنگى و ارتباطى بين روستائيان و بخش سازمان‌يافتهٔ بهداشت را پر مى‌کند. با تصويب و پذيرش بهداشت براى همه تا سال ۲۰۰۰ نظام مراقبت‌هاى بهداشتى اوليه هم براى اجراء خدمات مؤثرتر مراقبت‌هاى بهداشتى اوليه دوباره سازمان‌دهى و تقويت شده است.

• سطح دوم مراقبت‌ بهداشتى

سطح بالاتر مراقبت سطح دوم (يا مياني) مراقبت‌هاى بهداشتى است. در اين سطح با مشکلات پيچيده‌تر مقابله مى‌شود. اين خدمات به‌طور معمول در مرکز بهداشت شهرستان و بيمارستان‌هاى شهرها انجام مى‌شود. مراکز نامبرده به‌عنوان نخستين سطح ارجاع هم به‌کار مى‌روند.

• سطح سوم مراقبت بهداشتى

سطح سوم مراقبت بسيار تخصصى‌تر از سطح دوم و مستلزم تسهيلات و مراکز ويژه و اشتغال کارکنان کاملاً تخصصى در آن است. اين سطح مراقبت در مراکز منطقه‌اى يا مرکز کشور و ديگر مؤسسات درجهٔ يک بهداشتى درمانى فراهم مى‌شود.

يک عمل اساسى و ضرورى نظام مراقبت بهداشتى فراهم آوردن سيستم ارجاع خوب است. بايد براى کسانى که ارجاع مى‌شوند يک نظام دوجانبهٔ تبادل اطلاعات موجود بوده و توجه شود که بيمار به محلى که از آنجا ارجاع شده بازگشت داده شود تا در آنجا پيگيرى و مراقبت شود. اين کار استمرار مراقبت را تضمين و اطمينان مراجعه‌کننده به نظام را جلب مى‌کند.

در بسيارى از کشورهاى رو به پيشرفت اين جنبهٔ نظام بهداشتى هم‌چنان ناتوان مانده است.مأخذ وضعيت سلامت مادران و کودکان در جمهورى اسلامى ايران نشريهٔ وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکي، بهمن ۱۳۷۰.

برگه‌ی بعد »