اكوسيستم‌هاي كوهستاني که زيستگاه پروانه‌ها است به خطر افتاده و زندگي پروانه‌ها را نيز در معرض تهديد قرار داده است.

آذر ۲۴, ۱۳۸۶ توسط :   موضوع : اخبار محیط زیست

پرواز پروانه‌هاي رنگارنگ در مسيرهاي كوهستاني آن هم در مناطق بكر و دست نخورده شايد از جمله جذاب‌ترين صحنه‌هايي باشد كه تنها در كوهستان ها قابل رويت باشد.

۸۶۴۶۸۴۶۵۴۶.jpg

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز به نقل از ایرنا ، بررسي‌ها نشان مي‌دهد،اكوسيستم‌هاي كوهستاني يكي ازمهمترين زيستگاه‌هاي پروانه‌هاي ايران هستند كه امروزه به دليل تغيير كاربري و از سوي ديگر بر اثر چراي مفرط دام در مراتع، زيستگاه اين حشرات به خطر افتاده و زندگي پروانه‌ها را نيز در معرض تهديد قرار داده است.

به نحوي كه متاسفانه در برخي مناطق ، تعداد گونه‌هاي قابل مشاهده پروانه‌ها بسيار كمتر از سال‌هاي گذشته است.

از سوي ديگر از آنجا كه ايران كشوري كوهستاني است حفظ اكوسيستم‌هاي كوهستاني براي حفاظت از گونه‌هاي حشرات بسياراهميت دارد، به طوري كه در صورت نابودي حشرات ، اكوسيستم كوهستاني به خطر مي‌افتد و در صورت نابودي كوهستان ،حشرات از ميان مي‌روند.

تحقيقات نشان داده است كه حشرات در گرده افشاني و چرخه مواد غذايي نقش اساسي در اكوسيستم‌ها دارند كه اين مساله در اكوسيستم‌هاي كوهستاني به ويژه در ارتفاعات بالا خود را بيشتر نشان مي‌دهد.

مسوول بخش حشرات دفتر تنوع زيستي و ذخايرژنتيكي سازمان حفاظت محيط زيست در اين مورد به خبرنگارايرنا گفت:اكوسيستم‌هاي كوهستاني درارتفاعات وابسته به گياهان بالشتكي مثل گونه‌هاي خاردار هستند چرا كه اين گياهان در فصل سرما حشرات را در خود جاي مي‌دهند.

” عليرضا نادري ” تاكيد كرد: بر اساس مطالعات، در صورت نابودي گياهان، يك سانتي متر از خاك كوهستان كه طي ‪ ۱۰۰‬سال تشكيل شده است با بارش يك باران شسته شده و از ميان مي‌رود و وقوع اين سيلاب‌ها زيستگاه پروانه ها را تهديد مي‌كند.

مسوول بخش حشرات سازمان حفاظت محيط زيست با اشاره به دليل ديگر نابودي حشرات گفت: از سوي ديگر شاهد تبديل و تغيير اراضي كوهستاني ، جنگلي و زمين‌هاي كشاورزي هستيم به طوري كه هم‌اكنون مناطق كوهستاني زاگرس ،البرز، شمال خراسان و آذربايجان تحت فشار هستند.

وي ادامه داد: به عنوان مثال كوهستان‌هاي شمال خراسان داراي بارندگي هاي كمتر و مراتع كمتر هستند، اما در عين حال به دليل كوچ نشيني دام زيادي در منطقه وجود دارد كه اول بهار حركت كوچ‌نشين ها شروع مي‌شود و چراي حيوانات ، مرتع را از ميان مي‌برد.

اين كارشناس با اشاره به اين كه بيشترين تنوع پروانه‌هاي ايران در كوه‌هاي زاگرس است ، ادامه داد: اين كوه‌ها به دليل ويژگي‌هاي خاص ، موقعيت جغرافيايي و توپوگرافي منحصر به فرد از نظر زمين شناسي از قابليت بالاي گونه زايي برخوردار است كه اين امر در مورد پروانه‌ها خود را بيشتر نشان داده است ، چرا كه اين منطقه داراي شرايط آب وهوايي منحصر به فرد است.

وي با اشاره به پراكندگي پروانه‌هاي استان تهران، افزود: استان تهران داراي سه يا چهار گونه بومي (اندميك ) است كه در هيچ كجاي دنيا قابل مشاهده نيست.

نادري ادامه داد: شايد در كوهستان توچال با ارتفاع چهار هزار متر در فصول مختلف به توان حدود ‪ ۱۰۰‬گونه پروانه را مشاهده كرد كه يعني يك چهارم پروانه‌هاي كشور در كوهستان توچال قابل مشاهده هستند.

“عبدالله اشتري” مديرعامل انجمن حفظ محيط كوهستان نيز با بيان اهميت اكوسيستم‌هاي كوهستاني به خبرنگار ايرنا گفت : كوه‌ها را به سبب ايفاي نقشي اساسي در توليد و توزيع حدود ‪ ۸۰‬درصد آب‌هاي شيرين جهان “برج‌هاي آب” نام نهاده‌اند.

وي با اشاره به اين كه شعار روز جهاني كوهستان امسال “تغيير آب در نواحي كوهستاني است “، افزود: البته اهميت كوه‌ها درتنظيم آب و هواي جهان اگر بيشتر از جنگل‌هاي باراني نباشد، به يقين كمتر نيست.

وي ادامه داد: در اين اكوسيستم ، مخازن عظيمي از گونه‌هاي ارزشمند گياهي و جانوري وجود دارد و جنگل‌هاي واقع در اين مناطق ، مخازن ژنتيكي بسيار بزرگي در طبيعت هستند.

كارشناسان معتقدند، كوه‌ها در تامين غذا ، گذراندن اوقات فراغت و زيستگاه موجودات نيز نقشي مهم ايفا مي‌كنند، اين مناطق همچنين از اصلي ترين مراكز سكونت ، صنعت و كشاورزي هستند و به همين دليل گوناگوني فرهنگي فراواني در اين عرصه‌ها مشاهده مي‌شود.

وي ادامه داد: كوهنوردان مسيرهاي كوهستاني اطراف تهران بايد بدانند در صورتي كه رعايت اخلاق زيست محيطي را نكنند و رفتاري مناسب بااين محيطها نداشته باشند، اين مناطق به سرعت تخريب مي‌شوند.

يك كارشناس زيست محيطي درباره اين محيطهاي كوهستاني گفت: اين مناطق در معرض شرايط سخت محيطي مانند دماي پايين، بادهاي شديد و تند ، حساسيت بالا ، نوسانات بالاي درجه حرارت و فرايند كند ترميم قرار دارند.

“افسانه حسني”افزود: دخالت و بهره‌برداري بي‌رويه انسان از طريق ايجاد و توسعه فضاهاي صنعتي و مسكوني، از بين بردن جنگل‌هاي كوهستان‌ها براي مصارف عمومي، تهيه هيزم، ريختن زباله و آلوده كردن آب ها، اين مناطق را در معرض تهديد قرار داده‌است.

وي ادامه داد: با بررسي همه جانبه ابعاد و جوانب منافع و محدوديت‌هاي محيطهاي كوهستاني ، بايد به حفاظت اصولي و متناسب از آن‌ها پرداخت و مناطقي كه در معرض خطرات جدي تر است بايد به‌عنوان مناطق حفاظت شده معرفي شوند.

وي ادامه داد: تنوع زيستي و اقليم خاص اين مناطق نيازمند مديريت خاص و رعايت الگوي ويژه‌اي در اين مناطق است.

اين كارشناس گفت: اين اكوسيستم‌ها از مناطق ويژه اكوتوريسمي است كه در صورت نبود مديريت صحيح و فعاليت‌هاي نادرست انسان ، اين مناطق آسيب جدي مي‌بينند.

حسني افزود: ايجاد نگرش علمي و مديريتي به بحث اكوتوريسم و همكاري سازمان‌هاي ذيربط عامل موثري است تااين مناطق به جايگاه واقعي خود دست يابد.

سازمان خواروبار و كشاورزي سازمان ملل متحد(فائو) به عنوان كارگزاري هماهنگ‌كننده اصلي براي برگزاري روز بين‌المللي كوهستان انتخاب شد و موظف شده است كه برگزاركننده اصلي ايين‌هاي روز بين‌المللي كوهستان باشد.

رويارويي با “تغييرآب و هوا در نواحي كوهستاني” شعار روز جهاني كوهستان سال ‪ ۲۰۰۷‬است.

  •  پورتال خبری سلامتی و زیبایی و موفقیت



همکاران ما از نظرات و پیشنهادات شما استقبال می نمایند

نظر يا مطلب خود درباره اين مقاله را بفرماييد
اگر مي خواهيد تصويري در كنار نظر شما نشان داده شود اينجا را امتحان كنيد . gravatar