روش صحیح مسواک زدن و استفاده درست از نخ دندان

آموزش روشهای صحیح مسواک زدن و مصرف نخ دندان

استفاده از مسواك و خمير دندان:
هدف اصلي از مسواك كردن، پاك كردن پلاك ميكروبي از روي دندانها و لثه مي باشد. درست مسواك كردن وقتي است كه تمام سطوح دندانها و لثه بخوبي مسواك زده شود. بنابراين بهتر است مسواك كردن در فرصت مناسب و با زمان كافي و توأم با آرامش صورت پذيرد، چرا كه كيفيت مسواك كردن (مسواك زدن صحيح) بهتر از تعداد دفعات آن اهميت بيشتري دارد.

البته ايده‌آل آن است كه بعد از هر بار مصرف مواد غذايي يا مواد قندي، دندانهايمان را مسواك كنيم؛ ولي اگر نشد، در دو زمان مسواك كردن دندانها حتماً بايد صورت گيرد

.
1. شب قبل از خواب: به دليل اينكه در زمان خواب، جريان بزاق و حركات زبان و گونه جهت تميزكردن محيط دهان كاهش مي‌يابد و دندانها مستعد پوسيدگي مي‌شوند.
2. صبح بعد از صبحانه

 انتخاب يك مسواك خوب:
     شرايط يك مسواك خوب :
• جنس : موهاي مسواك از جنس نايلون نرم و سر موهاي آن گرد باشد.
• كيفيت : موهاي مسواك منظم و مرتب باشد. معمولاً نمي‌توان بيش از 3 الي 4 ماه از يك مسواك استفاده نمود. چون موهاي آن خميده و نامنظم مي‌شود يا رنگ موهاي آن تغيير مي‌كند كه در اينصورت حتماً مسواك را بايد تعويض نمود
• اندازه مسواك: مسواك كودكان،كوچكتر از بزرگسالان است. همچنين اندازه دسته آن برای کودکان بايد بگونه ای باشد که بخوبی در دستهای کوچک کودکان قرار بگيرد و هنگام استفاده در دست آنها نلغزد.
• شكل مسواک : ترجيحاً دسته مسواك مستقيم باشد و خميدگی بيش از حد نداشته باشد؛ چرا که مسواکهايی که دارای دسته مستقيم هستند، قدرت پاک کنندگی بالاتری دارند

نكته: مسواك جزء وسايل شخصي مي‌باشد و هيچكس نبايد از مسواك ديگري استفاده نمايد.
 خمير دندان:
امروزه اكثر خمير دندانها حاوي فلورايد هستند كه سبب مقاومتر شدن دندان در برابر پوسيدگي مي‌‌شود. خمير دندانها داراي موادي هستند كه به از بين بردن پلاك ، رنگدانه و كنترل رسوب كمك مي‌كنند و نيز داراي خاصيت ضد پوسيدگي، ضد حساسيت ، خوشبو و خوش طعم كننده دهان ميباشند.
نكات مهم:
• لازم است مسواك كردن حتماً با خمير دندان انجام شود ولي در صورت عدم دسترسي به خمير دندان با آب خالي هم مي‌توان مسواك نمود. استفاده از نمك خشك، جوش شيرين يا ساير پودرها جهت مسواك كردن درست نيست، زيرا سبب ساييدگي ميناي دندان و خراشيده شدن لثه مي‌گردد. استفاده از آب نمك رقيق (نصف قاشق چايخوري در يك ليوان آب جوشيده سرد) بصورت دهانشويه جهت ضدعفوني كردن محيط دهان، كمك كننده است.
• حداقل زمان براي مسواك زدن 4 دقيقه مي‌باشد(شكل 4-4)
• زمانهاي مناسب براي مسواك زدن: صبح‌ها( بعد از صبحانه)، ظهرها (بعد از ناهار)، شبها (قبل از خواب).

 روش درست مسواك كردن چيست؟
ابتدا دهان را با آب بشوئيد ، سپس به اندازه يك نخود خمير دندان روي مسواك قرار داده و خمير دندان را به داخل موهاي مسواك فرو كنيد

دندانهاي بالا و پايين بايد جداگانه مسواك شود. مسواك كردن از قسمت عقب يك سمت دهان شروع مي‌شود و به ترتيب كليه سطوح خارجي، داخلي و جونده كليه دندانها مسواك زده ميشود

هنگام مسواك كردن بايد موهاي مسواك با زاويه 45 درجه نسبت به محور طولي دندان در محل اتصال لثه و دندان قرار گيرد
بعد از قرار دادن مسواك روي دندان و لثه، ابتدا حركت لرزشي (حركات سريع و كوتاه) در محل بايد صورت بگيرد و سپس با حركت مچ دست، موهاي مسواك روي سطح دندان از سمت لثه به طرف سطوح جونده چرخانده شود (شكل 8-4). اين حركت حدود 15 تا 20 بار براي هر دندان بايد انجام گيرد

تميز كردن سطوح داخلي دندانها هم مانند مسواك كردن سطوح خارجي آن صورت مي گيرد ولي براي سطوح داخلي دندانهاي جلو، مسواك را بايد به صورت عمود بر روي سطح داخلي دندانها قرار داد و با حركات بالا و پايين اين سطوح را تميز كرد 

براي مسواك كردن سطح جونده، موهاي مسواك را در تماس با سطوح جونده قرار داده و كمي فشار دهيد تا موهاي مسواك به خوبي به داخل شيارهاي سطح جونده وارد شود. سپس چند بار مسواك را به جلو و عقب بكشيد تا بخوبي تميز شود

چون خرده‌هاي مواد غذايي و ميكروبها روي سطح زبان جمع مي‌شوند، بهتر است هر چند روز يكبار روي زبان را هم با مسواك تميز نمود. براي اينكار مسواك در عقب زبان قرار مي‌گيرد و به طرف جلو كشيده مي‌شود. تميزكردن زبان نقش مهمي در از بين بردن بوي بد دهان دارد. پس از مسواك كردن دندانها و زبان بايد دهان چندين بار با آب شسته شود. وقتي مسواك كردن دندانها تمام شد، مسواك را خوب بشوئيد و در جايي دور از آلودگي نگهداري كنيد. توجه كنيد كه هيچگاه مسواك خيس را در جعبه سر بسته نگذاريد؛ چون رطوبت هواي داخل جعبه زياد شده و رشد ميكروبها را تسريع مي‌كند

 استفاده از نخ دندان:
سطوح بين دنداني به هيچ وجه با استفاده از مسواك تميز نمي‌شوند و تنها با استفاده از نخ دندان مي‌توان اين سطوح را تميز كرد. نخ دندان، نخ ابريشمي مخصوصي است كه بايد آن را از داروخانه تهيه نمود. براي استفاده درست از نخ دندان بايد:
• قبل از استفاده دستها را با آب و صابون خوب بشوئيد.
• حدود 30 تا 45 سانتيمتر از نخ دندان را ببريد و دو طرف نخي را كه بريده‌ايد  در هر دو دست به دور انگشت وسط بپيچيد

جهت نخ كشيدن دندانها، حداقل 30 تا 45 سانتيمتر نخ جدا كنيد.

• سه انگشت آخر را ببنديد و دو دست را از هم دوركنيد تا نخ محكم كشيده شود. به اين ترتيب انگشت نشانه و شست  هر دست آزاد مي‌ماند

با بستن سه انگشت آخر، انگشت نشانه و شست دو دست آزاد مانده و قدرت مانور بالايي به شما مي‌دهد.

• قطعه اي از نخ به طول 2 تا 5/2 سانتي‌متر را بين انگشتان شست و اشاره دستها نگهداريد

طول نخي كه بين انگشتان دست آزاد باقي مي‌ماند، كافي است 2 تا 5/2 سانتيمتر طول داشته باشد.

• براي واردكردن نخ بين دندانهاي فك پايين از دو انگشت اشاره و بين دندانهاي فك بالا از دو انگشت شست يا يك شست و يك انگشت اشاره استفاده كنيد.
• نخ را با حركتي شبيه اره كشيدن به آرامي به فضاي بين دندانها واردكنيد مراقب باشيد فشار نخ، لثه را زخمي نكند
مرحله بعد اين است كه نخ به آرامي با حركتي شبيه اره كشيدن به فضاي بين دندانها وارد شود
• پس از اينكه نخ را وارد فضاي بين دنداني كرديد ابتدا نخ را به سطح كناري دندان جلويي تكيه داده و با ملايمت به زير لبه لثه برده و آن را به ديواره دندان چسبانده و چند بار به طرف بالا و پائين حركت دهيد . به آرامي اين عمل را انجام دهيد تا به لثه مجاور دندان آسيب نرسانيد.
نخ را به كناره يكي از دندانها تكيه داده و به زير لبه لثه ببريد و سپس به ديواره دندان كناري بچسبانيد و چند بار به طرف بالا و پايين حركت دهيد. مواظب باشيد فشاري به لثه توسط نخ وارد نشود

• سپس قسمت تميز نخ را در همان محل به سطح كناري دندان پشتي بچسبانيد و همين كار را تكرار كنيد. بعد از آن نخ را از لاي دندانها خارج كنيد. آن قسمت از نخ را كه براي اين دندانها استفاده كرده‌ايد جابجا كنيد و نخ كشيدن دندان بعدي را شروع كنيد. اين كار را براي تمام سطوح بين دندانها تكراركنيد.

توجه كنيد كه:
• پشت آخرين دندان هر فك را نيز مثل دندانهاي ديگر نخ بكشيد.
• استفاده از نخ دندان براي كودك بايد به كمك والديني كه آموزش ديده باشند، انجام پذيرد. پس از اينكه كودك مهارت كافي را بدست آورد، بهتر است تا مدتي با نظارت والدين اين كار را انجام دهد.
• بهتر است روزي دو بار (شبها قبل از خواب و صبحها بعد از صبحانه) از نخ دندان و مسواك استفاده كنيد. در غير اينصورت حداقل شبها قبل از خواب ابتدا از نخ دندان استفاده كرده، سپس دندانها را مسواك كنيد.
• اگر هنگام مسواك زدن و نخ كشيدن دندانها، درد و خونريزي وجود داشت، جاي نگراني نيست. در اكثر مواقع با ادامه اينكار و برطرف شدن التهاب لثه درد و خونريزي هم از بين مي رود. اگر پس از يك هفته علائم برطرف نشد حتماً بيمار را به مركز بهداشتي درماني ارجاع دهيد.

نكته مهم: به جاي نخ دندان براي تميز كردن سطوح بين دندانها از هيچ نوع نخ ديگر يا وسايل سخت و نوك‌تيز مثل سنجاق و چوب كبريت استفاده نكنيد. در ضمن توجه داشته باشيد كه خلال دندان وسيله ايست كه به آساني به لثه آسيب مي‌رساند و استفاده از آن توصيه نمي‌شود.

  •  پورتال خبری سلامتی و زیبایی و موفقیت



همکاران ما از نظرات و پیشنهادات شما استقبال می نمایند

نظر يا مطلب خود درباره اين مقاله را بفرماييد
اگر مي خواهيد تصويري در كنار نظر شما نشان داده شود اينجا را امتحان كنيد . gravatar