تعاریف مراقبت های پیش از بارداری

تعاریف مراقبت های پیش از بارداری

مدت اعتبار مشاوره پیش از بارداری یک سال است.
آزمایش های پیش از بارداری: گروه خونی و ارهاش، شمارش کامل خون، قند خون ناشتا، کامل و کشت ادرار را درخواست کنید.
نکته۱: در صورت وجود یا سابقه رفتارهای پر خطر در خانم یا همسرش، خانم را برای انجام آزمایش HIV  به کارشناس ایدز یا مرکز مشاوره بیماری های رفتاری ارجاع دهید.
نکته ۲: در صورت وجود یا سابقه رفتارهای پر خطر در خانم یا همسرش، آزمایشVDRL  را درخواست کنید.
نکته ۳: تیتر آنتی بادی ضد سرخجه را در صورتی که خانم علیه سرخجه ایمن نشده باشد و سابقه ابتلا به سرخجه را نیز نداشته باشد، درخواست کنید.
نکته ۴: در صورتی که خانم طبق دستورالعمل کشوری بر علیه هپاتیت ایمن نشده است، آزمایش HBsAg  را درخواست کنید.
آموزش و توصیه:

در مورد بهداشت فردی و روان، بهداشت جنسی، بهداشت دهان و دندان، تغذیه و مکمل های دارویی، عدم اعتیاد به مواد مخدر/ داروهای مخدر، عدم مصرف الکل، عدم کشیدن سیگار و دخانیات، بهداشت محیط کار و مراجعه در صورت نیاز آموزش دهید.
اعتیاد یا وابستگی:

بیماری بالینی است که خود را با تظاهرات رفتاری، شناختی و فیزیولوژیک نشان می دهد و باعث می شود فرد  مصرف مواد را به رفتارهای دیگر ترجیح دهد. برای تشخیص وابستگی به مواد، حداقل وجود سه نشانه از نشانه های زیر لازم است:
- تحمل که افزایش تدریجی مقدار ماده مصرفی لازم برای دست یابی به علائم مصرف آن ماده است؛
- پیدایش علائم ترک در صورت عدم مصرف یا کاهش مقدار مصرف؛
- تمایل دائم و تلاشهای ناموفق برای کاهش یا قطع مصرف ماده؛
- مختل شدن فعالیتهای اجتماعی، شغلی و تفریحی؛
- تداوم مصرف ماده علیرغم آگاهی از عوارض آن؛
- صرف زمان زیاد جهت تهیه، مصرف و یا بهبودی از عوارض.
التهاب لثه: متورم، پرخون و قرمز شدن لثه
ایمن سازی: واکسن توأم را طبق دستورالعمل کشوری واکسیناسیون تزریق کنید.
نکته: واکسن سرخجه را در صورت تمایل خانم و منفی بودن تیتر آنتی بادی ضد سرخجه تزریق کنید. در صورت تزریق واکسن ویروس زنده سرخجه، خانم باید حداقل تا ۳ ماه از یک روش مؤثر پیشگیری از بارداری استفاده کند. اگر خانم قبل از ۳ ماه باردار شود، نیاز به ختم بارداری نیست.
پاپ اسمیر: طبق دستورالعمل فواصل انجام پاپ اسمیر، از دهانه رحم نمونه بگیرید.
پوسیدگی دندان: تخریب ساختمان دندان به دنبال فعالیت میکروب های پوسیدگی زای دهان که علائم آن عبارتند از:
• تغییر رنگ مینای دندان به رنگ قهوه ای یا سیاه
• سوراخ شدن دندان
• حساس بودن یا درد گرفتن دندان هنگام مصرف غذاهای سرد و گرم یا ترش و شیرین
• حساس بودن یا درد گرفتن دندان هنگام فشردن دندان ها بر همدیگر
تاریخ مراجعه بعدی: تاریخ مراجعه بعدی را در صورت نیاز تعیین کنید.
نکته: به خانم یادآور شوید به محض قطع قاعدگی مراجعه کند تا در صورت تشخیص بارداری، مراقبت دوران بارداری از هفته ۶ تا ۱۰ بارداری (اولین ملاقات) شروع شود.
تجویز اسید فولیک: مصرف روزانه ۴۰۰ میکروگرم اسید فولیک (ترجیحاً از ۳ ماه قبل از بارداری) را تجویز کنید. ( این دارو به صورت نسخه توسط پزشک تجویز می شود)
تشکیل پرونده: برای تشکیل پرونده، «فرم پیش از بارداری» را تکمیل کنید.
جرم دندانی: چنانچه پلاک میکروبی به وسیله مسواک زدن و یا نخ کشیدن از سطح دندانها پاک نگردد و مدت طولانی روی دندان باقی بماند، به لایه ای سفت به رنگ زرد یا قهوه ای تبدیل می گردد.
دخانیات: مصرف هر نوع سیگار، توتون، تنباکو و … است.
رفتارهای پر خطر: سابقه یا وجود رفتارهایی مانند سابقه زندان، اعتیاد تزریقی، رفتار جنسی پر خطر و محافظت نشده، سابقه تزریق مکرر خون، سابقه مسافرت مکرر و یا اقامت طولانی مدت در خارج از کشور در خانم و یا همسرش
زایمان: تولد نوزاد پس از شروع هفته ۲۲ بارداری به صورت مرده یا زنده
زایمان زودرس: تولد نوزاد قبل از ۳۷ هفته کامل بارداری به صورت مرده یا زنده
سقط: خروج محصول بارداری تا قبل از شروع هفته ۲۲ بارداری
سقط دیررس: سقط پس از سه ماهه اول بارداری
سقط مکرر: حداقل ۳ بار سقط متوالی
شرح حال:  شامل موارد زیر است:
- تاریخچه پزشکی: سابقه یا ابتلا فعلی به بیماری ها اعم از بیماریهای زمینه ای(دیابت، فشارخون بالا، صرع، سل، کلیوی، آسم، قلبی و …)، اختلالات روانی، بیماری تیروئید، سوء تغذیه، عفونت HIV/ ایدز، هپاتیت، اختلال انعقادی، ناهنجاری اسکلتی،  ناهنجاری دستگاه تناسلی، نمایه توده بدنی غیر طبیعی
- تاریخچه بارداری: تعداد بارداری، تعداد زایمان، تعداد سقط، تعداد فرزندان، سوابق بارداری و زایمان قبلی
- تاریخچه اجتماعی: سن زیر ۱۸ و بالای ۳۵ سال، داشتن فرزند کمتر از ۳ سال، بارداری پنجم و بالاتر، اعتیاد به مواد مخدر/ داروی مخدر، مصرف الکل، کشیدن سیگار یا سایر دخانیات، رفتارهای پرخطر، همسرآزاری، نسبت خویشاوندی با همسر، شغل سخت و سنگین
شغل: هر فعالیت فکری یا بدنی که به منظور کسب درآمد (نقدی، غیر نقدی) صورت گیرد.
شغل سخت و سنگین:  
• کار طولانی مدت به صورت ایستاده بیش از ۳ ساعت؛
•  قرار گرفتن در معرض تشعشعات رادیو اکتیو و اشعه ایکس و یا در معرض مواد شیمیایی اعم از حشره کش، مواد آزمایشگاهی و…؛
• بالا بودن حجم فعالیت جسمی بگونه ای که موجب افزایش ضربان قلب و عرق کردن زیاد شود.
نکته: لازم است در بارداری، خانمی که کار طولانی مدت نشسته دارد، هر ۳ ساعت یک بار تغییر وضعیت دهد.
عفونت دندانی، آبسه و درد شدید: از فوریت های شایع دندان پزشکی است. پیشرفت شدید پوسیدگی و عفونت دندان معمولاً با دردهای شبانه، شدید، مداوم و خود به خودی همراه است که  می تواند باعث تورم صورت و لثه ها(آبسه) شده و گاهی با فیستول(دهانه خروجی چرک آبسه دندان) همراه شود.
علائم حیاتی: فشارخون، درجه حرارت، نبض و تنفس را اندازه گیری کنید.
• فشارخون ۹۰/۱۴۰ میلیمتر جیوه و بالاتر «فشارخون بالا» است.
• دمای بدن به میزان ۳۸ درجه سانتیگراد یا بالاتر«تب» است.
• تعداد طبیعی نبض، ۶۰ تا ۱۰۰ بار در دقیقه است.
• تعداد طبیعی تنفس، ۱۶ تا ۲۰ بار در دقیقه است.
علائم روانی: وضعیت روانی خانم را با ارزیابی علائم به شرح زیر تعیین کنید:
• علائم خطر فوری روانی: افکار یا اقدام به خودکشی، تحریک پذیری و پرخاشگری شدید، فرار از منزل، امتناع از خوردن، پرفعالیتی، توهم و هذیان با محتوای آسیب رساندن به خود و دیگران
• علائم در معرض خطر روانی: روحیه افسرده، انرژی کم، کم حوصلگی، عصبانیت، بی قراری، اختلال در خواب و اشتها (پرخوابی، کم خوابی، پراشتهایی، کم اشتهایی)، توهم و هذیان با محتوای غیر آسیب رسان به خود و دیگران
فاصله بارداری تا زایمان قبلی کمتر از ۳ سال: فاصله بارداری فعلی تا زایمان قبلی کمتر از ۳ سال باشد. (سقط در این فاصله گذاری محاسبه نمی شود.)
مرده زایی: مرگ جنین بعد از شروع هفته ۲۲ بارداری تا زمان زایمان به گونه ای که بعد از جداشدن از مادر نفس نمی کشد و یا هیچ علامتی مبنی بر وجود حیات مانند ضربان قلب و یا حرکات ارادی را نشان نمی دهد.
نکته: دوره پری ناتال از شروع هفته ۲۲ بارداری تا انتهای روز ۲۸ پس از تولد است.
مرگ نوزاد: مرگ نوزاد زنده متولد شده ( نوزادی که پس از خروج از رحم علامت حیات داشته است) از زمان تولد تا ۲۸روز کامل پس از تولد.
معاینه دهان و دندان: دهان و دندان خانم را از نظر وجود جرم، پوسیدگی، التهاب لثه، عفونت دندانی و آبسه معاینه کنید.
معاینه فیزیکی:  خانم به شرح زیر معاینه می شود:
- بررسی اسکلرا از نظر زردی و ملتحمة چشم از نظر کم خونی
- بررسی پوست از نظر بثورات
- لمس قوام واندازه غده تیروئید و بررسی ندولهای تیروئید
- سمع قلب و ریه از نظر وجود سوفل ها، آریتمی، ویزینگ، رال
- معاینه پستان ها از نظر قوام، ظاهر، وجود توده و خروج هر نوع ترشح از پستان در خانم های بالای ۲۵ سال (معاینه ترجیحاً توسط ماما یا پزشک عمومی زن)
- لمس شکم از نظر بررسی اندازه کبد وطحال و بررسی شکم از نظر وجود اسکار و توده
- بررسی اندامهای تحتانی از نظر وجود ادم و ناهنجاری اسکلتی
معاینه لگن و واژن: وضعیت ظاهری لگن از نظر تغییر شکلهای محسوس مانند راشیتیسم، فلج بودن و یا اسکلیوزیس بررسی می شود.
- به منظور بررسی عفونت، توده، وضعیت رحم و ضمائم آن، وضعیت ناحیه تناسلی از نظر هرپس و یا سایر ضایعات، معاینه واژینال (توسط ماما یا پزشک عمومی زن) انجام می شود.
نمایه توده بدنی: با استفاده از میزان وزن و قد، نمایه توده بدنی را با نمودار نوموگرام محاسبه کنید.
همسرآزاری:  هر رفتار خشن وابسته به جنسیتی است که موجب آسیب شده یا با احتمال آسیب جسمی، جنسی یا روانی و یا رنجش زن همراه گردد. چنین رفتاری می تواند با تهدید، اجبار یا سلب مطلق آزادی و اختیار صورت گرفته و در جمع یا در خفا رخ دهد.
خشونت جسمی: هر گونه اقدام عمدی از سوی شوهر که منجر به وارد شدن آسیب بدنی به همسرش گردد مانند مشت زدن، سیلی زدن و لگد زدن، هل دادن، کشیدن موها، اقدام به خفه کردن، ضربه زدن با چاقو
خشونت جنسی: هر گونه عمل جنسی یا اقدام برای به دست آوردن یک عمل جنسی، هر گونه پیشنهاد برای انجام عمل جنسی ناخواسته و یا اعمالی که در راستای تجارت جنسی از فرد باشد، استفاده از زورگویی و تهدید به آسیب رساندن برای تعرض جنسی بدون توجه به اینکه فرد معارض همسر وی یا فرد دیگری است و در هر محلی که فقط محدود به خانه و محل کار نمی شود.
خشونت روانی: رفتار خشونت آمیزی است که شرافت، آبرو و اعتماد به نفس زن را خدشه دار   می کند. این رفتار به صورت انتقاد ناروا، تحقیر، بد دهانی، تمسخر، توهین، فحاشی، متلک و تهدیدهای مداوم اعمال می شود.

مطالب مرتبط جهت مطالعه بیشتر

محققان پروتئین سلولی را که نقش مهمی در ابتلای افراد به هپاتیت C دارد، شناسایی کردند

وزارت بهداشت چین از شناسایی نخستین مورد بومی آنفلوانزای خوکی در این کشور خبر داد

داروی تامیفلو نباید برای کودکان مبتلا به آنفلوانزای تجویز شود

محققان به تازگی دریافتند خطر بروز حملات قلبی با تغییر سالانه ساعات تابستانی و زمستانی افزایش می یابد

سه نوع نقص ژنتیکی که خطر ابتلا به سرطان خون (لوسمی) را افزایش می دهد ، شناسایی شد

کنترل مناسب قند خون در بیماران دیابتی ، احتمال بروز مشکلات قلبی را کاهش می دهد

تنها راه حل مناسب برای رفع مشکلات اصلی پزشکان عمومی از جمله اشتغال ، تبیین جایگاه این پزشکان در نظام سلامت کشوراست،

آب میوه های حاوی شکر خطر ابتلا به دیابت را افزایش می دهند

دانشمندان وسیله جدیدی ابداع کردند که زندگی نابینایان را متحول می کند

تست خونی جدید به شیوه‌ای غیرتهاجمی برای تشخیص اختلالات کروموزومی در جنین ابداع شد

  • مجله اطلاعات پزشکی



همکاران ما از نظرات و پیشنهادات شما استقبال می نمایند

نظر يا مطلب خود درباره اين مقاله را بفرماييد
اگر مي خواهيد تصويري در كنار نظر شما نشان داده شود اينجا را امتحان كنيد . gravatar

*