آشنایی با زخمهای دهانی (Mouth ulcers ) در کودکان و افراد بزرگسال

* زخمهای دهان در کودکان

 تقریباً هر گرفتاری بدن می‌تواند زخم دهان ایجاد کند. ۹۸ درصد بیماری‌ها را می‌توان از روی ضایعات دهان تشخیص داد. حتی آبله‌مرغان و سرخک زخم‌های دهانی ایجاد می‌کنند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز  ،  کودکان دارای زخم های دهانی دارای بی‌اشتهایی بخاطر احساس درد در هنگام  غذا خوردن  هستند . کودکان می توانند به زخم‌های دهانی گوناگونی دچار می‌شوند که همه آنها اگر چه نسبتاً بی‌ضررند اما ایجاد درد می‌کنند.
آفتهای دهانی Aphthous ulcer معمولاً کوچک و سفید شیری رنگ هستند و بر روی زبان، لثه‌ها یا پوشش داخلی دهان ظاهر می‌شوند. درد آنها گاهی تا حدی است که کودک از خوردن غذا امتناع می‌‌کند. این زخم‌ها گاهی با فشار روانی همراهند و مخصوصاً در زمانهایی مانند شروع مدرسه که همراه اضطراب هستند ممکن است بصورت گروهی ظاهر شوند.
زخم‌های آسیبی (Traumatic ulcers) بزرگتر هستند و بطور کلی بصورت یک وصله زخمی در داخل گونه‌ها پدید می‌آیند. اینگونه زخم‌ها بر اثر جراحت ناشی از گاز گرفتن یا گیرکردن گونه‌ها بین دندانها بوجود می‌آیند. و در مراحل بعدی بزرگتر شده و تشکیل یک دهانه زردرنگ و دردناک می‌دهد.
بهبودی این زخم‌ها خیلی آهسته است و گذشته از نوع درمانی که صورت می‌گیرد حدود ۱۰ الی ۱۴ روز طول می‌کشد تا بطور کامل از میان بروند. تاول‌های سفید دردناک روی سقف دهان، لثه‌ها و داخل گونه‌ها می‌تواند بعلت عفونت اولیه ویروس تبخال باشد. تاول‌های سفید و دلمه مانند نشانه عفونت برفکی می‌باشد.
* آیا زخمهای دهانی در کودکان خطرناک است؟
زخم‌های دهان، کمتر خطر دارند اما بخاطر دردناک بودن امکان دارد غذا خوردن کودک شما را دچار اشکال کنند.

* اگر کودک شما  از ناراحت و زخم داخل دهان خود شاکی است شما باید چکار کنید ؟

اگر کودک شما از زخم دهان یا زبان ناراحت است داخل دهان وی را نگاه کنید .

اگر زخم ، بزرگ و داخل گونه ها باشد به دندان مقابل آن نگاه کنید .

ممکن است خراب بودن و صاف نبودن سطح دندان موجب سایش پوشش داخلی گونه ها شده باشد .

اگر زخم ها مانند دلمه شیر هستند .

آنها را با یک دستمال تمیز پاک کنید .

اگر این عمل ، آثاری از قرمزی و پوسته شدن بجا می گذاشت می تواند ناشی از برفک باشد .

با کمک انگشتان خود ، روی محل زخم را محلول ضدعفونی یا گلیسیرین بمالید و یا به کودک ، آسپیرین بچه یا شربت استامینوفن بدهید .

اگر تغذیه کودک شما از راه پستانک و شیرخشک است و در سقف دهانش یک زخم آسیبی دارد نوک پستانک را بررسی کنید . شاید برای دهان کودک شما بسیار سخت باشد . اصولاً استفاده از پستانک توصیه نمی شود.

* آیا مشورت با دکتر لازم است ؟

اگر درد زخم ها شدید است و یا معالجات خانگی شما به شرح فوق تأثیر نداشته است و یا زخم های دهان عود می کنند به دکتر مراجعه کنید . همچنین اگر ایجاد این زخم ها بر اثر خرابی و یا ناصاف بودن دندانهاست کودک خود را به پزشک نشان دهید .

* پزشک چه اقدامی انجام خواهد داد ؟

دکتر برای آفت های دهانی یک کرم ضد التهاب تجویز می کند . این کرم در بزاق دهان حل نمی شود و لذا به زخم می چسبد و خیلی سریع آن را خوب می کند .

اگر کودک شما از زخم های عودکنده در دهان خود شکایت دارد پزشک برای بررسی عوامل دیگری غیر از استرس و مسائل روانی به آزمایش خون خواهد پرداخت .

* شما چه کمکی می توانید بکنید ؟

اگر زخم ها خیلی دردناک هستند غذاها را آبکی کنید تا جویدن آنها راحت باشد .

در صورتیکه کودک مایل است ، برای نوشیدنی ها به وی نی بدهید .

غذاهای نمک دارد و شور و یا ترش به کودک ندهید ، زیرا ممکن اسکت تولید درد کنند .

به کودک تفهیم کنید که لبهای گونه هایش را گاز نگیرد ، زیرا ممکن است تولید زخم کرده و یا آنها را بدتر کند

* زخم دهانی در افراد بزرگسال :

* چه وقت به پزشک مراجعه کنیم؟
– وجود هرگونه زخم یا تغییر رنگ دردناک یا بدون درد در هر جای دهان را باید به پزشک اطلاع داد.

*  زخم دهان نشانهٔ چیست؟
تقریباً هر گرفتاری بدن می‌تواند زخم دهان ایجاد کند. ۹۸ درصد بیماری‌ها را می‌توان از روی ضایعات دهان تشخیص داد. حتی آبله‌مرغان و سرخک زخم‌های دهانی ایجاد می‌کنند.
اگر متوجه ماده سفید دلمه مانندی بر روی دهان یا زبان شدید، احتمالاً دچار عفونتی قارچی به نام کاندیدیاز دهان شده‌اید، مخصوصاً اگر این پوشش تا مدتی باقی بماند و احساس مزه تخمیر در دهان بکنید. چند نوع قارچ کاندیدا ممکن است زخم قرمز رنگ ایجاد کنند.

علل شایع دیگری هم برای زخم دهان وجود دارد. کسانی که دندان مصنوعی می‌گذارند، اغلب دچار زخم در دهان می‌شوند. درست قرار نگرفتن دندان‌ها و تمیز نکردن آنها باعث زخم‌هائی می‌شوند که معمولاً بدون درد هستند ولی به‌مدت طولانی باقی می‌مانند.

کمبود ویتامین‌های B (مخصوصاً ویتامین B۲) هم ایجاد زخم‌های کوچک در گوشه‌های لب می‌کند.
آسپیرین هم مشکل‌ساز است. این مسکن بسیار خوب اگر بر روی دندان گذاشته شود می‌‌تواند به بافت دهان آسیب رسانده و آن را زخم کند. آسپیرین یک اسید است و بافت را می‌سوزاند.
مصرف طولانی توتون و سیگار رنگ لثه‌ها و دیوارهٔ گونه‌ها را سفید می‌کند که این تغییر رنگ می‌تواند مقدمهٔ سرطان باشد.
همچنین، زخم دهان ممکن است ناشی از گرفتاری‌های کوچکی مثل گازگرفتن زبان و گونه یا در اثر اَفْت باشد.

*  درمان زخم دهان
آنچه که امروز بدن ناراحتی است ممکن است فردا گرفتار کننده شود. هر زخم دهان را به پزشک نشان دهید، چون این زخم‌ها گاهی پیش درآمد سرطان هستند.
سیگار نکشید. کشیدن سیگار و جویدن توتون را کنار بگذارید. اگر بعد از ترک اینها، هنوز هم رنگ دهان سفید است نزد پزشک بروید.
دارو بخورید. برای درمان عفونت کاندیدیاز، پزشک نیستاتین یا داروی دیگری تجویز می‌کند. دستورات پزشک را در مورد طرز مصرف دارو به دقت رعایت کنید.
ویتامین بخورید. خوردن روزانهء یک قرص مولتی ویتامین زخم‌های ناشی از کمبود ویتامین را برطرف می‌کند. برای خوردن این قرص‌ها از پزشک خود اجازه بگیرید.
آسپیرین را ببلعید. آسپیرین از طریق گردش خون تأثیری بهتری دارد. در هنگام دندان درد، آسپیرین را روی دندان نگذارید.
دندان‌های مصنوعی را درست کنید. چون نادرست قرار گرفتن دندان‌های مصنوعی بر روی لثه‌ها ایجاد زخم دهان می‌کند، سالی یک بار کنترل آنها نزد دندان‌پزشک بروید.

اگر وزن کم یا اضافه کرده‌اید، دندان‌ها را باید عوض کنید، چون لثه‌ها نیز لاغر یا چاق شده‌‌اند و دیگر دندان‌ها برای آنها متناسب نیست.

  • مجله اطلاعات پزشکی



همکاران ما از نظرات و پیشنهادات شما استقبال می نمایند

نظر يا مطلب خود درباره اين مقاله را بفرماييد
اگر مي خواهيد تصويري در كنار نظر شما نشان داده شود اينجا را امتحان كنيد . gravatar

*