GIS و کاربرد آن در بهداشت و درمان

GIS و کاربرد آن در بهداشت و درمان

تعریف:
سیستم اطلاعات جغرافیایی یا Geographical Information System که به اختصار به آن GIS گفته می شود ، یک سیستم اطلاعاتی مبتنی بر کامپیوتر است که عوارض و پدیده های جغرافیایی و وقایعی را که بر سطح زمین رخ می دهد را بررسی می کند . 

به عبارت دیگر GIS سیستمی است شامل نرم افزار ،سخت افزار ،داده هاو نیروی انسانی که امکان توصیف( Exploration )،دستکاری  Manipulation) ) ، تجزیه و تحلیل ( Analysis ) ، ذخیره (storing)و نمایش   Displaying) ) داده های مکانی را فراهم می کند . این اطلاعات به شکل چند لایه و بر مبنای مختصات و ویژگی جغرافیایی آن تعریف شده و هر لایه شامل اطلاعات ویژه و در موردی خاص می باشد هر لایه به منابع گرافیکی و جداول اطلاعاتی منتسب به آن اطلاعات اتصال دارد .

۱۲۱۳۱۱۱۱۱۱۱۱.jpg
GIS قادر به  پاسخگویی به  سوالاتی چون موارد ذیل می باشد؟
الف) چه چیز در مکان وجود دارد ؟ به این ترتیب می توان مشخص کرد که چه چیزهایی(اطلاعاتی) در یک مکانی قرار دارند . یک مکان ممکن است به روشهای مختلف توصیف شود مثلاً نام مکان ، آدرس ، کدپستی و یا مختصات ( طول و عرض ) جغرافیایی.
ب) وقایع در چه مکانهایی رخ می دهند ؟ این سوال عکس سوال قبل است به این مفهوم که GIS می تواند مکانهایی را که دارای شرایط و ویژگیهای خاصی هستند مشخص کند (به عنوان مثال نقاطی با میانگین بارندگی بیش از ۳۰۰ میلی متر در سال یا نقاطی که شیوع مالاریا در آنها بالاست).
ج) روند وقایع به چه صورت است ؟ این مورد که می تواند دو سوال قبل را نیز شامل شود به بررسی وجود و یا روند تغییرات در طول زمان می پردازد.
د) چه الگوهای مکانی وجود دارند ؟ این سوال پیچیده تر و فنی تر است و به دنبال یافتن الگوهایی برای وقایع خاص مکانی می باشد . به عنوان مثال آیا تصادفات جاده ای بیشتر در نقاط خاصی رخ می دهد ؟ و آیا یک بیماری خاص در نقاطی با خصوصیات جغرافیایی خاص شیوع بیشتری دارد ؟
ه) اگر شرایط خاصی به وجود آید ، چه پی آمدهایی خواهد داشت ؟ این مورد به بررسی وقایعی که ممکن است تحت شرایط خاص به وجود آید می پردازد(از طریق مدل سازی)، به عبارت دیگر رخدادها و پی آمدها را پیش بینی می کند( به عنوان مثال اینکه اگر یک ماده سمی وارد منابع آب سطحی یک منطقه شود شدت و سرعت گسترش آلودگی به چه صورت خواهد بود؟). 
و) سوالات غیر مکانی : به عنوان نمونه این سوال که : « به طور متوسط به ازاء تعداد خاصی از جمعیت یک منطقه، چه تعداد بیمارستان وجود دارد ؟» سوالی است که نیاز به دانستن اطلاعات خاص مکانی از قبیل طول و عرض جغرافیایی ، آدرس و یا فاصله مکانها از یکدیگر ندارد اما GIS می تواند پاسخ آن را ارایه کند.
ز) سوالات مکانی : سوالاتی از قبیل : « نزدیک ترین مسیر برای امداد رسانی به یک نقطه خاص کدام است ؟» و یا  « آیا فاصله بین مراکز درمانی با استانداردهای موجود مطابقت دارد یا خیر ؟» از جمله سوالاتی هستند که برای پاسخ دادن به آنها دانستن اطلاعات مکانی ضروری است .
 چرا GISفراگیر است؟
   علت گسترش سریع به کارگیری GIS را می توان به توانایی منحصر به فرد آن در ترکیب کردن منابع اطلاعاتی گوناگون و بسیار متفاوت ، تجزیه و تحلیل روند زمانی وقایع و ارزشیابی مکانی تاثیرات ناشی از توسعه نسبت داد. همانطور که اشاره شد GIS یک ابزار کمکی قدرتمند برای مدیریت و تصمیم گیری و دستیابی سریع و بهینه به اهداف تعیین شده است ، اما این بدان معنانیست که این سیستم از قبل و در درون خود راه حل هایی برای غلبه بر مشکلات دارد و یا بطور خودکار به تصمیم گیری می پردازد بلکه یافتن و انتخاب راه حل ها به عهده تحلیل گران و تصمیم گیرندگان است . در اصلGIS با درک الگوها، مکانها، فرآیندها و روش های مورد نیاز برای برخورد با مشکلات در ارتباط است. می توان گفت که اهداف استفاده از GIS عبارتند از مدیریت ( جمع آوری ، ذخیره و نگهداری )، تحلیل( به صورت آماری و همچنین مدل سازی مکانی ) و ارایه داده های جغرافیایی( در قالب تصاویر و نقشه ها ) .
 GIS پنج جزء کلیدی دارد:
 سخت افزار
 نرم افزار
 داده ها
 نیروی متخصص
 روش ها ( برنامه ریزی ، شرایط و روال های سازمانی و مدیریتی)
نرم افزارها و سخت افزارهای موجود در GIS :
نرم افزارهای متعددی به منظور پردازش داده های اخذ شده در GIS  به کار می رود که از جمله می توان به Geomedia   ،   Auto cad  map    و………. اشاره نمود .
برخی از سخت افزارها  نیز عبارتند از انواع  Dgitalizer   ها ، Gps   و…………

ساختار واجزای تشکیل دهنده یک نقشه :
نقشه ها در واقع از لایه های  اطلاعاتی بنام لایه های رقومی تشکیل شده اند که از  بر روی هم قرار دادن این لایه ها نقشه پدید می آیاد.مثل طلق های شفاف که هر کدام به تنهایی فقط می توانند حاوی یک نوع از عارضه باشند.این تفاوت بسیار مهم ساختار نقشه های GISبا ساختارهای سنتی نقشه کشی است که فایده آن ایجاد نقشه ها ی متنوع با ترکیب مختلف لایه ها می باشد

۱۲۴۲۴۵۶۶۶۶۶.jpg

عارضه و انواع آن:
هر آنچه روی نقشه دیده میشود را گویند  انواع عارضه شامل سه نوع نقطه ای (Point ) ،خطی(Line )، خط بسته Polygon) ) است
 انواع داده ها در GIS:
الف)رسترRaster :  داده ها ی جغرافیایی که بصورت واقعی و آن چه هست نشان داده شود.
 
ب)وکتور Vector : نمایش داده های جغرافیایی بصورت نماد ها و نشانه های جغرافیایی .
 
 
سیستم مکان یاب جهانی(GLOBAL POSITIONING SYSTEMS) یا GPS یک سیستم راهبردی و مسیریابی ماهواره ای است که از شبکه ای با ماهواره ساخته شده است. این ماهواره به سفارش وزارت دفاع ایالات متحده ساخته و در مدار قرار داده شده است. این سیستم در ابتدا برای مصارف نظامی تهیه شد ولی از سال ۱۹۸۰ استفاده همگانی از آن آزاد و آغاز شد. خدمات این مجموعه در هر شرایط آب و هوایی و در هر نقطه از کره زمین در تمام ساعت شبانه روز در دسترس است. پدید آورندگان این سیستم، هیچ حق اشتراکی برای کاربران در نظر نگرفته اند و استفاده از آن کاملاً رایگان است.

GPS چگونه کار می کند؟
ماهواره های این سیستم در مداراتی دقیق هر روز ۲ بار به دور زمین می گردند و اطلاعاتی را به زمین مخابره می کنند. گیرنده های GPS این اطلاعات را دریافت کرده و با انجام محاسبات هندسی، محل دقیق گیرنده را روی کره زمین محاسبه می کنند. در واقع گیرنده زمان فرستادن سیگنال توسط ماهواره را با زمان دریافت آن مقایسه می کند. از اختلاف این دو زمان فاصله گیرنده از ماهواره تعیین می گردد. حال این عمل را با داده های دریافتی از چند ماهواره دیگر تکرار می کند و بدین ترتیب محل دقیق گیرنده را با اختلافی ناچیز در می یابد. گیرنده به دریافت اطلاعات حداقل ۴ ماهواره برای یافتن طول و عرض جغرافیایی و همچنین مختصات سه بعدی نیازمند است با ادامه دریافت اطلاعات از ماهواره ها گیرنده اقدام به محاسبه سرعت، جهت، مسیر پیموده شده فواصل طی شده، فاصله باقی مانده تا مقصد، زمان طلوع و غروب خورشید و بسیاری اطلاعات مفید دیگر می نماید.
ماهواره های سیستم :
بیش از پنجاه ماهواره GPS در مدارهایی بفاصله ۳۶۶۰۰ کیلومتری از سطح دریا گردش می کنند. هر ماهواره دقیقاً طی ۱۲ ساعت با سرعت ۱۱ هزار کیلومتر بر ساعت یک دور کامل بدور زمین می گردد. این ماهواره ها نیروی خود را از خورشید تامین می کنند ولی باتری هایی نیز برای زمانهای خورشید گرفتگی و یا مواقعی که در سایه ی زمین حرکت می کنند به همراه دارند. راکتهای کوچکی نیز ماهواره ها را در مسیر درست نگاه می دارند. به این ماهواره هاNAVSTAR نیز گفته می شود. اولین ماهواره GPS در سال ۱۹۷۸ در مدار زمین قرار گرفت. در سال ۱۹۹۴ شبکه ۲۴ عددی NAVSTAR تکمیل شد. عمر هر ماهواره حدود ۱۰ سال است که پس از آن جایگزین می گردد. هر ماهواره حدود ۲۰۰۰ پاوند وزن دارد و درازی باتری های خورشیدی آن ۵/۵ متر است. انرژی مصرفی هر ماهواره کمتر از ۵۰ وات است.

گیرنده GPS
بسته به نوع مصرف و بودجه می توانید از گستره زیادی از گیرنده های GPS بهره ببرید. همچنین، باید از در دسترس بودن نقشه مناسب و بروز(UP-TO-DATE ) برای منطقه مورد استفاده تان، اطمینان حاصل کنید. امروزه بهای گیرنده های GPS بطور چشمگیری کاهش پیدا کرده و هم اکنون در اروپا با بهایی برابر با یک گوشی متوسط موبایل نیز می توان گیرنده GPS تهیه کرد. امروزه در کشورهای توسعه یافته از این سیستم جهت کمک به راهبری خودرو، کشتی و انواع وسایل نقلیه ی دیگر بهره گیری می شود. هر چه نقشه های منطقه ای که در حافظه گیرنده بارگذاری می شود دقیق تر باشد. سرویسهایی که از GPS می توان دریافت داشت نیز بهتر است.
برای نمونه می توان از GPS مسیر نزدیکترین پمپ بنزین، تعمیرگاه و یا ایستگاه قطار را پرسید و مسیر پیشنهادی را دنبال کرد. دقت مکان یابی این سیستم در حد چند متر است که بسته به کیفیت گیرنده تغییر می کند.
از سیستم مکان یاب جهانی می توان در کارههایی چون نقشه برداری و مساحت، پروژه های عمرانی، کوهنوردی، کایت سواری، سفر در مناطق ناشناخته، کشتی رانی و قایقرانی، عملیات نجات هنگام وقوع سیل و زمین لرزه و هر فعالیت دیگر که نیازمند مکان یابی باشد، بهره برد.
 
کاربرد های  GIS  :

امروزه با توجه به پیشرفت های علوم و سیستم های رایانه ای فن آْوری GIS  نقش ارزنده ای را در زمینه های مختلف علوم بدست آورده است .
از برخی از این کاربرد ها می توان به موارد زیر اشاره نمود .
الف) زمین شناسی :  تجزیه و تحلیل  اطلاعات زمین شناسی  به منظور اکتشاف و دست یابی به منابع جدید با مرتبط کردن داده  ها به یگدیگر در صدد یافتن راهی ارزان و موثر برای ارائه طریق به مراجعان  سیستم و زمین شناسی  می باشد . در واقع متخصص GIS با فراهم نمودن امکانات و تجزیه و تحلیل داده های مختلف زمین شناسی  زمین شناس را وادار می کند  تا با روش دقیقی از این اطلاعات بهره برداری نماید .
از دیگر موارد کاربرد می توان به استفاده از این سامانه در تهیه  نقشه ها و حوادث و بلایای طبیعی اشاره نمود . لغزش زمین  ، آتشفشان ، سیل ، سونامی و……… از بدیهی ترین موارد استفاده ازGIS  خواهد بود .

ب) مکان یابی یاSite Selection  :  با استفاده از سامانه  می توان مکان های مناسب جهت انجام اقدامات کشاورزی -  صنعتی – احداث بناها  و……. را یاد آور شد .
ج) کشاورزی : استفاده از این فن آوری در جهت تخمین سطح زیر کشت ، انواع محصول ، کشف منابع آب  و آبخیز داری وکشف منابع جدید آب از موارد کاربرد GISاست .
د) جنگلداری و مدیریت حیات وحش :  با استفاده از این سامانه نقشه جنگل ها به شکل پیوسته بروز می گردد و د رصورت وجود حادثه ای مانند اتش سوزی و……… از این طریق به واحد های ذیربط اطلاع داد .
ه) برنامه ریزی شهری: جمع آوری – بروز نمودن و توزیع داده های مربوط به شهر ها به شکل سازماندهی شده بر روی برنامه ریزی ها  ، تصمیم گیری های اقتصادی موثر می باشد .
و) تجارت : با استفاده از داده های بدست آمده از سامانهGIS  و تخمین تقریباً دقیق پراکندگی واحد های تجاری مورد
نیا زمی توان محل های مناسب را برای ارائه خدمات مشخص نمود .
ز) صنایع : در صنایعی  مانند حمل و نقل استفاده ا زاطلاعات مربوط بهGIS  می توان به تعیین مسیر مناسب ترانزیت کالا ، احداث جاده ها خطوط نیرو و راه آهن و برقراری سیستم های مخابراتی مورد نیاز برای فعالیت های صنفی پرداخت .
سیستم های اطلاعات جغرافیایی بهداشتی و درمانی
HEALTH  GIS
    سلامت انسانها توسط عوامل مختلف محیطی و از جمله مکان زندگی آنان تحت تاثیر قرار می گیرد به گونه ای که می توان گفت مسایل مربوط به سلامت تقریباً همیشه ابعاد مکانی دارند. بررسی خصوصیات این مکانها(از جمله خصوصیات مردم شناختی و وجود عوامل خطر محیطی)، به منظور انجام مطالعات اپیدمیولوژیک بسیار حایز اهمیت است .
     به طور کلی در حیطه سلامت، از GIS به عنوان یک ابزار کمکی بسیار مفید در موارد زیر استفاده می شود:
   الف-    پژوهش : در زمینه درک  نحوة توزیع و انتشار بیماریها و ارتباط آنها با عوامل محیطی ( مانند شرایط آب و هوایی، کیفیت آب، وضعیت بهداشتی، فعالیتهای کشاورزی و صنعتی، عوامل آلوده کننده محیط و … ) ، GIS   می تواند کمک شایانی به پژوهشگران نماید .
    GIS ابزار ارزشمندی در زمینه بررسی اتیولوژی (سبب شناسی) بیماریها و مسایل بهداشتی است.

   ب- آموزش ( بهداشت) : از آنجا که نقشه یک وسیله ارتباطی مناسب است، به پیشنهاد بعضی از صاحب نظران   می توان از آن در تهیه مواد آموزشی کمک گرفت . با کمک GIS می توان مطالب مفید، تاثیرگذار و روشنگرانه ای به منظور جلب مشارکت عمومی در برنامه های سلامت جامعه تهیه نمود . به طور کلی GIS از طریق کمک به درک بیشتر مردم از محیط زندگی خود، می تواند در توسعه جامعه موثر باشد .

 ۱۲۴۳۱۲۴۷۷۷۷۷.jpg

ج- برنامه ریزی، پایش و ارزیابی برنامه های سلامت:
 بسیاری از تصمیم گیریها در زمینه مراقبتها و برنامه- ریزیهای سلامت، با مسئله مکان در ارتباط هستند . به عنوان مثال تصمیم گیری در مورد اینکه مراکز بهداشتی بر اساس تعداد، تراکم و مشکلات بهداشتی مردم باید در چه مکانهایی ایجاد شوند و چه نوع خدماتی را به منظور پاسخ موثر به نیازهای بهداشتی منطقه باید ارایه کنند..   اینها مسایلی هستند که GIS از طریق تحلیل مکانی می تواند به حل آنها کمک کند . از طرف دیگر مشکلات و نیازهای بهداشتی مردم در مکانهای مختلف متفاوت است که این امر ضرورت استفاده از یک ابزار تحلیل کننده و در عین حال انعطاف پذیر همچون GIS را ایجاب می کند. همچنین مسئولین و دست اندرکاران امور بهداشتی می توانند از نقشه های تولید شده توسط GIS به عنوان یک ابزار سودمند در زمینه پایش و ارزشیابی استفاده کنند و از این طریق توزیع مکانی و تغییرات ایجاد شده در زمینه های مختلف ( مثل فراوانی بیماریها، وضعیت تسهیلات، شرایط نیروی انسانی و … ) را مورد بررسی و ارزیابی قرار دهند . به هر حال پایش و ارزشیابی از اجزاء کلیدی برنامه های بهداشتی هستند و GIS از طریق نشان دادن وضعیت توزیع بیماریها و مشکلات بهداشتی، نحوه ارایه خدمات و وضعیت منابع موجود در شرایط زمانی و مکانی مشخص، پایش و ارزشیابی تاثیر برنامه ها را تسهیل کند .
نمونه هایی از کاربردهای GIS در علوم بهداشتی و پزشکی(HGIS):
هر چند برای استفاده از GIS در حیطه سلامت نمی توان حد و مرزی قایل شد اما در اینجا به نمونه هایی از کاربردهای آن در زمینة یاد شده اشاره می شود :
۱- بررسی و پیگیری روند شیوع و انتشار بیماریها ( مالاریا ، ایدز و … ) و سایر مسایل بهداشتی در طول دوره های زمانی
۲- تعیین مکانهای بحرانی و نقاط خطر به منظور کمک رسانی سریع و به موقع در موارد ضروری و اورژانس یافتن بهترین مکان برای ساخت یک مرکز فوریتهای پزشکی با توجه به اطلاعات حاصل شده توسط GISازنقاط دارای  بیشترین  تصادفات در یک جاده
۳- ارزیابی خطرات محیطی ( Environmental Hazards ) و میزان تماس (  Exposure ) با مواد آلوده کننده: با مکان یابی دقیق توسط GIS می توان مناسب ترین مکان را که کمترین آسیب زیست محیطی را وارد کند وبرای ساکنین یک منطقه دارای  کمترین خطرباشد را برای احداث یک کارخانه پیشنهاد نمود. 
۴- طراحی و بهبود سیستم مراقبت بیماریها و تعیین گروهها و افراد در معرض خطر:با GPS نگاری مکان زندگی یا تجمع برخی بیماران خاص از قبیل بیماران مبتلا به ایدز یا هپاتیت می توان نقاط دارای بیشترین فراوانی را روی نقشه ترسیم نمود و در برنامه ریزی های بهداشتی آن را مد نظر قرار داد .
۵- تخصیص و توزیع مکانی منابع ( بودجه، نیروی انسانی، تجهیزات ) از طریق ارزیابی نیازهای بهداشتی منطقه ای
۶- تشخیص سریع اپیدمی ها و کنترل به موقع آنها:با تعیین مکان سکونت بیماران مبتلا به هنگام وقوع یک اپیدمی می توان نحوه گسترش آن بیماری را پیش بینی نموده و اقدامات پیشگیری کننده را به  مکان های در معرض خطر اختصاص داد.
۷- بهبود سیستم ثبت بیماریها و وقایع بهداشتی( ثبت سرطان، میزان موالید، میزان مرگ و میر، پوشش واکسیناسیون و … )
۸- یافتن ارتباط بین عوامل محیطی و بروز بعضی بیماریها ( پژوهش بهداشتی- پزشکی )
۹ -بهبود برنامه های غربالگری و پیگیریها از طریق دستیابی سریع تر و آسان تر به بیماران
۱۰- ایجاد یک شبکه ارتباطی مناسب و کارا بین مراکز و موسسات مختلف بهداشتی درمانی
۱۱- پایش و ارزشیابی برنامه ها و مداخلات بهداشتی و ارزیابی کمیت و کیفیت خدمات و میزان دسترسی مردم به آنها
۱۲- بهبود سیستم آمار و اطلاع رسانی و کمک به تصمیم گیری مبتنی بر شواهد و مستندات
۱۳- پیش بینی وقایع بهداشتی با استفاده از شیوه های مدل سازی
۱۴- برنامه ریزی در عرصه خدمات بهداشتی- درمانی ( مکان یابی تسهیلات و مراکز ارایه خدمات، پیش بینی در طول زمان، ارزیابی وضعیت موجود و … )
۱۵- مسیر یابی به منظور امداد رسانی سریع و به موقع در زمان بروز حوادث و بلایای طبیعی و اورژانس های پزشکی
۱۶-مدیریت بحران در سوانح و حوادث
کاربردهای HGIS در بهداشت محیط
۱)کاربرد HGIS دربهداشت محیط در شرایط اضطراری:
پس از وقوع یک حادثه و پیش آمدن شرایط اضطراری خطرات زیادی بهداشت محیط منطقه آسیب دیده را تهدید میکند.از آن جمله میتوان به شیوع بیماریهای مختلف در زمان بروز زلزله یا سیل در منطقه،آلودگی آبهای سطحی و زیرزمینی و….اشاره کرد.علم HGIS میتواند با پیش بینی روند شیوع و سپس پیشرفت آلودگی ودر مراحل بعد با گزارش گیری دقیق از روند امداد رسانی و مبارزه با آن بیماری کمک قابل توجهی به بهداشت محیط در شرایط اضطراری نماید. ابتدا موقعیت دقیق منطقه آسیب دیده  به شکل زیر مشخص می شود:
۲)کاربرد HGIS دربهداشت محیط در بهداشت آب و فاضلاب :
نقشه  توپوگرافی زیربیانگر کانون های اصلی آزاد گر انرژی  لرزه ای در دشت سیلاخور در فروردین ماه ۸۵ میباشد.حال در صورت داشتن نقشه سفره های آب زیر زمینی منطقه میتوان میزان آلودگی حدودی آبهای منطقه و روند پیشرفت و همچنین جهت پیشرفت آن را با توجه به جهت جریان آبها پیش بینی  و به مراکز بهداشتی درمانی منطقه درمناطق در معرض خطر نیرو ودارو فرستاده و اعلام وضعیت ا ضطراری نمود 
 
۳)کاربرد HGIS دربهداشت محیط در برنامه کنترل مراکزتهیه و توزیع مواد غذایی و اماکن عمومی :
هر شهر بر حسب منطقه تحت پوشش هر مرکز بهداشتی درمانی تقسیم بندی شده است.حا ل میتوان بر حسب همین تقسیم بندی تمام اماکن عمومی مثل مهد های کودک،آرایشگاه ها، گرمابه ها و همچنین مراکز تهیه و توزیع مواد غذایی در منطقه تحت پوشش را تحت کنترل آن مرکز بهداشت شهری قرار داده و در مراحل بعدی میتوان با نقشه های آماری میزان پیشرفت در کنترل این اماکن را دقیق تر بررسی کرد
۴)کاربرد HGIS دربهداشت محیط مدارس،بیمارستانها و بهداشت پرتوها

یکی از کاربردهای HGIS در بهداشت محیط مدارس ،بیمارستان ها و بهداشت پرتوها نزدیکی مکان مدرسه یا بیمارستان و مراکز پرتو درمانی به منابع آب و سایر اماکن خطر آفرین در شهر می باشد که این فاصله باید در موقع صدور پروانه یا مجوز احداث مد نظر قرار گیرد.بعنوان مثال فرض کنید فاصله استاندارد احداث بیمارستان با یک مرکز خاص در شهر باید بیش از ۵/۲ کیلومتر باشد حال شروع ساخت میتوان از بین چند مکان پیشنهادی برای ساخت بهترین مکان را با ابزارهای موجود در نرم افزار های GIS معین نمود
همچنین میتوان در داخل یک مدرسه یا بیمارستان بهترین محل احداث یک عارضه خاص را مشخص نمود.به این کاربرد مکان یابی داخلی گویند که امروزه یکی از جالبترین پردرآمد ترین کاربردهای  GISمحسوب میگردد
 

۳۴۵۳۵۳.jpg

۵) کاربرد HGIS در برنامه مبارزه با بیماری ها  
در حال حاضر در کشور ما ایران مبارزه با بیماریها بیشترین کاربرد HGIS را تشکیل میدهد.در ابتدا آمار  بصورت آدرس دقیق محل سکونت بیمار در حد پلاک در شهر ویا مشخصات روستای محل سکونت در روستا به نرم افزار ها داده میشود در مرحله بعد با افزودن نقشه پایه منطقه به آن،نقشه پراکنش آن بیماری در منطقه تهیه میشود.از این نقشه میتوان در مواردی مثل یافتن دید کلی مناطق درگیر با بیماری، مسیر پیشرفت بیماری، و… استفاده کرد.در روبرو نقشه پراکنش  ناقلین تالاسمی شهر خرم آباد آورده شده است
 
یکی دیگر از کاربردهای HGIS درمبارزه با بیماریها ایجاد نقشه های کلیماتوری است.این نقشه ها برحسب موضوع منطقه درگیر را با ابعاد بزرگتر از اندازه واقعی نشان میدهند. توجه به این نکته ضروری است که نقشه های کلیماتوری فاقد مقیاس هستنداما نسبت اندازه هر منطقه به سایر مناطق در آنها نمایانگر میزان درگیری آن منطقه می باشد.در زیر نقشه کلیماتوری بیماری ایدز در دنیا آورده شده است.

گردآوری : دکتر رضا صفری عربی

مطالب مرتبط جهت مطالعه بیشتر

سه شرکت داروسازی آمریکا بالغ بر پنج میلیون دلار کمک‌های پزشکی به موسسات بهداشتی تاجیکستان ارائه کرده‌اند.

به گزارش خبرگزاری آسوشیتدپرس از کانبرا، عرضه پرندگان وحشی در چین ممنوع شده است. ویتنام نیز دیروز شنبه خبر از مرگ دو بیمار داد که علایم شبه آنفلوانزا داشته‌اند. ۸۴/۰۸/۹‬

در ‪ ۲۵سال آینده ایدز پس از سکته قلبی و مغزی به سومین عامل عمده مرگ و میر در جهان تبدیل می‌شود.

۲۷۸ مورد جدید ابتلا به ویروس H۱N۱ نوع A در مالزی شناسایی شد که بیش از ۹۰ این افراد در بیمارستان بستری شده اند

وزارت بهداشت ترکیه تثبیت دو مورد دیگر بیماری آنفلوآنزای خوکی در این کشور را تایید کرد

وزیر بهداشت ایران ، تاکیدکرد که تاکنون هیچ مورد اثبات شده از ابتلا به بیماری آنفلوانزای پرندگان در کشور نداشته‌ایم و امیدواریم که بعد از این هم نداشته باشیم.

روز جهانی ایدز در افغانستان*** وزارت بهداشت افغانستان، با برگزاری مراسمی در کابل، از اول دسامبر روز جهانی ایدز تجلیل کرد۷/۸/۸۴

به منظور مبارزه با بیماری آنفولانزای مرغی، : نشست وزاری بهداشت و کشاورزی اعضای شورای همکاری خلیج فارس در ریاض برگزار می‌شود ۲۴/۸/۸۴

اپیدمی آنفلوآنزای خوکی swine flu ) ، H۱N۱ ) در مکزیک و امریکا ( شیوع آنفلوانزای خوکی ۶۰ مکزیکی را به کام مرگ کشید )

سازمان جهانی بهداشت در بیانیه‌ای تاکید کرد: برای سلامتی با هم همکاری کنیم

  • مجله اطلاعات پزشکی



همکاران ما از نظرات و پیشنهادات شما استقبال می نمایند

نظر يا مطلب خود درباره اين مقاله را بفرماييد
اگر مي خواهيد تصويري در كنار نظر شما نشان داده شود اينجا را امتحان كنيد . gravatar

*