مروری بر علل تغییر رنگ مدفوع

اردیبهشت ۱۸, ۱۳۸۹ توسط :   موضوع : اخبار علمی پزشکی, مشروح اخبار

رنگ سالم مدفوع قهوه‌ای نه چندان تیره و نه چندان روشن است و هر گونه تغییری در رنگ مدفوع نشان از یک نوع اختلال متابولیک دارد به این ترتیب اگر مدفوع زمان تخلیه به رنگ زرد روشن کف آلود تغییر یابد نشان بالا بودن “چربی خون” است.اگر کبد نیز دچار کم کاری و نارسایی نهفته باشد بازتاب آن در رنگ مدفوع جلوه می‌یابد و رنگ آن یا تیره و یا کم رنگ می‌شود.

 

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز  ،   رنگ موجود در غذا تغییرات رنگی در مدفوع ایجاد می‌کند که این تغییرات ناپایدار است و با قطع مصرف یک نوع غذا، تغییر رنگ مدفوع نیز متوقف می‌شود در حالیکه تغییر رنگ ناشی از اختلال متابولیسم پایدار است.

مدفوع کم رنگ
 

- مدفوع کم‌رنگ نشانهٔ چیست؟
کم‌رنگی مداوم مدفوع نشانه‌ای برای وجود اختلالی گوارشی است. البته خوردن مقدار زیاد برنج یا غذاهای کم‌رنگ ممکن است یکی دو روز مدفوع را کم‌رنگ کند، ولی اگر این کم‌رنگی مدفوع بیش از یک هفته طول بکشد، علت چیز دیگری است.
در یک روده سالم صفرای تیره رنگ از کبد به داخل روده می‌ریزد. صفرا به هضم چربی کمک زیادی می‌کند و نیز رنگ مدفوع را تیره‌تر می‌سازد.
اگر مدفوع تیره نباشد، پس مقدار کافی صفرا به روده نمی‌ریزد. ممکن است یک سنگ یا تومور سر راه آن را گرفته باشد و رنگدانه‌های صفراوی را به‌درون خون پس بزند.

بیماری‌های کبدی، اغلب در اثر ویروس التهاب کبد، نیز ممکن است همراه با درد زیاد مدفوع را هم کم رنگ کند. بدکار کردن لوزالمعده هم بی‌ارتباط با کم‌رنگی مدفوع نیست.

- درمان مدفوع کم‌رنگ
با دیدن مدفوع کم‌رنگ دچار وحشت نشوید، ولی اگر مدفوعتان چند روز کم‌رنگ شده است، نزد پزشک بروید. این چیزی نیست که خودتان درمان کنید. باید دستگاه گوارشتان معاینهٔ دقیق شود تا علت آن معلوم گردد. 

- چه وقت به پزشک مراجعه کنیم؟
- درد شکم وجود دارد.
- ته رنگ زرد در پوست یا سفیدی چشم دیده می‌شود.
- وزن کاهش می‌یابد.

علل قرمز رنگ شدن مدفوع:
وجود خون- وجود ژلاتین قرمز- red Kool-Aid- مصرف قره قروط- مصرف غلات و حبوبات قرمز رنگ – آب گوجه فرنگی….

علل سیاه شده مدفوع:
خونی که از معده آمده – وجود آهن- مصرف داروی بیسموت- مصرف شیرین بیان – ….

علل سبز شدن مدفوع:
مصرف ژلاتین سبز- وجود آهن- مصرف اسفناج – اسهال- شیر مادر( مخصوصا در ۲ ماه اول) -

علل سفید- زرد شدن مدفوع:
مصرف داروهای ضد اسید معده- مصرف زیاد شیر- وجود بیماری هپاتیت

چه زمانی به پزشک مراجعه کنید:
۱- اگر مدفوع , قرمز و یا سیاه و یا قیری بدون توضیح مشخص باشه.
۲- کودک واقعا و بطور شدیدی بد حال باشه…
۳- اگر سایر رنگ ها بیش از سه ماهه که تدوام داره و شما هم عوامل ایجاد کننده اونها رو حذف کرده اید( مثل مصرف مواد غذائی خاص)…
۴- اگر علی رغم این توضیحات احتیاج به توضیح بیشتری دارید تا از نگرانی خارج شوید

مدفوع سیاه
 
- مدفوع سیاه نشانهٔ چیست؟
مدفوعتان سیاه شده و دلیل آن را نمی‌دانید؟ شاید لبوی زیاد خورده‌اید. یا قرص آهن مصرف کرده‌اید. شاید هم پرخوری کرده و برای دفع آن از سالیسیلات بیسموت استفاده کرده‌اید. همهٔ اینها رنگ مدفوع را سیاه می‌کنند.
اما گاهی مدفوع به‌علت وجود خون در آن سیاه شده است.

این حالت زنگ اخطاری برای برخی بیماری‌های خطرناک گوارشی است که نیاز به مراقبت پزشکی دارند. برای شناخت علل و درمان آن به بخش مدفوع خونی، مراجعه کنید. 

مدفوع خونی 
 
- مدفوع خونی نشانهٔ چیست؟
اگر در سالاد دیشبتان فلفل قرمز داشته‌اید، احتمال دارد به‌صورت گول‌زننده‌ای لولهٔ گوارش را طی کرده و همان‌طور قرمز رنگ دفع شده باشد.
اما به‌طور کلی، اگر چیزی قرمز در مدفوع دیدید، لزومی ندارد برای تشخیص آن پزشک باشید. وجود چیزی به رنگ خون در مدفوع، به‌جز در چند مورد، حتماً خون است.
شاید شایع‌ترین علت وجود خون در مدفوع بواسیر یا شقاق مقعد باشد. بواسیر بافت کوچک پف‌کرده‌ای است که از محل خود در مقعد خارج شده و بیرون زده است. مالیدن زیاد و زور زدن زیاد می‌تواند آن را به‌خون بیندازد. شقاق مقعد هم وجود ترک‌هائی در پوست اطراف آن است که آن هم در اثر زور زدن زیاد به‌وجود می‌آید.
در هر دو مورد، این خون به مدفوع اضافه می‌شود. ولی اگر خون مخلوط با مدفوع است، علل دیگری دارد. اگر برای تسکین درد التهاب مفاصل مقدار زیادی آسپیرین یا دیگر داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی خورده‌اید مدفوع خونی می‌شود. این داروها دیوارهء معده و روده را تحریک کرده و حتی ممکن است زخم ایجاد کنند، که گاهی بدون درد ولی با خونریزی همراه است.
بیماری التهابی روده – که اختلال گوارشی با علت نامعلوم است – نیز ممکن است مدفوع را خونی کند. این بیماری اغلب با درد همراه است.
همچنین وجود خون در مدفوع ممکن است نشانهٔ وجو پولیپ یا تومور سرطانی در رودهٔ بزرگ باشد. بسیاری از پولیپ‌های کوچک اصلاً علامتی از خود بروز نمی‌‌دهند، تا این که به اندازهٔ مشخصی برسند. خونریزی پولیپ ممکن است بر سطح مدفوع یا مخلوط با آن باشد.
دیورتیکولوز هم از علل دیگر خونی بودن مدفوع است، گرچه کمتر احتمال دارد به آن مبتلا باشید. دیورتیکولوز ضعیف بودن نقاطی از دیوارهٔ روده است که برجسته شده و گاهی خونریزی می‌دهد. این خونریزی کاملاً مشخص است، چون یکی دو قطرهٔ یا رگهٔ کوچکی از خون نیست و معمولاً خونریزی کاملاًً واضح است.

- درمان مدفوع خونی
اگر دچار خون دماغ شوید، بینی را با دست بگیرید. اگر انگشتتان برید، آن را باندپیچی کنید و اگر مدفوعتان خونی شد، به پزشک مراجعه کنید. بهتر است هرچه زودتر علت خونریزی معلوم شود.
آب زیاد بخورید. یکی از ساده‌ترین راه‌های کاهش زور زدن به هنگام دفع مدفوع و جلوگیری از پیدایش بواسیر و شقاق، نوشیدن زیاد مایعات است. خوردن لااقل شش تا ده لیوان آب در روز از یبوست جلوگیری می‌کند. (به بخش یبوست، مراجعه کنید.)
دارو را عوض کنید. اگر آسپیرین یا داروی ضدالتهابی غیر استروئیدی می‌خورید و دچار مدفوع خونی شده‌‌اید، به پزشک اطلاع دهید تا آن را با داروی دیگری جایگزین کند.
آزمایش کنید. پزشک با استفاده از دستگاه درون‌بین درون روده را معاینه کرده و علت خونریزی را پیدا می‌کند. 

- چه وقت به پزشک مراجعه کنیم؟
- در تمام موارد خونی بودن مدفوع باید به پزشک مراجعه کرد.

  • آسان طب



نظرات

۲ نظر در موضوع “مروری بر علل تغییر رنگ مدفوع”
  1. رضا says:

    عالی بود متشکریم

  2. مجید says:

    ممنون بسیار کارساز و آگاه کننده بود .

همکاران ما از نظرات و پیشنهادات شما استقبال می نمایند

نظر يا مطلب خود درباره اين مقاله را بفرماييد
اگر مي خواهيد تصويري در كنار نظر شما نشان داده شود اينجا را امتحان كنيد . gravatar

*