سندرم تونل کارپال یا سندروم كانال مچ (carpal tunnel syndrome) )

 سندروم تونل كارپ يكي از شايعترين اختلالات اندام فوقاني مي باشد كه در نتيجه فشردگي عصب مدين در ناحيه مچ ايجاد مي شود.در واقع هر عاملي كه باعث كاهش سايز تونل يا افزايش سايز بافتهاي داخل تونل شود علائم CTS را باعث مي شود. CTS در خانمهاي  40 تا60 سال شايع بوده و اغلب به صورت دوطرفه مي باشد.

 

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،   Carpal Tunnel Syndrome یا سندروم CTS (تونل مچ دست) بیماریی است که در آن عصب میانی مچ دست فشرده می شود و در قسمت های مختلف مچ و انگشتان علایمی چون سوزش، بی حسی، درد، احساس سردی، کرختی و ضعف ظاهر می گردد. CTS در بین زنان بیش از مردان رواج دارد و سن بروز آن حوالی پنجاه سالگی است.

  آناتومي

 تونل كارپ يك كانال سخت استخواني- ليگاماني است كه كف آن را استخوانهاي مچ و سقف آن را ليگامان عرضي مچ يا فلكسور رتيناكولوم تشكيل مي دهد و از ديستال راديوس تا قاعده متا كارپها امتداد مي يابدو در حين Grip بعنوان يك قرقره براي تاندونهاي فلكسور محسوب مي شود.

 محتويات تونل كارپ عبارتند از:

1.تاندون فلكسور پوليسيس لانگوس

2.هشت تاندون فلكسور(سطحي و عمقي)

3.عصب مدين(نرم ترين و ولارترين ساختار در تونل كارپ)

 علل  

 بطور كلي علل اين سندروم را مي توان در سه گروه طبقه بندي نمود :

1.علل آناتوميك : شكستگي ها ،در رفتگي ها ،استئو فيت هاي استخوانهاي مچ ،تومور ها،كيست ها ،سينوويوم تكثير يافته و…

2.علل التهابي و يا نوروپاتيك : ديابت و الكليسم (اين دو عروق و يا سلولهاي خوني عصب را متاثر مي سازند) ،بارداري و اختلالات تيروئيد (تعادل مايعات را تغيير مي دهند)

3.علل مكانيكي : حركات تكراري مچ و انگشتان ،ارتعاش (بويژه در كارگران يدي و كاربران كامپيوتر)

 تظاهرات  باليني

 در اين اختلال بيمار معمولا با كرخي (Numbness )،درد ،پارستزي در محل توزيع عصب مدين مراجعه مي كند، اين علائم گاهي شب ها تشديد شده و با حركات تكراري و قوي دست بدتر مي شود.گاهي درد به شانه انتشار مي يابد،در برخي موارد صاف كردن يا تكان دادن دست باعث بهبودي علائم مي شود.گاهي ضعف و خام حركتي نيز گزارش مي شود .

آتروفي تنار از علائم عيني(objective) اين اختلال مي باشد.

   تست هاي تشخيصي

1.تينل :

 در اين مانور ضربات ملايم روي عصب مدين بر سطح مچ زده مي شود.اگر اين مانور علائم درد تير كشنده و سوزشي ايجاد كرد يعني تست مثبت است.

 2. فالن :

 بيمار ساعدش را بطور افقي در هوا نگه داشته يا از پشت دو دست را به هم مي چسباند بگونه اي كه مچ در فلكسيون كامل قرار گيرد،اين وضعيت را 60 ثانيه نگه مي دارد اگر كرخي و پارستزي ايجاد شد تست مثبت است.

* تست فالن معكوس (دست ها در وضعيتي است كه مچ در اكستنسيون قرار گيرد)،ممكن است وقتي تست فالن منفي است اين تست مثبت باشد.

 3.مونوفيلامانهاي سمز_وينستين :

آسيب حسي كه البته هميشه در CTS وجود ندارد را مي توان با مونوفيلامان ارزيابي نمود كه كاهش لمس سبك را نشان مي دهد.

 4. تست  Durkan:

 اعمال فشار خارجي روي ليگامان عرضي مچ توسط يك پيستون كاليبره شده مي باشد.

 5. ارزيابي عملكرد حركتي :

 علائم حركتي غير طبيعي شامل ضعف عضلات تنار،مخصوصا ابدوكتور پوليسيس برويس از طريق tip to tip pinch قدرتي بين شست وانگشت اشاره تست مي شود.ضعف عملكرد لومبريكال انگشت وسط گاهي ديده مي شود .

 6.يافته هاي اتونوميك :

 از آنجا كه عصب مدين اكثر اعصاب سمپاتيك دست را عصب دهي مي كند ممكن است در گيري اين عصب علائم اتونوميك غير طبيعي را نشان دهد مثل رنگ پريدگي پوست ،اختلال تعريق در دست و انگشتان يا تغييرات ناخن مثل شكنندگي ،تردي يا افتادن ناخن .

علائم سندروم کانال مچ
 
سندروم كانال مچ(carpal tunnel syndrome) هنگامی رخ می‌دهد كه عصبی كه از ساعد به مچ می‌رود تحت فشار قرار می‌گیرد.
این عارضه ممكن است به علت آسیب مستقیم به مچ، فشار بر روی مفصل،آرتریت روماتوئید، حركت مكرر دست و مچ رخ دهد.
برخی از علائم شایع سندروم كانال مچ این‌ها هستند:
▪ احساس كرختی، سوزش، یا گزگز كردن در انگشتان و/یا كف دست‌ها.
▪ تجربه‌كردن این احساسات با افزایش شدت و توالی علائم در شب.
▪ احساس ضعف و تورم در انگشتان حتی بدون تورم قابل مشاهده.
▪ ضعف در مشت‌كردن دست.
▪ اشكال در حس و گرما.

 درمان

مراحل فشردگي در اين اختلال شامل 3 مرحله ي اوليه ، مياني و نهايي مي باشد .

 1.مرحله اوليه يا حاد سندروم :

3 تا 4 ماه اول كه فرد در فاز حاد مراجعه مي كند.

اين مرحله بهترين زمان براي درمان كنسرواتيو بوده كه شامل :

 ·  Splinting  در وضعيت نوترال يا اكستانسيون جزئي

·    تزريق كورتيكو استروئيد به درون تونل كارپ براي كاهش ادم التهابي اطراف عصب. بعد از تزريق، 3تا4 هفته دست در اسپلينت مچي بصورت تمام وقت و سپس به مدت 3تا8 هفته ديگر فقط بصورت night مي ماند.

مطالعات نشان داده كه تزريق و اسپلينت 40 تا 80% مي تواند باعث تخفيف علائم شود.

 ·  Tendon.gliding.exe

 * براي درمان كنسرواتيو يا بعد از عمل جراحي

* جهت كاهش چسبندگي عصب – تاندون

* در وضعيت نشسته يا خوابيده انجام مي شود.

 * سر در خط وسط ،شانه در add و آرنج 90   درجه فلكسيون

* توالي تمرين در يك سبك اصولي آرام با 5تا 10 بار در  هر 1تا2 ساعت

* بهتر است تمرينات بصورت مداوم و تدريجي انجام شود،

  در صورتيكه به طور ناگهاني و  يكباره انجام شود

  علائم را حادتر و شديد تر مي كند.

* علائم سوزشي ،كرخي يا درد بدنبال تمرينات Tend.gliding

   نبايد بيشتر از چند ساعت طول بكشد.

 ·   Nerve.gliding.exe

·    ارزيابي پوسچر ال مربوط به محيط كار

·   تغييراتي در محيط كار در صورت لزوم

 2.مرحله مياني يا متوسط سندروم:

بيماران اين گروه اغلب كرخي و پارستزي را گزارش مي كنند و كانديد عمل جراحي دكامپرشن (برداشتن فشار عصب)هستند.

 3.مرحله نهايي ياشديد سندروم:

اين گروه اغلب علائم طولاني مدت دارند،در برخي موارد حتي بعد از برداشتن فشار ممكن است براي هميشه آسيب حسي و ضعف عضلات تنار باقي بماند.

جراحي    Surgery

  وقتي اقدامات كنسرواتيو در كاهش علائم سودمند واقع نشدند جراحي براي برداشتن فشار از تونل تجويز مي شود.

هدف جراحي افزايش ابعاد تونل كارپ بوسيله آزاد سازي ليگامان عرضي كارپ و فاسياي اكستانسوري آن مي باشد.

    نتايج جراحي

 تسكين درد بايد فوري باشد،بهبود كرخي و ضعف ممكن است كند و ناكامل باشد.توانايي هدايت عصب به كندي و پس از يك تا دو سال بهبود مي يابد.

   عوارض جراحي

 عوارض جراحي در سه سطح مطرح مي شود

1. عوارض حين جراحي كه شامل آسيب به تنه يا شاخه هاي عصب مدين مي باشد.

2. عوارض زودهنگام پس از جراحي شامل هماتوم،ادم و عفونت

3.عوارض دير هنگام پس از جراحي شامل باقي ماندن ضعف در دست ،درد در كف دست ،حساسيت بيش از حد ،درد عمقي ،اسكار هايپرتروفيك ،التهاب فاسياي پالمار ،RSD

  درمان پس از جراحي

 Hand Therapy پس از جراحي شامل موارد زير مي باشد:

·  تمرينات

يك تا دو روز اول پس از جراحي دست در اكستانسيون نوترال باقي مي ماند و تمرينات شامل:

حركات گردن ،شانه و آرنج “بلافاصله” براي كسب لغزش طولي عصب مدين.

حركات شست و انگشتان درون گچ.

حركات اكتيو ملايم (2تا3 روز بعد از عمل)

تمرينات Tend.gliding

 نكته:همه تمرينات بصورت آرام هر 2 ساعت و در محدوده درد بيمار انجام مي شود.

جهت جلوگيري از كماني شدن تاندونها (Bowing ) ،موبيليزاسيون زود هنگام و همچنين اجتناب از فلكسيون توام مچ و انگشتان انجام مي شود.

·   Scar management‌

بخيه ها معمولا 10 روز بعد از جراحي كشيده شده و درمان اسكار از همين زمان آغاز مي گردد.

ماساژ ملايم 4 تا 6 بار در روز انجام مي شود

(Light Friction)

بيشتر اسكارها 4 تا 6 هفته بعد از عمل برطرف مي شوند.

·   حساسيت بيش از حد يا hypersensitivity

براي درمان حساسيت بيش از حد از ژل سيليكون  و TENS مي توان استفاده نمود.

در صورت افزايش درد و حساسيت بيش از حد چنانچه علائم ديگري مثل باقي ماندن ادم،تغيير رنگ و تعريق بيش از حد نيز مشاهده شود بايد به RSD شك كرد.

·    درد عمقي

اين نوع درد تا ماهها بعد از جراحي وجود دارد،معمولا در ناحيه جراحي بين تنار و هيپوتنار بيشتر وجود دارد.

اكثرا بوسيله Strapping يا splinting حمايتي مچ كاهش مي يابد.

·   بازگشت فعاليت

فعاليت هاي سبك معمولا 2 تا3 هفته بعد از جراحي و فعاليت هاي سنگين تر تا 2 ،3 ماه اجتناب شود.

براي بازگشت حداكثر نيروي گريپ ماهها وقت لازم است.

  •  پورتال خبری سلامتی و زیبایی و موفقیت



نظرات مسدود است