آشنایی با داروهای ضد فشار خون ( Anti hypertensive drugs ) و عوارض آنها

امروزه داروهای ضدفشارخون ( Anti hypertensive drugs ) زیادی وجود دارد، به طوری كه پزشك شما می تواند با توجه به وضعیت شما داروی مناسب را انتخاب نماید. اهمیت دارد كه شما اسم دارویی را كه استفاده می كنید بدانید، و نیز از نحوه اثر و عوارض جانبی آن باخبر باشید.

 

در حدود 50 ميليون نفر در آمريكا فشار خون دارند كه بعنوان فشار سيستولي 140 ميليمتر جيوه يا بالاتر و يا فشار دياستولي 90 ميليمتر جيوه يا بالاتر تعريف مي‌شود. حدود 95 درصد از اين موارد فشار خون، فشار خون ابتدايي مي‌باشند در حاليكه بقيه به عنوان فشار خون ثانويه تلقي و طبقه بندي مي‌شوند.

هرچند علت فشار خون اوليه در هر بيماري معمولاً ناشناخته مي‌باشد عوامل محيطي و ژنتيكي متعددي در ارتباط با آن شناخته شده است. اينها شامل چاقي، زندگي بدون فعاليت، مصرف بيش از حد سديم بوسيله افرادي كه به نمك حساسيت دارند، مصرف بيش از حد الكل و استرس يا فشارهاي زندگي مي‌باشد.

فشار خون ثانويه عمدتاً بدليل بيماري كليوي يا اختلالات غدد(بعنوان مثال افزايش استروژن،‌آلدوسترون يا افزايش سطح كاتكول آمين) مي‌باشد، و اين عوامل معمولاً بوسيله دارو يا جراحي قابل تصحيح مي باشند .

همچنين كه در جدول شمارة 1 نشان داده شده است، 4 مرحلة فشار خون وجود دارد كه شامل مرحلة 1 يا فشار خون خفيف تا مرحلة 4 يا فشار خون شديد مي‌باشد . در طي زمان طولاني، افزايش فشار شرياني به عروق صدمه وارد مي آورد و باعث تسريع در پيدايش تصلب شرايين مي‌شود و همچنين باعث افزايش حجم عضلاني بطن چپ مي‌گردد.

سرعت وقوع اين تغييرات بستگي به شدت فشار خون دارد نهايتاً اين اختلالات مي‌تواند باعث پيدايش بيماريهاي اسكميك قلبي، سكته مغزي، نارسايي قلبي و نارسايي كليوي بشود كه اينها شايع‌ترين علل مرگ و مير در بيماران فشار خوني مي‌باشند .

 در طي 20 سال گذشته متخصصين بهداشت و مسئولين بهداشت عمومي تلاشهايشان را براي آموزش جامعه راجع به صدمات ناشي از عدم درمان فشار خون بكار بردند كه اين باعث افزايش 55 درصدي در بيماران فشار خوني شده است كه از شرايط خود يعني از بيماري خود آگاهي دارند و آنرا بطور مؤثر بوسيله تغيير در شيوه زندگي، مواد دارويي و يا راههاي ديگر درمان مي‌نمايند.

درمان موثر فشار خون به نظر مي‌رسد يكي از عواملي باشد كه منجر به كاهش 57 درصدي در وقوع سكته مغزي و كاهش 50 درصدي در وقوع مرگ‌ومير ناشي از بيماريهاي شرياني كرونر قلب در طي دو دهه گذشته مي‌باشد.

گرچه  تمام داروهای ضدفشارخون ( Anti hypertensive drugs ) تقریباً به یك اندازه موثر هستند. اما در افراد مختلف با سن و سال و وضعیت جسمانی خاص باید داروی خاصی مصرف شود . پس همیشه به یاد داشته باشید که داروی شما را پزشک باید تعیین کند و هرگز بدون اطلاع پزشک داروی خود را قطع نکرده و یا تعویض ننمایید . داروهای ضدفشارخون سبب می گردند كه فشارخون سیستولیك حدود 10 تا 15 میلیمتر جیوه و فشار دیاستولیك حدود 6 تا 8 میلیمتر جیوه كاهش پیدا كند.

افراد مختلف به طرق مختلفی به داروها واكنش نشان می دهند: برای مثال افراد مسن به بعضی از داروهای ضدفشارخون پاسخ بهتری می دهند. اگر شما داروهای ضدفشارخون مصرف می كنید، باید به خاطر داشته باشید كه اثر بعضی داروها، اگر شما نمك مصرفی تان را كاهش دهید، بسیار زیادتر خواهند شد. بنابراین ارزشش را خواهد داشت كه سعی نمایید كه كمتر نمك مصرف كنید.
برای حدود نیمی از افراد دچار پرفشاری خون، فقط مصرف یك قرص در روز كافی خواهد بود. اكثر بقیه افراد هم نیاز خواهند داشت كه با دو نوع داروی مختلف، فشارخونشان را پایین بیاورند. 10 درصد از آنها هم به مصرف سه نوع داروی ضدفشارخون نیاز خواهند داشت.

خوشبختانه داروها طوری ساخته شده اند كه حتی اگر شما به سه نوع داروی ضدفشارخون هم احتیاج داشته باشید، لازم است كه از هر كدام فقط یك قرص مصرف نمایید. تقریباً تمام این داروها را می توان یكجا و با هم خورد (صبح یا شب). داروهای قدیمی تر معمولاً طوری ساخته می شدند كه روزی 2 یا 3 بار باید مصرف می شدند، اما امروزه از آنها استفاده نمیشود.
• ادرارآورها:

این داروها سبب دفع مایع و سدیم اضافی از طریق ادرار می‌شوند و در نتیجه حجم خونی که قلب باید پمپ کند، کاهش پیدا می‌کند. در بیشتر موارد، درمان افراد مبتلا به فشارخون‌بالا با یک داروی ادرارآور به تنهایی یا همراه با یک داروی دیگر آغاز می‌شود. ادرارآورها گاهی همراه با سایر داروهای ضدفشارخون برای افزایش اثرات ضدفشارخونی آنها بکار می‌روند. نمونه‌های این داروهای ادرارآور عبارتند از: فورزماید، اسپیرونولاکتون، کلروتيازید، هیدروکلروتيازید، تریامترنH، آمیلوراید، بومتانید، کلرتالیدون، اینداپامید و متالوزون. عوارض جانبی این داروها ممکن است شامل افزایش دفعات دفع ادرار و تغییر سطح پتاسیم باشد.

• مهارکننده‌های آنزیم مبدل آنژیوتانسین (ACE):

این داروها سبب کاهش سطح آنژیوتانسین می‌شوند (یک ماده شیمیایی که سبب انقباض عروق می‌گردد). نتیجه نهایی گشادشدن رگها است که باعث کاهش مقاومت در مقابل جریان خون می‌شود و قلب می‌تواند خون را به شکل موثرتری پمپ کند. نمونه‌های این داروها عبارتند از: انالاپریل ، کاپتوپریل، بنازپريل و لیزینوپریل.

مهارکننده‌های ACE نباید درطول حاملگی مصرف شوند. این داروها در مقایسه با سایر داروهای ضدفشارخون عوارض کمتری دارند. شایع‌ترین عارضه استفاده از آنها سرفه است که در 5 تا 15 درصد افراد رخ می‌دهد. به ندرت تورم صورت رخ می‌دهد که یک عارضه جانبی بالقوه خطرناک می‌باشد که حاکی از نیاز به قطع مصرف داروها می‌باشد. در صورت بروز این حالت بلافاصله با پزشک خود تماس بگیرید تا داروی دیگری را برای شما تجویز کند.
• مهارکننده‌های گیرنده آنژیوتانسین 2:

این داروها سبب مهار اثر آنژیوتانسین می‌شوند (بجای اینکه سطح آن ‌را کاهش دهند) و در نتیجه از اثر آن بر روی رگ‌ها و قلب جلوگیری می‌کنند. این داروها اغلب در افرادی تجویز می‌شوند که نمی‌توانند از داروهای دسته قبل استفاده کنند. نمونه‌های این داروها شامل لوزارتان، کاندزارتان و والزارتان می‌باشند. عوارض جانبی ممکن است شامل سردرد و تهوع باشد.

• مهارکننده‌های آلفا:

این داروها از تنگ‌شدن سرخرگ‌ها جلوگیری کرده و اثر هورمون استرس تحت عنوان اپي‌نفرين (که موجب افزایش فشارخون می‌شود) را مهار می‌کنند. امروزه دیگر این داروها زیاد توصیه نمی‌شوند، البته گاهی تجویز می‌شوند. نمونه‌های این داروها شامل پرازوسین، ترازوسین و دوگزازوسین می‌باشند. عارضه جانبی عمده سرگیجه است.

• مهارکننده‌های بتا:

این داروها تعداد ضربان و برون‌ده قلب را کاهش می‌دهند و در نتیجه فشارخون کاهش می‌یابد. نمونه‌های آنها شامل آتنولول، متوپرولول و پروپرانولول است. مهارکننده‌های بتا جهت درمان درد قلبی به طور شایعی مصرف می‌شوند و انتخاب مطلوبی در افراد مبتلا به بیماری قلبی کرونری و فشارخون‌بالا هستند. شایع‌ترین عارضه جانبی خستگی است.

• مسدود کننده‌های کانال کلسیم:

سبب مهار حرکت کلسیم به داخل سلول‌های عضلانی دیواره قلب و رگهای خونی شده و در نتیجه عضلات دیواره سرخرگها، شل می‌گردند. بنابراین از تنگ‌شدن رگها جلوگیری می‌شود. نمونه های آنها شامل دیلتیازم، آملوديپين و وراپاميل می‌باشند. عوارض جانبی شامل تورم پا و یبوست است.

• داروهای با اثر مرکزی (آگونیست مرکزی آلفا):

این داروها بر روی مغز و دستگاه عصبی اثر می‌کنند تا تعداد ضربان قلب را کاهش داده و از تنگ شدن سرخرگ‌ها جلوگیری کنند. اما امروزه بندرت مصرف می‌شوند. نمونه‌های این داروها عبارتند از: کلونيدین، گوانفاسین و متیل دوپا. كلونيدين از این لحاظ منحصر بفرد است که به شکل خوراکی و برچسب پوستی که هفته‌ای یکبار استفاده‌ مي‌شود موجود می‌باشد. عوارض جانبی این داروها شامل آرامبخشي، سرگیجه، دهان خشک و خستگی می‌باشد.

• متسع‌ كننده‌های عروقی :

سبب شل شدن دیواره رگها و در نتیجه اتساع (گشاد شدن) آنها می‌شود. این داروها فقط در اورژانس برای افرادیکه فشارخون آنها با داروهای دیگر کنترل نمی‌شود، بکار می‌روند. نمونه‌های این داروها شامل هیدرالازین و مینوکسیدیل می‌باشند. ممکن است مینوکسیدیل سبب تجمع مایع در بدن شود و در نتیجه باید همراه با ادرارآورها مصرف شود تا مایع از بدن خارج شود.

هرچه شما با برنامه دارویی خود آشناتر باشید، با پزشک خود راحت‌تر در مورد درمان صحبت می‌کنید و داروها را جهت تأثیر بهتر، صحیح‌تر مصرف می‌كنید.

  •  پورتال خبری سلامتی و زیبایی و موفقیت



همکاران ما از نظرات و پیشنهادات شما استقبال می نمایند

نظر يا مطلب خود درباره اين مقاله را بفرماييد
اگر مي خواهيد تصويري در كنار نظر شما نشان داده شود اينجا را امتحان كنيد . gravatar