آشنایی با روش های درمان سرطان كليه

فروردین ۱۵, ۱۳۹۱ توسط :   موضوع : مشروح اخبار, مقالات و تحقیقات پزشکی

بيمار مبتلابه سرطان كليه بايد بداند كه ابتلابه اين بيماري، انتهاي راه نيست. پيشرفت هاي بسيار زيادي در روش هاي تشخيصي و درماني، امروزه اميدهاي بسياري در جهت درمان اين بيماري و ساير سرطانها به وجود آورده است و هر روز افق هاي جديدي در درمان اين بيماري پيش روي پزشكان و بيماران قرار مي گيرد. درمان سرطان كليه به مرحله بيماري، سلامت عمومي بيمار، سن و ساير عوامل بستگي دارد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز  ، پزشك، بسته به نياز هر بيمار، برنامه درمان را طرح ريزي مي نمايد. افراد مبتلابه سرطان، اغلب توسط يك گروه متخصص معالجه مي شوند كه اين گروه را يك اورولوژيست، يك سرطان شناس و يك متخصص پرتودرماني تشكيل مي دهند. سرطان كليه اغلب به وسيله جراحي، پرتودرماني، زيست درماني يا هورمون درماني، معالجه مي شود. پزشكان شايد تنها از يك روش يا تركيبي از روشهاي فوق براي درمان استفاده كنند.

آماده شدن براي درمانبسياري از بيماران دوست دارند تمام آنچه را كه مي توانند در مورد بيماري خود و شيوه هاي درمان آن ياد بگيرند تا بدين وسيله نقش فعالي در تصميم گيريها و مراقبت هاي پزشكي خود ايفا كنند. وقتي به بيمار گفته شود كه مبتلابه سرطان است، شوك روحي و استرس، از واكنشهاي طبيعي وي خواهد بود. اين حالت ناگوار، شرايط را براي بيمار سخت مي كند، به طوري كه شايد نتواند هر آنچه را مي خواهد از پزشك معالج خود بپرسد. بنابر اين اغلب لازم است كه بيمار، ليستي از پرسشهاي خود تهيه كند.

همچنين وي مي تواند به هنگام مشاوره با پزشك، عضوي از افراد خانواده يا دوستان خود را به همراه ببرد تا از آنچه پزشك مي گويد يادداشت بردارد. برخي از پرسشهايي كه ممكن است بيمار در مورد درمان خود از پزشك بپرسد عبارتند از؛ – چه نوع سرطان كليه اي دارم؟ سرطان من در چه مرحله اي است؟ روشهاي درماني من چه هستند؟ شما چه پيشنهادي مي كنيد؟ چرا؟ خطرات و اثرات جانبي ممكن در هر شيوه درماني چيست؟ شانس موفقيت آميز بودن درمان چه قدر است؟ درمان چه مدت طول خواهد كشيد؟ آيا بايد در بيمارستان بستري مي شوم؟ آيا درمان بر فعاليتهاي روزانه ام تاثير خواهد گذاشت؟ اگر چنين است براي چه مدت؟ درمان چه قدر هزينه در بر خواهد داشت؟ آيا شيوه درمان مورد نظر درد هم خواهد داشت؟ آيا كمك خواهيد كرد؟ در طي درمان چه مراقبتهايي را بايد انجام دهم؟ از چه داروهايي براي درمان من استفاده خواهد شد؟

شيوه هاي درمان

جراحي:

اين روش، معمول ترين شيوه درمان سرطان كليه است. عمل جراحي برداشتن كليه، نفركتومي Nephrectomy() ناميده مي شود. غالبا جراح تمام كليه به اضافه غده آدرنال و بافت اطراف كليه را برمي دارد. برخي غدد لنفاوي واقع در اين ناحيه نيز ممكن است برداشته شود. اين شيوه، نفركتومي راديكال ناميده مي شود. در برخي از موارد جراح فقط كليه را برمي دارد (نفركتومي ساده). كليه باقيمانده عموما مي تواند كار هر دو كليه را انجام دهد. در روش ديگري كه نفركتومي جزئي (پارشيال) ناميده مي شود، جراح فقط بخشي از كليه را كه دربردارنده تومور مي باشد، بر مي دارد.

Arterial mbolization:
اين روش گهگاه پيش از عمل جراحي انجام مي شود تا انجام عمل را ساده تر نمايد. همچنين از اين روش براي ايجاد راحتي و كاهش درد و يا خونريزي هنگامي كه برداشتن تومور مقدور نيست استفاده مي شود. براي اين كار، مواد خاصي به داخل رگ كليه تزريق مي شوند تا آن را مسدود كنند. اين روش باعث مي شود كه تومور از دسترسي خوني كه حاوي اكسيژن و مواد غذايي است، محروم شده و در نتيجه كوچكتر شود.

پرتودرماني:

از اشعه هايي با انرژي بالابراي كشتن سلولهاي سرطاني استفاده مي شود. پزشكان گاهي اوقات از پرتودرماني براي كاهش درد، در هنگامي كه سرطان كليه به استخوانها سرايت كرده باشد، استفاده مي كنند. پرتودرماني براي سرطان كليه، پرتودرماني خارجي را نيز در برمي گيرد كه طي اين روش، پرتوها از مواد راديواكتيو خارج از بدن تامين مي شود. ماشين مخصوصي، اين اشعه ها را به ناحيه خاصي از بدن مي تاباند. اغلب اين روش به صورت سرپايي در بيمارستان و يا كلينيك براي پنج روز در هفته و براي چندين هفته انجام مي شود.

اين برنامه به حفظ بافتهاي سالم كمك مي كند و بيمار مجبور نيست براي پرتودرماني در بيمارستان بستري شود. جراحي و پرتودرماني، درمان هاي موضعي هستند. اين نوع درمانها صرفا بر سلولهاي سرطاني ناحيه درمان شده تاثير مي گذارد. زيست درماني، شيمي درماني و هورمون درماني كه در پايين توضيح داده خواهد شد، درمان هاي سيستميك مي باشند، چرا كه از طريق جريان خون به سلولهاي سرطاني سرتاسر بدن دسترسي مي يابند.

زيست درماني (ايمني درماني): يك روش درماني است كه طي آن از توانايي طبيعي بدن (سيستم ايمني) براي مبارزه با سرطان استفاده مي شود. استفاده از دو ماده موثر بر سيستم ايمني بدن به نامهاي اينترلوكين2- و اينترفرون ها از انواع روشهاي زيست درماني است كه براي درمان سرطان پيشرفته كليه استفاده مي گردد.
شيمي درماني: استفاده از داروها براي كشتن سلولهاي سرطاني است. اگر چه شيمي درماني در بسياري از سرطانهاي ديگر مفيد واقع شده اما در مورد سرطان كليه چندان موثر واقع نشده است. با اين وجود، پژوهشگران به مطالعه بر روي داروهاي جديد و تركيبات جديدي از داروها ادامه مي دهند.
هورمون درماني: اين نوع درمان در شمار اندكي از بيماراني كه سرطان پيشرفته كليه دارند استفاده مي شود. برخي از سرطانهاي كليه را مي توان به كمك هورمونها درمان نمود. از اين روش اغلب به عنوان يك درمان نگه دارنده و حمايتي استفاده مي گردد.

عوارض جانبي درمانها:

محدود نمودن روش درماني به گونه اي كه تنها سلولهاي سرطاني در طي درمان از بين بروند بسيار مشكل خواهد بود. چرا كه در اكثر روشهاي درماني، سلولها و بافتهاي سالم نيز از بين خواهد رفت و در نتيجه عوارض جانبي ناخواسته اي را باعث خواهد شد. عوارض جانبي درمان سرطان به طور كلي به نوع و وسعت درمان بستگي دارد. همچنين عوارض جانبي از فردي به فرد ديگر تفاوت دارد و روش درماني افراد مختلف به دليل اين تفاوت عوارض جانبي تغيير مي كند. پزشكان و پرستاران مي توانند عوارضي جانبي ممكن هر درمان را براي بيمار توضيح دهند و همچنين مي توانند به رفع مشكلاتي كه ممكن است در طول درمان يا پس از آن رخ مي دهد كمك كنند. بيماران بايد پزشك خود را سريعا از هر گونه عوارض جانبي مطلع سازند، چرا كه برخي از اين عوارض به مراقبتهاي پزشكي فوري احتياج دارند.

عوارض جراحي:

عوارض جانبي جراحي كليه به نوع عمل جراحي، سلامت عمومي بيمار و ساير عوامل بستگي دارد. عمل برداشتن كليه يك عمل ماژور (بزرگ) مي باشد و پس از اين عمل، بيماران احساس درد و ناراحتي خواهند داشت. شايد براي بيماران، كشيدن نفس عميق، سخت باشد كه آن هم به خاطر احساس ناراحتي پس از عمل جراحي است كه در اين صورت ممكن است مجبور باشند براي تميز نگه داشتن ششهاي خود برخي تمرينهاي تنفسي مثل سرفه كردن و تنفس عميق را انجام دهند.
همچنين احساس خستگي و ضعف در بيماراني كه تحت عمل جراحي قرار گرفته اند بسيار شايع است. به علاوه، ممكن است بيماران براي چندين روز قبل يا پس از عمل جراحي به تغذيه و دريافت مايعات از طريق وريدي نياز داشته باشند. وقتي كليه اي برداشته مي شود، كليه ديگر كار هر دو كليه را انجام خواهد داد. پرستاران ميزان مايعي كه شخص دريافت مي كند و ميزان ادراري را كه توليد مي نمايد، تحت نظر خواهند گرفت. مدت زمان بهبودي پس از عمل جراحي براي هر شخص متفاوت است.
عوارض Embolization: Arterial مي تواند سبب درد، تب، حالت تهوع يا استفراغ گردد. اغلب، افراد به دريافت مايعات وريدي نياز پيدا مي كنند.

عوارض پرتودرماني:

در پرتودرماني، عوارض جانبي به دوز درمان و بخشي از بدن كه تحت درمان قرار گرفته است بستگي دارد. بيماران عموما بسيار خسته مي شوند، بويژه در ماههاي آخر درمان. در نتيجه استراحت كردن بسيار مهم است. اما معمولاپزشكان به بيماران توصيه مي كنند كه سعي كنند تا جايي كه مي توانند، فعال باقي بمانند. به طور معمول پوست ناحيه درمان، قرمز، خشك و حساس خواهد شد كه همراه با خارش خواهد بود. ممكن است پوست محل درمان براي هميشه كمي تيره يا برنزه شود. پرتودرماني كليه و نواحي نزديك آن ممكن است باعث تهوع، استفراغ، اسهال و مشكل در ادرار كردن شود. همچنين ممكن است كاهش تعداد سلولهاي خوني سفيد را كه از بدن در برابر عفونت محافظت مي كند، در پي داشته باشد.

عوارض زيست درماني:

عوارض جانبي زيست درماني بسته به نوع درمان، متفاوت است. اين نوع درمانها مي توانند موجب بروز علائمي مانند نشانه هاي آنفلوآنزا همچون تب، درد عضلاني، ضعف، كم اشتهايي، تهوع، استفراغ و اسهال شوند. اغلب بيماران پس از درمان، احساس خستگي شديدي دارند و ممكن است به راحتي خونريزي كرده و يا دچار كبودي نواحي مختلف بدن شوند. برخي افراد ممكن است دچار بثورات پوستي Rash() شوند. به علاوه، درمان با اينترلوكين ممكن است باعث ورم شده و در كاركرد طبيعي كليه و كبد اختلال ايجاد نمايد. اين مشكلات مي توانند بسيار جدي باشند، اما پس از اتمام درمان به مرور از بين خواهد رفت.

عوارض شيمي درماني:

عوارض شيمي درماني به نوع داروهاي مصرفي بستگي دارد. به طور كلي، داروهاي ضد سرطان بر سلولهايي كه به سرعت رشد مي كنند تاثير مي گذارند، سلولهايي از قبيل سلولهاي خوني كه با عفونت مبارزه مي كنند و همچنين سلولهاي پيازچه مو. در نتيجه ممكن است بيماران دچار عوارض جانبي همچون اشكال در غذا خوردن شوند. براي برخي از افراد، غذا طعم متفاوتي پيدا مي كند. همچنين ممكن است به هنگامي كه بيمار خسته است يا احساس ناراحتي مي كند، اشتهايي براي غذا خوردن نداشته باشد. پزشكان، پرستاران و متخصصين امور تغذيه مي توانند توصيه هاي بسيار خوبي براي تغذيه مناسب در طول درمان سرطان به بيمار بنمايند.

مراقبت هاي بعدي

مراقبت هاي منظم پس از درمان سرطان كليه بسيار مهم است. در اين زمينه ممكن است پزشك دستور دهد بيمار، آزمايشهاي فيزيكي، عكسبرداري و تستهاي آزمايشگاهي را به انجام رساند. به همين نحو بيمار بايد هر گونه مشكلي را به پزشك اطلاع دهد. طبيعتا بيماران مبتلابه سرطان كليه و خانواده آنها نگران آنچه ممكن است در آينده اتفاق بيفتد، هستند. گاهي اوقات بيماران از برخي آمار و ارقام براي تخمين شانس معالجه شدن خود استفاده مي كنند. بسيار مهم است كه به ياد داشته باشيم اين آمار و ارقام صرفا يك سري ميانگين بر اساس شمار زيادي از افراد مختلف مي باشد. در نتيجه نمي توان از اين آمار و ارقام براي پيش بيني آنچه ممكن است براي يك شخص اتفاق بيفتد، استفاده كرد، چرا كه هيچ دو انساني شبيه هم نيستند و به همين دليل، درمانها و پاسخ به درمان در اشخاص مختلف، بسيار متفاوت است. به اين ترتيب، پزشكي كه از بيمار مراقبت مي كند، بهترين فردي است كه مي تواند شانس درمان بيمار را تخمين بزند. اگر سرطان كليه در مراحل اوليه خود شناسايي شود بسيار خوب است، چرا كه اغلب سرطانهاي كليه، اگر قبل از اينكه گسترش پيدا كرده باشند، شناسايي شوند، قابل درمان خواهند بود.

بسياري از پژوهشگران در تلاشند راههاي بهتري براي شناسايي سرطان كليه در مراحل اوليه خود پيدا كنند. آنها همچنين به دنبال شيوه هاي جديد و بهتر براي درمان سرطان پيشرفته كليه مي باشند. با وجود اينكه بسياري از بيماران مبتلابه سرطان كليه معالجه مي شوند اما هنگامي كه پزشكان در باره رهايي از سرطان سخن مي گويند از عبارت بهبودي به جاي درمان قطعي استفاده مي كنند، چرا كه ممكن است بيماري پس از بهبودي دوباره عود نمايد.

علل احتمالي و پيشگيري

استفاده از توتون:

بر اساس تحقيقات انجام شده، افراد سيگاري در مقايسه با افراد غير سيگاري حدود دو برابر بيشتر در معرض ابتلابه سرطان كليه قرار دارند. به علاوه، مصرف طولاني مدت سيگار باعث افزايش عوامل خطرزا مي گردد.

اگر چه خطر سرطان كليه در افرادي كه سيگار را ترك مي كنند، كاهش مي يابد.

چاقي:

چاقي ممكن است خطر ابتلابه سرطان كليه را افزايش دهد. در چندين مطالعه نشان داده شده كه چاقي در ارتباط با عوامل افزايش خطر در زنان مي باشد. يك گزارش نيز نشان داده است كه افزايش بيش از حد وزن ممكن است عاملي خطرزا براي مردان باشد. هنوز دلايل اين ارتباطات احتمالي مشخص نيست.

موقعيت شغلي:

پاره اي از مطالعات بر اساس موقعيت شغلي، مورد آزمايش قرار گرفتند تا مشاهده شود آيا پيشرفت سرطان كليه در كارگران وجود دارد يا خير؟ به عنوان مثال، مطالعات نشان مي دهند كه كارگران كوره و افرادي كه با دستگاههاي فولادي سروكار دارند بالاترين ميزان ميانگين سرطان كليه را دارا هستند. به علاوه شواهدي مبني بر ابتلابه ناراحتي ريوي در محل كار كه مربوط به سرطان شش و صفاق (همان پرده اي كه اعضاي دروني بدن را احاطه مي كند) مي باشد، وجود دارد كه خطر برخي از سرطانهاي كليه را افزايش مي دهند.

پرتو:

زناني كه به علت اختلالات رحمي تحت درمان از طريق پرتودرماني هستند، ممكن است خطر پيشرفت سرطان كليه در آنها مقداري افزايش يابد. اين مسئله مي تواند احتمال تاثير پرتوهاي راديواكتيو را در بروز سرطان كليه مطرح نمايد.

مصرف فناستين:

برخي از افراد بعد از استفاده طولاني مدت و زياد اين دارو مبتلابه سرطان كليه مي شوند. اين داروي مسكن در ايالات متحده مدت زيادي نيست كه به فروش مي رسد.

دياليز:

بيماراني كه تحت درمان نارسايي مزمن كليوي هستند و مدت زيادي از دياليز استفاده مي كنند در معرض خطر افزايش كيستها و سرطان كليه هستند. مطالعات بيشتر راجع به تاثيرات طولاني مدت دياليز روي بيماران مبتلابه نارسايي كليوي مورد نياز است.

بيماري Hoppel( Von -Lindau VHL:) محققان دريافتند افرادي كه مبتلابه اين اختلال ارثي هستند بيشتر در معرض خطر پيشرفت سلولهاي سرطاني كليه هستند. همچنين دانشمندان اميدوارند كه كشف و جداسازي ژن مسبب اين بيماري منجر به بهبود روش هاي تشخيص، درمان و پيشگيري از برخي سرطانهاي كليه شود. افرادي كه فكر مي كنند ممكن است در معرض ابتلابه سرطان كليه باشند بايد در ارتباط با نگراني خود با پزشك مشورت كنند تا وي راهنمايي هاي لازم را به آنان نموده و برنامه مناسبي را براي معاينات و پيگيري آنان در نظر بگيرد.

دكتر سيد صمد آقاميري

مدرس دانشكده علمي كاربردي هلال ايران

  •  دیکشنری بارانک



همکاران ما از نظرات و پیشنهادات شما استقبال می نمایند

نظر يا مطلب خود درباره اين مقاله را بفرماييد
اگر مي خواهيد تصويري در كنار نظر شما نشان داده شود اينجا را امتحان كنيد . gravatar