کنترل میکرو ارگانیسم ها

عوامل میکروبی در محیط زیست پراکنده اند و همواره سلامت انسان حیوان و گیاه را به مخاطره می اندازد و موجب فساد و ضایع شدن مواد غذائی می شوند و بسیاری از عوامل مفید را از بین می برند . 

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  با استفاده از عوامل فیزیکی و شیمیایی مختلف می توان بسیاری از میکروارگانیسم ها را نابود کرد و یا موجب توقف رشد آنها شد . برای انجام این عمل عوامل و روشهای متفاوت و متنوعی وجود دارد که هر کدام بنحوی موثر بوده و در ضمن ء محدودیت های خاص خود می باشداصولامیکروارگانیسم ها علاوه بر منابع انرژی و غذائی ء می باید از نظر عوامل فیزیکی و شیمیایی شرایط مساعدی داشته باشند ء و اگر چنین وضعیتی را نداشته باشند نه تنها رشد و زندگی آنها به خوبی برقرار نمی شود ء بلکه ممکن است به طور کلی نابود شوند .

کنترل میکروبی علاوه بر مکانهایی مثل بیمارستانها و… در تهیه مواد غذائی سالم ء داروسازی ء مواد آرایشی و دیگر محصولاتی که در خارج یا داخل بدن انسان مورد استفاده قرار می گیرند بسیار  مفید هستند .

خصوصیات یک ماده ضد عفونی کننده ایده آل :
۱-    بر کلیه میکروارگانیسم های بیماریزا ( باکتری ء ویروس ء قارچ ء تک یاخته و … ) موثر باشد .
۲-    در مدت زمان کوتاهی اثر نماید .
۳-    برای نسوج بدن انسان سمی و محرک نباشد .
۴-    بر اثر خون ء ترشحات زخم و مواد آلی دیگر از فعالیت آن کاسته نشود .
۵-    قدرت نفوذ کافی داشته باشد .
۶-    در مجاورت هوا ء نور و یا حرارت فاسد نشود و تغییر ماهیت ندهد .
۷-    به پارچه و وسایل پزشکی آسیب نرساند .
۸-    فاقد بوی زننده بوده و پس از مصرف ء ایجاد رنگ ننماید .
۹-    محلول در آب بوده و به سادگی و به مقدار زیاد قابل تهیه باشد .
۱۰- ارزان و بسهولت قابل حمل باشد .

گندزدائی و گندزدا
گندزدائی از بین بردن اشکال رویشی بالقوه خطر ناک و ارگانیسم های بیماریزا بر روی اشیاء بیجان است ء و نمی تواند با اطمینان کافی کلیه میکروبها را نابود سازد . یک عامل گندزدا ء الزاما” سبب استریل شدن شئی نمی گردد.
تعریف رسمی گندزدائی که مورد قبول انجمن بهداشت عمومی آمریکا می باشد به این صورت بیان گردیده است :
گندزدائی عبارتست از کشتن عوامل بیماریزا به وسیله مواد شیمیایی و یا وسایل فیزیکی .
این تعریف مورد موافقت وزار بهداشت بریتانیا و سایر دولتها واقع گردیده است . اغلب ء گندزدائی را نسبت به فاکتورهائی نظیر زمان ء درجه حرارت و غلظت و غیره ارزیابی می نمایند .
اسپورهای باکتریایی ء باسیل سل و بسیاری از ویروس ها نسبت به گندزداهای معمولی مقاومت نشان می دهند .گندزداها مانند عوامل استریل کننده فقط بر روی اشیاء بیجان استفاده شده و روی سطوح بدن به کار نمی روند .
معمولا” گندزدائی هنگامی به کار می رود که عمل استریلیزاسیون غیر ممکن و یا غیر ضروری می باشد . هدف از گندزدائی به حداقل رساندن خطر عفونت و یا فساد محصولات است که اغلب با کاربرد مواد شیمیایی و از طریق کاهش تعداد میکروبها بویژه میکروبهای بیماریزا در محیط بیجان صورت می گیرد .
گندزدا ماده شیمیایی است که موجب نابودی میکرو ارگانیسم های مفید یا بیماریزا می شود و بیشتر در مورد فرمهای رویشی کاربرد دارد و معمولا” شامل اسپور باکتریها نمی شود .

ضد عفونی کردن و ضد عفونی کننده

ضد عفونی کردن جلوگیری از عفونت با استفاده از عوامل ضد عفونی کننده می باشد . ضد عفونی کننده به عواملی اطلاق می گردد که از رشد و تکثیر میکروبها در نسوج زنده جلوگیری کرده و یا موجب نابودی آنها می گردند و به طور اختصاصی در مورد سطوح زنده کاربرد دارد .
بین گندزدا و ضد عفونی کننده هیچ مرز مشخصی وجود ندارد جزء اینکه معمولا” گندزدا برای سطوح غیر زنده و       ضد عفونی کننده برای موجودات زنده به کار می رود .غلظت ضد عفونی کننده ها بایستی نسبت به گندزداها کمتر باشد تا از آسیب به بافتها اجتناب گرددو به همین دلیل ضد عفونی کننده ها نسبت به گندزداها از سمیت کمتری برخوردارند .

مهمترین عوامل موثر بر فعالیت ضد میکروبی
۱-    نوع ارگانیسم ( باکتری گرم مثبت و منفی – ویروس ها – کپک ها و مخمها – مایکوباکتریها و اسپورها )
۲-    تعداد میکرو ارگانیسم
۳-    غلظت عامل ضد میکروبی ( گندزدا )
۴-    زمان تماس
۵-    امکان دسترسی به میکروارگانیسم ها
۶-    دما
۷-    PH
8-    رطوبت
۹-    حضور مواد مزاحم

کنترل میکروارگانیسم ها با استفاده از عوامل فیزیکی
به کمک عوامل و روشهای فیزیکی گوناگون می توان میکروارگانیسم ها را از بین برده و یا کنترل نمود. وسایل و لوازم مورد استفاده در پزشکی و جراحی باید عاری از میکروارگانیسم هاباشند تا باعث ایجاد عفونت در بیماران نشوند . همچنین برای از بین بردن آلودگی در لباسء رختخواب وسایر وسایل و قسمتهای مختلف محیط انجام عمل گندزدائی الزامی است . انتخاب و استفاده از یک روش و یا عامل فیزیکی بستگی به فاکتورهای متفاوتی دارد و هنگامی می توان در امر استفاده از آن مطمئن بود که ارزیابی دقیقی از کلیه شرایط اختصاصی و جوانب امر به عمل آمده باشد .
معمولترین روشهای فیزیکی کنترل استفاده از حرارت مرطوبء حرارت خشکء پرتوها و صافی ها  می باشد .

کنترل میکرو ارگانیسم ها با استفاده از عوامل شیمیایی
روشهای شیمیایی کنترل میکروارگانیسم ها تنها زمانی باید مورد توجه قرار گیرند که انجام روشهای حرارتی غیر ممکن بوده و رعایت نظافت نیز نتواند نیاز مورد نظر را بر آورده سازد . در انتخاب ترکیبات شیمیایی به عنوان ضد عفونی کننده و یا گندزدا بایستی به عواملی از قبیل کارآیی سهولت کاربرد و قیمت محصولات مزبور توجه داشت .
میزان کارآیی و تاثیر این مواد را با ارزیابی محصول و بر اساس مشخصات گروهی که در آن طبقه بندی می شوند تعیین   می کنند و نباید تنها پیشنهادهای فروشندگان ملاک قرار گیرد و همچنین بایستی از خریداری و مصرف  محصولاتی که گروه بندی مشخصی ندارند اجتناب گردد .
در مورد سهولت کاربرد نیز بایستی تعدد محصولات انتخاب شده تا حد امکان کم و محدود باشد تا از حجم کار کاسته شده و از بروز اشتباهات در غلظتهای انتخابی و نحوه مصرف ممانعت گردد.
خوشبختانه قیمت گندزداها و ضد عفونی کننده های شیمیایی در بسیاری از موارد در میزان کارایی آنها تاثیری ندارد و باید با انتخاب آگاهانه و صحیح آنها از تحمیل هزینه های بی جهت و هنگفت به جامعهء جلوگیری گردد .
بایستی همواره توجه داشت که تبلیغ گسترده اینگونه محصولات به منزله افزایش قیمت آنهاست و هزینه های تبلیغ را در واقع مصرف کنندگان می پردازند .
خصوصیات یک ماده شیمیایی ایده آل و مطلوب جهت گندزدایی و ضد عفونی عبارتند از :
۱-    تاثیر بر میکروارگانیسم های بیماریزا : اولین شرایط لازم برای اینکه بتوان از ترکیبی بعنوان گندزدا و یا ضد عفونی کننده استفاده نمود وجود خاصیت میکروب کشی آن ترکیب است . چنین ترکیبی باید بتواند در غلظتهای کم روی انواع عوامل بیماریزا ( قارچ – باکتری – اسپور – ویروس – پروتوزوئر – تخم انگل ) اثر داشته باشد و بتواند کلیه این عوامل را از بین ببرد .
۲-    نداشتن میل ترکیبی با خون . ترشحات زخم . چرک وسایر مواد آلی : از آنجایی که بسیاری از مواد شیمیایی با پروتئین ها و سایر مواد آلی موجود در محیط ترکیب می شوند . در صورت استفاده از این ترکیبات در چنین محیطهایی . قسمت اعظم ماده شیمیایی گندزدا یا ضد عفونی کننده بر اثر ترکیب . غیر فعال خواهد شد .
۳-    عدم سمیت برای انسان و یا سایر موجودات زنده با توجه به کاربرد : یک ترکیب شیمیایی در چنین حالتی باید فقط بر میکروارگانیسم های زیان آور موثر باشد و برای انسان و سایر حیوانات خطری در بر نداشته باشد .
۴-    قابلیت انحلال : ترکیب شیمیایی باید تا حد لازم جهت مصرف در آب و یا سایر حلالها قابل حل بوده و به سادگی و به مقدار زیاد بتوان تهیه نمود .
۵-    پایداری : گندزدا یا ضد عفونی کننده نباید در اثر نگاهداری با گذشت زمان . در مجاورت هوا . نور و یا حرارت اثر خود را از دست بدهد و یا فعالیت ضد میکروبی آن تغییر یافته و دگرگون شود .
۶-    نداشتن اثر خوردگی و یا تخریبی : ترکیب شیمیایی نباید باعث زنگ زدگی . خوردگی . رنگ و یا خرابی در سطوح مورد کاربرد شود .
۷-    اثر پاک کنندگی : در صورتی که ماده شیمیایی دارای اثر پاک کنندگی نیز باشد خاصیت ضد عفونی و گندزدائی ترکیب . افزایش خواهد یافت .
۸-    سازش با صابونها و یا سایر مواد شیمیایی .
۹-    قدرت نفوذ کافی .
۱۰- در زمان کم بر عوامل میکروبی موثر باشد .
۱۱- از نظر قیمت ارزان بوده . فراوان و به راحتی قابل حمل ونقل باشد .
۱۲- فاقد بوی زننده باشد .
۱۳- عدم ایجاد مقاومت میکروبی .

طبقه بندی عوامل شیمیایی در کنترل میکروارگانیسم ها
الف – مشتقات هالوژنها شامل :
۱- مشتقات هالوژنه آلی مانند ازوکلورامید – کلرآمین  T  و T.C.P
2- مشتقات هالوژنه معدنی مانند آب ژاول ((Kclo آب لابارک ( Naclo) و محلول داکین ‌‌‌‌‌(Ca(OCl)2) .
ب – عوامل اکسید کننده : نظیر آب اکسیژنه (H2O2). پرمنگنات پتاسیم .
ج – ترکیبات آلی فلزات سنگین : مانند مرکورکروم – مرتیولات (جیوه ) – متافن (جیوه )
ترکیبات معدنی فلزات سنگین : کلرور مرکوریک ( سوبلیمه ) – فنیل مرکوریک – نیترات – یدور جیوه –پروتئینات نقره ( آرژیرول )
د- مشتقات قطران : مانند فنول – کروزول (لیزول )- کلروگزیلنول (دتول ) – تیمول – کلرهگزیدین (هیبیتان )- ساولن (ستریماید + کلرهگزیدین )
ه- رنگهای آکریدین : مانند پرفلاوین . آکریفلاوین .
و- سایر رنگها : مانند ریوانل – ویوله دوژانسین – فوشین .

ضد عفونی کردن وسایل مورداستفاده در آرایشگاه
در دو دهه اخیر مسئله حفاظت وایمنی کارکنان و مراجعه کنندگان مراکزیکه امکان انتقال بیماری در آنها بالا است توجه بسیاری از مراکز علمی را به خودجلب کرده است .دهه هشتاد با پیدایش وگسترش وهمه گیری بیماری ایدز زنگ خطر را برای کارکنان این مراکز به صدا در آورد وسازمانهای بین المللی مانند :سازمان بهداشت جهانی و مرکز کنترل بیماریها ومرکز حفاظت از کارکنان وبسیاری از مراکز علمی را بر آن داشت که مقررات ویژه ای برای حفاظت کارکنان .مراجعه کنندگان وایمنی محیط کار تدوین گردد با این وجود همیشه دغدغه خاطر بسیاری از کارکنان ومراجعه کنندگان به مراکز این مسئله بوده که چگونه باید خودرا از ابتلا به بیماریهای عفونی خطرناک حفظ کنیم؟ چگونه با میگروارگانیسم هایی که تاکنون آنها را جدی تلقی نمی کردیم مقابله کنیم؟ وچه راهکارهایی برای پیشگیری احتیاطی بکار بریم؟ یکی از مهمترین مسائلی که در این راستا مورد بحث محافل علمی جهان است استفاده ازموادضدعفونی کننده ها هر روز نوع تازه ای از این مواد را به بازار عرضه می کنند ولی پس ازچندی بی خاصیت بودن آنها معلوم می گردد ودراین میان ترفند میگروارگانیسم ها وجهش های پیاپی آنان به صورت پدیده مقاومت دانشمندان را به چاره اندیشی واداشته است .علاوه برآن دانشمندان درصدد پیداکردن مواد و روش های مناسب تری جهت ضدعفونی کردن هستند که علاوه برکارایی بالاتر وایمن تر (چه ازنظر عوارضی که برای پرسنل ومراجعه کنندگان دارد وچه ازنظر تخریب وسایل ومحیط)نیزباشند.
بعنوان مثال ترکیبات آلدئیدی بدلیل سمیت بالا وعوارض زیادی که دارند (خورندگی وسایل .ایجاد آسم آلرژیکوسرطان زایی) بسیار محدود شده است وامروزه مصرف مواد ضدعفونی کننده فاقد آلدئیدها ارجحیت دارد .بنابراین افراد مسئول باید آشنایی کامل با مواد وطریقه صحیح مصرف آنها داشته باشند تا مناسب ترین ماده را انتخاب کنند بهترین ماده .ماده ای است که درحداقل زمان وحداقل غلظت بالاترین کارآیی وکمترین عوارض را د اشته باشد.

ضدعفونی کردن:
عمل ضدعفونی کردن عبارت از حذف تمامی میگروارگانیسم های بیماریزای فعال است وبا عمل استریل کردن تفاوت دارد درعمل استریل کردن علاوه برمیکرو ارگانیسم های بیماریزای فعال .نوع غیر فعال آنها که همان اسپورها هستند نیز ازبین می روند لازم به ذکر است که انجام مرحله ضدعفونی کردن قبل از مرحله استریلیزاسیون ومرحله پاکسازی قبل از مرحله ضدعفونی کردن لازم است وکلیه این مراحل حلقه های زنجیره ای بنام چرخه ابزار هستند که باحذف هرکدام از این مراحل حلقه های زنجیره ای بنام چرخه ابزار هستند که با حذف هرکدام از این حلقه ها کل چرخه نابود شده وبی اثر می گردد.
استفاده از ابزار __ رفع آلودگی از روی ابزار __ پاکسازی __ ضدعفونی کردن___ بسته بندی___استریل کردن

طریقه ضدعفونی کردن وسایل :
جهت ضدعفونی وسایل ولوازم (فلزی وغیرفلزی) انتخاب ماده مناسب وطرزصحیح عمل از اهمیت بسزایی برخوردار است. ماده ضدعفونی کننده باید علاوه برقابلیت از بین بردن میکرارگانیسم های بیماریزا عوارض سویی نیز بر روی وسایل از جمله خورندگی و غیرو را نداشته باشند.
روش کار با موادضدعفونی :
ابتدا ظرف درب دارمناسبی را تهیه کرده ظرف ازجنس مناسب که اثری بر روی محلول ضدعفونی کننده ومتعاقبا محلول نیز اثری بر روی آن نداشته باشد مانند ظرف (دکو باکس) سپس طبق دستور کارخانه تولید کننده ماده ضدعفونی کننده رقت مناسبی از آن را تهیه کرده ودرظرف فوق می ریزیم بعد از رفع آلودگیها از روی ابزار و وسایل (مو.پرزوغیره) آنهارا درون ظرف قرار داده وبعد از طی مدت زمان لازم که از طرف کارخانه تولیدکننده ذکرشده است ابزار را خارج کرده و زیر آب شیر شستشو می دهیم .بعد از اتمام کار از کارآیی وسایل اطمینان حاصل کرده ودر صورت نیاز آنها را روغن کاری می کنیم .

ضدعفونی سطوح:
یکی از اصول لازم جهت اطمینان از رعایت اصول بهداشتی در محیط کارضدعفونی سطوح (کف زمین .سطح میز.و     سرویس های بهداشتی ) با استفاده از مواد مناسب است ابتدا کف سالن وسطح میز وصندلی یا سطوح سرویس های بهداشتی را از مواد آلوده مثل (پرز و مو وغیره ) پاک کرده سپس رقت مناسب از محلول ضدعفونی کننده را تهیه کرده وبا دستما ل یا تی سطح مورد نظر را پاک می کنیم.

ضدعفونی دست :
اصل دیگر در حفظ بهداشت محیط کارضدعفونی دستها می باشد که اهمیت بسیار بالایی دارد زیرا دستهای آلوده یکی از عمده ترین راههای انتقال عفونت وبیماری است ماده     ضدعفونی کننده ای که جهت دستها به کار می رود باید علاوه بر کار آیی بالای آن اثر سوئی بر روی پوست دست نداشته باشد .بعضی از موادیکه قبلا به کار می رفتند ممکن است بدلیل بروز ناراحتی پوستی مصرف آنها برای افراد ایجاد مشکل نماید .پوستی که آزرده شده ودجار جراحت و زخم باشد از نظر انتقال عوامل بیماریزا مستعدتر بوده واز طرفی مانعی در استفاده از مواد ضدعفونی کننده است(بدلیل سوزش وناراحتی)

دکونکس (deconex)
دکونکس ۵۳ پلاس محلول مناسبی جهت ضدعفونی ابزار است که با غلظت ۲% ومدت زمان ۱۵ دقیقه قابل استفاده است.
جهت ضدعفونی سطوح دکونکس ۵۰آ_اف محلول مناسبی است که با رقت ۱% قابل استفاده می باشد.
اسپری سولارسپت توانایی ضدعفونی کردن سریع سطوح (۲دقیقه) را دارد و نیز در موارد ائرژانسی می توان جهت ضدعفونی ابزار و وسایل نیز از آن استفاده کرد این اسپری همچنین جهت ضدعفونی سطوح و وسایلی که به رطوبت حساس هستند بسیار مناسب می باشد تنها کافی است آن را بر روی سطح مورد نظر اسپری کنند وبعد از گذشت مدت زمان ۲ دقیقه . تنها باید دقت کرد که بر روی سطوحی که از جنس پلکسی گلاس هستند اسپری نشود (سطوح شفاف ) چون باعث کدورت این سطوح می گردد.
دکوسپت عمل ضدعفونی دست را انجام می دهد  میزان ۵-۳ میلی لیتر از آن را برکف دستها ریخته و به مدت ۳۰ ثانیه دستها را به هم مالش می دهیم تا کاملا تمام نقاط دست به محلول آغشته گردد ونیازی به شستشوی قبلی دست نیز نمی باشد/

الکل ها
الکل ها از پر مصرفترین گندزداها و ضد عفونی کننده ها می باشند و قادر به از بین بردن باکتریها و قارچها هستند . بعضی ویروسهای چربی دارنیز توسط این مواد از بین می روند .
الکل ها را می توان بتنهایی و یا بصورت ترکیب با دیگر عوامل ضد میکروبی مثل ید – فرمالدئید و یا ترکیبات آمونیوم کواترنر مورد استفاده قرار داد . میزان تاثیر الکل های مذکور با اضافه کردن فرمالدئید افزایش می یابد که برای مثال    می توان از مخلوط ۱۰درصد فرمالین در الکل ۷۰درصد و یا هیپوکلریتی که ۲۰۰۰P.P.M.کلر قابل استفاده داشته باشد نام برد . هم چنین می توان آنها را با آب تا غلظتهای ۵۰تا ۹۰درصدرقیق کرد که با منعقد کردن پروتئین های اساسی میکروبها باعث نابودی آنها می گردند . در صورتی که الکل به صورت خالص مورد استفاده قرار گیرد موجب انعقاد پروتئین نمی شود ، به همین دلیل وجود آب در مخلوط الکل ضروری است . تاثیر مخلوط آب و الکل در غیر فعال کردن باکتریهای رویشی و ویروس ها نسبتا سریع بوده ولی روی اسپور آنها تاثیری ندارد و به همین دلیل یک ماده استریل کننده حقیقی بشمار  نمی آید .
الکل ها با از بین بردن چربی در پوست می توانند به عنوان یک پاک کننده عمل نمایند و بر اثر حل نمودن چربی و روغن براحتی روی میکروبها اثر می کنند . از آنجایی که الکل ها سریعا از سطوح تبخیر می شوند ، بنابراین کاربرد آنها جهت گندزدایی یا ضد عفونی کوتاه مدت مفید و موثر می باشد .
الکل اتیلیک ( اتانول ) در غلظتهای ۵۰ تا ۷۰ درصد بیشتر اثر ضد میکروبی بر علیه فرمهای رویشی را دارد و در غلظتهای ۵تا۱۰درصد رشد باکتریها را کند کرده و در غلظتهای بیش از ۷۰درصد موجب مرگ باکتریها نمی شود .در یک بررسی ، مشخص شده که هاگ باسیلوس سوبتیلیس برای مدت ۹سال و هاگ عامل سیاه زخم برای مدت ۲۰ سال در الکل زنده مانده است .

اثر موضعی الکل

غلظت زیاد الکل سبب تحریک غشاهای مخاطی شده و ضمنا پوست سالم را قرمز می کند . این اثر تحریک به علت رسوب قسمتی از پروتئین های سلولی و اثر دهیدراتاسیون الکل است . همچنین در زیر جلد نفوذ کرده ، سبب خراب شدن پروتوپلاسم سلولی می شود تا اینکه با مایع نسجی رقیق شود . استنشاق بخار قوی الکل سبب تحریک و بسته شدن “گلوت ” می شود . خوردن آن سبب احساس سوزش در حلق و معده می گردد و تزریق الکل ۸۰تا۹۵درصد داخل عصب یا غده عصبی سبب حذف درد در نواحی مربوطه می شود ( به علت تخریب سلولهای عصبی بر اثر رسوب پروتئین و             حل شدن چربی های آن ) .

ساولون ( ستریماید – سی ) cavlon(cetrimide-c)

ترکیبی از ۳/۰درصد کلرهگزیدین گلوکونات و ۳درصد ستریماید است که ترکیب دوم بیشتر اثر پاک کنندگی دارد . مجموع دو دارو سبب گردیده که علاوه بر نفوذ سریع در پوست ، میدان اثر وسیع نیز داشته باشد ، بدون آنکه موجب تحریک پوست گردد .
از این محلول جهت ضد عفونی زخمها و شستن دست و بدن ( محلول ۱درصد ) ، ضد عفونی پوست قبل از جراحی        ( محلول یک درصد ساولن در الکل ) ، ضد عفونی سریع لوازم جراحی ، لوله های پلی اتیلن ، سوندها و ظروف پلاستیکی  ( ساولن یک در ۲۰الکل ) استفاده می شود .
در مواردی که سابقه حساسیت به این دارو وجود دارد باید از مصرف آن خودداری کرد . محلول ساولن نبایستی در تماس با چشم ، مغز ، مننژو گوش میانی قرار گیرد ، چون گزارشهایی در مورد کر شدن به دلیل دخول دارو در گوش میانی وجود دارد .
در صورت بروز نشانه های درماتیت یا حساس شدن به نور باید مصرف آن قطع شود .کاربرد آن در دوران بارداری و مادران شیر ده بلا مانع است .

در زمینه کاربرد ساولن به نکات زیر توجه شود :
۱-    در صورت آلودگی چشم و گوش ، بایستی با آب بخوبی شستشو شوند .
۲-    محلولهایی که جهت زخمها یا سوختگیها به کار برده می شوند ، بایستی قبلا” استریل شوند (۳۰دقیقه در حرارت ۱۱۵درجه سانتیگراد در اتوکلاو ) .
۳-    هرگاه نگاهداری اشیاء فلزی در محلول ستریماید برای مدت بیش از ۸ساعت ضرورت یابد ، جهت جلوگیری از زنگ زدن آنها لازم است ۴/۰ درصد نیتریت سدیم به محلول اضافه شود . این محلول باید هفته ای یکبار تعویض گردد .
۴-    سرنگ و سوزنی که جهت تزریق نخاعی به کار می رود باید به دقت با آب استریل شستشو شود .
۵-    وسایل پلاستیکی را نباید بیش از نیم ساعت در این محلول نگاهداری کرد .
۶-    از مصرف صابون همراه این محلول خودداری شود ، زیرا بی اثر می گردد .
۷-    در ظرف نفوذ ناپذیر و دور از نور نگاهداری شود .
۸-    از به کار بردن در چوب پنبه ای برای شیشه محلول خودداری شود .
۹-    قبل از مصرف جهت رقیق کردن و بمنظور جلوگیری از کف کردن زیاد ، آب را به آهستگی به محلول اضافه کنید
۱۰- ماده سفیدکننده هیپوکلریت برای شستشوی البسه ای که در تماس با این محلول بوده اند نباید به کار رود ، زیرا لکه قهوه ای رنگ بجا می گذارد .

پویدون آیوداین (بتادین )povidon-iodine(betadin)
یکی از بهترین ترکیبات یدوفور می باشد که ایزودین نیز نامیده می شود . یک ضد عفونی کننده موضعی است که اثر کشنده بر باکتریها و اسپور آنها ، قارچها ، ویروسها و تک یاخته ها دارد . ترکیبی از ید و پلی وینیل پیرولیدین می باشد که مقدار ید ، نباید از ۲درصد کمتر و از ۱۲درصد بیشتر باشد .
بتادین به اشکال مختلف مثل محلول ۱۰درصد برای استفاده در موضع زخم و محلول ۲درصد به صورت اسپری ، پماد ، شیاف مخصوص برای مهبل ( برای قارچ کاندیدا ) و محلول ضد عفونی جهت عمل جراحی به کار برده می شود و از آن جهت آماده کردن پوست قبل از عمل جراحی و یا تزریقات ، تمیز کردن و درمان زخمها و سوختگیها و ضد عفونی زخم و زنان و زایمان نیز استفاده می شود .

دستورالعمل کلی در مورد کاربرد ضد عفونی کننده ها و گندزداها
برای رقیق سازی و مصرف گروههای مختلف مواد شیمیایی نکات و جوانب مهمی وجود دارد که رعایت آنها به منظور کنترل موثر میکروارگانیسم ها الزامی است . برخی از این نکات بر روی بر چسب آنها قید شده و بعضی نیز جنبه عمومی دارد . در اینجا نکات کلی و مفیدی درباره کاربرد این ترکیبات ذکر می گردد .
الف – ماده مصرفی را به دقت پیمانه کنید .
ب – برای ساختن محلول ، مقدار صحیحی از آب را به ماده ضد میکروبی بیفزائید .
پ – برای ساختن محلول از ظروف خشک استفاده کنید .
ت – پیش از کاربرد ماده ضد میکروبی ، در صورت امکان لکه ها و کثافات را پاک کنید .
ث – مازاد محلول ضد میکروبی را در خاتمه کار روزانه ، دور بریزید .
ج – توجه داشته باشید که کاربرد محلولهای  ضد عفونی کننده و گندزدا بدون دقت و مهارت ، سبب رشد میکروبها و گسترش عفونت می گردد .
چ – از ضد عفونی کننده ها و گندزداها برای استریل کردن استفاده نکنید .
ح – ابزار و وسایل تمیز را در درون محلولهای میکروب کش نگهداری کنید .
خ – ظروف حاوی مواد میکروب کش را دوباره پر نکنید .
د- از بکارگیری محلولهای ساخته شده در روزهای قبل پرهیز کرده و هر روز محلول تازه ای بسازید .
ذ- از بکارگیری محلولهای میکروب کش که خود به بیمارستان آورده اید پرهیز کرده و آنچه که بیمارستان در اختیار شما  می گذارد استفاده کنید .
ر- دو محلول ضد میکروبی را با هم بکار نبرید مگر آنکه یکی از آنها الکل باشد .
ز- از ترکیب و اختلاط پاک کننده ها با مواد گندزدا بپرهیزید زیرا ممکن است هر دو بی اثر شوند .
ژ- فقط در صورتی که کاربرد روشهای حرارتی مقدور نباشد از محلولهای میکروب کش انتخابی استفاده کنید.

  • آسان طب



همکاران ما از نظرات و پیشنهادات شما استقبال می نمایند

نظر يا مطلب خود درباره اين مقاله را بفرماييد
اگر مي خواهيد تصويري در كنار نظر شما نشان داده شود اينجا را امتحان كنيد . gravatar

*