توكسوپلاسموز

توكسوپلاسموز 

تعريف‌:
    توكسوپلاسموز بيماري‌ انگلي‌انسان‌ و حيوان‌ مي‌باشد كه‌ عفونت‌ اوليه‌آن‌، بدون‌ علايم‌ باليني‌ است‌. شكل‌ حادبيماري‌ ممكن‌ است‌ با تب‌ و بزرگي‌غدد لنفاوي‌ همراه‌ باشد. علايم‌ مغزي‌،ذات‌ الريه‌، ابتلاي‌ عمومي‌ ماهيچه‌ها ومرگ‌ از نشانه‌هاي‌ اشكال‌ وخيم‌بيماري‌ است‌ كه‌ بندرت‌ ديده‌ مي‌شود.
    * عفونت‌ اوليه‌ مادران‌ در ابتداي‌حاملگي‌ ممكن‌ است‌ باعث‌ ايجادعفونت‌ و مرگ‌ جنين‌ شود و يا اين‌ كه‌منجر به‌ ضايعات‌ مغزي‌، بزرگي‌ و ياكوچكي‌ جمجمه‌ در نوزاد گردد; علايم‌فوق‌ در هنگام‌ تولد مشهود و يا درمدت‌ كوتاهي‌ بعد از تولد، ظاهرمي‌شود.
    
شكل‌شناسي‌ (مرفولوژي‌)
    
انگل‌ داراي‌ اشكال‌ مختلفي‌ مي‌باشد كه‌عبارتند از:
    1 – شكل‌ آزاد: شكل‌ آزاد انگل‌ كه‌ درخون‌ و لنف‌ وجود دارد قوسي‌ شكل‌است‌ و سلولهاي‌ مختلف‌ اكثرپستانداران‌ (به‌ جز گلبولهاي‌ قرمزبدون‌ هسته‌) را مورد تهاجم‌ قرارمي‌دهد.
    2 – كيست‌ كاذب‌: به‌ سلول‌ هسته‌ دارحاوي‌ انگل‌، كيست‌ كاذب‌ گويند.
    3 – كيست‌ نسجي‌: انگل‌ پس‌ از يكي‌دوباره‌ تقسيمات‌ داخل‌ سلولي‌ درسلولهاي‌ هسته‌دار، به‌ قسمت‌هاي‌مختلف‌ بدن‌ مثل‌ چشم‌، قلب‌، ريه‌، مغز،عضلات‌ و كبد مي‌رود و در آنجا مستقرمي‌شود و كيست‌ نسجي‌ (بافتي‌) راتشكيل‌ مي‌دهد.
    4 – اووسيست‌: در نتيجه‌ سير جنسي‌انگل‌ – كه‌ در روده‌ گربه‌ و گربه‌ سانان‌-ايجاد مي‌شود و از طريق‌ مدفوع‌ گربه‌ وگربه‌ سانان‌ دفع‌ مي‌گردد.
    چرخه‌ زندگي‌ انگل‌
    
الف‌ – سيكل‌ غير جنسي‌:
    انسان‌ يا هر ميزبان‌ ديگري‌ با خوردن‌اشكال‌ اووسيستي‌ از طريق‌ سبزيجات‌،خاك‌، مواد غذايي‌ آلوده‌ با كيست‌نسجي‌ به‌ همراه‌ گوشت‌ و جگر و سايرنسوج‌ گاو، گوسفند، خوك‌، بز و پرنده‌آلوده‌ مي‌شود. در روده‌ ميزبان‌، انگل‌ به‌هر شكلي‌ كه‌ وارد شده‌ (اووسيست‌ ياكيست‌ نسجي‌) آزاد مي‌شود و حداكثرپس‌ از 6 ساعت‌ از طريق‌ عروق‌ روده‌خود را وارد دستگاه‌ گردش‌ خون‌مي‌كند، در اين‌ هنگام‌ ارگانيسم‌ فقطسلولهاي‌ هسته‌ دار خون‌ ميزبان‌ راانتخاب‌ مي‌كند و وارد سلول‌ هسته‌دارميزبان‌ مي‌شود، در سلولهاي‌ هسته‌دارشروع‌ به‌ تقسيم‌ شدن‌ مي‌كند (انگل‌ دراين‌ حالت‌ به‌ نام‌ كيست‌ كاذب‌ ناميده‌مي‌شود). پس‌ از تقسيمات‌، كيست‌كاذب‌ پاره‌ مي‌شود و مجددا انگل‌هاآزاد مي‌شوند و به‌ سلول‌ هسته‌ دارديگري‌ حمله‌ ور شده‌ كه‌ پس‌ از 2 بارتقسيم‌ همراه‌ با خون‌ به‌ طرف‌ سايرقسمتهاي‌ بدن‌ حركت‌ مي‌كنند و درآنجا مستقر مي‌گردند و منجر به‌تشكيل‌ كيست‌ نسجي‌ (بافتي‌)مي‌شوند.
    ب‌ – سير جنسي‌ :
    گربه‌ و گربه‌ سانان‌ با خوردن‌ نسوج‌آلوده‌ به‌ كيست‌ نسجي‌ مبتلا مي‌شوند.در روده‌ گربه‌ كيست‌ نسجي‌ پاره‌ وانگل‌ آزاد مي‌شود و به‌ نسوج‌ روده‌حمله‌ مي‌كند و درون‌ سلولهاي‌ روده‌گربه‌ قرار مي‌گيرد و شروع‌ به‌ تقسيم‌كرده‌ سپس‌ سلولهاي‌ روده‌ گربه‌ را پاره‌مي‌كند و خارج‌ مي‌شود، بعضي‌ از اين‌سلولها تبديل‌ به‌ سلول‌ جنسي‌ ياگامتوسيت‌ مي‌شوند. از تركيب‌ سلول‌جنسي‌ نر با ماده‌، سلول‌ زايگوت‌ ياتخم‌، حاصل‌ مي‌شود كه‌ همراه‌ مدفوع‌گربه‌ به‌ شكل‌ اووسيت‌ نارس‌ به‌ محيطبيرون‌ دفع‌ مي‌گردد. در شرايط مساعد(درجه‌ حرارت‌ و رطوبت‌) اووسيست‌ماهها و حتي‌ يكسال‌ زنده‌ مي‌ماند.گربه‌ها بعد از آلوده‌ شدن‌ از مدفوع‌ خوداووسيست‌ دفع‌ مي‌نمايند.
    
بيماري‌زايي‌
    
الف‌ – فرم‌ اكتسابي‌:
    در حدود 70 تا 80 درصد موارداكتسابي‌ داراي‌ عفونت‌ بدون‌ علايم‌مي‌باشند و در حدود 20 درصد علايم‌از جمله‌ تورم‌ غدد لنفاوي‌ به‌ خصوص‌در ناحيه‌ گردن‌، غدد تحت‌ فكي‌ وبناگوشي‌، تب‌، سردرد و دردهاي‌عضلاني‌ مشاهده‌ مي‌شود. ضايعات‌چشمي‌ نيز در اين‌ موارد مشاهده‌ شده‌است‌.
    
ب‌ – فرم‌ مادرزادي‌:
    چنانچه‌ مادري‌ در حين‌ بارداري‌ براي‌اولين‌ بار به‌ توكسوپلاسموز مبتلا شوداحتمال‌ ابتلاي‌ جنين‌ نيز وجود دارد.اگر ابتلاي‌ مادر در سه‌ ماهه‌ اول‌بارداري‌ باشد در صورت‌ عبور انگل‌ ازجفت‌ و رسيدن‌ به‌ جنين‌ در غالب‌موارد منجر به‌ بروز عوارض‌ وخيم‌ ياسقط جنين‌ خواهد شد. عوارضي‌ نظيرعقب‌ ماندگي‌ ذهني‌ و رواني‌، تشنج‌ و…از علايم‌ مهم‌ آن‌ محسوب‌ مي‌شوند.
    
پيشگيري‌ و كنترل‌
    1 – عدم‌ مصرف‌ گوشت‌ كبابي‌ و نيم‌ پزاحشايي‌ پرندگان‌ و پختن‌ كامل‌ غذاها وگوشت‌ در درجه‌ حرارت‌ 60 درجه‌
    2 – فريز كردن‌ (منجمد كردن‌) گوشت‌در برودت‌ -18 درجه‌ سانتي‌ گراد به‌مدت‌ 10 روز
    3 – معدوم‌ ساختن‌ مدفوع‌ روزانه‌گربه‌ها و بچه‌ گربه‌ها قبل‌ از آنكه‌اووسيست‌هاي‌ موجود در آن‌آلوده‌كننده‌ شوند. مدفوع‌ اين‌ حيوانات‌را مي‌توان‌ به‌ طرف‌ فاضلاب‌ هدايت‌كرد، سوزاند و يا عميقا دفن‌ كرد. لانه‌گربه‌ها را بايستي‌ روزانه‌ با آب‌ جوش‌ضدعفوني‌ كرد.
    4 – اجتناب‌ زنان‌ باردار از تماس‌ باگربه‌هايي‌ كه‌ سابقه‌ تغذيه‌ آنها معلوم‌نيست‌; اجتناب‌ اين‌ گونه‌ زنان‌ ازكارهاي‌ باغباني‌ و يا پوشيدن‌ دستكش‌و شستشوي‌ دست‌ بعد از انجام‌ كارلازم‌ است‌.
    5 – شستشوي‌ دستها پس‌ از تماس‌ باگوشت‌ خام‌ و يا باغباني‌ در محل‌ هايي‌كه‌ احتمالا آب‌ آن‌ محل‌ آلوده‌ به‌ مدفوع‌گربه‌ها شده‌ است‌.
    6 – دور نگه‌ داشتن‌ غذاها از دسترس‌حيوانات‌ به‌ خصوص‌ گربه‌.
    7 – شستن‌ دستها بعد از كاركردن‌، به‌خصوص‌ بعد از كار در مزرعه‌ و باغ‌.
    8 – شستن‌ كامل‌ و ضدعفوني‌ سبزيها وميوه‌ها.
    9 – خودداري‌ از تماس‌ با خون‌ ووسايل‌ پزشكي‌ آلوده‌ به‌ خون‌.
    10 – آزمايش‌ كردن‌ خون‌هاي‌ اهدايي‌از نظر آلودگي‌ به‌ توكسوپلاسموز.

  •  پورتال خبری سلامتی و زیبایی و موفقیت



همکاران ما از نظرات و پیشنهادات شما استقبال می نمایند

نظر يا مطلب خود درباره اين مقاله را بفرماييد
اگر مي خواهيد تصويري در كنار نظر شما نشان داده شود اينجا را امتحان كنيد . gravatar