علل خستگي و ضعف عمومی

علل  خستگي و ضعف عمومی 

مقدمه‌:
 

 ضعف‌ عمومي‌ يك‌بيماري‌ نيست‌ بلكه‌ يك‌ شكايت‌ است‌و مي‌تواند شكايت‌ آغازين‌ هر بيماري‌باشد. برخورد صحيح‌ و مناسب‌ کادر پزشکی با بيماري‌ كه‌ با اين‌ شكايت‌ به‌ درمانگاه‌ مراجعه‌ مي‌كند موجب‌جلوگيري‌ از صرف‌ وقت‌ و هزينه‌ ومراجعه‌ بي‌مورد به‌ پزشكان گوناگون‌ مي‌شود،بخصوص‌ در جاهايي‌ كه‌ دسترسي‌ به امکانات تخصصی ‌‌ آسان‌ نيست‌ باعث‌ مي‌شود كه‌بيمار سريعتر به‌ پزشك‌ یا متخصص ارجاع‌ داده‌شود تا از عوارض‌ تأخير در درمان‌مصون‌ بماند.

 خستگي‌ يكي‌ از شايع‌ترين‌نشانه‌هايي‌ است‌ كه‌ بيمار به‌ خاطر آن‌به‌ پزشك‌ و مراكز بهداشتي‌ درماني‌مراجعه‌ مي‌نمايد. خستگي‌ احساسي‌است‌ كه‌ توسط بيمار و به‌ صور مختلف‌از جمله‌: بي‌حالي‌، كسالت‌ و زود خسته‌شدن‌، فقدان‌ انگيزه‌ و نيرو، ازدست‌دادن‌ ميل‌ و علاقه‌ به‌ كارهاي‌روزمره‌ شادابي‌ كم‌ يا احساس‌ يأس‌ ونااميدي‌ بيان‌ مي‌شود; همچنين‌ به‌صورت‌ احساس‌ باطني‌ ضعف‌ و ميل‌شديد به‌ استراحت‌ يا خوابيدن‌ نيز بيان‌مي‌گردد.
 ** علت خستگی مفرط و راه های غلبه بر آن ها

 1-  خواب ناکافی

یکی از شایع ترین دلایل خستگی، کم خوابی است. بنابر آمار موسسه ملی سلامت آمریکا، ۷۰ میلیون نفر از آمریکاییها از کمبود خواب مزمن رنج می برند.

راه حل: هر شب ۷ الی ۸ ساعت بخوابید.
۲- قطع تنفس در خواب (Sleep Apnea)

بعضی افراد با این که شبانه ۸ ساعت یا بیشتر هم می خوابند، باز هم در طول روز خسته اند. Sleep Apnea در واقع قطع موقتی تنفس در خواب است که مدت چندین ثانیه طول می کشد. هر بار که شما دچار این حالت می شوید برای لحظاتی از خواب بیدار می شوید و ممکن است خود شما هم از این بیدار شدن های کوتاه اطلاعی نداشته باشید.

راه حل: در صورت اضافه وزن،  وزن خود را کم کنید، سیگار را ترک کنید.
۳- غدای ناکافی

تغذیه ناکافی هم یکی دیگر از دلایل خستگی است. همچنین خوردن غذاهای اشتباه! می تواند چنین مشکلی ایجاد کند. اگر شما روز خود را با خوردن شیرینیجات شروع می کنید، گلوکز خون شما به سرعت افزایش می یابد و به همان سرعت نیز پایین می آید در نتیجه شما پس از مدت کوتاهی احساس کسالت و خستگی می کنید.

راه حل: همیشه یک صبحانه کامل بخورید. سعی کنید صبحانه شما شامل پروتئین و کربوهیدرات های کمپلکس باشد مانند تخم مرغ و غلات. این ترکیب غذایی یک منیع انرژی است که به تدریج در اختیار سلول های بدن شما قرار می گیرد.
۴- کم خونی (Anemia)

آنمی یکی از دلایل خستگی در خانم هاست و زمانی اتفاق می افتد که اکسیژن کافی توسط گلبول های قرمز در اختیار سلول های بدن قرار نمی گیرد. آنمی با یک تست خون ساده قابل تشخیص است.

راه حل: درمان آنمی به علت ایجاد کننده آن بستگی دارد. مثلا آنمی کمبود آهن(Iron Deficiency Anemia) با کمک مکمل غذایی آهن یا غذاهای دارای آهن مانند گوشت، جگر، لوبیا و … درمان می شود.
۵- افسردگی

افسردگی علاوه بر اینکه بر روی روان اثرات سوء می گذارد، بلکه باعث اختلالات فیزیکی مانند خستگی، سردرد و بی میلی جنسی می شود. اگر به مدت ۲ هفته یا بیشتر به این علایم دچار شدید، احتمالا به افسردگی دچار شده اید.

افسردگی به خوبی به روان درمانی و دارو پاسخ می دهد. برای درمان حتما به پزشک مراجعه کنید.
۶- کم کاری تیروئید (Hypothyroidism)

تیروئید یکی از غدد درون ریز بدن است که در گردن و جلوی حنجره واقع شده است. این غده متابولیسم و سوخت و ساز بدن را کنترل می کند. هنگامی که فعالیت این غده کم می شود شما دچار خستگی و کسالت می شوید.

راه حل: یک تست خون می تواند کم بودن هورمون های تیروئید شما را تایید کند. هورمون های سنتتیک که توسط پزشک شما تجویز می شوند به راحتی متابولیسم بدن شما را به حالت عادی بر می گردانند.
۷- خوردن کافئین زیاد

همه ما می دانیم که خوردن کافئین باعث افزایش هوشیاری و تمرکز می شود. اما محققان به این نتیجه رسیده اند که خوردن مقادیر زیاد مواد غذایی حاوی کافئین ممکن است باعث ایجاد خستگی شود.

راه حل: از خوردن قهوه، چای، شکلات و داروهای حاوی کافئین به مقدار زیاد پرهیز کنید.
۸- عفونت پنهان مجرای ادرار

معمولا عفونت مجرای ادرار با علائمی چون سوزش ادرار و احساس ادرار فراوان داشتن شناخته می شود. اما این عفونت بعضی وقت ها هیچ علامتی غیر از خستگی ندارد.

راه حل: یک تست ادرار می تواند وجود یا عدم وجود این عفونت را تایید کند. با پزشک خود مشورت کنید. این عفونت وخستگی ناشی از آن به راحتی در عرض یک هفته از بین می رود.
۹- دیابت

در افراد دیابتی گلوکز در خون باقی می ماند و توسط سلول ها استفاده نمی شود و به انرژی تبدیل نمی شود.در نتیجه بدن به کمبود انرژی و خستگی دچار می شود. برای آگاهی از علائم دیابت به این پست مراجعه کنید.

راه حل: برای تایید ابتلا یا عدم ابتلا به دیابت به پزشک مراجعه کنید. این بیماری نیز قابل کنترل است.
۱۰- بیماری های قلبی

بیماری های قلبی خصوصا در سنین بالا باعث ایجاد خستگی حتی در حین انجام کارهای ساده روزانه می شوند.

راه حل: مشورت با پزشک و استفاده مرتب از داروهای تجویز شده و تغییراتی در سبک زندگی، باعث تحت کنترل در آمدن بیماری های قلبی می شوند.
۱۱- حساسیت های غذایی

بسیاری از پزشکان بر این عقیده اند که آلرژی به بعضی مواد غذایی می تواند باعث خواب آلودگی و خستگی شود. چنانچه پس از خوردن بعضی مواد غذایی خاص دچار کسالت می شوید، احتمال حساسیت به آن ماده غذایی را در نظر بگیرید.

راه حل: می توانید با پزشک خود مشورت کنید و یا اینکه از خوردن مواد غذایی که این حالت را در شما به وجود می آورند خودداری کنید.
۱۲- سندرم خستگی مزمن (Chronic Fatigue Syndrome)

چنانچه خستگی شما بیش از ۶ وجود داشته و شدت خستگی شما به حدی است که از عهده کارهای روزانه خود بر نمی آیید، احتمال ابتلا به این بیماری وجود دارد. شایع ترین علامت این بیماری، خستگی شدید و دائم بدون علت خاص است.

راه حل: مشورت با پزشک و انجام دادن بعضی تمرینات بدنی خاص و تغییراتی در سبک زندگی باعث بهبودی می شود.
راه حلی سریع برای خستگی های متوسط

چنانچه شما به خستگی متوسط که هیچ دلیل خاص پزشکی برای آن پیدا نشده است دچارید، ممکن است ورزش کردن یک راه حل خوب باشد. یک پیاده روی  یا دوچرخه سواری ۲۰ دقیقه ای به مدت ۳ روز در هفته راه بسیار مناسبی برای غلبه بر خستگی است.

 نكاتي‌ كه‌ در جهت‌تشخيص‌ و درمان‌ صحيح‌ و به‌موقع‌ علت‌ ضعف‌ بايد موردتوجه‌ کادر درمانی قرارگيرندعبارتند از:

1 – گرفتن‌ شرح‌ حال‌ دقيق‌ و كامل‌از بيمار كه‌ زمان‌ شروع‌ و كيفيت‌ آن‌ درطول‌ روز – ارتباط آن‌ با ماده‌ غذايي‌خاص‌ – سابقه‌ بيماري‌ قبلي‌ – سابقه‌زايمان‌ و… بايد به‌ دقت‌ سؤال‌ شود.

2 – انجام‌ معاينات‌ لازم‌ مانندگرفتن‌ فشارخون‌، درجه‌ حرارت‌ و بايدبه‌ ساير علايم‌ همراه‌ نيز توجه‌ كرد.
 

 به‌ طور مثال‌ مشاهده‌ موهاي‌ زبر،ريزش‌ يك‌ سوم‌ خارجي‌ ابروها، صداي‌خشن‌، حالت‌ خميري‌ پوست‌ به‌ نفع‌كم‌كاري‌ غده‌ تيروئيد مي‌باشد و ياافزايش‌ ضربان‌ قلب‌، لرزش‌، موهاي‌نازك‌، كف‌ دست‌هاي‌ گرم‌ و مرطوب‌ به‌نفع‌ پركاري‌ تيروئيد است‌; همچنين‌رنگ‌ پريدگي‌ پوست‌ و ملتحمه‌ حاكي‌از وجود كم‌ خوني‌ است‌.

زبان‌ صاف‌ وشفاف‌ و ترك‌ خوردگي‌ كنار لبها نشانه‌كمبود ويتامين‌ها مي‌باشد. بيماري‌ كه‌ باخارش‌ مراجعه‌ مي‌كند و در معاينه‌ كبدبزرگي‌ دارد كه‌ ممكن‌ است‌ همراه‌ بازردي‌ يا بدون‌ زردي‌ باشد نشانه‌هپاتيت‌ است‌.

مشاهده‌ كبودي‌ پوست‌بدن‌ كه‌ گاهي‌ همراه‌ با رنگ‌ پريدگي‌است‌ دليل‌ كمبود پلاكت‌ است‌ كه‌ممكن‌ است‌ كه‌ بخشي‌ از يك‌ اختلال‌خوني‌ باشد.

وجود تب‌ يك‌ بيماري‌عفوني‌ را مطرح‌ مي‌كند و يا پايين‌ بودن‌فشارخون‌ همراه‌ با تغيير رنگ‌ پوست‌نشانه‌ نارسايي‌ غده‌ فوق‌ كليوي‌ است‌.به‌ هر حال‌ بيماري‌ كه‌ با ضعف‌ عمومي‌مراجعه‌ مي‌كند از زمان‌ ورود بيمار ومشاهده‌ او تا پايان‌ معاينه‌ باليني‌مي‌توان‌ حدس‌ هايي‌ زد و براي‌ اطمينان‌مي‌توان‌ از آزمايش‌هاي‌ مختلف‌ كمك‌گرفت‌.
    3 – تهيه‌ نمونه‌ آزمايشگاهي‌ درصورت‌ لزوم‌ مانند تهيه‌ نمونه‌ خلط،مدفوع‌، لام‌ خون‌، آزمايش‌ كامل‌ ادرار وخون‌
    4 – تشخيص‌ بيماري‌ بر اساس‌شرح‌ حال‌ و معاينات‌ و با توجه‌ به‌بيماري‌هاي‌ شايع‌ در منطقه‌
    5 – آموزش‌ موارد بهداشتي‌ موردنياز به‌ بيمار و اطرافيانش‌
    6 – ارجاع‌ به‌ پزشك‌ در صورت‌لزوم‌
    7 – پيگيري‌ صحيح‌ و به‌ موقع‌بيمار.
   

علل‌ خستگي‌:
 

خستگي‌ ناشي‌ از كارهاي‌ زيادروزانه‌ يا فعاليت‌ جسمي‌ مداوم‌ امري‌طبيعي‌ است‌. خستگي‌ ممكن‌ است‌ دراثر استرس‌هاي‌ طولاني‌ مدت‌ هيجاني‌يا فشارهاي‌ عصبي‌ نيز به‌ وجود آيد; درچنين‌ شرايطي‌ چون‌ علت‌ خستگي‌معمولا براي‌ بيمار روشن‌ است‌، لذا ندرتا به‌ پزشك‌ مراجعه‌ مي‌كند، باوجود اين‌ خستگي‌ مزمن‌ يك‌ حالت‌طبيعي‌ نيست‌.
   

مهمترين‌ علل‌ خستگي‌مزمن‌:
    الف‌ – خستگي‌ با منشأ رواني‌ (80درصد علل‌):
    1 – اضطراب‌ و استرس‌
    2 – افسردگي‌
    ب‌ – خستگي‌ با منشأ جسمي‌ (20درصد علل‌):
    1 – بيماري‌هاي‌ عفوني‌(بيماري‌هاي‌ تب‌ دار مانند تب‌مالت‌،سل‌، ايدز يا بيماري‌هاي‌ وابسته‌ به‌ايدز، سندروم‌ خستگي‌ بعد ازبيماريهاي‌ ويروسي‌).
    2 – اختلالات‌ متابوليك‌ و غدددرون‌ريز: كم‌ كاري‌ تيروئيد، پركاري‌غده‌ پاراتيروئيد، كم‌كاري‌ هيپوفيز،پايين‌ بودن‌ قند خون‌، ديابت‌، اورمي‌،كمبود پتاسيم‌ در خون‌، كمبود سديم‌.
    3 – اختلالات‌ خوني‌: آنمي‌، كم‌خونــي‌، لنفــوم‌ ولوسمي‌ (سرطانهاي‌خون‌)
    4 – بيماري‌هاي‌ كليوي‌ :نارسايي‌حاد كليه‌ – نارسايي‌ مزمن‌ كليه‌
    5 – بيماري‌هاي‌ كبدي‌ :هپاتيت‌حاد، هپاتيت‌ مزمن‌ و سيروز كبدي‌(چروك‌ شدن‌ كبد يا از كارافتادن‌ كبد).6 – بيماري‌هاي‌ التهابي‌: بيماري‌هاي‌بافت‌ همبند، بيماري‌هاي‌ التهابي‌ روده‌
    7 – بيماري‌هاي‌ ريوي‌ مزمن‌
    8 – بيماري‌هاي‌ قلبي‌ عروقي‌ مزمن‌
    9 – سرطان‌ها
    10 – سندرم‌ خستگي‌ مزمن‌
    11 – بيماري‌هاي‌ عضلاني‌ – عصبي‌
    12 – علل‌ متفرقه‌: مصرف‌داروهايي‌ مانند آنتي‌ هيستامين‌ها، آرام‌بخش‌ها، داروهاي‌ روانپزشكي‌،داروهاي‌ ضدفشارخون‌ و سؤ مصرف‌داروها – الكليسم‌ (مصرف‌ الكل‌) -درد مزمن‌ – كار بيش‌ از حد – زايمان‌ -رژيم‌هاي‌ غذايي‌ نادرست‌.
    
    نتيجه‌گيري‌:

 – به‌ طور خلاصه‌ نتيجه‌ مي‌گيريم‌كه‌ از شرح‌ حال‌ بيماران‌ مبتلا به‌خستگي‌ مطالب‌ زيادي‌ را مي‌توان‌ به‌دست‌ آورد، شايعترين‌ علت‌ خستگي‌منشأ رواني‌ داشته‌ و در اثر اضطراب‌،عصبانيت‌ يا منازعات‌ مزمن‌ به‌ وجودمي‌آيد، لذا يك‌ بررسي‌ دقيق‌ ازوضعيت‌ روحي‌ رواني‌ بيمار و زندگي‌وي‌ الزامي‌ است‌; همچنين‌ يك‌ علت‌ايجاد خستگي‌ واكنش‌هاي‌ افسردگي‌است‌ كه‌ با ضعف‌، بي‌اشتهايي‌، كاهش‌وزن‌، فقدان‌ احساس‌، بي‌ خوابي‌،گوشه‌گيري‌، فقدان‌ ميل‌ و انگيزه‌ درانجام‌ كارهاي‌ روزانه‌ و خودكم‌بيني‌همراه‌ مي‌باشد.

بيماران‌ مبتلا به‌ خستگي‌ناشي‌ از اضطراب‌ به‌ طور كلي‌ موقع‌رفتن‌ به‌ بستر و همچنين‌ هنگام‌بيدارشدن‌ در صبح‌ خسته‌ هستند. به‌نظر مي‌رسد خستگي‌ ناشي‌ از علل‌رواني‌ در طول‌ روز كاهش‌ يابد.

بسياري‌ از بيماران‌ اظهار مي‌دارند كه‌هميشه‌ خسته‌ بوده‌ و هر قدر استراحت‌مي‌كنند يا مي‌خوابند خستگي‌ آنهابرطرف‌ نمي‌شود و استراحت‌ به‌ آنهانيرو نمي‌بخشد. معمولا بررسي‌ بيشترمشخص‌ مي‌كند كه‌ خستگي‌ به‌ طورقابل‌ ملاحظه‌اي‌ نوسان‌ دارد طوري‌ كه‌در يك‌ زمان‌ احساس‌ خستگي‌ مي‌كندو در زمان‌ ديگر كه‌ فقط چند دقيقه‌طول‌ مي‌كشد احساس‌ نيرو مي‌نمايد وقادر است‌ همه‌ وظايف‌ محوله‌ را بخوبي‌انجام‌ دهد; سردرد، دردهاي‌ عضلاني‌ وضعف‌ به‌ طور شايع‌ همراه‌ با خستگي‌مشاهده‌ مي‌شوند.

خستگي‌ ناشي‌ ازبيماري‌هاي‌ جسمي‌ به‌ صورت‌ كاهش‌فعاليت‌، استراحت‌ و خواب‌ تظاهرمي‌كند. احتمالا بيمار هنگام‌ صبح‌ بدون‌خستگي‌ از خواب‌ برمي‌خيزد ولي‌فعاليت‌ كمتر از كار معمولي‌ وي‌ راخسته‌ مي‌كند. انكار يا كم‌ اهميت‌شمردن‌ خستگي‌ در بيماري‌ كه‌ خسته‌به‌ نظر مي‌رسد و يا طبق‌ اظهارات‌ افرادخانواده‌، كسل‌ و خسته‌ شده‌ است‌،معمولا نشانه‌ يك‌ بيماري‌ عضوي‌ است‌تا يك‌ اختلال‌ رواني‌.

 بيماري‌ كه‌ در ظاهر رنگ‌ پريده‌،زرد و بيمارگونه‌ است‌ و به‌ نظر خسته‌ وفرسوده‌ مي‌آيد و داراي‌ گونه‌هاي‌فرورفته‌ و پشت‌ خميده‌ است‌، احتمالايك‌ بيماري‌ عضوي‌ دارد. در تمام‌بيماران‌ انجام‌ يك‌ معاينه‌ عمومي‌ وكامل‌ و بخصوص‌ معاينه‌ عصبي‌ الزامي‌است‌. اقدامات‌ تشخيصي‌ (مثل‌شمارش‌ سلول‌هاي‌ خوني‌،سديمانتاسيون‌، كامل‌ ادرار، تست‌هاي‌بيوشيميايي‌، تست‌هاي‌ تيروئيد، قندخون‌، راديوگرافي‌ سينه‌، نوار قلب‌ و درصورت‌ لزوم‌ بررسي‌ از نظر ايدز وبيماري‌هاي‌ بافت‌همبند) جهت‌ردكردن‌ علل‌ عضوي‌ بيماري‌ الزامي‌است‌. در صورتي‌ كه‌ علت‌ عضوي‌خاصي‌ مشخص‌ شد بيمار را تحت‌نظرگرفته‌ تا زماني‌ كه‌ بتوان‌ با دليل‌، وجوديك‌ بيماري‌ عمومي‌ را رد نمود. اگراقدامات‌ تشخيصي‌ اوليه‌ در بيماري‌ كه‌غير از خستگي‌ مشكلي‌ ندارد منفي‌باشد معمولا خستگي‌ منشأ رواني‌ دارد.لازم‌ است‌ خستگي‌ از ضعف‌ عضلاني‌كه‌ به‌ صورت‌ كاهش‌ قدرت‌ يك‌ يا چندعضله‌ (به‌ صورت‌ فلج‌ كامل‌ يا ناقص‌)بروز مي‌نمايد و مي‌تواند ناشي‌ ازبيماري‌ عضله‌، سيستم‌ عصبي‌ يااختلالات‌ الكتروليتي‌ باشد افتراق‌ داده‌شود.

 بنابراين‌ همکاران توجه کنند که هر بيماري‌ كه‌با شكايت‌ ضعف‌ عمومي‌ مراجعه‌ كرد،بايد به‌ دقت‌ به‌ سخنانش‌ گوش‌ داد و باحوصله‌ شرح‌ حال‌ گرفت‌ و سپس‌ درصورت‌ نياز اقدامات تشخیصی و درمانی را انجام داد و در صورت نیاز به متخصص مربوطه ارجاع داد.

 1 – گرفتن‌ شرح‌ حال‌ دقيق‌ و كامل‌از بيمار كه‌ زمان‌ شروع‌ و كيفيت‌ آن‌ درطول‌ روز – ارتباط آن‌ با ماده‌ غذايي‌خاص‌ – سابقه‌ بيماري‌ قبلي‌ – سابقه‌زايمان‌ و… بايد به‌ دقت‌ سؤال‌ شود. 
 2 – انجام‌ معاينات‌ لازم‌ مانندگرفتن‌ فشارخون‌، درجه‌ حرارت‌ و بايدبه‌ ساير علايم‌ همراه‌ نيز توجه‌ كرد.    به‌ طور مثال‌ مشاهده‌ موهاي‌ زبر،ريزش‌ يك‌ سوم‌ خارجي‌ ابروها، صداي‌خشن‌، حالت‌ خميري‌ پوست‌ به‌ نفع‌كم‌كاري‌ غده‌ تيروئيد مي‌باشد و ياافزايش‌ ضربان‌ قلب‌، لرزش‌، موهاي‌نازك‌، كف‌ دست‌هاي‌ گرم‌ و مرطوب‌ به‌نفع‌ پركاري‌ تيروئيد است‌; همچنين‌رنگ‌ پريدگي‌ پوست‌ و ملتحمه‌ حاكي‌از وجود كم‌ خوني‌ است‌. زبان‌ صاف‌ وشفاف‌ و ترك‌ خوردگي‌ كنار لبها نشانه‌كمبود ويتامين‌ها مي‌باشد. بيماري‌ كه‌ باخارش‌ مراجعه‌ مي‌كند و در معاينه‌ كبدبزرگي‌ دارد كه‌ ممكن‌ است‌ همراه‌ بازردي‌ يا بدون‌ زردي‌ باشد نشانه‌هپاتيت‌ است‌. مشاهده‌ كبودي‌ پوست‌بدن‌ كه‌ گاهي‌ همراه‌ با رنگ‌ پريدگي‌است‌ دليل‌ كمبود پلاكت‌ است‌ كه‌ممكن‌ است‌ كه‌ بخشي‌ از يك‌ اختلال‌خوني‌ باشد. وجود تب‌ يك‌ بيماري‌عفوني‌ را مطرح‌ مي‌كند و يا پايين‌ بودن‌فشارخون‌ همراه‌ با تغيير رنگ‌ پوست‌نشانه‌ نارسايي‌ غده‌ فوق‌ كليوي‌ است‌.به‌ هر حال‌ بيماري‌ كه‌ با ضعف‌ عمومي‌مراجعه‌ مي‌كند از زمان‌ ورود بيمار ومشاهده‌ او تا پايان‌ معاينه‌ باليني‌مي‌توان‌ حدس‌ هايي‌ زد و براي‌ اطمينان‌مي‌توان‌ از آزمايش‌هاي‌ مختلف‌ كمك‌گرفت‌.

 3 – تهيه‌ نمونه‌ آزمايشگاهي‌ درصورت‌ لزوم‌ مانند تهيه‌ نمونه‌ خلط،مدفوع‌، لام‌ خون‌، آزمايش‌ كامل‌ ادرار وخون‌  

 4 – تشخيص‌ بيماري‌ بر اساس‌شرح‌ حال‌ و معاينات‌ و با توجه‌ به‌بيماري‌هاي‌ شايع‌ در منطقه‌

 5 – آموزش‌ موارد بهداشتي‌ موردنياز به‌ بيمار و اطرافيانش

 6 – ارجاع‌ به‌ پزشك‌ در صورت‌لزوم‌ 

 7 – پيگيري‌ صحيح‌ و به‌ موقع‌بيمار.       

سندرم خستگي مزمن(CFS) چيست؟

علائم و نشانه هاي اين سندرم با بسياري از بيماري ها مشترک است. خستگي در بسياري از بيماري ها وجود دارد. 10 تا 20 درصد بيماران از خستگي شاکي هستند.
آنچه که از مفهوم “سندرم خستگي مزمن” (Chronic fatigue syndrome) مي توان فهميد، خستگي است. اما اين خستگي بعد از کار زياد، اضطراب يا بي خوابي رخ نمي دهد، بلکه اين خستگي از نوع شديد و خطرناک مي باشد و با استراحت و داشتن فعاليت بدني و ذهني از بين نمي رود. اين خستگي تمام بدن را احاطه کرده و فعاليت بدني و توان فرد را کم مي کند.

هنوز مشخص نيست که چرا اين سندرم به وجود مي آيد. اما ممکن است در اثر تضعيف سيستم ايمني يا انتقال ويروس باشد.

در بعضي مقالات آمده است که، سندرم خستگي مزمن مي تواند بعد از يک بيماري(مثلا سرماخوردگي) و يا بعد از يک فشار عصبي شديد به وجود آيد.

به طور کلي افراد مبتلا به اين سندرم، از افراد بيمار کمتر فعاليت مي کنند. اين بيماري موجب کاهش فعاليت هاي مختلف شغلي، شخصي، اجتماعي و تحصيلي مي شود. پس عملا فرد را منزوي مي سازد.

علائم و نشانه هاي اين سندرم

بيماران مبتلا، مدت 6 ماه يا بيشتر، خستگي کشيده اند. علاوه بر اين، نشانه هاي ديگري نيز دارد، از جمله:

1- ناتواني در تمرکز و عدم حافظه

2- عدم توانايي فعاليت بدني و يا مغزي

3- سرحال نبودن

4- درد مفصل (بدون قرمزي و تورم)

5- درد عضلاني مزمن

6- سردرد بسيار شديد

7- حساس شدن گره هاي لنفاوي گردن و زيربغل

8- سرفه

علائم و نشانه هاي گفته شده در تمام بيماران مبتلا به اين سندرم ديده شده، اما در بعضي از بيماران، نشانه هاي ديگري نيز شناخته شده که اين نشانه ها عبارتند از:

* دردهاي شکمي، تهوع ، اسهال و نفخ

* عرق شبانه

* درد سينه

* تنفس کوتاه

* سرفه شديد

* مشکلات بينايي از قبيل: تيرگي، حساس به نور، خشک شدن و دردناک شدن چشم

* آلرژي و حساسيت به غذا، الکل، عطر، مواد شيميايي، دارو و سر و صدا

* سرگيجه، نامنظمي ضربان قلب

* افسردگي، عصبانيت، ترس، زودرنجي

* دردناک شدن فک

* کاهش يا افزايش وزن

مشکلات اين سندرم از فردي به فرد ديگر متغير است. بسياري از اين ها مي توانند زندگي فردي و اجتماعي خود را دنبال کنند، اما هستند کساني که فعاليت و زندگي خود را از دست مي دهند و به افرادي منزوي تبديل مي شوند.

بيماران CFS مي توانند دچار انواع و اقسام بيماري ها شوند، از قبيل: تصلب و سفت شدن بافت ها، ويروسي شدن پوست، روماتيسم، بيماري هاي قلبي، بيماري هاي کليوي، بيماري هاي مزمن ريوي و … .

چه کساني به سندرم خستگي مزمن مبتلا مي شوند؟

مطالعات نشان داده که زنان 4 برابر بيشتر مبتلا مي شوند.

اين بيماري غالبا در سنين 40 تا 59 سالگي ظاهر مي شود، اما در هر سني امکان ابتلا وجود دارد.

اين بيماري بيشتر در بزرگسالان و کمتر در کودکان ديده شده است.

اين بيماري در هر نژاد و قومي ممکن است پيدا شود.

اين بيماري در مردمان با درآمد کم بيشتر است.

در يک خانواده ممکن است اين سندرم وجود داشته باشد، اما هيچ گونه دليلي مبني بر واگيردار بودن آن وجود ندارد. به طور کلي، هنوز در رابطه با مسري بودن يا نبودن اين بيماري بحث است.

چگونه خود بيمار مي تواند اين بيماري را درمان کند؟

بيماران مبتلا به اين سندرم بايد يک برنامه متناوب چرخشي(در طول بيماري تا دوره بهبودي) را دنبال کنند.

اگر بيماراني که در آستانه ي بهبودي هستند و تا حدي علائم و نشانه هاي آن کم شده است، بيش از حد فعاليت کنند، دوباره دچار خستگي و بيشتر شدن نشانه هاي سندرم خستگي مزمن مي شوند.

* بيمار بايد برنامه روزانه خود را زمان بندي کند و در زماني که بيشترين انرژي را دارد، شروع به فعاليت کند.

* در برنامه خود ورزش را قرار دهد، زيرا که ورزش به بدن و مغز براي سالم زيستن کمک مي کند.

* از دوست يا فاميل براي سلامتي خود کمک بگيرد.

* سر يک ساعت معين هميشه بخوابد.

* اگر در اين بيماري دچار عدم حافظه يا عدم تمرکز شدند، هر آن چه که مهم است را بر روي کاغذ بنويسند. داروها ممکن است در بهتر خوابيدن به بيمار کمک کند که اين هم باعث افزايش قدرت تمرکز و يادگيري مي شود.

آزمايش هاي لازم براي اطمينان از اين سندرم

آزمايش هاي تيروئيد، کبد، اندازه گيري تعداد گلبول هاي خون و سرعت ته نشين شدن آن براي تشخيص لازم است، اما آزمايش ادرار لازم نيست.

اگر يکي از اين آزمايشات غيرعادي بود، نمي توان شخص را مبتلا به سندرم خستگي مزمن دانست، بلکه در اين مرحله بايد به دنبال نشانه هاي ديگر بود.

همان طور که گفته شد، بيماري ها يکي از علل مبتلا شدن به اين سندرم مي باشد، بيماري هايي از قبيل: هپاتيت، کم خوني، بيماري هاي عفوني، سرطان ها، بيماري هاي عصبي و عضلاني، کم کاري تيروئيد و ديابت.

افراد خيلي چاق( BMI بيشتر از 30) و داروها و الکل نيز ممکن است ابتلا به اين سندرم را موجب شوند.

  •  پورتال خبری سلامتی و زیبایی و موفقیت



نظرات مسدود است