پزشکان بدون مرز درمان

کیست تخمدان

کیست تخمدان توده‌های تخمدانی معمولاً خوش‌خیم اند که اغلب از نسج تخمدان تولید شده و در بسیاری از موارد از فولیکول‌های سطح تخمدان سرچشمه می‌گیرد. در واقع کیست تخمدان از توده‌های کیسه مانندی که دارای یک جدار است و مقداری مایع ساده داخل آن جمع شده، تشکیل شده است.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز،  کیست تخمدان یکی از مشکلات شایع در خانمهاست. بیشتر خانمها در سنین پیش از یائسگی ممکن است کیست تخمدان پیدا کرده باشند.

کیست تخمدان باعث ناباروری، افزایش ابتلا به دیابت ، سکته ها، حملات قلبی و سرطان رحم می شود. یک تحقیق در ایتالیا نشان داد مصرف داروی گلوکوفاژ( متفورمین) و رژیم غذایی که دارای کربوهیدرات های کامل ( مانند غلات کامل و سبوس دار) باشد، این بیماری را درمان می کند.

طبق آمار منتشر شده در آمریکا تقریبا همه خانمها در سنین باروری و پیش از یائسگی حداقل یک بار کیست پیدا می کنند و حتی در نزدیک ۱۵% خانمهای یائسه هم ممکن است کیست تخمدانی دیده شود.

خوشبختانه کیست تخمدان معمولا خطرناک نیست و در ۹۵% موراد خوش خیم است و به راحتی با دارو کنترل و درمان می شود.

در بیشتر موراد حتی ممکن است خانمی که کیست دارد حتی متوجه ان هم نشود و بطور تصادفی در یک سونوگرافی کیست او کشف شود. در بعضی موارد هم ممکن است کیست تخمدان باعث بروز علائمی شود.

انوع کیست تخمدان

کیست‌ها انواع مختلف دارند ولی کیست‌های تخمدان شایع که بیشتر دیده می‌شود، اکثراً کیست‌های ساده و همان کیست‌هایی است که شرح داده شد. ولی در مواردی این کیست‌ها می‌تواند بدخیم و خطرناک باشد که برای تشریح آنها به بحث‌های پیچیده پزشکی نیاز است.

گاهی هم از محل فولیکول تخمدانی در مرحله دوم سیکل ماهانه که دوره لوتیئنی نامیده می‌شود کیست‌های لوتیئنی ساخته می‌شود که آنها نیز به نام کیست فونکسیونل شناخته شده و خطرناک نیستند.این کیست‌ها یا خود به خود و یا به‌وسیله درمان‌های ساده رفع می‌شوند

چاقی با ایجاد اختلالات هورمونی یکی از دلایل مهم وقابل درمان کیستهای تخمدان وهمچنین عامل مهمی در نازایی است. با درمان چاقی انتظار میرود کیستها برطرف شوند و قدرت باروری افزایش یابد.

شایعترین علائم کیست تخمدان عبارتند از :

– احساس درد مبهم (و گاه درد های تیز) که معمولا در نواحی پایین شکم و ناحیه لگن است و گاه ممکن است به پشت و کمر انتشار داشته باشد.
– احساس پری یا سنگینی و نفخ در پایین شکم
– درد سینه ها
– درد های شدید حوالی عادت ماهانه (پریود/قاعدگی)
– لکه بینی در میانه ماه یا خونروشهای ماهانه غیر منظم
– پر مویی
– علائم عمومی تری مانند سرگیجه، سردرد، تهوع و …

در بعضی موارد ممکن است کیست تخمدان باعث ناباروری شود اما این ناباروری در بیشتر موارد گذرا است و با درمان و از بین رفتن کیست، مشکل باروری هم حل میشود.

تشخیص کیست بر اساس علائم و سپس درخواست سونوگرافی (و گاه سی تی اسکن) است.

عوارض:

مهمترین عوارض کیست (بویژه در کیستهای بزرگ) عبارتست از پیچش نخمدان و خونریزی آن. در صورتی که فرد مبتلا به کیست تخمدان دچار درد شدید و غیر قابل کنترل در ناحیه پایین شکم شد، بهتر است جهت بررسی از نظر احتمال پیچش تخمدان به نزدیکترین مرکز درمانی مراجعه کند.

درمان کیست هم معمولا به راحتی امکان پذیر است و به یکی از روشهای زیر انجام می پذیرد:

– درمان دارویی:

در بیشتر موارد درمان دارویی می تواند کیست را کاملا از بین ببرد. داروهای مورد استفاده می توانند از کنتراسپتیو ها یا سیپروترون کامپاند باشند.

متفورمین هم بعنوان درمان کمکی توصیه شده است. در صورت درد می توان از مسکنها برای کاهش درد استفاده کرد. بعضی منابع گرم نگه داشتن موضعی را نیز در تسکین درد موثر می دانند.

– درمان جراحی:

در بعضی موارد نیاز است که کیست برداشته شود یا تخلیه گردد. معمولا این کار در مورد کیستهای مشکوک و یا بسیار بزرگ و کیستهایی که به درمان دارویی پاسخ نمی دهند انجام می شود.

اصلاح سبک زندگی هم در پیشگیری و درمان کیستها موثر است. توصیه می شود که خانمهای جوان از شیرینی جات، نوشابه ها، آبمیوه های شیرین شده صنعتی، ماکارونی، مواد غذایی پرچرب و مواد غذایی صنعتی (سوسیس و کالباس و سس ها و…) پرهیز کنند.

همچنین تحقیقات نشان داده است که مصرف کافی میوه جات و سبزیها می تواند باعث کاهش احتمال ابتلا به کیست تخمدان شود.

مطلب پیشنهادی

تفسیر تست حاملگی یا بیبی چک

تستهای حاملگی خانگی، وجود یکی از هورمونهای نشانگر حاملگی به نام “گونادوتروپین جفتی انسان” یا …

بیبی چک چه زمانی مثبت می شود

معمولا ۱۰-۷ روز پس از لقاح سطح این هورمون در خون به حدی میرسد که …