پزشکان بدون مرز درمان
خانه / آموزش سلامت / درد و بی حسی در مچ دست و دست

درد و بی حسی در مچ دست و دست

سندرم تونل کارپال (CTS) شرایط مرتبط با عصب است که باعث ایجاد درد و بی حسی در مچ دست و دست ها می شود. این بیماری بیشتر در زنان دیده می شود. این بیماری بیشتر در بزرگسالانی رخ می دهد که کارهایی همچون مونتاژ را انجام می دهند. چنین کارگرانی سه برابر بیشتر از سایر افراد در خطر ابتلا به این بیماری قرار دارند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، تونل کارپال گذرگاهی در مچ دست است که عصب مدیان(عصب اصلی دست)، تاندون فلکسور(که انگشت را خم می کند) و سایر بافت های نرم همچون رباط ها و رگ های خونی را محافظت می کند. بر اساس گفته های آکادمی جراحان ارتوپدی در آمریکا؛ سندرم تونل کارپال زمانی اتفاق می افتد که بافت های احاطه کننده تاندون فلکسور متورم می شوند و فشاری بر روی عصب مدیان وارد می کنند. این فشار می تواند باعث ایجاد درد در مچ دست و دست شود. سندرم تونل کارپال می تواند دلایل بسیار زیادی داشته باشد. برخی از افراد تونل کارپال کوچک تری دارند و این موضوع در کل خانواده دیده می شود.

سایر فاکتورهایی که باعث ایجاد این سندرم می شود عبارت است از:

– تروما یا اسیب به مچ دست که باعث ایجاد تورم شود.
– بیش فعالی غده هیپوفیز
– کم کاری تیروئید
– آرتریت روماتوئید
– فشارهای کاری
– استفاده مکرر از ابزارهای مرتعش کننده دست
– احتباس مایع در دوران بارداری یا یائسگی
– توسعه کیست یا تومور در کانال

هنوز شواهد محکمی موجود نیست که ثابت کند حرکات تکراری و مداوم دست و مچ دست در طول کار می تواند باعث بروز این سندرم شود. حرکات تکراری که در کارهای مختلف انجام می شود ممکن است با سایر بیماری ها همچون بورسیت و التهاب تاندون در ارتباط باشد. فعالیت های تکراری همچنین ممکن است در نویسندگان نیز باعث ایجاد درد در دست شود.

نشانه ها و علائم سندرم تونل کارپال:

نشانه های این سندرم معمولا با آغاز بی حسی در شب به همراه درد در دست آغاز شود. معمولا بیماران با چنین نشانه هایی از خواب بیدار می شوند و باید دست خود را تکان دهند تا درد تسکین یابد. نشانه ها می تواند در طول روز نیز وجود داشته باشد. افرادی که نشانه هایی همچون بی حسی و درد در این ناحیه را تجربه می کنند باید به یک پزشک متخصص مراجعه نمایند.

این موارد ممکن است به هنگام برداشتن یا در دست گرفتن یک شیء نیز ظاهر شود. با بدتر شدن شرایط، درد به مچ دست کشیده می شود و تا شانه یا داخل دست نیز ادامه پیدا می کند.

زمانی که این شرایط حاد شود، بیمار ضعیف شدن دست را شاهد خواهد بود.

تشخیص سندرم تونل کارپال:

برای تشخیص سندرم تونل کارپل پزشک ممکن است یک معاینه بدنی انجام دهد. بعد از بررسی احساس و قدرت دست، پزشک می تواند ازمون های بیشتری برای تشخیص انجام دهد. این آزمون ها شامل EMG یا ازمون سرعت هدایت عصبی است.

یک EMG که الکترومیوگرافی نیز نامیده می شود در این شرایط انجام خواهد شد. این آزمون خروجی الکتریکی عضلات را اندازه گیری می کند. پزشک یک سوزن کوچک داخل عضلات خاصی قرار می دهد. این سوزن ها می تواند جریان الکتریکی عضلات را شناسایی کند.

ازمون سرعت هدایت عصبی نیز سرعت تکانه های الکتریکی در اعصاب را بررسی می کند. برای انجام اینکار دو الکترود بر روی سطح پوست قرار می گیرد و شوکی به اعصاب فرستاده می شود. سرعت بر اساس مسافتی که تکانه طی می کند سنجیده می شود. این آزمون electroneurography یا EneG نیز نامیده می شود.

درمان های سندرم تونل کارپال:

برای موارد خفیف سندرم تونل کارپال، معمولا نیازی به جراحی نخواهد بود. اگر این بیماری در مراحل اولیه تشخیص داده شود می توان جلوی پیشرفت آن را گرفت اما اگر فاقد درمان رها شود امکان بدتر شدن شرایط وجود دارد.

داروهای فاقد نسخه همچون داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی و یا NSAID ها ( آسپیرین، ایبوپروفن و دیکلوفناک) ، می تواند درد مربوط به التهاب را کاهش دهد. پزشک نیز می تواند کورتیکواستروئید مانند پردنیزولون به تونل کارپال برای تسکین درد تزریق کند.

اگر بیماری زمینه ای باعث ایجاد سندرم تونل کارپال شده است، درمان این شرایط اغلب می تواند نشانه های سندرم تونل کارپال را تا حد زیادی کاهش دهد. در موارد شدید و حاد نیاز به جراحی خواهد بود اما بیمار می تواند درمان های دیگری را امتحان کند و در صورت موثر نبودن به سراغ جراحی برود.

گزینه های جراحی شامل آندوسکوپی و عمل جراحی باز است. جراحی اندوسکوپیک شامل ایجاد دو برش کوچک در رباط است که بر روی اعصاب فشار می آورد. جراحی باز شامل باز کردن منطقه با یک برش بزرگ است. با ورزش دادن ناحیه بیمار نمی توان درد را کاهش داد. این موارد نمی تواند جایگزینی برای درمان های دیگر باشد.

در برخی از موارد استفاده از ورزش می تواند نشانه ها را بدتر کند به خصوص اگر فشاری بر روی تونل کارپال وارد شود. این فشار باعث بدتر شدن نشانه ها می شود. توصیه می شود به هنگام خواب، مچ دست در یک موقعیت طبیعی قرار گیرد تا فشار به تونل کارپال کاهش یابد. سایر اشکال درمانی همچون یوگا، کاردرمانی می تواند با برنامه های منظم دیگر همراه شود.

 

در ادامه این گزارش آمده است که حرکات تکراری مچ دست مهمترین عامل این عارضه است. برخی از ورزش ها مانند تنیس نیز باعث بروز این سندرم می شود. سندرم تونل کارپال در صورت پیشرفت به اندازه ای قابلیت های دست بیمار را تحت تاثیر قرار می دهد که امکان استفاده از قلم نیز وجود نخواهد داشت.
علایم سندرم تونل کارپال

این بیماری در مراحل ابتدایی با بی حسی، سوزش و خارش دست؛ مخصوصا در شب همراه است. معمولا بیمار با احساس درد در دست از خواب بر می خیزد و برای ساکت شدن درد مجبور است دست را به سرعت تکان دهد. بیماری در صورت پیشرفت باعث می شود که انجام یک کار ساده مانند برداشتن کتاب نیز به دشواری انجام شود. به مرور زمان درد دست از مچ به قسمت های بالایی و شانه نیز سرایت می کند.

راههای تشخیص
با مشاهده علایم درد بیمار باید به سرعت به پزشک مراجعه کند. برای تشخیص سندرم تونل مچ دست پزشک در ابتدا معاینات بالینی انجام می دهد. به گزارش دانشگاه جان هاپکینز آمریکا، پس از معاینات بالینی، آزمون های بررسی قدرت دست در اولویت قرار دارد. یکی دیگر از آزمایش های مورد نیاز برای تشخیص، آزمون سرعت هدایت عصب و تست EMG یا الکترومیوگرافی است که با استفاده از یک سوزن کوچک، فعالیت های الکتری عضلات بررسی می شود.
درمان

درد ناشی از سندرم تونل مچ دست معمولا در مراحل اولیه با استراحت و رعایت اصول استاندارد قابل کنترل است و در مرحله بعدی داروهای ضد التهابی غیر استروییدی مانند آسپرین، ایبوپروفن و دیکلوفناک تجویز می شود. این بیماری در صورت پیشرفت نیازمند عمل جراحی است. یوگا، کار درمانی و درمان اولترا سوند نیز گاهی برای درمان و کاهش درد توصیه می شود.
پیشگیری

راه های مختلفی برای کاهش خطر ابتلا به سندرم تونل مچ دست وجود دارد. مرکز پزشکی دانشگاه مریلند آمریکا چند راهنمایی موثر در این زمینه ارایه کرده است.
•استراحت مچ دست هر چند دقیقه یک بار و نرمش هایی مانند خم کردن و صاف کردن مچ
•تنظیم محیط کار به گونه ای که فشار بر روی مفاصل حداقل باشد
•ورزش مفاصل
•اجتناب از وارد کردن فشار اضافی در هنگام کار؛ برای مثال محکم نگه داشتن قلم
•استفاده از ابزار ارگونومیک
•قرار داد صفحه کلید در شرایطی که مچ در حین کار در آرامش باشد

پیشگیری از سندرم تونل کارپال:

روش های متعددی برای کاهش خطر ابتلا به این بیماری وجود دارد. نکات زیر را همیشه به خاطر داشته باشید:

– زمانی که در حال انجام فعالیت هایی هستید که بر روی مچ دست فشار می اورد، بهتر است کمی استراحت کنید.
– محیط کاری خود را به گونه ای تنظیم کنید که کمترین فشار بر روی مفاصل وارد شود. افرادی که کارهای تایپی را انجام می دهند باید کیبورد خود را به گونه ای قرار دهند که مچ دست به هنگام کار با آن دچار فشار نشود.
– به حالت بدنی خود در هنگام کار کردن دقت کنید. از خم کردن گردن و عضلات شانه پرهیز کنید. این کار به تدریج اثر بسیار بدی بر روی مچ دست و دست خواهد داشت.
– مفاصل خود را ورزش دهید. اینکار از ایجاد سندرم پیشگیری می کند.
– زمانی که در حال انجام فعالیت هایی همچون نویسندگی و تایپ کردن هستید، از نیروی مناسب استفاده کنید. یعنی سعی کنید فشار زیادی بر روی دست یا مچ دست وارد نکنید.
– از ابزارهای ارگونومیک استفاده کنید که فشار کمتری به مفاصل وارد می کند.

تلگرام

مطلب پیشنهادی

علائم آرتریت

درد ناشی از آرتریت، معمولا حدود 30دقیقه بعد از بیدار شدن، کاهش پیدا می‌کند بسیاری …

تست های غربالگری در زنان

انجام تستهای غربالگری پزشکی که اغلب ما به عنوان بررسیها یا تست‌های چکاپ می‌شناسیم از …