بیماری آلزایمر

آلزایمر یک اختلال پیش رونده مغزی است که به تدریج حافظه شخصی و توانایی یادگیری، استدلال ، قضاوت ، برقراری ارتباط و انجام فعالیت های روزانه را مختل می کند. از علائم مشخصه آن از دست دادن حافظه ، قضاوت ، استدلال و تغییراتی در حالات و رفتار می باشد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز،  بیماری آلزایمر بخشی از روند طبیعی پیری نمی باشدو چنانچه علائم فوق دیده شود باید به پزشک متخصص مغز واعصاب مراجعه نمود. یک ارزیابی کامل می تواند تعیین نماید که این علائم مربوط به بیماری دیگری است یا آلزایمر سبب آن می شود .

برخی عوامل خطر احتمال ابتلا به این بیماری را افزایش می دهند سن وژنتیک دو فاکتور خطر بسیار مهم هستند اغلب افراد مبتلا به این بیماری بالای ۶۵ سال سن دارند اما لازم به ذکر است که روند بیماری سال ها قبل از شروع تخریب حافظه وادراک فرد آغاز می شود .

فرم خانوادگی بیماری که نسل به نسل منتقل می شود حدود هفت درصد از کل شیوع آلزایمر را دربر می گیرد چاقی از عوامل خطر دیگراست و احتمال ابتلا درآینده در افرادی که چاق هستند بیشتر است.

پیری از تمام عواملی که فرد را مستعد ابتلا به زوال عقل می کند بیشتر مؤثر است از سوی دیگر با پیشرفت علم پزشکی ومراقبت های بهداشتی طول عمر انسان ها و امید به زندگی افزایش یافته واز آنجا که تعداد سالمندان رو به افزایش است بیماری های شایع دوران سالمندی از جمله تعداد مبتلایان به آلزایمر رو به افزایش است و بدیهی است که این بیماری یکی از مشکلات اساسی سیستم های بهداشتی درمانی کشورها محسوب شود .

متاسفانه در حال حاضر حمایت های اجتماعی ودرمانی لازم برای کمک به افراد مبتلا به آلزایمر در کشور وجود ندارد .

همچنین اغلب خانواده ها آلزایمر را فراموشی طبیعی و پیامد اجتناب ناپذیر افزایش سن تلقی می کنند واز آنجا که خود بیمار هم به وضعیت خود آگاهی لازم را ندارد در بیشتر موارد به بیماری او توجه نمی شود حال آنکه با تشخیص زود هنگام می توان به میزان زیادی از سرعت پیشرفت آن کاست .

با افزایش سن تغییراتی در حافظه ایجاد می شود که طبیعی است، اما نشانه های ببیماری آلزایمر چیزی ببیش از فراموشی های موقتی و ساده می باشند.

افرادی که به آلزایمر دچار می شوند، مشکلاتی را در برقراری ارتباط، وضعیت یادگیری و آموزش، تفکر و استدلال تجربه می کنند، این مشکلات به حدی شدید است که بر وضعیت  شغلی، فعالیت های اجتماعی و زندگی خانوادگی فرد تأثیرات به سزایی خواهد گذاشت.

بین تغییرات معمول حافظه و علائم بیماری خط مرز مشخص و واضحی وجود ندارد. اگر فردی دچار تغییراتی در عملکرد و حافظه خود شد بهتر است به پزشک مراجعه کند.

به توصیه انجمن آلزایمر، بهتر است افراد مبتلا به دمانس یا فراموشی و خانواده هایشان هر چه سریعتر مورد حمایت و مراقبت قرار گیرند و در مورد بیماری اطلاعاتی کسب کنند.  جهت افتراق این بیماری با تغییراتی که در اثر بالا رفتن سن درحافظه ایجاد می شود .

ده علامت هشدار دهنده توسط انجمن آلزایمر تهیه شده که می تواند به شما کمک کند این علائم عبارتند از:

۱- از دست دادن حافظه:

فراموش کردن مطالب و وقایعی که اخیراً به حافظه سپرده شده اند (حافظه کوتاه مدت) از اولین علایم معمول زوال عقل (دمانس) است شخص اکثر اوقات دچار فراموشی شده و قادر به یادآوری اطلاعاتی که جدیداً کسب کرده نیست.

حالت طبیعی چیست ؟

فراموش کردن گاه و بی گاه اسامی یا قرارهای ملاقات.

۲- اختلال در انجام فعالیت های روزانه:

افرادی که دچار فراموشی شده اند برنامه ریزی و انجام امور روزانه برایشان دشوار است. اینگونه اشخاص ممکن است مراحل مربوط به تهیه غذا، تماس تلفنی یا روش های انجام یک بازی را فراموش کنند.

حالت طبیعی چیست ؟

این که گاهگاهی فراموش کنید چرا وارد یک اطاق شده و یا مطلبی را که می خواستید بگوئید به خاطر نیاورید.

۳- اختلال در زبان یا گویش :

افرادی که دچار آلزایمر می شوند لغات ساده را فراموش کرده یا کلمات غیر معمول را جایگزین می نمایند، به طوری که صحبت ها و نوشته های آنان قابل درک نمی باشد. بعنوان مثال اگر نتوانند مسواک خود را بیابند به جای آنکه در خواست مسواک کنند می گویند: «آن چیزی که برای دهانم است».

حالت طبیعی چیست ؟

داشتن مشکل در یافتن لغت مناسب به صورت گاه و بی گاه.

۴- سردرگمی در زمان و مکان (اشکال در جهت یابی و گم کردن زمان و مکان):

افرادی که به بیماری آلزایمر دچار هستند در محل خود گم می شوند، فراموش می کنند کجا هستند و چگونه به آنجا رسیده اند و نمی دانند چگونه به منزل برگردند.

حالت طبیعی چیست ؟ فراموش کردن روزهفته و یا مکانی که می روید.

۵- ضعف یا کاهش قضاوت :

افرادی که مبتلا به آلزایمر هستند ممکن است نتوانند لباس مناسب فصل را تشخیص داده و بپوشند بدین صورت که در یک روز گرم چندین لباس یا در یک روز سرد لباس کمی می پوشند.

آنها همچنین ممکن است دچار ضعف در استدلال و قضاوت شده بطوری که مقدار زیادی پول را بدون دلیل به کسی ببخشند.

حالت طبیعی چیست ؟

تصمیم گیری اشتباه و سوال برانگیز به طور گاه و بی گاه .

۶- اختلال در جدا سازی و دسته بندی افکار (تفکر انتزاعی):

افرادی که دچار آلزایمر هستند ممکن است در انجام امور ذهنی پیچیده دچار مشکلات غیر طبیعی شوند مثلاً ممکن است اعداد و موارد استفاده آنها را فراموش کنند.

حالت طبیعی چیست؟ دشوار دانستن محاسبه دسته چک یا دفترچه بانکی به طور گاه و بی گاه.

۷- جابه جا گذاشتن اشیاء:

افرادی که دچار آلزایمر هستند ممکن است اشیاء را در جاهای غیرمعمول قرار دهند. مثلاً اطو را در فریزر و یا ساعت مچی را در قندان قرار دهند.

حالت طبیعی چیست ؟ قرار دادن کلیدها یا کیف پول درجای غیرمعمول به طور موقت.

۸- تغییرات درخلق و خو یا رفتار:

افراد مبتلا به آلزایمر دچار نوسانات سریع خلقی می شوند مثلاً زمانی آرام هستند ولی بدون هیچ دلیل مشخصی اشک ریخته یا خشمگین می شوند.

حالت طبیعی چیست ؟

غمگین یا بداخلاق بودن به طور گاه و بی گاه.

۹- تغییرات در شخصیت:

افرادی که مبتلا به فراموشی هستند ممکن است به طور سریع و ناراحت کننده دچار تغییرات شخصیتی شوند. آنها ممکن است به شدت گیج و سر درگم، بدبین، نگران و محتاط یا وابسته به فردی در خانواده شوند.

حالت طبیعی چیست ؟

شخصیت افراد در اثر تغییرات سنی به نحوی تغییر می کند.

۱۰- از دست دادن انگیزه:

افراد مبتلا به آلزایمر ممکن است بسیار غیر فعال شوند، مثلاً ساعت ها جلوی تلویزیون بنشینند، بیشتر از حد معمول بخوابند یا از انجام امور معمول خودداری کنند.

حالت طبیعی چیست ؟

احساس خستگی موقت از کار یا وظایف اجتماعی.

روش های سازگاری با مشکلات ناشی از فراموشکاری :

• این بیماری مانند هر ناتوانی ومحدودیت دیگر جسمی وروحی نیاز به انطباق دارد یعنی باید زندگی را با شرایط خاص این بیماری منطبق کرد .

همانطور که برای اصلاح بینایی وشنوایی از عینک وسمعک استفاده می کنیم برای اصلاح حافظه یا زندگی در شرایط اختلال حافظه باید تمهیداتی بیندیشیم استفاده از دفترچه یادداشت ودریافت کمک از دیگران برای یاد آوری نمونه این اقدامات است .

• چیزهایی را که همیشه از آن استفاده می کنید مثل عینک یا کلید در یک جای مشخص بگذارید مثلاً درون یک کشو یا کاسه

• هرروز به اخبار رادیو یا تلویزیون گوش دهید

• سعی کنید هرروز یک مطلب جدید یاد بگیرید

• کتاب یا روزنامه مطالعه کنید .

• در جمع دوستان یا خانواده خاطرات گذشته را تعریف کنید

• خاطرات خود را بنویسید .

• بازی های فکری مثل شطرنج انجام دهید . با دوستان مشاعره کنید . جدول حل کنید .

• یک تقویم جیبی همراه داشته باشید ودرآن شماره تلفن های اقوام ودوستان وفرزندان آدرس منزل ، زمان های ملاقات ، تاریخ پرداخت قبض ها وموارد مهم دیگر را یادداشت نمایید و این تقویم را حتی موقع خارج شدن از منزل همراه داشته باشید

• یک دفترچه یادداشت در کنار تلفن بگذارید و پیغام های تلفنی را بلافاصله در آن یادداشت کنید .

• خودسرانه دارو مصرف نکنید و برای مصرف دارو های تجویز شده توسط پزشک از نزدیکان بخواهید به شما یادآوری کنند ویا به تعداد وعده هایی که باید دارو را مصرف نمایید شیشه های کوچکی تهیه نمایید و دارو ها را هرروز داخل این شیشه ها بیندازید .

• تغذیه مناسب داشته باشید برای این کار قند و چربی ونمک کمتری مصرف کرده ولی مصرف میوه و سبزی های تازه را بیشتر کنید

• کارهایی را انجام دهید که از آن لذت ببرید ودر عین حال ایمنی شما به خطر نیفتد .

• کارهای مورد علاقه خود را در زمانی از روز انجام دهید که احساس بهتری دارید .

• هیچگاه با عجله کار نکنید ودر حین کار وقفه ای برای استراحت در نظر بگیرید .

توصیه های پیشگیری :

پیشگیری از آلزایمر با داشتن یک روش زندگی سالم در چند جمله کوتاه خلاصه می شود

• سیگار نکشید .

• غذای پرچرب وپر نمک کمتری بخورید وبجای آن سبزی ومیوه بیشتری مصرف کنید .

• مرتب وطبق برنامه منظم ورزش کنید وفعالیت بدنی را از قلم نیندازید .

• روابط اجتماعی پویا وفعال داشته باشید وبا دیگران در ارتباط بوده و گفتگو ومراوده داشته باشید .

• از پزشکتان بخواهید فشار خون و کلسترول خون شما را پیوسته کنترل کند .

تست های اساسی جهت شناسایی حمله قلبی

بسیاری از افرادی که  دچار حمله قلبی می شوند از احساس فشار و سنگینی بر روی وسط سینه خود و یا سمت چپ قفسه سینه رنج می برند. این حس ناخوشایند معمولا بیشتر از چند دقیقه طول می کشد و ممکن است رفع شود و دوباره برگردد. حتی ممکن است احساسی مانند سوزش سردل یا سوء هاضمه به فرد دست دهد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز،  در اغلب موارد احتیاج به تست‌های تشخیصی برای اطمینان از وجود بیماری قلبی و شدت آن است . ممکن است به نظر شما، این تست‌ها مهم نباشد، ولی به تائید تشخیص کمک می ‌کند.

اغلب تست‌های غربالگری در بیرون از بدن ما انجام می‌ گردد و بدون درد هستند. بعد از گرفتن دقیق تاریخچه ی پزشکی و انجام دادن معاینات بالینی، ممکن است پزشک یک یا چند تا از آن تست‌ها را انجام دهد.

الکتروکاردیوگرام (ECG):

نوارقلبی این یک گرافیک است که ازفعالیت الکتریکی قلب گزارش میدهد و آن انقباض وریلکس قلب رانشان میدهد نوارقلبی میتواندضربان غیرطبیعی قلب-اسیب دیدگی مناطق قلبی-بزرگ شدگی قلب – کافی نبودن جریان خون به قلب را نشان دهد.

آزمایش خون:

یک تست خون به طور روتین برای چک کردن انریمهای خون ودیگرموادی که براثر سلولهای که شروع به  مردن میکنند ریلیزه می شودانجام میشود.

اینها علایمی هستندکه درطول اسیب قلبی شما ایجاد میشودومیزان اسیب دیدگی قلبی را نشان میدهد

اسکن هسته ای:این تست مناطق اسیب دیده قلب رانشان میدهدکه جریان خون وجود ندارد آن همچنین میتوانند مشکلات عملکردپمپاژقلب را نشان دهد.

یک ماده رادیواکتیودریک چهارچوب معمولا از طریق وریدهای بازوتزریق وتوسط یک دوربین اسکن میشود گزارشهای رسیده ارمواد هسته ای ازماهیچه های قلب سالم بودن ویا اسیب دیدگی قلب را نشان میدهد.دوربین همچنین می تواند ارزیابی کند که ماهیچه های قلب خون راخوب پمپاژ میکند یانه.این تست میتواند درطول استراحت وورزش انجام گیرد که بستگی به سودمندی نتایج ان دارد.

آنژیوگرافی کرونری:

این تست برای چک کردن گرفتگی وباریک شدگی شریانهای کرونری مناطق اطراف قلب انجام میگیردیکفین تیوپ یا کاتترازیکی ازشریانهای بازو یاپاها به قلب هدایت میشود یک ماده را که با ایگس ری نشان داده میشود به داخل وریدهای خونی تزریق وازرگها وقلب وپمپاژقلب فیلم گرفته میشود واین تصاویر انژیوگرام ویا ارتریوگرام نامیده میشود.

شما برای نجات ازسکته قلبی چه کار میکنید؟

اقدام سریع شما بهترین سلاح در برابر حمله قلبی می باشد؟

در هنگام اقدام سریع به علت اینکه شما می توانید داروهای ازبین برنده لخته و دیگر درمانهای باز کننده شریانها در حمله قلبی را به شکل موثر استفاده کنید و از آسیب قلبی جلوگیری ویا به حدممکن کاهش دهند.

این اقدامها لازم است فورا با ظاهرشدن علایم شروع شوند.

هرچه قدرانها زودتر شروع شوند بیشتر و بهتر تاثیر خواهند کرد و شماشانس بیشتری برای نجات خواهید داشت و بیشترین بهبودی را برایتان خواد داشت .
برای تاثیر بیشتر،انها بایستی تا یک ساعت بعداز شروع علایم حمله قلبی شروع شوند

اقدامات درمانی در افسردگی

افسردگی دارای علل و اتیولوژی چندگانه می‌باشد و برای درمان آن پزشک باید با علم به علل شروع و دوام آن در جهت درمان بیمار (نه فقط بیماری) اقدام نماید. برای این منظور شرح حال خوب و ایجاد رابطه صحیح با بیمار اولین و مهم ترین گام است.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز،  به خاطر داشته باشید بیمار ممکن است برای آخرین بار در عمق ناامیدی به شما مراجعه کرده و ممکن است این فرصت دیگر پیش نیاید. برای این منظور موارد زیر را در نظر داشته باشید:
الف- بیمار شما را ماهر و عالم بداند (برای اینکار ایجاد رابطه خوب، شرح حال مناسب و انتخاب داروی مناسب لازم است.

ب- بیمار شما را علاقمند به تشخیص درد و درمان خود بداند. بنابراین در مصاحبه با دقت و هم حسی به او توجه کنید.

ج- ابراز این که شما می‌خواهید به بیمار کمک نمائید.

این جمله که “من جهت کمک به شما تمام تلاش خود را خواهم کرد” برای بیمار بسیار نویددهنده است.

● در یک بیمار مبتلا به افسردگی موارد زیر مورد توجه قرار گیرد:

-  اگر بیمار با شکایت خلق افسرده، اندوه، سوگ، شکایت متعدد جسمی، سردرد، بی خوابی و غیره مراجعه نمود، پزشک باید ضمن رسیدگی و بررسی شکایت اصلی و اولیه بیمار، علائم اصلی دیگر اختلال افسردگی را از بیمار سؤال نماید.

-  توجه نمائید هرگز از سؤالات راهنمایی کننده والقاء علائم به بیمار استفاده ننمائید. فرصت دهید بیمار تا حد امکان خود مسائلش را بیان نماید. مثلاً برای پرسیدن اختلال خواب به جای سوال«آیا صبح‌ها زود از خواب بیدار می‌شوید؟» یا «آیا بدخواب هستید؟» از سؤال « از خوابتان راضی هستید؟» و اگر جواب خیر بود، مشکلات مربوطه پرسیده شود.

-  در مورد رویدادهای زندگی و استرس ، مسائل خانوادگی، شغلی، اجتماعی و… حتی الامکان از بیمارسؤال نموده و ارتباط آنها را با شروع یا دوام اختلال بررسی نمائید.

-  در صورت امکان توصیه های مناسبی در مورد مسائل شغلی، اجتماعی و تحصیلی به بیمار ارائه نمائید.

-  در صورت نیاز به تصحیح روابط خانوادگی، بیمار را به روان پزشک ارجاع نمائید.

- هرگز به بیمار قول و اطمینان بی خودی ندهید، هرگز برای تلقین هم که شده به بیمار دروغ نگوئید.

- بعضی از پزشکان از کلمات و اصطلاحات علمی و غیرعلمی گوناگون برای توجیه علائم بیماری به بیمار استفاده می‌نمایند. هرگز در مورد بیمار خود به این روش ها توسل نجوئید.
-    تمام بیماران افسرده را معاینه جسمی نمائید. تشخیص های افتراقی ( قبلاً ذکر شده) را بخاطر داشته باشید.

- در صورت وجود بیماری جسمی و اختلال افسردگی طبق ملاک های تشخیصی به صورت توأم، باید آن را از نظر سبب شناسی و یا دو بیماری همبود تفسیر نمود. در هر حال هر دو به عنوان دو بیماری مجزا تلقی شده و توأماً تحت درمان قرار می گیرند.

- افسردگی همراه سایر بیماری ها، نیاز به درمان مناسب، شامل مرتفع ساختن علل اولیه و نیز درمان داروئی دارد.

- در بررسی های بالینی، به بررسی محور تیروئید(شامل بررسی تیروئید و سنجش سطح سرمی تیروکسین و TSH) و محور آدرنال با اندازه گیری سطح کورتیزول خون توجه ویژه نمایید.
-    قبل از شروع دارو، کودکان و سالمندان افسرده را از نظر قلبی بطور کامل بررسی و کنترل نمائید.

● درمان داروئی  :

استفاده از درمان دارویی شانس بهبودی را در بیمار افسرده در یک ماه دو برابر می‌کند. آموزش کافی بیمار در رابطه با مصرف داروهای ضد افسردگی به میزان انتخاب مناسب‌ترین دارو، در موفقیت درمان اهمیت دارد.

● آموزش بیمار افسرده از اهمیت وافری برخوردار است و شامل موارد زیر می باشد:

• آموزش در مورد نحوه ی مصرف صحیح دارو (صرفاً به این که داروساز نحوه مصرف را روی دارو خواهد نوشت اکتفا نکنید).

• بیان کلی اثرات بیماری روی فرد و این که پزشک تمام تلاش خود را برای بهبودی بکار خواهد بست.

• توضیح اثرات جانبی دارو بدون ترساندن بیمار و بیان این که بروز اثرات جانبی نشانه تأثیر داروست. بیمار را راهنمایی کنید که در صورت بروز این اثرات چه کاری باید انجام دهد.

• زمان تقریبی طول درمان و اینکه به محض احساس بهبودی دارو را قطع نکند.

• جواب به سئوالاتی که بیمار دارد.

• دقت کنید اغلب بیماران افسرده و نیز سالمندان اختلال تمرکز دارند و ممکن است اظهارات شما را درک نکنند. توصیه می‌شود حتماً بعد از بیان مطلب، گفته‌های خود را از بیمار بپرسید که مطمئن شوید دریافته است. در صورت لزوم بیمار با همراه باشد. در غیر این صورت نکات مهم را برای بیمار یادداشت نمایید و به او بدهید.

● به بیمار در ارتباط با مصرف داروهای ضد افسردگی نکات زیر را یادآوری کنید:

۱) داروهای ضد افسردگی اعتیادآور نیستند، زیرا این داروها ایجاد لذت نمی‌کنند.

۲) در هنگام مصرف داروهای TCA (سه حلقه ای) اولین علائمی که در طی درمان بهبودی می‌یابند الگوی خواب و اشتهاست. آژیتاسیون، اضطراب، حملات افسردگی و احساس ناامیدی علائم بعدی هستند که به تدریج بهبودی نشان می‌دهند.

۳) برای ایجاد اثرات ضد افسردگی، نیاز به مدت زمانی برابر ۴-۳ هفته وجود دارد.

۴) می‌توان به بیمار گفت که بروز عوارض جانبی دارو نشان دهنده تأثیر آنهاست و عوارض جانبی به مرور با مصرف مرتب دارو از بین می‌روند.

● در هنگام تجویز داروهای ضد افسردگی به نکات زیر توجه داشته باشید:

۱٫ ویزیت ماهانه بیماران افسرده تقریباً ضرورت دارد.

۲٫ برای ادامه درمان تا حصول علائم نسبی بهبودی دوز داروهای TCA (تا ۱۵۰ میلی‌گرم) و فلوکستین (تا ۴۰ میلی‌گرم) باید به تدریج افزایش یابد.

۳٫ به محض حصول علائم قابل قبول بهبودی (نه فقط کاهش آن یا حذف اضطراب) می‌توانید داروهای کمکی مثل بنزودیازپین‌ها یا بتابلوکرها و غیره را کم و قطع نمایید.

۴٫ همیشه احتمال خودکشی را در بیماران مبتلا به اختلال خلقی در نظر داشته باشید.

تجویز دارو به میزان زیاد برای چنین بیمارانی می تواند خطرناک باشد. لذا در این زمینه محتاطانه رفتار کنید.

۵٫ در انتخاب دارو به عوارض جانبی و سابقه خانوادگی مصرف دارو توجه داشته باشید.

۶٫ داروهای ضد افسردگی سه حلقه‌ای بیشترین کشندگی را در بین داروهای ضد افسردگی دارند و عوارض قلبی زیادی ایجاد می‌کنند. در مواردی که افت فشار خون به عنوان عارضه خطرناک می‌باشد از نورتریپتیلین یا SSRIها (مهار کننده اختصاصی سرتونین) استفاده کنید.

۷٫ به عوارض جنسی داروهای ضد افسردگی توجه داشته باشید. تقریباً همه داروهای ضد افسردگی با کاهش میل جنسی، مشکلات نعوظ و یا فقدان ارگاسم همراه هستند. این گروه از عوارض در همکاری درمانی بیمار اثر نامطلوبی می‌گذارند.

۸٫ مایعات فراوان (غیر از چای و قهوه) در کنترل تغییرات فشارخون وضعیتی و نیز خشکی آب دهان مفید است.

۹٫ در درمان بیماران افسرده‌ای که اختلال دوقطبی دارند و برخی از بیماران دچار اختلال افسردگی عمده که اختلال‌شان به وضوح دوره‌ای (پریودیک) است، لیتیوم داروی خط اول درمان است.
۱۰٫    در بیماران مبتلا به افسردگی سایکوتیک باید از ترکیب یک داروی ضد افسردگی و یک داروی آنتی سایکوتیک استفاده کرد.

۱۱٫ یکی از شایع‌ترین اشتباهات بالینی، مصرف دارو به مقدار و مدت ناکافی است. اگر دارو با مقدار توصیه شده و به مدت ۴ تا ۶ هفته مصرف شود، پاسخ زیر ۲۵% داشته باشد و بهبودی نسبی حاصل نشود، مقاومت دارویی وجود دارد.

۱۲٫ درمان ضد افسردگی را حداقل به مدت ۶ ماه یا اگر دوره بیماری قبلی طولانی‌تر بوده، به اندازه طول مدت دوره قبلی باید ادامه داد.

۱۳٫ ضرورت ادامه درمان تا زمانی که توسط پزشک تجویز می‌شود و عدم قطع دارو به محض احساس بهبودی برای بیمار وخانواده اش توضیح داده شود.

● نکات مهم درمان دارویی در افسردگی عبارتند از:

- در صورتی که بیمار در گذشته به یک دارو خوب پاسخ داده دوباره از همان دارو استفاده کنید.

- تا رسیدن به سطح مؤثر دارو به تدریج دوز دارو را افزایش دهید.

-  در هر بار ویزیت حداقل مقدار دارو تجویز شود.

● انتخاب داروی همراه داروی ضدافسردگی در برخی موارد شایع:

• افسردگی + عصبانیت  :  فلوکستین ۲۰ میلی گرم با پروپرانولول ۱۰ میلی گرم سه بار در روز با کنترل نبض و فشار خون بیمار باشد.

• افسردگی + دلشوره و اضطراب  :  فلوکستین ۲۰ میلی گرم به اضافه کلردیازپوکساید ۱۰-۵ میلی گرم یک یا دو بار در روز. کلونازپام ۰٫۲۵ تا ۰٫۵ میلی گرم ۲ تا ۳ بار در روز بسته به تحمل بیمار، لورازپام ۰٫۲۵-۱ میلی گرم ۲ تا ۳ بار در روز.

• افسردگی + مشکل خواب  : فلوکستین ۲۰ میلی گرم به اضافه لورازپام ۲-۱ میلی گرم یا اگزازپام ۲۰-۱۰ میلی گرم یک ساعت قبل از خواب.

● درمان نگهدارنده

منظور از درمان نگهدارنده ادامه درمان دارویی به مدت طولانی تر و با مقدار کمتر دارو برای پیشگیری از دوره عود بعدی است. مثلاً اگر بیمار در مدت شش ماه  با حداکثر ۱۰۰ میلی گرم نورتریپتیلین بهبودی بدست آورد، برای ادامه درمان بهتر است ۶ ماه دیگر درمان با همین دوز ادامه یافته و سپس هر ماه  ۲۵% دوز مصرفی دارو کم شده تا قطع شود.

● درمان پیشگیرانه در موارد زیر ضروری است:

• اگر فاصله دوره های بیماری کمتر از ۵/۲ سال باشد، درمان پیشگیرانه به مدت ۵ سال لازم است.

• در مواردی که دوره قبلی با فکر خودکشی همراه بوده یا کارکرد بیمار به طور قابل توجهی مختل شده باشد، باید درمان پیشگیرانه را در نظر گرفت.

نکات کلیدی راجع به خودکشی

خودکشی بیمار یکی از بدترین تجربیاتی است که پزشک با آن روبرو می‌شود. معمولاً واکنش پزشک به خودکشی به صورت ناباوری، از دست دادن اعتماد به خود، خشم و خجالت  است. خودکشی بیمار می‌تواند احساس بی‌کفایتی، شک درباره توانایی و ترس از آبروریزی را در پزشک، شعله‌ور کند. بعلاوه پزشک در مواجهه با خانواده و دوستان فرد فوت شده ممکن است گرفتار شود.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز،  خودکشی از جمله ده علت اصلی مرگ در کشورهای مختلف جهان است و سالانه بیش از یک میلیون نفر خودکشی می‌کنند.

آمار خودکشی در ایران هر چند در مقایسه با کشورهای دیگر پائین‌تر است اما بررسی انجام گرفته در کشور نشان می‌دهد که در سال‌های ۷۶-۶۵ حدود ۶ برابر افزایش داشته است. این میزان بدون در نظر گرفتن میزان رشد جمعیت طی سال‌های اخیر می‌باشد.

طبق آمار‌های منتشر شده تعداد تقریبی افرادی که در ایران خودکشی می‌کنند سالانه حدود ۵۰۰۰ نفر می‌باشد. علاوه بر آن تعدادی از افراد در مناطق مختلف کشور خودکشی می‌کنند که در آمار کلی سالانه جایی ندارند.

از آنجا که هر فردی که خودکشی می‌کند عضوی از یک خانوار ایرانی ۶نفره می باشد حداقل ۳۰۰۰۰ نفر از مردم کشور ایران بنوعی با مشکل خودکشی و پیامد‌های روانی و اجتماعی آن درگیرند.

براساس آمارهای منتشر شده، میزان خودکشی ۳/۱ در ۱۰۰ هزار نفر در سال ۱۳۶۳ و ۴/۶ جمعیت در سال ۱۳۸۴ رسیده است.

خودکشی در مردان (۶/۷ در ۱۰۰ هزار نفر) نهمین علت مرگ و میر و در زنان (۵/۱ در صد هزار نفر) دهمین علت مرگ و میر بوده است.

در سال‌های اخیر با توجه به افزایش اقدام به خودکشی و مشکلات اجتماعی دیگر ناشی از آن، موجب گردید تا ضرورت توجه به برنامه ریزی پیشگیری از خودکشی بیش از پیش احساس شود و  نسبت به اجرای طرح ادغام پیشگیری از خودکشی در نظام شبکه بهداشتی اقدام گردد.

امید است پزشکان فعال بتوانند با مطالعه متون آموزشی، نقش نظارتی و آموزشی خود را بدرستی انجام داده و با اجرای برنامه، شاهد کاهش میزان خودکشی در جامعه باشند.

جهان در طول دو دهه آینده شاهد تغییرات عمده در نیازهای بهداشتی مردم خواهد بود.

جهت اصلی این تغییرات تبدیل عوامل اصلی مرگ و میر از بیماری های واگیر دار به بیماری‌های غیر واگیر نشانه گرفته و نه تنها زندگی انسان ها را در معرض خطر مستقیم قرار داده بلکه در اثر بار عظیم ناتوانی که به دنبال آنها ایجاد می گردد از یک سو، سهم عمده‌ای از منابع اندک بهداشتی درمانی کشور می‌بایست صرف توانبخشی دوباره مبتلایان شده و از سوی دیگر، بخش عظیمی از نیروهای فعال و مولد کشور را از چرخه تولید خارج می‌کند و به همین دلیل می‌توان گفت امروزه دشواری‌های جدی و جدیدی فراروی نظام بهداشتی قرار گرفته است.

در بعد جهانی پیش‌ بینی‌ های تلخی توسط سازمان بهداشت جهانی، دانشگاه هاروارد و بانک جهانی در زمینه بیماری‌های غیرواگیر شده است.

بر طبق این پیش‌بینی‌ها در طول ۲۰سال آینده مرگ ناشی از این بیماری‌ها با افزایشی بیش از سه برابر از ۲۸ میلیون نفر در سال ۱۹۹۰ به ۷/۹۴ میلیون نفر در سال ۲۰۲۰ خواهد رسید و بار جهانی بیماری‌ها سمت و سویی تازه یافته و از تمرکز بیماری‌ها در گروه بیماری‌های واگیر دار کاسته شده و بیماری‌های غیر واگیر با مرگ و میر کمتر اما عوارض بیشتر جایگزین آنها می‌شوند.

●   نکات کلیدی راجع به خودکشی درجهان :

• هر ۴۰ ثانیه یک نفر در سراسر دنیا جان خود را در اثر خودکشی از دست می‌دهد.
• هر ۳ ثانیه یک نفر اقدام به خودکشی می‌کند.
• خودکشی جزء ۳ علت اصلی مرگ افراد ۳۵-۱۵ سال است.
• هر خودکشی حداقل برای ۶ نفر دیگر تأثیر بدی دارد.
• تأثیرات روانشناختی، اجتماعی و اقتصادی خودکشی بر خانواده و جامعه غیرقابل اندازه‌گیری است.

●   تعریف خودکشی  :

خودکشی به معنای خاتمه زندگی به دست خودفرد است. اگر کسی دست به خودکشی بزند ولی زنده بماند به این رفتار اقدام به خودکشی می‌گوییم.

پدیده افکار خودکشی در بسیاری از اقشار مردم از جمله (جوانان، مردان، زنان و افراد مسن) دیده می‌شود که عدم پیشگیری از آن می‌تواند اقدام به خودکشی را به همراه داشته باشد.
خودکشی یک مشکل پیچیده است که علل یا دلایل متعددی دارد. خودکشی در نتیجه تعامل عوامل متعدد زیست شناختی، ژنتیک، روانشناختی، اجتماعی، فرهنگی و محیطی  بوجود می‌آید.

توضیح این موضوع که چرا برخی افراد تصمیم به خودکشی می‌گیرند، در حالی که برخی دیگر در شرایط یکسان یا حتی بدتر از آن چنین کاری نمی‌کنند مشکل است. با این حال بیشتر خودکشی‌ها قابل پیشگیری هستند.

خودکشی در حال حاضر یک مشکل بزرگ بهداشت عمومی درتمام کشورهاست. تقویت کارکنان بهداشتی برای شناسایی، ارزیابی، مدیریت و ارجاع بیمار مستعد خودکشی در جامعه قدم مهمی در پیشگیری از خودکشی است.

●   بار خودکشی  :

طبق برآورد سازمان جهانی بهداشت در سال ۲۰۰۰ حدود یک میلیون نفر بر اثر خودکشی فوت شدند. خودکشی در بسیاری از کشور‌ها جزء ۱۰ علت مرگ و درگروه سنی ۳۵-۱۵ ساله یکی از ۳ علت اصلی مرگ است.

آثار روانی و اجتماعی خودکشی بر خانواده و جامعه غیر قابل اندازه گیری است. بطور متوسط هر خودکشی بطور مستقیم حداقل ۶ نفر را گرفتار می‌کند. اگر خودکشی در مدرسه یا محل کار روی دهد صد‌ها نفر را متأثر می‌کند.

بار خودکشی را می‌توا ن با DALYs که همان  Disability Adjusted Life years  می‌باشد ارزیابی کرد.

در سال ۱۹۹۸  خودکشی ۸/۱درصد کل بار بیماری‌ها را به خود اختصاص داد که از ۳/۲ درصد در کشور‌های غنی تا ۷/۱ درصد در کشور‌های فقیر در نوسان بود.

این بار معادل بار ناشی از جنگ‌ها و قتل‌ها است و درست دو برابر بار ناشی از دیابت و معادل بار خفگی و تروما است.

منبع:

بسته خدمتی پیشگیری از خودکشی برای پزشکان عمومی

روشهای پیشگیری از بیماریهای سالمندان

بسیاری از جنبه‌های مرگ در سالمندان با تغییر رفتار زندگی، قابل تعدیل است. بیماران ۶۵ سال به بالا باید از نظر قطع مصرف سیگار، رژیم غذایی غنی از چربی‌های سالم، ورزش‌های هوازی و تمرین‌های کششی مورد مشاوره قرار گیرند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز،  علل بارز مرگ در میان افراد سالمند (یعنی بیماری‌های قلبی، سرطان‌های بدخیم، بیماری‌های عروقی مغز و بیماری‌های مزمن دستگاه تنفسی تحتانی) بازتابی از علل ریشه‌ای مرگ در میان افراد در تمام سنین (یعنی مصرف سیگار، رژیم غذایی نامناسب و عدم فعالیت فیزیکی) است.

سایر انواع مراقبت‌های پیشگیری شامل آسپیرین درمانی، تنظیم چربی و تجویز واکسن‌های کزاز و دیفتری، پنوموکوک و آنفلوآنزا هستند. اگر چه سرطان، دومین علت شایع مرگ در بیماران ۶۵ سال به بالا است، غربالگری سرطان نقش سودمندی در میزان بقای آنها ندارد مگر آنکه امید به زندگی مورد انتظار برای بیمار بیش از ۵ سال باشد.

بنابراین هنگام غربالگری سرطان در بیماران سالمند بهتر است که امید به زندگی، میزان داشتن کارکرد و ناتوانی‌های همراه آن بازبینی شوند.

سلامت دستگاه گوارش در سالمندان:

* توجه به وضع دندانها و رسیدگی به آنها:

مراقبت از دندانها امری است که از سنین کودکی می‏بایست شروع شود و چون از میان کلیه اعمال فیزیکی و شیمیایی که در جریان هضم غذا صورت می‏گیرد، تنها جویدن در اختیار انسان می‏باشد، بنابراین باید حداکثر استفاده را از این قسمت بنماید، مخصوصا سالمندانی که اکثرا دارای معده و روده‏ای ضعیف و ناتوان هستند باید بدانند که جویدن کامل غذا کمک بزرگی به هضم آن می‏کند و چنانچه دندانها فاسد و یا کم باشند، این عمل بخوبی صورت نگرفته و سالمند را دچار سوء هاضمه و اختلالات گوارشی می‏نماید.

حتی امروزه، پزشکان معتقدند که چنانچه دندانها دیگر نتوانند خوب کار کنند، هرچه زودتر باید این نقیصه را با گذاشتن دندان مصنوعی جبران نمود. مخصوصا اگر دندانی فاسد و کرم خورده هم باشد که کانون مرض و عفونت نیز به حساب می‏آید.

● رعایت رژیم غذایی:

در دوران سالمندی مواد غذایی بایستی محتوی مواد سه گانه اصلی یعنی هیدراتهای کربن (قند و نشاسته)، پروتئین و چربی و همچنین مواد معدنی و ویتامینها باشد که در مطالب قبل بررسی شد.

به طور کلی نکته‏ای که در تغذیه سالمندان بسیار مهم است، توجه به این موضوع می‏باشد که چون تحمل گرسنگی به مدت طولانی برای سالمندان مشکل است، لذا باید به فواصل کم غذا خورده، اما تعداد دفعات افزایش یابد و مصرف میوه‏جات و سبزیجات نیز علاوه بر تأمین ویتامینهای مورد نیاز در رفع یبوست و افزایش حرکات روده نقش بسیار مهمی دارد.

مصرف زیاد حبوبات به دلیل وجود پروتئینهای دیرهضم برای سالمندان مناسب نمی‏باشد مگر آنکه از قبل خیسانده شوند.

مصرف چربی و استعمال دخانیات در بیماریهای قلبی ـ عروقی و تنگی رگها نقش داشته و باعث افزایش فشار خون می‏گردد.

● استراحت:

استراحت بعد از غذا از جمله عواملی است که در مورد سالمندان حتما بایستی در نظر گرفته شود. البته منظور این نیست که بلافاصله بعد از صرف غذا به استراحت بپردازند، اما بعد از نیم تا یک ساعت، خواب و استراحت مناسب است.

سالمندان عموما به اندازه جوانان می‏خوابند، اگرچه آنها به دفعات بیدار می‏شوند و دوره خواب عمیق در مقایسه با کل زمان خواب نزد آنها کوتاهتر است. بی‏خوابی ممکن است به دلیل افسردگی، ترس از تنهایی و مرگ، احتیاج به ادرار کردن و مشکلات دیگر مربوط به سالمندی باشد.

● رفع یبوست:

علت یبوست در سالمندان تنبلی و ناتوانی روده‏ها می‏باشد، لذا مناسبترین راه رعایت یک رژیم غذایی صحیح می‏باشد و همان طور که اشاره شد، مصرف سبزیجات خام و میوه‏جات خصوصا آلو و انجیر بسیار مفید است.

صرف یک یا دو گلابی یا سیب قبل از خواب و نوشیدن یک لیوان آب و یا صرف کمی انگور، صبحها پس از برخاستن از خواب به سالمندان توصیه می‏شود.

در صورتی که روغن زیتون را بتوانند تحمل نمایند، بعد از هر غذا می‏توان یک قاشق روغن زیتون میل نمود، زیرا نه تنها روغن زیتون ضرری ندارد بلکه به رفع صفرا نیز کمک می‏کند و چنانچه مزاج لینت پیدا کرد، مصرف آن را چند روز می‏توان قطع نمود.

در مواردی که یبوست مداوم و مضر می‏باشد، استفاده از تنقیه‏های کوچک با گلسیرین و یا پارافین توصیه می‏شود.

البته نکته بسیار مهمی که لازم است در اینجا ذکر گردد منظم بودن زمان اجابت مزاج است. سالمندان باید حداقل یکبار در شبانه‏روز اجابت مزاج نمایند و در صورتی که عادت کنند که وقت آن ثابت و منظم باشد بسیار خوب است و بهترین زمان آن صبحها بعد از صرف صبحانه است.

● بیماری دیابت قندی:

در ایران افراد ۶۰ سال به بالا، حدود ۱۵ درصد به بیماری دیابت قند مبتلا هستند که البته شدید نبوده و با رعایت رژیم غذایی مناسب قابل کنترل است و از عوامل مؤثر در ایجاد این بیماری در دوران سالمندی را می‏توان فرسودگی سلولهای تولید کننده انسولین نام برد.

● چاقی:

بدون شک پرخوری و چاقی اثر نامطلوبی در سلامت همه افراد از هر سن و طبقه دارد. سینکر در سومین کنگره طب پیری در آمریکا اظهار کرد: خطر مرگ بر اثر سرطان ریه در شخصی که روزانه ۳۵ عدد سیگار می‏کشد به مراتب کمتر از فردی است که فقط در حدود ۷ کیلو اضافه وزن دارد.

گرچه در طب پیری، زیادی تغذیه یا پرخوری خصوصا در زنان سالمند، مسأله‏ای مهمتر از کمی تغذیه است. حال آنکه هر دو سوء تغذیه نامیده می‏شود.

مکررا به افراد سالمندی برخورد می‏کنیم که از چاقی خود شکایت دارند. آنها غالبا می‏گویند با آنکه وضع غذایشان عوض نشده است ولی مرتبا چاق می‏شوند! نکته مهمی که این افراد از آن غافل هستند، کم شدن حرکت و فعالیتهای بدنی است.

به علاوه تغییراتی که در ساختمان بدن آنها و خصوصا غدد داخلی در این سنین اتفاق افتاده است، خود مزید بر علت می‏شود و نیز بسیاری از این افراد پرخوری و افراط در مصرف غذا را به عنوان یک واکنش جبرانی در مقابل تألمات و افسردگیهای روانی نشان می‏دهند. بهترین توصیه برای این افراد انجام ورزش و تمرینات بدنی است.

● ورزشهای مناسب برای سالمندان:

در دوران زندگی ورزش و فعالیتهای بدنی برحسب سن، جنس و وضع سلامتی بدن فرق می‏کند. از ۵۰ سالگی به بعد باید سعی کرد هر قدر ممکن است عوارض ناشی از سالمندی را به کمک ورزش به عقب انداخت و یا از آن جلوگیری کرد.

قابلیت و زمان لازم برای برگشتن به وضع طبیعی بعد از ورزش راهنمای خوبی برای تعیین مقدار و شدت ورزش در هر سنی است.

برگشتن به وضع طبیعی بایستی سریع باشد. در صورتی که ورزشکار ده دقیقه بعد از متوقف نمودن ورزش هنوز تنفس و ضربان قلبش به وضع عادی برنگشته باشد و یا تا روز بعد هنوز خستگی ادامه داشته باشد، ورزش انجام شده بسیار شدید و طولانی بوده است و در مدت یا نوع آن باید تجدید نظر شود.

بعد از چهل سالگی باید ورزشهای مربوط به موضع و قسمتی از بدن انجام شده و از خسته شدن زیاد تا حدی که نفس تنگی ایجاد شود باید اجتناب نمود.

بازیهای سخت ورزشی و ورزشهایی که احتیاج به سرعت دارند باید ترک شوند. ورزشها با ملایمت انجام گرفته و همیشه فواصل استراحت در بین آنها موجود باشد.

خرچنگها را زنده نپزید، آنها درد را حس می‌کنند

دانشمندان می گویند بررسیهای جدید نشان می دهد سخت پوستان درد را احساس می کنند بنابر این انسانها باید در رفتاری که با این موجود می کنند تجدید نظر کنند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز به نقل از بی بی سی ،  تا به حال تصور می شد سخت پوستان درد را احساس نمی کنند اما پروفسور باب الوود استاد دانشگاه کوئینز بلفاست با آزمایشی نشان داده است که سخت پوستان درد را حس می کنند.

درد، احساسی ذهنی است و بررسی عینی آن در حیوانات به خصوص بی مهرگان کار دشواری است. تا به حال تصور می شد آنچه سخت پوستان حس می کنند نوعی احساس ناخوشایند است به نام “نوسی سپشن”. به این معنی که تحریک بافتها سبب تحریک اعصاب مرکزی و محیطی می شود که مولد نوسی سپشن است. بنابراین تصور می شد سخت پوستان به صورت واکنشی به تحریکات پاسخ می دهند. به عبارت دیگر این احساس ناخوشایند پردازش نمی شود پس نمی تواند منجر به تغییر رفتار و یادگیری شود.

اما آزمایشی که پروفسور الوود طراحی کرد نتیجه ای متفاوت داشت. پروفسور الوود خرچنگ معمولی سواحل اروپا را برای آزمایش انتخاب کرد. این خرچنگها معمولا در طول روز در زیر تخته سنگها پناه می گیرند تا خوراک مرغان دریایی نشوند.

” این آزمایش برای تفکیک درد از احساس ناخوشایندی به نام “نوسی سپشن” طراحی شده. نوسی سپشن واکنشی فوری برای محافظت جانور است اما سبب آگاهی از علت این احساس نمی‌شود و رفتار حیوان را تغییر نمی‌دهد.”

“نوسی سپشن در تمام حیوانات دیده می شود اما در مورد درد اینطور نیست”.

پروفسور الوود، نود خرچنگ ساحل را در محلی بسیار پر نور قرار داد. به طوری طبیعی خرچنگها به دنبال تاریکی می رفتند. به نیمی از خرچنگها در اولین جایی که پناه گرفتند نوعی شوک الکتریکی وارد می کردند. بعد خرچنگها را دوباره در منطقه پرنور قرار دادند.

“خرچنگهایی که شوک دیده بودند بسیار بیشتر از آنها که شوک ندیده بودند تغییر رفتار دادند. پس از فقط دوبار آزمایش، تغییر رفتاری که ایجاد شد کاملا قابل ملاحظه بود”.

“من نمی دانم در ذهن خرچنگ چه می گذرد اما می توانم این را بگویم که رفتار این خرچنگها یک واکنش ساده نبود بلکه تمام معیارهای درد را در خود داشت.”

آنها که تاریکی را دوست دارند به جای پرنور و خطرناک می رفتند.

خرچنگها را هشت بار دیگر در همان شرایط قرار دادند و با وجود اینکه از شوک خبری نبود اما آنها باز هم از جایی که شوک دیده بودند پرهیز می کردند.

خرچنگ ساحل قرابت نزدیکی با انواعی از خرچنگ که خورده می شوند(لابستر،میگو، خرچنگ نرم شکم و چنگاره) دارند.

پروفسور الوود می گوید هیچ قانونی برای محافظت این حیوانات از رفتاری که با آنها در صنایع غذایی و پرورش آبزیان می شود، وجود ندارد. در هنگام صید وقتی این حیوانات به تور می افتند چنگالهای آنها را زنده قطع می کنند و دوباره به دریا می اندازند. یا اینکه خرچنگها را زنده می پزند.

“وقتی با چنین اعمالی مواجه می‌شوید واقعا باید این سوال را پرسید که این کارها چقدر موجه هستند.”

اما یکی از سخنگویان نهاد سلامت غذای اروپا، می گوید در حالی که این سازمان ماهی ها را دارای توانایی درک درد می داند اما در اتحادیه اروپا چنین نظری درباره سخت پوستان وجود ندارد. به گفته او موضوع درد در سخت پوستان محل مناقشه است و بستگی به نحوه تفسیر داده ها دارد.

چگونه می توان خطرات اشعه ایکس را کم کرد ؟

اشعه ایکس نخستین بار در سال ۱۸۹۵ میلادی از سوی ویلهلم کنراد رونتگن کشف شد. رونتگن پس از تصویربرداری از دست همسرش، نتایج تحقیقات اولیه خود را همراه با تصویری که با استفاده از اشعه ایکس گرفته شده بود، به دانشگاه‌های اروپا فرستاد که شور و هیجان خاصی را در میان محققان اروپایی ایجاد کرد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  همانطور که می‌دانیم تابش به‌صورت انرژی و یا ماده حامل انرژی است و اگر ماده ای که تحت واکنش قرار می‌گیرد، ارگانیسم زنده باشد، اثرات به هم کنش می‌تواند تا مرحله بیماری شدید و یا مرگ به بافت زنده آسیب برساند.

گرچه تصویربرداری با اشعه X – یکی از شایع ترین روش های مورد استفاده در زمینه پزشکی برای تشخیص های مربوط به استخوان ها و مفاصل است . و همچنین یکی از روش های کم هزینه است. اما همیشه ترس و  از اثرات مضر اشعه ایکس با توجه به قرار گرفتن در معرض اشعه وجود دارد. با این حال ، تجربه ثابت کرده است که سود حاصل از اشعه ایکس به مراتب بیش از خطرات مرتبط با آن است .

مردم تا حدی به‌طور تصادفی به طبیعت زیان بخش تابش بر روی بافت زنده آگاهی یافتند. ابتدا سوختگیهای بر روی پوست کارگرانی که تحت تابش قرار می‌گرفتند مشاهده شد و متاسفانه قبل از اینکه صدمات ناشی از تابش شناخته شود، مواردی از مرگ و جراحات شدید در اثر پرتو گیری اتفاق افتاد.‏

در سالهای ۱۲۹۹/۱۹۲۰ (۲۵ سال پس از کشف پرتوهای ‏X‏) بود که معیارهای ایمنی برای کار با مواد پرتوزا پیشنهاد شد.

در سالهای ۱۳۰۹/۱۹۳۰ قوانینی جهت اطلاع از مقدار ماکزیمم سطوح مجاز پرتوگیری وضع شد به مقدار تابش معمولا به عنوان “دوز” اشاره می‌شود.

نکته حایز اهمیت تشخیص تفاوت بین پرتوگیری و دز دریافتی است. برای حفاظت شخصی، پرتوگیری مورد توجه قرار می‌گیرد، در حالیکه برای صدمات زیست شناختی (یا ساختمانی) دز جذب شده حائز اهمیت است.‏

دوز فیزیکی جذب شده پرتوها- ‏kvx‏ ۲۵۰برای ایجاد یک اثر معین ‏دوز فیزیکی جذب شده توسط تابش مقایسه ای برای ایجاد اثر مشابه حداکثر پرتوگیری مجاز برای هر فرد را می‌توان بدون توجه به نوع تابش بر حسب ‏rem‏ بیان کرد.‏

دز بر حسب راد   ×‏rem = QF‏

پرتو گیری تابش به دو طریق صورت می‌گیرد :

۱ – پرتوگیری خارج بدن یا البسه به طور مستقیم از یک چشمه.‏

‏۲ – پرتوگیری داخلی چشمه هایی که از طریق استنشاق، فرو بردن و یا جذب وارد بدن شده اند.‏

‏پرتودهی یک سلول ممکن است باعث صدمة هسته سلول یا اجزای دیگر آن  شود.

در این صورت ممکن است که سلول از بین برود و یا کروموزمهای سلولی که در حال تولید مثل هستند تغییر یابد و باعث تحول در سلول شود و این بدان معناست که فرزندان کم و بیش معیوب خواهند بود و این عیوب ممکن است به نسلهای بعد منتقل شود.

راهنمای حفاظت در مقابل تابش‏  ‎ NCRP‎‏ (راهنمای تابش برای پرتو گیری مجاز افرادی که در نواحی تابش کار می‌کنند ) برای افرادی که بواسطه شغل خود در معرض تابش قرار می‌گیرند، به قرار زیر است :‏

‏۱- کل دوز دریافتی تمام بدن در طی سالها باید حداکثر برابر (۱۸-‏‎  n‎‏)۵ ‏rem ‎‏ باشد که در آن ‏n‏ =عمر شخص است باید توجه کرد که افراد کمتر از ۱۸ سال مجاز نیستند در محلی که در معرض تابش قرار دارد، کار کنند،

‏۲ – دوز دریافتی نباید از ۵ ‏rem ‎‏  در سال تجاوز نماید و‏

‏۳ – همچنین ماکزیمم پرتوگیری بجز برای پوست، دستها و ساعد نباید در مدت ۱۳ هفته از ۵  ‏rem ‎‏ بیشتر باشد.

قسمتهای خاصی از بدن می‌توانند تابش بیشتری دریافت دارند، ولی راهنما معمولاً برای تمام بدن در نظر گرفته شده است.

در حال حاضر مسئله اساسی ایجاد حفاظت در مقابل   “۱- اشعه گامای اولیه ۲ – تابش ایجاد شده در نتیجه واکنشهای  r ‏- ‏n‏ در حفاظ. ۳- نوترونهای سریع” است حفاظ در ساده ترین شکل، متضمن ایجاد فاصله و قرار دادن مواد بین اشعه و گیرنده تابش است.‏

اگر فاصله کافی بین شخص و چشمه وجود داشته باشد، شدت تابش به سطوح ایمن کاهش می‌یابد. با وجود این اگر ماده ای بین ما و چشمه قرار بگیرد می‌توان از امتیاز تضعیف ایجاد شده توسط ماده استفاده کرد.‏

با توجه به مطالب ذکر شده لزوم استفاده از تجهیزات حفاظتی در برابر تاثیرات مضر پرتوهای یونیزان روز به روز در حال افزایش است.

در این راستا آژانس بین المللی انرژی اتمی ‏IAEA‏ با تدوین آیین نامه ها و راهکارهای اساسی در جهت استفاده درست و بی خطر از دستگاها و تجهیزات و منابع تولید کننده پرتوهای یونیزان و خطرناک کمک شایانی را در پیشگیری از اثرات پرتوها به عمل آورده است.‏

همان‌طور که گفته شد جهت مهار کردن اشعه ای که در فضا انعکاس پیدا می‌کند، باید سرعت آنرا با استفاده از عناصری که دارای عدد جرمی بالایی است به حد اقل برساند مانند عناصر طلا یا سرب که البته با توجه به مقرون به صرفه بودن بیشتر از سرب استفاده می‌شود و به همین جهت در بخشهایی از مراکز درمانی مانند بخشهای رادیولوژی، آنژیوگرافی و اتاق عمل که مستقیماً با اشعه سرو کار دارند برای حفظ امنیت اطرافیان در دیوارها و دربها در اطراف دستگاه از سرب استفاده می‌شود.

اما پزشکان یا تکنسینی که در داخل اتاق اشعه به سر می‌برند چه باید بکنند ؟ مشخصاً عوامل حفاظتی ویژه ای برای این افراد طراحی گردیده است. مثلا از پاراوانهای سربی و همچنین روپوشها و شیلدهای سربی جهت حفاظت در برابر اشعه استفاده می‌شود.

شیشه سربی

یکی دیگر از مواردی که لزوم استفاده آن در بخشهایی شامل دستگاه پرتوزا ضروری می‌نماید شیشه سربی است.

در اینجا جهت آشنایی شما ، خلاصه ای از مراحل ساخت آن  تشریح می گردد.‏

ابتدا سرب را در کوره‌های صنعتی به صورت مذاب درآورده، سپس آنرا درون مخازن پیستوله مانندی ریخته و با توجه به قطر و سایز مورد نظر میزان فشار و روزنه خروج عنصر را تنظیم می‌کنند تا آنرا به صورت غبار و گرده خارج کنند.

به حجم غبار سرب نیز “مش” گفته می‌شود به طور مثال برای تولید سرب ۱/۰ با مش ۴۰۰، میزان فشار را تنظیم کرده سپس سرب را درون حوضچه‌های آب سرد اسپری می‌کند و تمام این گرده ها با همان اندازه و حجم سرد شده و به صورت خاک سرب در ته حوضچه جمع می‌گردد.

بعد از جمع‌آوری خاک سرب، سیلیس را در مخازن دیگر ذوب کرده آن را به داخل قالب‌های مورد نظر با قطر و اندازه مشخص هدایت می‌کند و دوباره گرده‌های سرب را که با اکسید سرب بی‌رنگ شده به گونه‌ای در فضا پخش می‌کنند که به‌صورت یکنواخت و میزان مورد نظر در میان سیلیس ذوب شده قرار گیرد، بدین ترتیب پس از سرد شدن سیلیس، شیشه‌ای سربی با شفافیت بسیار بالا خواهیم داشت. البته این پروسه تولید در عین سادگی بیان بسیار پیچیده است و می‌بایست دقت عمل زیادی را در تولید آن به‌کار گرفت.

استفاده از این شیشه‌های سربی در بخش ها باعث می‌شود که علاوه بر توانایی عبور نور، جلوی عبور اشعه ایکس را بگیرد.‏

روپوش و اپرون‏

روپوشها و اپرون‏های سربی از دیگر پوشش‌های حفاظتی در برابر اشعه است که توسط کاربران و یا بیماران مورد استفاده قرار می‌گیرد. روپوشهای سربی مکانیزم ساختاری شبیه به شیشه سربی دارد اما با توجه به این مسئله که روپوش را خود شخص باید استفاده کند و گاه تا ساعت‌ها باید آنرا به تن داشته باشد.

میزان وزن و انعطاف پذیری آن بسیار مهم است. و علاوه بر آن چون این نوع شیلدهای سربی جهت محافظت در برابر اشعه متفرق شده استفاده می‌شود.

استاندارد میزان سرب تعریف شده از طرف سازمان انرژی اتمی ایران ۵/۰ میلیمتر است.

میزان سربی که در لاستیک قرار می‌گیرد بستگی به اکیوالان لاستیک دارد یعنی هر چه کیفیت حجم لاستیک بالاتر باشد میزان جرم بیشتری را قبول می‌کند.

به طور مثال هنگامی که لاستیک مذاب جهت نورد شدن به داخل دستگاه ریخته می‌شود و از بین غلطکها عبور می‌کند چنانچه اکیوالان قطر لاستیک ۱ میلی متر باشد فاصله غلطکها به آن میزان تنظیم می‌شود و به همان میزان به آن خاک سرب اضافه می‌شود .

البته امروزه در کشور‌های اروپایی از لاستیکهایی با ساختاری سبک و کیفیت بالا بیشتر استفاده می‌شود که قیمت بالایی دارد اما شخص استفاده کننده بسیار با آن راحت بوده و می‌تواند به راحتی با آن کار نماید.‏

نسل جدید روپوشهای محافظ در برابر اشعه ‏X‏ روپوشهای بدون سرب است که از یک لایه لاستیک حاوی آلومینیم، صفحه ای که با مغناطیس باردار شده و پلی اتیلن ساخته شده است.

در این شیلدها ابتدا لاستیک حاوی آلومینیم اشعه را جذب و از طریق لایه مغناطیسی، اشعه منحرف می‌گردد و توسط محیط جذب می‌گردد که به علت داشتن چنین ساختمانی بسیار سبک و قابل انعطاف است .

محققین با تولید و تزریق سلولهای قاتل سرطان به بدن بیماران می‌توانند سلول های سرطانی خاص را نابود کنند

پژوهشگران علوم پزشکی در کشور ژاپن می گویند در یک پیشرفت جدید پزشکی برای اولین بار موفق به تولید سلولهای قاتل سرطان شدند که می توان آنها را مستقیما به بدن بیماران تزریق کرد.  آنان می گویند با تزریق این سلولها به بدن بیمار می‌توانند سلول های سرطانی خاص را نابود کنند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز،  بدن انسان حاوی سلول های ایمنی برنامه ریزی شده برای مقابله با سرطان و عفونت های ویروسی است، اما تعداد کم و عمر کوتاه این سلول ها باعث ناکامی در مقابله با بیماری های تهاجمی مانند سرطان و ایدز می شود.

محققان مرکز تحقیقات آلرژی و ایمونولوژی RIKEN ژاپن به سرپرستی پروفسور «هیروشی کاواموتو» برای نخستین بار با استفاده از فناوری سلول های بنیادی، موفق به بازسازی سلول های ایمنی بدن و تولید تعداد فراوانی سلول قاتل شدند.

این سلول های سیستم ایمنی، لنفوسیت های تی قاتل (T lymphocytes) نامیده می شوند.

این متخصصان سلولهای T شکل مخصوص نابودسازی سلولهای سرطانی را تولید کرده اند. این سلولهای T شکل به طور طبیعی در تعداد اندک در بدن تولید می شدند، اما پزشکان امیدوارند که با تزریق شمار بیشتری از آنها به بدن بیمار بتوانند در آینده سیستم ایمنی بدن فرد مبتلا به سرطان را به گونه ای تقویت کنند که قدرت مقابله با سرطان را پیدا کند.

متخصصان علوم پزشکی مرکز مطالعات ایمنولوژی و آلرژی RIKEN در ژاپن، اعلام کردند که برای اولین بار موفق به تولید لنفوسیت های T شکل در سیستم ایمنی بدن مخصوص مقابله به سلولهای سرطانی شده اند.

این متخصصان در آزمایش فوق، ابتدا لنفوسیت های T شکل را دوباره برنامه ریزی کردند به طوری که مخصوص مقابله با یک نوع خاص از سرطان باشند.

مطالعه قبلی نشان می دهد، لنفوسیت های تی تولید شده در آزمایشگاه با استفاده از شیوه های متداول، بدلیل عمر کوتاه نمی توانند برای از بین بردن سلول های سرطانی مورد استفاده قرار بگیرند.

محققان برای غلبه بر این مشکل و تولید لنفوسیت های تی موثر، نخست آنها را به نوع دیگری از سلول موسوم به سلول بنیادی قلب و نخاع القا شده (iPS)‌ تبدیل کردند.

لنفوسیت تی بازسازی شده از سلول های iPS‌ از عمر طولانی برخوردار بوده و می توانند سلول های سرطانی خاص را در بدن بیمار شناسایی کرده و از بین ببرند.

به این ترتیب لنفوسیت ها به نوع دیگری از سلولها موسوم به سلولهای IPS تبدیل شدند.

سپس سلولهای IPS کاملا فعال شدند و توانستند لنفوسیت های T شکل خاص برای مبارزه با سلولهای سرطانی تولید کنند.

محققان امیدوارند با تزریق شمار زیادی از سلول های لنفوسیت های تی قاتل به بدن بیماران، سیستم ایمنی را برای مقابله با سلول های سرطانی تقویت کنند؛ این شیوه می تواند در آینده برای درمان های جدید انواع سرطان و ایدز مورد استفاده قرار بگیرد.

نتایج این مطالعه در مجله Stem Cell منتشر شده است.

درمان حساسیت دندان

معمولاً حساسیت دندان (که حساسیت شدید عاج دندان نیز نامیده می شود) می تواند به صورت ناراحتی دندان به طور دائم ،یا درد پس از خوردن غذای سرد ،نوشیدن مایعات سرد یا تنفس هوای سرد نمایان شود.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز،   همه ما حداقل یکبار  با گاز زدن چیزی سرد دچار درد موقتی دندان شده ایم . به این‌ خاطر که دندان‌ها مقداری از پوشش مینای خود را از دست داده‌‌اند. در زیر مینا مجاری لانه زنبوری ریز پر از مایعی وجود دارد که مستقیماً به مغز دندان می‌روند که حاوی گوشتینهٔ و عصب حساس دندان است.

به‌طور طبیعی، بزاق دهان باعث رسوب کلسیم بر مینای دندان شده و مانع باز شدن این مجاری می‌گردد.

اما مسواک زدن شدید و زیاد (مخصوصاً با مسواک زبر)، عقب نشستن لثه‌ها، خوردن غذاهای اسیدی و دندان‌قروچه پوشش محافظتی دندان را از بین می‌برند و انتهای مجاری را لخت می‌کنند. ترک‌خوردگی دندان‌ها و افتادن پرشدگی‌ها نیز مجاری و حتی گاهی خود گوشتینهٔ دندان را لخت می‌کنند.

علت هر چه باشد، وقتی انتهای مجرائی لخت شد، تغییر شدید دمای دهان باعث جابه‌جا شدن سریع مایع درون آن می‌گردد. این حرکت مایع باعث تیر کشیدن دندان می‌شود. خورده شدن مینا باعث واکنش‌های دردناک به خوراکی‌های سرد می‌شود. اگر دندانتان به چیزهای گرم حساس است یا اگر حساسیت به چیزهای سرد بیش از چند لحظه طول می‌کشد، احتمالاً دچار التهاب بازگشت‌ناپذیری شده‌اید که ممکن اتس منجر به آبسه (التهاب پر از چرک) شود.

●  تحلیل لثه ها

معمولاً مشکل از زمانی آغاز می شود که لثه ها تحلیل پیدا می کنند.لثه ها ،ریشه های دندان را می پوشانندودرجلوگیری از نفوذ تحریک کننده ها به منافذ عاج دنانی کمک می کنند .لثه ها مانند یک پوشش محافظ ریشه های دندان را می پوشانند؛با تحلیل لثه ها ،ریشه های زیرین دندان هابدون محافظ می مانند.مشاوره با دندانپزشک راجع به شناسایی دلیل وتوصیه بهترین راه درمان بسیار مهم است .
عاج دندان نمایان (بدون محافظ)

در دندان های سالم ،عاج دندان (لایه درونی دندان ) به کمک لثه ها و لایه محکم مینای دندان محافظت می شود . وقتی مینای دندان از بین می رود یا هنگامی که لثه ها بر اثر مسواک زدن محکم یا استفاده از مسواکی با الیاف بسیار زیر تحلیل می یابند، ممکن است عاج دندان نمایان شود .

عاج دندان از تعداد زیادی منفذ (تیوپ های میکروسکوپی به نام Tubules) تشکیل شده که با عصب عمق دندان در ارتباط است . سرما ،گرما یا شیرینی می تواند سبب تحریک عاج دندان ومتعاقب آن تحریک عصب هایی شود که ایجاد حساسیت ،ناراحتی ودرد می کنند.

●  چگونه از بروز حساسیت دندان پیشگیری کنیم ؟

۱- بهداشت مناسب دهان ودندان

به طور کلی رعایت بهداشت دهان ودندان ازبروز حساسیت دندان جلوگیری می کند . که این امر با ۲بار مسواک زدن درروز به مدت ۲دقیقه وبا استفاده از یکی از مسواک های با کیفیت ودارای الیاف نرم ویکی از خمیر دندان های حاوی فلوراید صورت می گیرد . از دندانپزشک برای نشان دادن روش بهینه مسواک زدن برای رفع نیاز های دندانی خود کمک بخواهید.

۲-روش های صحیح مسواک زدن

راه حل اصلی جلوگیری از حساسیت دندان ،پیشگیری از تحلیل لثه هاست . کاستن از فشار در هنگام مسواک زدن ،بسیار مؤثر است . مسواک های برقی دارای سیستم های حساس به فشار هستند که درصورت وارد شدن فشار زیاد ،مسواک زدن را متوقف می کنند . ثابت شده است که مسواک های برقی با حرکات نوسانی ،چرخشی پلاک های بیشتری را نسبت به مسواک های دستی برمی دارد. به خاطر داشته باشید درصورتی که عاج دندان نمایان شود – حتی اگر احساس درد نداشته باشید – تاپایان عمر بهبود نخواهد یافت . پس رعایت بهداشت دهان ودندان – حتی درزمانی که احساس درد نمی کنید،درجلوگیری از پوسیدگی ریشه بسیار مهم است .

●  چه چیز سبب بروز حساسیت دندان می شود ؟

دلایل اصلی از دست دادن مینای دندان یا تحلیل لثه ها عبارتند از:

۱- مسواک نامناسب وفشار بیش از حد به دندان ها هنگام مسواک زدن

۲- استفاده از خمیر دندانی با قدرت سایندگی بیش از اندازه

نمایان شدن عاج دندان وسپس حساسیت دندان ها می تواند درپی این عوامل بروز کند.

دراین مرحله تمام محرک های خارجی مانند شیرینی غذاهای اسیدی یا نوشیدنی ها ویا نوشیدنی ها ویا حتی لمس دندان ها می تواند ایجاد درد کند .

درصورت عدم رعایت بهداشت ، پیامد بعدی گسترش پوسیدگی ریشه دندان است که باید توسط دندانپزشک درمان شود .

از دست دادن مینای دندان یا تحلیل لثه ها ،باعث می شود عاج دندان بدون محافظ مانده ونسبت به دندان دارای مینای طبیعی نرم تر ودارای منافذ بیشتری می شود.

بنابراین ، دسترسی باکتری ها به آن بسیار آسان تر وامکان گسترش پوسیدگی بیشتر است .

استفاده از خمیردندان های ضد حساسیت باعث پوشش مجاری عاجی می شود و از درد جلوگیری می کند. این گونه خمیر دندان ها حداقل ۴ تا ۶ هفته باید استفاده شوند تا اثربخش باشند.

اغلب پرهیز از غذاها و نوشیدنی های خیلی سرد یا اسیدی، عدم استفاده از خمیردندان های ضدجرم، استفاده از مسواک نرم و مسواک زدن ملایم، استفاده از محلول های حاوی فلوراید برای شست وشوی دهان، استفاده از گارد شبانه برای افرادی که دندان قروچه دارند، موثر است. در نهایت اگر این پیشنهادها اثربخش نبود، حتما به دندان پزشک خود مراجعه کنید .

●   درمان حساسیت دندان :

اگر اخیراً دندانی ترمیم کرده‌اید و به خوراکی‌های گرم و سرد حساس شده‌اید، نگران نباشید. این نوع حساسیت طبیعی است و باید ظرف چند هفته از بین برود. در این حالت گوشتینهٔ درون دندان کمی ملتهب شده و مدتی طول می‌کشد تا به حال عادی برگردد. اگر درد بعد از چند هفته برطرف نشود، نزد دندان‌پزشک بروید، زیرا ممکن است عصب دندان آسیب‌دیده باشد.

در موارد دیگر، درمان حساسیت دندان به سرما به آسانی استفاده از خمیر دندان مناسب و خودداری از خوردن برخی غذاها و آشامیدنی‌ها است. دندان حساس را بپوشانید. استفاده از خمیر دندان مخصوص حساسیت مجاری لخت شده را با کلرواسترونسیم می‌پوشاند که مانند فلورورسدیم کلسیم را از بزاق جذب کرده و روی مینا می‌کشد. برای تأثیر بیشتر باید مرتباً و با دقت مسواک بزنید.

دهان‌شویه استفاده کنید. دهان‌شویهٔ حاوی فلورور به پوشاندن مجاری کمک زیادی می‌کند. مسکن بخورید. اگر بعد از مراجعه به‌ دندان‌پزشک دندانتان حساس شده است، برای رفع ناراحتی می‌توانید ایبوپروفن بخورید. آرام مسواک بزنید. همیشه از مسواک نرم استفاده کنید. قبل از استفاده مسواک را با آب گرم خیس کنید و هیچ‌وقت محکم مسواک را روی دندان‌ها نکشید. شاید شایع‌ترین علت حساسیت دندان‌ها استفاده از مسواک زبر و محکم کشیدن آن روی دندان‌ها است. این کار درست مثل ارّه کردن درخت است. حتی گاهی جای بریدن روی دندان پدیدار می‌شود.

روش مسواک زدن را تغییر دهید. شما هم مثل بیشتر مردم با حرارت شروع به مسواک زدن می‌کنید و بعد از مدتی حوصله‌تان سر می‌رود و کار را با سرهم‌بندی به پایان می‌برید؟ همیشه هم مسواک زدن را از یک نقطه شروع می‌کنید؟ معمولاً حساسیت در همین نقطه شروع است. مسواک زدن را از پشت دندان‌های پائین شروع کنید. اینجا دور از دسترس‌ترین نقطهٔ در دهان است که همیشه جرم در آنجا جمع می‌شود. بنابراین، باید بیشترین سعی خود را در تمیز کردن این نقطه به‌کار برید.

خوراکی‌های اسیدی نخورید. غذاها و نوشیدنی‌های اسیدی، مثل گوجه‌فرنگی، لیمو و نوشابه‌های گازدار، خیلی سریع مینای دندان را می‌خورند و باعث حساسیت آنها به تغییر دما می‌گردند. بعضی‌ها در تابستان بیشتر دچار حساسیت دندان می‌شوند، چون بیشتر گوجه فرنگی و لیمو می‌خورند.

- درمان الکتریکی کنید.

اگر هیچ یک از این کارها حساسیت دندانتان را از بین نبرد، دندان‌پزشک ممکن است روش استفاده از جریان الکتریکی برای کشیدن فلورور بر روی مجاری را توصیه کند. این کار در مطب دندان‌پزشک انجام می‌شود.

●  بلافاصله بعد از خوردن غذا مسواک نزنید

مسواک زدن دندان‌ها ظرف نیم ساعت بعد از مصرف یک وعده غذایی یا نوشیدن یک فنجان قهوه، می‌تواند آسیب جدی به دندان‌ها وارد کند.

پس از مصرف مایعات یا مواد غذایی اسیدی، این اسید می‌تواند مینای دندان و حتی لایه زیرین آن موسوم به دنتین را تخریب کند.

اگر زمان مسواک زدن دندانها مناسب نباشد یعنی ظرف ۲۰ دقیقه تا نیم ساعت پس از صرف غذا یا نوشیدنی‌ها، اسید موجود در مواد غذایی به سطح عمیق‌تر دندان‌ها راه پیدا می‌کند و در نتیجه خیلی سریعتر موجب پوسیدگی و تخریب دندان‌ها می‌شود.

دکتر هووارد آر.گامبل، رییس آکادمی دندانپزشکی عمومی در انگلیس تاکید کرد: اگر بلافاصله بعد از غذا خوردن، مسواک بزنید در واقع باعث می‌شوید که اسید از مینای دندان عبور کرده و به لایه‌های عمیق تر آن برسد که حاصل آن پوسیدگی سریع‌تر دندان است. به این ترتیب دندانپزشکان توصیه می‌کنند بویژه در مواردی که از مایعات اسیدی یا مواد غذایی ادویه دار استفاده می‌کنید حتما بین نیم تا یک ساعت صبر کنید و پس از آن مسواک بزنید تا بتوانید به اندازه کافی از اثرات منفی مصرف مواد اسیدی بر روی دندان‌ها جلوگیری نمایید.

●  چه وقت به پزشک مراجعه کنیم:

۱. بعد از خوردن یا نوشیدن چیزی خنک دندان درد می‌گیرد.
۲. دندان‌ها در پاسخ به گرما درد نمی‌گیرند.
۳. حساسیت در یک دندان متمرکز است.
۴. خمیر دندان در رفع حساسیت دندان مؤثر نیست.

افراد معمولا مطابق با اینکه شما چه لباسی بر تن دارید، با شما برخورد می‌کنند

افراد با پوشش خود ناخواسته با اطرافیان ارتباط برقرار می‌کنند. اما در هر گوشه‌‌ای از جهان هنجارهای متفاوتی وجود دارد. مثلا پوشیدن مینی‌ژوپ در اداره‌ای در بلغارستان شیک به نظر می‌آید، اما در اداره‌ای آلمانی نامناسب.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز به نقل از دویچه وله ،  تسوِتِلینا کرویتسر از بلغارستان در ابتدای اقامتش در آلمان با هنجارهای جدید پوششی در این کشور کاملا ناآشنا بود. او معمولا آرایش غلیظی داشت، مینی‌ژوپ می‌پوشید و به ناخن‌هایش لاک‌هایی با رنگ تند می‌زد؛ بدون اینکه متوجه باشد، با ظاهرش بسیار جلب توجه می‌کرد.

یک بار در هنگام خرید نان جمله‌ای از یک مرد شنیده بود، بدون آن‌‌که در ابتدا متوجه منظور گوینده شده باشد. خانم کرویتسر پس از مدتی پی برده بود که ظاهر او در آلمان معنی کاملا متفاوتی دارد. آن مرد فکر کرده بود که این زن یک فاحشه است. کرویتسر همچنین در دانشگاه و در محل کار هم متوجه شد که بسیار جلب توجه می‌کند و افراد او را بخاطر ظاهرش جدی نمی‌گیرند.

جنبه منفی کلیشه‌ها

کرویتسر می‌گوید: «به دلیل اخباری که در مورد تجارت زنان در اروپای شرقی و شهرت فحشا در این منطقه وجود دارد، تنها بخاطر لهجه‌ی بلغاری‌ام در چارچوب این کلیشه‌ها قرار می‌گرفتم.» برای کرویتسر تنها راهی که باقی ماند این بود که خود را با ضوابط جدید پوششی در آلمان تطبیق دهد.

کرویتسر در زمینه علوم مربوط به اروپای شرقی تحصیل کرده و تا به حال در مورد پیش‌داوری و کلیشه‌های موجود در جوامع، مقالات متعددی نوشته است. او اعتقاد دارد که وجود کلیشه‌ها عادی و حتی مفید هستند. اما آنها می‌توانند در برخی موارد مضر نیز باشند: «پیش‌داوری افراد را از لحاظ ذهنی بسته نگه می‌دارد.»

“پوشش، شخصیت می‌سازد”

نادین توماس، مدیر سالن مد برلین، به ضرب‌المثل قدیمی آلمانی “پوشش، شخصیت می‌سازد” اعتقاد دارد. وی می‌گوید: «افراد معمولا مطابق با اینکه شما چه لباسی بر تن دارید، با شما برخورد می‌کنند.»

نادین توماس به شرکت‌ها و هتل‌ها خدمات مشاوره‌ای در زمینه انتخاب پوشش مناسب ارائه می‌دهد. او می‌گوید: «در آلمان در محیط کار همچنان سبک پوشش کلاسیک رایج است. پوشیدن لباس دکلته یا پوشیدن مینی‌ژوپ تابو است و طول دامن بایستی حداقل تا زانو برسد.»

او در دوره‌هایی که برگزار می‌کند به زنان نشان می‌دهد که پوشیدن مینی‌ژوپ تا چه حد آزادی حرکت را از آنها می‌گیرد. زنان در یکی از تمرین‌ها متوجه می‌شوند که برای برداشتن چیزی از روی زمین در حالی که مینی‌ژوپ بر تن دارند، چه تصویری از خود به همکاران انتقال می‌دهند.

تسوِتِلینا کرویتسر پس از مدتی یاد گرفت تا در آلمان به نوعی لباس بپوشد که کمتر جلب توجه کند. او کمتر آرایش می‌کرد تا دیگر در چارچوب کلیشه‌ها قرار نگیرد. کرویتسر هنگامی که پس از پنج سال دوباره به وطن خود بازگشت، با چهره‌ی بهت‌‌زده‌ی مادرش روبه‌رو شد.

مادرش به او گفته بود: «شبیه مریض‌ها شده‌ای. مگر به اندازه کافی پول نداری که لباس مناسب بخری؟» کرویتسر با شلوار جین، تی‌شرتی معمولی و کفش‌های ورزشی دیگر با تصویر رایج زن بلغاری هماهنگی نداشت.

« Previous Page — Next Page »