نکاتی جهت مراقبت از پوست و مو

خرداد ۲, ۱۳۹۱ بواسطة:   موضوع : آموزش سلامت, مشروح اخبار, پوست و مو

ساختمان پوست

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  پوست از دو قشر به نام های اپیدرم و درم تشکیل شده است و ساختمان مفصل و پیچیده ای دارد، زیرا دارای دو شبکه عروقی، دو دسته عروق لنفاوی و دو گروه رشته های عصبی است.

اپیدرم که لایه بیرونی است، پوششی بر روی درم است و فاقد عروق خونی است، درم دارای عضلات، اعصاب و عروق خونی است و در زیر اپیدرم قرار دارد.

اپیدرم خود از پنج لایه تشکیل شده است. لایه زیرین آن از یک ردیف سلول های استوانه ای شکل به وجود آمده است که در اثر تغییر شکل، لایه های دیگر اپیدرم را به وجود می آورند. این سلول ها به تدریج تغییر جا می دهند تا به سطح پوست می رسند و سرانجام به شکل سلول های مرده، ورقه یا پوسته می شوند و از پوست جدا می شوند.

بر روی این لایه ۵ تا ۸ ردیف سلول لایه چهارم قرار دارد که بسیار آسیب پذیر و حساس است. لایه سوم از سه ردیف سلول های لوزی شکل پهن تشکیل شده است که دارای دانه های ریز و درشت فراوانی است و در برابر نور، بسیار ضعیف است. لایه دوم از سلول های پهن نیمه شفاف تشکیل شده است که در زیر لایه شاخی قرار دارند. لایه شاخی از توده ای سلول های متراکم پهن بدون هسته که دارای مواد چربی و مومی هستند تشکیل شده و سطحی ترین لایه پوست است. این لایه در همه نقاط بدن به یک اندازه نیست. در پاره ای نقاط مانند پلک چشم بسیار نازک و در کف دست و پا به ویژه پاشنه پا بسیار ضخیم است. سلول های سطحی این لایه، مرده است و به شکل پوسته از بدن جدا می شود.

در این صورت اپیدرم ساختمانی کاملا سلولی، بدون رگ های عصبی و خونی دارد و سلول ها از لایه زیرین که پنجمین لایه اپیدرم است به تدریج به سطح پوست می آیند و به لایه شاخی می رسند و سپس به شکل ورقه یا پوسته از پوست جدا می شوند و سلول های ردیف زیر جای آنها را می گیرند.

درم از لایه هایی دارای رشته های عصبی و خونی، مو، غده های چربی و غده های عرقی تشکیل شده است.

دو شبکه عروقی موازی و افقی برای خون رسانی به پوست در فعالیت هستند. غده های عرق و چربی، مو و ناخن، همه فرو رفتگیهای تغییر شکل یافته اپیدرم درون درم هستند و در انتهای این فرو رفتگیها، پیاز مو قرار دارد. در نزدیکی آن غده های چربی وجود دارد ومواد چربی به نام سبوم ترشح می کند.

پوست، نقش مهمی در سلامت بدن دارد. دفع مواد زاید از راه تعریق، تنفس و کمک به حفظ تعادل آب در بدن، ترشح، تهیه ویتامین D، تنظیم درجه حرارت بدن، انتقال حس لمس و حرارات، آنتی کور سازی و حفظ ساختمان های زیرین و اندام های درونی از کارهای اساسی پوست است.

۱۸ تا ۲۰ درصد از آب بدن در پوست و فقط در ناحیه درم جای دارد که با بالا رفتن سن از مقدارش کاسته می شود. این آب همیشه در حال تبخیر از سطح پوست است.

●  مراقبت از پوست:

گوناگونی و تنوع در انواع پوست به علت نژاد ( مانند : سیاه سفید زرد قهوه ای ) ؛ به علت ارثی و محیطی ( پوست : خشک ، چرب ، معمولی و مخلوط ) نیاز به مراقبتهای گوناگون بسته به نوع پوست دارد .

ـ توضیحی در رابطه با انواع پوست

پوستها بسته به ترشحات طبیعی و مرطوب کنندگی خود به ۴ دسته تقسیم می شوند :

پوست چرب :

این نوع پوست در بین نوجوانان و جوانان شایع می باشد . در این نوع پوست ترشحات غدد چربی زیاد می باشد . افزایش ترشحات غدد چربی به ارث و فعالیت هورمونهای جنسی مربوط می شود .

پوست خشک :

در افراد با سنین بالاتر این نوع پوست شایع می باشد . به دلیل کاهش ترشحات چربی و عدم فعالیت مرطوب کننده طبیعی پوست ، این حالت دیده می شود .
پوست طبیعی و نرمال : ترشحات چربی و فعالیت مرطوب کننده پوست در حد طبیعی می باشد .

پوست مخلوط :

ترشحات چربی و مرطوب کنندگی در ناحیه ای از پوست با ناحیه دیگر فرق می کند . مثلاً : در روی گونه خشک و درکنار بینی چرب می باشد .

ـ بسته به نوع پوست بهترین مراقبتهای روزانه شامل :
۱ ) انتخاب محصولات آرایشی و بهداشتی با در نظر گرفتن نوع پوست ،
۲) پاک کردن صورت از آلودگیهای محیطی و ترشحات پوستی ( عرق چربی ) و پوسته ریزی طبیعی پوست ،
۳) استفاده از مرطوب کننده جهت اصلاح و کمک به مرطوب کننده طبیعی پوست
۴) محافظت پوست از نور خورشید جهت حذف رسیدن اشعه ماوراء بنفش به پوست توسط ضدآفتاب ( مکانیکی ، شیمیایی ) .
۵ ) درمان هر نوع ناراحتی و ضایعات پوستی .

●  مراقبت از مو :

هر مویی به طور طبیعی سالم و زیباست ولی زندگی روزمره ، آلودگیها ، استرس ها و پرتوهای ماورای بنفش نور خورشید موجب تخریب ساختمان و بخصوص ریشه موها می شوند . به این ترتیب ظاهر موها آسیب دیده و شانه کردن آنها مشکل می شود .

برای بازگرداندن زیبایی ، طراوات و درخشش به موها باید از فرآورده های بهداشتی آرایشی مو استفاده نمود .

ـ چند توصیه در راستای مراقبت از مو

صابونهای دست و بدن برای شستشوی موی سر مناسب نیستند . برای این منظور فقط از شامپو استفاده کنید .

در هنگام شستشوی سر از کشیدن موها و چنگ زدن آنها خودداری کنید . ماساژ ملایم با سر انگشتان برای تمیزشدن موها کفایت می کند .

برای اینکه کف شامپو بخوبی تأثیر کند باید حداقل ۲ تا ۳ دقیقه روی سر باقی بماند پس از شستشو آبکشیدن موها با آب سرد موجب شادابی و درخشان تر شدن رنگ موها می شود .

برای شانه کردن موها هرگز از برس های نوک تیز فلزی استفاده نکنید .

در صورت استفاده از سشوار فاصله آن از موها نباید کمتر از ۲۰ سانتی متر باشد .

در هنگام شستشوی موها ماساژ ملایم پوست سر ترجیحاً در جهت رویش موها توسط نوک انگشتان و یا یک برس نرم پلاستیکی با نوک گرد موجب تحریک گردش خون مویرگی در پوست سر و اطراف ریشه موها شده و در نتیجه سبب تقویت موها می گردد .

دکلره کردن موها و استفاده از اسپری ها و حالت دهنده های مو سبب ضعف ، خشکی و شکنندگی موها می شود . حتی الامکان از مصرف اینگونه مواد خودداری کنید .

●  بهداشت پوست بزرگسالان :

تغییرات پوستی در بزرگسالان بستگی به وراثت و عوامل محیطی دارد ، ضایعات مختلفی در این سن در پوست دیده می شوند مانند بروز غدد چربی که به علت شاخی شدن بافت چربی است ، پیدا شدن آکنه های شاخی و سیستهای چربی و بالاخره منگوله های پوستی ممکن است به تنهایی یا مشترکاً ظاهر شوند .

بعضی از تغییرات پوستی مانند پیدا شدن لکه های قهوه ای که در بزرگسالان اتفاق می افتد موقتی و زودگذر است در صورت که به علت بارداری و خوردن قرصهای ضد بارداری ، یا در اثر اشکال و تغییر در ترشح هورمون هاست که در ساختار پوست ، تغییراتی ایجاد می کنند . این لکه ها بعد از زایمان ، با قطع قرصهای ضد بارداری و یا درمان اختلال ترشح هورمونها ناپدید می شوند . در این سن کم کم علایم چروکیدگی پوست خودنمایی می کند ، بهضی از مشخصات مردانه در زنها بروز می کند مانند پیدا شدن موهای بلند و پراکنده در ناحیه چانه و زیر چانه ، همچنین بروز میخچه در انگشتان پا در این سن بیشتر به چشم می خورد .

برای پیشگیری از این عوارض پوستی توجه به رعایت اصول بهداشتی دارای اهمیت خاصی دارد . مانند استحمام روزانه، توجه به رژیم غذایی صحیح و مناسب سن ، اجتناب از پوشیدن لباسهائی با الیاف مصنوعی ، پیشگیری از خستگی جسمی و روحی ، پرداختن به ورزش و تفریح در هوای پاک و دور از آلودگی های شهر و اجتناب ازپوشیدن کفش های تنگ و نوک باریک .

افراد بزرگسال باید در هنگام حمام کردن ، پوست بدن خود را مورد بررسی قرار دهند و چنانچه تغییرات غیر طبیعی در آن مشاهده کردند هر چه زودتر با پزشک مشورت کنند تا از بروز هر اتفاق ناگواری پیشگیری شود .

عمده ترین صدمات پوستی که از سن جوانی تا بزرگسالی ممکن است بروز کند ، التهاب پوست به علت مصرف مواد آرایشی است که یکی از رایج ترین آنها التهاب لب ها است؛ مواد رنگی روژلب دارای ائوزین است که لبها را نسبت به نور خورشید حساس کرده و در نتیجه متورم و ملتهب می کند .

لذا بهتر است خانم ها از به کار بردن مواد آرایشی خودداری کنند و یا قبل از به کار بردن، از یک کرم محافظ استفاده کنند .

مراقبت از پوست صورت

اردیبهشت ۱۸, ۱۳۹۱ بواسطة:   موضوع : مشروح اخبار, پوست و مو

پوست صورت به به خاطر نقشی که در زیبایی دارد و همچنین به علت آسیب پذیری شدید خود ، همیشه نیاز به مراقبت بیشتری نسبت به بقیه بدن دارد .

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  صابون زدن و شستن پوست صورت یکی از اقدامات بهداشتی مراقبتی برای حفظ سلامت و شادابی آن است . اما همین اقدام در صورت غیر اصولی بودن باعث گسترش جوشها ، آکنه و ضایعات عفونی پوست صورت می شود .

- چـروک صورت:

بوجود آمدن شیارهای عـرضی در پیشانی و شیارهای طـولی در بین دو ابرو و نیز شیارهای کنار چشم ها و دهان و بر روی گونه ها.

 - علل بوجود آورنده چروک: در ایجاد چروک صورت علتهای گوناگونی وجود دارد.

مسئول نگه داشتن قوام پوست کلاژن داخل درمی میباشد; حال به هر علتی در روند کلاژن سازی اختلالی بوجود آید می تواند باعث چروک پوست گردد. با افزایش سن کلاژن سازی دچار وقفه میگردد و افراد با سنین بالا پوستی افتاده دارند.

 اختلالات ارثی در تولید کلاژن در بیماران سندرم مارفان و سندرم اهلر دانلس از این جمله اند در این بیماران پوست بعلت نقص در کلاژن سازی دچار افتادگی زود رس میگردد.

 علاوه بر کلاژن سازی علتهای دیگری نیز در ایجاد چروک پوست دخیلند از جمله : افزایش قـدرت عـضلانی زیر پوست میباشـد; افراد عـصبی و اخـمو بعـلت اسـتفاده زیاد از عضلات صورت دچار این حالت میشوند و با افزایش قدرت این عضلات چروک زود رس پیدا میکنند.
افرادی که قـبلا” چاق بوده ولی دچار لاغری میشوند بعلت از دست دادن چربی زیر پوستی دچار افتادگی پوست میشوند و چروک بوجود می آید.
افراد سیگاری بعلت از دست دادن چربی زیر پوستی ( عدم تغذیه مناسب و کاهش اشتها ) و همچنین نقص در کلاژن سازی و علتهای گوناگون دیگر دچار چروک زودرس می شوند.

 پوسـتهای خشـک نسـبت به پوسـتهای چـرب زودتر دچـار چروک میشوند که میتواند به دلیل علت زمینه ای پوست خشک باشد ( عدم نگهداری آب در پوست به دلایل سرشتی ). علتهای دیگری نیز وجود دارد که از حوصله این بحث خارج میباشد.

 برای پیشـگیری در ایجاد چروک باید عـوامل ایجاد کننده آن را از بین برد از جمله : تغـذیه مناسب – عدم مصرف مواد مخدر و دخانیات – اعصاب آرام و غیره.
روشهای متنوعی برای از بین بردن چروک صورت وجود دارد:
۱) مصرف کرمهای مرطوب کننده تا حدودی میتوانند چروکهای ریز را بطور موقت از بین ببرند.
۲)انجام پیلینگ : چه بصـورت تدریجـی با مصـرف کـرمهای حـاوی AHA با درصـدهای پائین و چه به صـورت پیلینگ در مطــب با داروهای پیلینگ با درصــد بالا. با این روشــها تحریک کلاژن سازی صورت می گیرد.
۳)انجام لیزر با انواع گوناگون لیزر(تحریک کلاژن سازی)
۴)جدید ترین روش برای از بین بردن چروک صورت تزریق آمپول رقیق شده و غیرسمی شده ســم میکــروب بوتیلیسم ( botox ) در داخــل عـضلات پوســت صـورت.
با این روش عضلات صورت را فلج یا ضعیف میکنند و باعث از بین رفتن چروک صورت می گردد. این روش موقتی میباشد و بسته به افراد از ۳ ماه تا ۹ ماه طول میکشد. با تکرار تزریق این فاصله زمانی افزایش می بابد.

 ●پیلینگ یا لایه برداری
پیلینگ یا همان لایه برداری به عملی گفته میشود که لایه سطحی پوست بطرقی برداشته شود.
مواردی که لایه برداری انجام میگیرد :
*‌وجود جوش صورت و از بین بردن اسکارهای باقیمانده از جوش صورت
* وجود لک صورت یا ملاسما
* وجود کک و مک یا فرکل ( freckle )
*وجود هر نوع اسکار از قبیل :· سوختگی؛ باقیمانده هر نوع ضایعه در صورت
* وجود انواعی از لک باقیمانده از التهاب قبلی
●طریقه پیلینگ
لایه برداری را میتوان به طرق گوناگون انجام داد:
* لایه برداری شیمیائی :بوسیله مواد شیمیائی که عمدتا” از اسید با در صدهای متفاوت است انجام میگیرد.معمولا” از الفا هیدروکسی اسید ( AHA )؛ تری کلرو استیک اسید ( TCA ) و فنل با درصدهای متفاوت استفاده می شود.
* لایه برداری میکانیکی : بوسیله ابزارهای تراشنده لایه سطحی پوست را می تراشند از جمله:
(dermabresion استفاده از یک دستگاه دوار و تراشنده ) و یا بوسیله سنباده .
* لایه برداری بروش لیزر: معمولا” از لیزر CO۲ برای این منظور استفاده میشود.
انتخاب پوست مناسب جهت هر نوع پیلینگ در نتیجه عمل بسیار دخیل می باشد به اینصورت که نمیتوان هر نوع پیلینگ را برای هر نوع پوست انتخاب کرد.
جـدا از اینکـه پیلینگ را در چـند جـلسه میتوان انجـام داد. روش پیلینگ بصورت طـولانی و مداوم نیز صورت میگیرد، این روش بوسیله کرم های دارای الفا هیدروکسی اسید با در صد متفاوت معمولا” کمتر از %۱۵ انجام میگیرد، در این روش فرد هر شب از این کرمها بر روی جـاههایی که میخـواهـد لایه برداری شود؛ استفاده می کند.
در مواقعی که فرد از پیلینگ استفاده میکند باید از نور خورشید اجتناب کند و حتمآ از ضد آفتاب در مواقع خارج از منزل استفاده کند.البته پیلینگ را نمیتوان به همه افراد تجویز کرد و باید جهت پیلینگ افراد انتخاب شوند.
●جوش صورت یا آکنه
آکنه یا جوش یک اختلال پوستی میباشد که در سنین نوجوانی شروع وتا آخر جوانی همراه افراد درگیر میباشد درمان بیشتر جنبه کنترل جوش صورت به منظور بهبودی موقتی تا ما دامای که تحت درمان دارویی قرار دارند و به منظور جلوگیری ااز بوجود آمدن جوشگاهای عمیق می باشد.
اول از همه باید دید که ضایعات واقعاً جوش هستند. چون خیلی از ضایعات پوستی شبیه جوش بروز میکنند. جوش بیشتر در نواحی سبوره ( نواحی از بدن که دارای غدد چربی فراوان میباشد) دیده می شود.
- غدد چربی بطور طبیعی در تمام سطح پوست گسترش دارند و مسئو ل چرب نگه داشتن سطح پوست میباشند. همچنین به علت دارا بودن بعضی مواد دارای خاصیت ضد میکروبی و قارچی هستند. این غدد در کف دست و پا و لـب وجود ندارند و بیشترین تراکم آنها در صورت ؛ سر ؛ سینه و قسمت بالای پستان می باشد.
جوش بیشتر در صورت دیده میشود و بصورت انواع شکلها از قبیل:
- کومدون ( جوشهای ریزی که بصورت سر سیاه و سر سفید دیده می شوند )؛
- پاپول (جوشهای برجسته و قرمز رنگ)؛
- پاسچول (جوشهای چرکی)
- و بالاخره ناجول و کیست (جوشهای بزرگ و دارای عمق و مواد داخل آنها)
از بسته شدن دهانه خروجی غدد چربی بعلت های گوناگون جوش بوجود می آید. علتهای بسته شدن این دهانه ها شامل:
۱) تولیـد و ترشح زیادی چربی در این غدد که خود این میتواند بعلت ارثی بودن یا عدم تنظیم هورمونی باشد. البته گاهی سطح هورمون در سطح طبیعی میباشد ولی پوست به این مقدار طبیعی نیز حساس است.
۲) رشد میکروب در دهانه غدد که باعث التهاب و بسته شدن این غدد می شوند.
۳) اختلال در کراتینی شدن ( در تشکیل کراتین دهانه اختلال وجود دارد مثل افرادی که سوء تغـذیه یا رژیم غـذائی دارند که اسیدهای چرب ضروری در بدن آنها کـم میباشد و یا بعـلتهای دیگری این اختلال وجود دارد).
جوشهای صورت را نمیتوان بطور کامل از بین برد ولی میتوان آنها را تحت کنترل در آورد.
درمان این جوشها بستگی به نوع جوش انجام می گیرد. در کل شستشوی مکرر نواحی جوش بویژه با صابونهائی که اسیدیته میباشند و از خود بقایایی به جا نمیگذارند از تشکیل جوش جـدید تا حـد زیادی مـوثر هسـتند و در درمان نیز کـمک کـننده میباشند. این صابونها در داروخانه ها موجودند و به عنوان ضد جوش معرفی میشوند. در درمان جوش از داروهای ضد باکتری ( میکروبی ) نیز استفاده میشود. که بستگی به نوع جوش و گسترش آن دارد.
داروهای دیگری نیز بسته به نوع جوش در درمان مصرف دارند که اختصاصی میباشند و از حوصله این بحث خارج هستند.
افرادی که دارای جـوش میباشـند باید از مصـرف هر گـونه کـرم یا پـماد اجـتناب کنند: چون باعث بدتر شدن جوشها میگردند.افرادی هستند که منافذ پوست آنها به اصطلاح باز میباشد و در داخل این منافذ بصورت سیاه دیده میشود. ترشح چـربی و در معرض هوای آزاد قرار گرفتن این چـربی باعث اکسید شدن آن میگردد و به صورت سیاه دیده میشوند. برای از بین بردن آن میتوان از همان صابونهایی که گفته شد استفاده کرد و همچنین از اسکراب صورت نیز میتوان کمک گرفت.
یکـــی از عارضـــه های جــــــوش صــــــورت باقـــی ماندن لکه در آن ناحیه بعلت التهاب و فــعال بودن سیسـتم دفـاعـی بدن در آنجا می باشد.
جـوشـهایی که بیشـتر دستـــکاری شــوند احـتمال بوجـود آمـدن لکه بیشتر است . در ضمن افراد با رنگ پوست تیره تر لکه ناشی از جوش در آنها بیشتر است
درمان این عارضه در حقــیقـت درمــان جـوش میباشد . یعـنــی با درمان جوش بعلت کم شدن التهاب احتمال بوجود آمدن لکه کم میشود . درمان قاطـعی برای از بین بردن این نوع لکه وجود ندارد و در طـول زمان بسته به نوع پوست این لــکه ها از بین میروند . البته بعضــی از داروهای موضعی این طول زمان را کاهش میدهند که از آن جمله میتوان از ژل های حاوی AHA نام برد این ژل حاوی اسیدهای میوه میباشد و باعث تسهیل در پوسته ریزی طبیعی پوست میشوند و به این خاطر پوست جوان و شاداب میماند .
داروهای موضــعی دیگر کـه کـمک کننده میــباشند : کرم و ژلــهای حاوی ویتامین ث و مشتقات ویتامین آ ( کرم و ژل تره تینوئن )
از نظر علمی و آنچه در کتب علمی – پزشکی موجود است هیچ نوع غذا و خوراکی در ایجاد و تشـدید جــوش صورت دخـیل نیسـتند ؛ ولی بر اساس طـب قـدیـم و گـفته افرادی کـه جــوش صورت دارند بعضـی از خوراکیـها در بدتر کردن جـوش صورت دخیل میـباشند و پرهـیز از این خوراکیها باعث بهبودی در جوش می شود .
از جمله غذا و خوراکیهایی که باعث این علت میشوند شامل : غذاهای چرب ، تنقلات ، خرما، کشمش ، محصولات دریایی ( ماهی و میگو ) ، بعضی از میوه جات ( موز ، کیوی ، خرمالو ) و غیـره . بهـترین راهکار پرهـیز از مواد غذایی و خوراکیهایی است که فرد اظهار میکند با خوردن آنها جوش صورتش بدتر می شود.
طبق مطالعات و بررسی های انجام شـده افرادی که جـوش صورت دارند کمتر دچار سرطان پوسـت از نوع بازال سـل میشوند. البته این به آن معـنا نیسـت که برای درمـان جـوش پیگـیر نباشند.
●لک صورت یا ملاسما
لک صـورت یا ملاسـما یک عـارضه پوستی شـایع بخصوص در دختران و خانمهای جوان میباشد این عارضه بصورت لکه های قهـوه ای تا خـاکستری تیره بر روی گونه ها ؛ پیشانی و چانه دیده میشود. شـایعـترین سنین بروز آن ۲۰ تا ۳۰ سالگی است و در خانمها از آقـایان بیشتر می باشد.
عـلت های زیادی در ایجـاد آن نقـش دارند ولی ثابت ترین علـت را اشعـه ماورابنفش خورشید میدانند . یعنی همیشه این علت باضافه علل دیگر را در ایجاد لک سهیم میدانند.
علل دیگر:
۴) مصرف دارو بویژه داروهای هورمونی و بخصوص داروهای پیشگیری از حاملگی ( بصورت قرص ؛ تزریقی ویا کاشتنی )…. داروهای دیگر نیز در بروز آن نقش دارند ، از جمله داروهای اعصاب.
۵) تغییـرات هورمونی در بـدن از جـمله کـیستهای متعـدد تخمــدان ( pco ) و یا بیماری غــده فوق کلیوی.
با پیشگیری از تابش اشعه خورشید بطور مستقیم بر روی صورت از ایجاد لک تا حد زیادی میتوان جـلوگـیری کرد.
مصرف کرمهای ضد آفتاب بطور منظم با عیار بالاتر از ۲۰ به فواصل هر ۳ ساعت و همچـنین اجـتناب ار تابش نور خـورشـید بطـور مسـتقـیم بر روی صورت در افراد مستعـد از ایجـاد لک میتوان پیشگیری نمود.
برای از بین بردن لک با تجویز پزشک متخصص از کرمهای حــاوی هـیدروکـینون با در صد های گـوناگـون ( نباید بیشتر از۶ تا ۷ درصد باشد ) میتوان اسـتفاده نمود.
●روشـهای دیگـر در درمان لک صورت
- لایه برداری (peeling) ؛ سایش پوست بوسیله میکانیکـی ( ermabresion & salabresion ) و لـیزر میباشـد کـه بسـته به پوسـت افـراد انتخـاب میشود . افـراد با رنگ چـشــم روشـن و مـوهـای روشــن مـقـــدار رنگـدانـه پـوسـتی کـمتری نسـبت به پوسـتهای تیره دارند و به همین دلیل نور آفتاب بیشتر در پوست این افراد نفوذ دارد و چون یکی از اثرات نور آفتاب ایجاد لک صورت و همچنین کــک و مک میباشـد برای پیشگیری و درمان این افراد نیاز مبرم به ضد آفتاب دارند.
یکی از درمانهای لک صـورت همچـنان که قـبلاُ نیز گفته شد استفاده از پیـلینگ میباشد. ولی این روش مناسب همه افراد نمی باشد . چـون افراد با رنگ پوست تیره اصلاْ مناسـب پیلینگ نمیباشند.
چــون یکی از عـوارض پیلـینگ خـود لک میباشـد و شانـس ایجـاد لک در افراد با پوست تیره خیلی بالا است .
- درمان دیگر لک صورت لیزر درمانی می باشد.
هیچکدام از روشهای درمانی لک صورت دائمی نیست و در یک جلسه نیز انجام نمیگیرد و نیاز به تجـدید درمان دارد و ادامه درمان دارد ، زیرا استـعداد افراد برای ایجاد لک که با این روشــهای درمانــی برطرف نمیگردد . مصرف ضد آفتاب در افراد مستعد یک نیاز حیاتی در درمان و پیشگیری از لک می باشد .
●فراوردهای ضدآفتاب
اشعه ماورا بنفش خورشید اثرات ثابت شده ای بر روی افزایش انواعی از سرطانهای پوست تـسـریع و تـشـدید پـیری چروک پوست و بـدتـر شــدن بـرخـی از بیماریهای پـوسـتی و ایجاد و تشدید لک صورت و کک و مک دارد.
به مواردی که بتوانند از نـفـوذ اشعـه ماورا بـنـفـش به قسمتهای عـمقی اپیدرم ( روی پوست ) و درم جـلوگـیری کـنند را محـافـظ یا ضـد آفتاب می گویند . نحـوه اثر ا ین ضد آفتابها جذب انعکاس اشعه ماورا بنفش می باشد از رسیدن آن به لایه های عمقی پوست جلوگیری می کنند
ضد آفتابها دو گونه هستند :
اول : ضد آفـتابـهای فـیزیکی: با انعـکاس اشـعه از رسیدن آن به پـوسـت جـلوگـیری میکنند هـر مانـع فـیزیکی کـه این عمل را انجام دهد از این گروه میباشد مانند پمادهای حاوی اکسید زینک که از نـفـوذ اشعـه به روش انـعکاس آن جـلوگیری میکند. و یا مصرف کلاه لبه دار و حتی نقاب که مانع رسیدن اشعه به پوست میشوند را جزء این گروه به حساب می آورند .
دوم : ضد آفتابهای شیمیائی: این گروه از ضد آفتابها از طریق جذب اشعه از رسیدن آن به لایه های عمقی پوست جلو گیری میکنند.
عـیار محافظتی ضد آفتابها : مقـدار جذب اشعه توسط ضد آفتاب را میگویند. هر چه این عـیار بالاتر باشد مقدار جذب اشعه نیز بیشتر می شود .
- در آب و هوای ایران عـیار محافـظـتی بالاتر از۲۰ نیاز میباشد. هر چه اشعه در ناحیه ای مسـتـقـیم تر بتابد باید عیار را بالاتر انتخاب کنیم .
- در مناطق جنوبی ایران اشعه مستقیم تر تابش دارد . هر نوع ضد آفتاب با هر عیاری بیشتر از سه ساعـت روی پوست موثر نیست و باید بعد از ۳ ساعت تکرار شود.
- بیشترین مقدار اشعه در فاصله زمانی ۱۰ صبح تا ۳ بعد از ظهـر به زمـیـن میـرسد.در این فاصـله زمانی از قرار گـرفـتن بطـور مستـقـیم در برابر اشعـه آفـتاب اجـتـناب شود.
- افرادی که پوست روشن دارند بیشترین صدمه را از اشعـه میگـیرند و نیاز است این افراد بیشتر مراقب باشند.
- در فعالیتهای روز مره از قبیل کوهنوردی – شنا – اسکی – فوتبال و غیرو حتما” از ضد آفتاب استفاده شود .
- اکثر ضد آفتابها در آب محلول بوده و با شستشو و شنا یا تعریق پاک میشوند و باید مصرف آن تکرار شود.
- در کـودکـان از سن ۶ ماهـگی به بعـد براحـتی میـتوان از ضـد آفـتابهای شیمیائی استفاده کرد – ترکیبات موجود در ضـد آفـتاب مـیـتواند در بعـضی افراد حسـاسـیـت ایـجـاد کـند و بایـد نوع ضد آفتاب در این مواقع عوض شود.
- افرادی که جوش صورت دارند باید از ضـد آفـتابـهـای محلول و یا لوسیون استفاده کنند ; چون کرمها و پماد که چرب میباشند باعث بدتر شدن جوش صورت آنها می گردد .
توجــه : استـفـاده از ضد آفتابها به معـنی ایـمـنی ۱۰۰% نـیـست و باید سایر موارد محافظتی را رعایت نمود .
- استفاده از ضد آفتاب اثرات سوء برای پوست ندارد ؟ مصرف ضد آفتاب هیچ گونه عوارضی ندارد و مفید نیز میباشد ولی انتخاب نوع و مارک ضدآفتاب و درجه محافظتی برای هر پوستی و منطقه ای بسیار مهم میباشد .

● نکاتی درباره پاکسازی روزانه پوست صورت

پاکسازی پوست صورت یکی از ارکان مهم زیبایی و بهداشتی پوست است. هدف از پاکسازی روزانه زدودن گرد و غبار، مواد آرایشی و چربی اضافی و آلودگی های مختلف و بازکردن منافذ بسته پوست می باشد.

بیش از دوبار در روز پوست صورت خود را شستو ندهید چون شستشوی بیش از حد باعث تبخیر بیش از حد آب از سطح آن و کاهش میزان چربی پوست و یا تحریک غدد مولد چربی در پوست های چرب می شود بهتر است یکبار صبح و یکبار شب شستشو انجام شود.

بهترین راه پاکسازی پوست صورت استفاده از یک شیر پاک ملایم و در صورت امکان استفاده از لوسیون تونیک بعد از شیرپاک کن است.

در صورت عدم دسترسی به این فرآورده ها بهتر است از یک صابون ملایم مثل صابون بچه یا صابون گلسیرینه استفاده کرد. ترجیحا صبح ها پوست را با آب سرد بشوئید و استفاده از صابون را در انتهای روز انجام دهید. آب سرد بهترین تونیک برای پوست دست شستشو با آب سرد را فراموش نکنید.

بهداشت پوست

اردیبهشت ۱۸, ۱۳۹۱ بواسطة:   موضوع : آموزش سلامت, مشروح اخبار, پوست و مو

برای پیشگیری از عوارض پوستی توجه به رعایت اصول بهداشتی دارای اهمیت خاصی دارد . مانند استحمام روزانه، توجه به رژیم غذایی صحیح و مناسب سن ، اجتناب از پوشیدن لباسهائی با الیاف مصنوعی ، پیشگیری از خستگی جسمی و روحی ، پرداختن به ورزش و تفریح در هوای پاک و دور از آلودگی های شهر و اجتناب ازپوشیدن کفش های تنگ و نوک باریک .

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  همه افراد باید در هنگام حمام کردن ، پوست بدن خود را مورد بررسی قرار دهند و چنانچه تغییرات غیر طبیعی در آن مشاهده کردند هر چه زودتر با پزشک مشورت کنند تا از بروز هر اتفاق ناگواری پیشگیری شود . عمده ترین صدمات پوستی که از سن جوانی تا بزرگسالی ممکن است بروز کند ، التهاب پوست به علت مصرف مواد آرایشی است که یکی از رایج ترین آنها التهاب لب ها است؛ مواد رنگی روژلب دارای ائوزین است که لبها را نسبت به نور خورشید حساس کرده و در نتیجه متورم و ملتهب می کند .

برای حفظ بهداشت پوست ابتدا باید نوع و بیماری های پوست مورد شناسایی قرار گیرد .  پوست از نطر نوع به چهار دسته طبقه بندی می شود که عبارتند از : معمولی ، خشک ، چرب ، مختلط .

 ●تشخیص نوع پوست

 انواع پوست سالم عبارتند از : معمولی ، خشک ، چرب ، مختلط .
▪پوست معمولی : آثاری از آکنه ( جوش ) ، کمدون سر سیاه یا سر سفید ، چروک های ریز ( دور لب ، دور چشم ، روی پیشانی و … ) روی این نوع پوست دیده نمی شود . شخص احساس خشکی و کشیدگی در پوست خود ندارد .
▪پوست خشک : چروک های ریز ( دور لب ، دور چشم ، روی پیشانی و … ) و پوسته پوسته شدن ( روزاسه ) از علائم پوست خشک است . شخص بعد از شستشوی صورت و دست احساس خشکی و کشیدگی در پوست خود دارد .
▪پوست چرب : آکنه ( جوش ) ، کمدون سر سیاه یا سر سفید ، براقیت ( بواسطهٔ وجود چربی زیاد ) از نشانه های پوست چرب است .
▪پوست مختلط : در ناحیه پشت لب ، بینی و وسط پیشانی ( T zone ) پوست چرب بوده و در نواحی دیگر خشک یا معمولی است .
اگر پوست بیمار بود ابتدا بایستی مورد درمان قرار گرفته سپس جهت بهبود طاهری آن اقدام نمود . ( بیماری های شایع : آکنه یا همان جوش ، کمدون سر سیاه یا سر سفید ، روزاسه که به پوسته پوسته شدن معروف است ، قارچ و … )
محصولات آرایشی و بهداشتی حتما” بایستی مناسب با نوع پوست انتخاب شود .

بهداشت روزانه پوست

یرای آنکه بتوانید به بهترین وجه از پوست خود مراقبت کنید لازم است ابتدا نوع آن را تشخیص دهید. نوع پوست شما به میزان تولید چربی بستگی دارد. ژن، رژیم، عوامل استرس زا، دارو و حتی مراقبت های پوستی روی تولید چربی پوست موثر می باشند.

برای اینکه نوع پوست خود را تشخیص دهید از خودتان تست پوست بگیرید. برای اینکار صورت را شسته و به آرامی خشک کنید سپس مقداری کاغذ نازک یا دستمال مخصوص پاک کردن شیشه عینک برداشته و روی نقاط مختلف صورت فشار دهید.

اگر پوست شما “چرب” باشد کاغذ خواهد چسبید نقاط چرب را برداشته و آن قسمت را پاک می کند. اگر کاغذ نچسبید یا هیچ نقطه چربی را جمع نکرد پوست شما “خشک” است. اگر کاغذ در نقطه T-Zone (پیشانی، بینی . چانه) چسبید پس شما پوست “مختلط” (نرمال) دارید. حدود ۷۰% خانم ها پوست مختلط دارند. در ادامه ۵ نوع پوست مختلف و مشخصات آنها آمده است:

حدود ۷۰% خانم ها پوست مختلط دارند.

پوست چرب؛ پوست چرب دارای ظاهری درخشان با منافذ بزرگ مستعد جوشهای سرسیاه و لک می باشد شما باید مشکلات زیادی را تحمل کنید.

پوست مختلط/نرمال؛ این نوع پوست منافذ متوسطی دارد بافت نرم و صافی داشته، رنگ پوست نشان از سلامتی آن دارد. ممکنست هر چه به سمت گونه بروید پوست خشک شود در صورتیکه در منطقه T-Zone (پیشانی، بینی، چانه) چربی وجود دارد.

پوست حساس؛ پوست حساس نازک بوده و منافذ کوچکی دارد. براحتی قرمز شده و مستعد پارگی مویرگ ها می باشد اغلب دچار آلرژی و خارش می شود.
پوست خشک؛ در پوست خشک احساس کشش وجود دارد بخصوص بعد از پاک کردن و دارای چروک ریز، پوسته و لکه های قرمز می باشد در خانم های رنگین پوست محل بازسازی پوست مرده خاکستری یا کدر می شود.
پوست آسیب دیده بواسطه پیری یا نور خورشید؛ در این نوع پوست احساس کشش وجود دارد چروک ها قابل رویت و پوست شل و افتاده می باشد مخصوصا اطراف گونه و فک. بافت پوست حالت چرمی پیدا کرده و مویرگها پاره می شوند.
حال با شناخت کامل نوع پوست خود می توانید براحتی از بزرگترین عضو بدن نگهداری کنید زیرا سلامت پوست نقش عمده ای در سلامت روح و جسم شما دارد.

 ●مراقبت های روزانه برای هر نوع پوست عبارتند از : پاک کننده ، کرم مرطوب کننده ، کرم ضد آفتاب ، کرم لایه بردار ، کرم دور چشم .

▪ پاک کننده :

هرروز صبح و هر شب قبل از خواب بایستی صورت شسته شده و آلودگی ها از روی آن پاک شود. پاک کننده حتما” بایستی مناسب صورت و نوع پوست باشد . پاک کننده می تواند شیر پاک کن ، ژل مخصوص شستشوی صورت ،صابون پن و یا تونیک ( تونر) مخصوص پاک کننده صورت باشد .
▪کرم مرطوب کننده : صبح ها و شب ها پس از شستشوی صورت باید رطوبت کافی به پوست توسط کرم های مرطوب کننده رسیده شود . این کرم ها هم باید متناسب با نوع پوست انتخاب گردند .

 ▪ضد آفتاب :

کرم ضد آفتاب باید ۲۰ دقیقه قبل از در معرض آفتاب قرار گرفتن زده شود و اگر کسی دائما” در تماس با آفتاب باشد بایستی هر ۳ ساعت یکبار تکرار نماید . کرم ضد آفتاب هم باید به نسبت نوع پوست انتخاب گردد . SPF۳۰ استاندارد بوده و برای پوست های سالم توصیه می شود . ( بجز ناحیه دور چشم )

▪کرم لایه بردار :

برداشتن لایه های مرده پوست از روی صورت یکی از الزامات است تا پوست تنفس بهتر و ظاهری سالمتر داشته باشد . عمل لایه برداری از بازشدن منافذ ( که در اثر ضخیم شدگی پوست ایجاد می شود )ایجاد چروک و افتادگی و خشکی پوست جلوگیری می کند . این کرم را می توان شب ها به جای مرطوب کننده بعد از شستشوی صورت بکار برد . ( بجز ناحیه دور چشم ) کرم های حاوی اسید های میوه ( آلفا فروت اسید ) AHA و PHA به کرم های لایه بردار معروفند . لایه بردارها را باید از غلظت کم شروع و به تدریج بر غلظت آن افزود . از ۸ تا ۱۰ در صد شروع و به ۱۵ تا ۱۸ درصد رساند .

▪کرم دور چشم :

بر اثر افزایش سن سه مشکل عمده برای ناحیه دور چشم بوجود می آید . چروک، پف وتیرگی . کرم های دور چشم بوسیله باز کردن عروق دورچشم جریان خون را در آن ناحیه افزایش داده و باعث کاهش مشکلات دور چشم می شوند . که عموما” بعد از ۲۵ سالگی توصیه می شوند . ( صبح ها و شب ها پس از شستشو )

برای سنین بالای ۳۰ مراقبت های تکمیلی پیشنهاد می شود .

از جمله : هیدراتاسیون ( آبرسانی ) ، پاکسازی ( دزَن ) ، لایه برداری قوی ( میکرو درم ابریژن یا پیلینگ ) ، ماسک های مخصوص بالا کشیدن پوست ( لیفتینگ ) ، سفت کردن پوست ( فرمینگ ) ، روشن سازی ( کرم های کنترل کننده فعالیت ملانوسیت ها ) و ….

 ▪Scrub :

کرم های پاک کننده عمقی و لایه بردار همراه با دانه های ریز سایشی هستند . از این کرم ها در خانه بصورت هفته ای یک یا دوبار می توان استفاده نمود و باید متناسب با نوع پوست انتخاب گردند . اما بیشتر برای پوست های چرب و معمولی متمایل به چرب توصیه می شود لازم به ذکر است که بلا فاصله بعد از عمل اسکراب به علت آنکه پوست دچار خشکی می شود حتما” باید از کرم مرطوب کننده استفاده نمود . ( صورت را آب زده و کمی از کرم را مثل صابون روی صورت ماساژ داده _ بجز دور چشم _ سپس آبکشی می کنیم . )

مصرف اسید چرب امگا ۳ موجب تقویت حافظه سالمندان می شود

پژوهشگران علوم پزشکی در دانشگاه دولتی اورگون  می گویند نتایج پژوهش جدیدی نشان داده است سالمندانی که سطح ویتامین‌های ب، ث، د و ای و همچنین اسیدهای چرب امگا ۳ در خونشان بیشتر است، از لحاظ ذهنی قوی‌تر و تواناتر هستند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  این متخصصان می‌گویند، افزایش مقدار این ویتامین‌ها و روغن‌های ماهی در بدن از عوامل مهم و موثر در کاهش تحلیل رفتن و کوچک شدن مغز و در نتیجه پیشگیری از آلزایمر است، در حالی که رژیم غذایی حاوی تنقلات و چربی‌های ترانس نتیجه معکوس دارد و مصرف آنها باعث کاهش اندازه و توانایی مغزی می‌شود.

پزشکان انستیتو پائولینگ در دانشگاه دولتی اورگون و متخصصان دانشگاه علم و بهداشت اورگون روی ۱۰۴ داوطلب در گروه سنی ۸۷ سال مطالعه کردند که هیچ یک از آنها سابقه و فاکتور خطرزای ناتوانی ذهنی و ضعف حافظه نداشتند.

بررسی های قبلی نشان داده بود کاهش مقدار امگا۳ با بیماری هایی مانند اختلالات عمده افسردگی،اختلالات دو قطبی،اسکیزوفرینا سوء استفاده مواد و اختلالات کم توجهی نسبت دارد.

گیاهانی نظیر گردو و تخمه آفتابگردان نیز سرشار از امگا۳ هستند.

این اسیدهای چرب قادر هستند بی نظمی های ضربان قلب، میزان تری گلیسرید خون،خطر تشکیل لخته در خون،سرعت سخت شدن شریانها،خطر فشار خون بالا و خطر ابتلا به سرطان پوست وپروستات را کاهش دهند و همچنین موجب کاهش اختلالات رفتاری در جوانان شوند.به گفته این محققان باید در خصوص فواید اسیدهای چرب امگا۳ واقع بین بود.امگا ۳ باعث ایجاد خلق و خوی بهتر می شود.

۶۰درصد از مغز به چربی‌ها اختصاص دارد پس عملکرد صحیح مغز و سلول‌های عصبی و شبکیه چشم به اسید‌های چرب از جمله امگا‌۳ وابسته است. امگا‌۳ در بدن به پروستاگلندین‌ها و ایکوزانویید‌ها تبدیل می‌شود.

پروستاگلندین‌ها در تنظیم فشار خون، انعقاد خون، پاسخ‌های آلرژیک، عملکرد کلیه‌ها و دستگاه گوارش، تولید انرژی و تنظیم هورمون‌های جنسی نقش دارد. مصرف امگا‌۳ سبب کاهش کلسترول و تری گلیسیریدهای خون، کاهش فشارخون، کاهش وزن، پیشگیری از بیماری‌های قلبی و عروقی، درمان و کاهش دردهای مفاصل، آرتریت روماتوئید و آرتروز می‌گردد.

از آنجا که امگا۳ جذب کلسیم را افزایش می‌دهد و رسوب کلسیم را در بافتهای استخوانی تسهیل می‌نماید، سبب درمان پوکی استخوان می‌شود. همچنین این ماده در درمان افسردگی، خشکی چشم، کاهش دردهای قاعدگی، جلوگیری از تصلب شرائین و کاهش بروز سرطانهای سینه، تخمدان، پروستات و دستگاه گوارش موثر است و همچنین سبب درمان و پیشگیری از آلزایمر، آسم، اختلال کم توجهی بیش‌فعالی، میگرن، آکنه می‌شود.

مصرف این ماده سبب بهبود توان ذهنی و حافظه، جلوگیری از پیری زودرس، تثبیت انسولین و قندخون، افزایش سطح هورمون رشد و افزایش رشد عضلات می‌گردد و لذا مصرف این ماده به زنان باردار و شیرده توصیه می‌گردد زیرا چنانچه گفته شد این ماده در تکامل مغز و سیستم عصبی نیز نقش اساسی دارد.

با مصرف امگا۳ مقاومت بدن در مقابل انواع سرطان افزایش می‌یابد و در نتیجه باعث کاهش رشد غده‌های سرطانی می‌گردد اما لازم به ذکر است افرادی که دچار اختلالات خونی هستند، کسانی که پوستشان به راحتی دچار کوفتگی و کبودشدگی می‌گردد، کسانی که از داروهای آسپرین و رقیق کننده خون استفاده می‌نمایند، افرادی که به غذاهای دریایی حساس هستند، افرادی که فشارخون بالا دارند ونیز کسانی که دچار ضعف سیستم ایمنی بدن هستند نباید امگا۳ مصرف کنند زیرا مصرف میزان امگا‌۳، سیستم ایمنی بدن را سرکوب می‌نماید و اگر بیش از نیاز بدنمان از این ماده مصرف نماییم موجب اسهال، تهوع، کاهش جذب ویتامین‌های A,D,E,K (ویتامین‌های محلول در چربی) می‌گردد.

این اسید چرب به نور و حرارت و اکسیژن بسیار حساس است و در نتیجه این مواد باید در ظروف در بسته و در یخچال و دور از نور نگهداری شود. پیش‌تر گفتیم که امگا‌۳ در روغن‌های ماهی موجود است.

علیرغم دانستن این نکته و نقش مصرف ماهی و سایر آبزیان در افزایش ضریب سلامت جامعه اما مصرف سرانه آبزیان در کشورمان اکنون ۵کیلوگرم است که در مقایسه با مصرف سرانه جهانی ناچیز است.

امگا۳ کلید هوش کودکان است در نتیجه مادران باردار باید در هفته یک تا دو بار مصرف نمایند از طرفی این ماده باعث کاهش خطر تولد نوزاد نارس می‌گردد و با افزایش رشد سریع مغز جنین، توان هوشی را در کودکان زیاد می‌نماید.

تحقیقات علمی‌حاکی از آنند که سطح امگا۳ در خون افراد مبتلا به افسردگی کمتر از افراد عادی است. جالب اینکه اگر در افراد افسرده این میزان پایین‌تر از حد معمول باشد امکان خودکشی آنها تا ۸ برابر نسبت به افراد افسرده‌ای که این مشکل را ندارند (علیرغم افسرده بودن، میزان امگا‌۳ طبیعی دارند) بیشتر می‌شود.

جوش صورت

شهریور ۲۲, ۱۳۹۰ بواسطة:   موضوع : بيماريهاي غير واگير شايع, مشروح اخبار, پوست و مو

جوش صورت به شکلهای گوناگونی بروز می کند. جوش ساده , عفونی, کورک, دانههای سر سیاه دانه های سفید و دانه سرخ از اشکال متفاوت جوش هستند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ، یبوست, کم خونی , ناراحتی های قاعدی و تغذیه  نادرست از عوامل مهم بروز جوش زیاد هستند. بنابراین ویتامین های E,D,B,A  در درمان جوش تاثیر فراوانی دارند. مهمترین منابع این نوع ویتامین ها نیز  سبزی,میوه ها , جگر و سبوس غلات است. همچنین باید گوشزد کنم که نگرانی و هیجان هم ممکن است موجب ایجاد جوش شود. همچنین بی خوابی , کم خوابی و بد خوابی هم میتواند موجب جوش صورت شود

یبوست، کم خونی، تغذیه نادرست و استرس از عواملی است که موجب ایجاد جوش می شود افرادی که پوست شان زیاد جوش می زند باید از مصرف کردن موادقندی و چرب خودداری کنند و به جای خوردن شیرینی، شکلات و غذاهای سرخ شده و پرادویه در رژیم غذایی روزانه خود از آب، سبزی و میوه های تازه استفاده کنند.

درمان جوش صورت بسته به نوع جوش انجام می گیرد. به طور کلی شستشوی مکرر نواحی جوش به ویژه با صابون هایی که اسیدیته می باشند و از خود بقایایی به جا نمی گذارند در جلوگیری از تشکیل جوش جـدید تا حـد زیادی مؤثر است و در درمان نیز کمک کـننده می باشد.

ویتامین های C, E, B, A در درمان کردن جوش تأثیر فوق العاده ای دارد این ویتامین ها را در سبزی ها، میوه ها، سبوس غلات و جگر می توانید پیدا کنید در حالیکه رژیم غذایی مناسبی گرفته اید. نکات زیرا را نیز فراموش نکنید:

* جوش صورت را با نوک ناخن تان تحریک نکرده و آن را جدا نکنید. قشری که روی جوش را پوشانده محافظ پوست است و نمی گذارد آلودگی ها وارد پوست شود. این قشر اگر از بین برود جوش عفونی می شود و حتی پس از بهبود جوش جای آن در صورت می ماند.

با صابون های ضدعفونی کننده پوست تان را تمیز کنید و روی جوشها را پاک کنید تا ازگسترش آن جلوگیری شود.

* برای اینکه پوستان جوش نزد باید چربی ها را از سطح پوست پاک کنید. هر روز صبح و آخر شب پوست صورتتان را شسته و پاک کنید بهتر است برای اینکه همه پوستتان را تمیز کنید و هم دانه های سرسیاه را از بین ببرید، از صابونهای ضدعفونی کننده استفاده کنید.

* اگر می خواهید پوست صورتتان صاف و درخشان باشد باید به کمک پوست سر و موهایتان بروید زیرا ارتباط مستقیم و تنگاتنگی میان این دو وجود دارد. اگر موهایتان شوره می زند و یا بیش از اندازه چرب است از سرکه سیب یا آب لیموترش استفاده کنید.

* هر وقت می خواهیدبه پاک سازی پوست و سرتان بپردازید به یاد داشته باشید که باید اول از همه دستتان عاری از هرگونه میکروب و آلودگی باشد.

* وجود نقاط عفونی در بدن موجب بروز جوش می شود به این علت به سلامت دندانها توجه کنید.

* داشتن آرامش عصبی باعث می شود که پوست تان صاف باشد. تا می توانید ورزش کنید.

* از خوردن آجیل، سس، ادویه، غذاهای سرخ شده، شکلات، کاکائو، بستنی، شیرینی،نوشابه های گازدار، پنیرهای چرب، قهوه و چای داغ پرهیز کنید زیرا این مواد باعث افزایش جوش در صورت خواهدشد.

* دستکاری نکنید. سعی کنید جوش‌ها را دستکاری نکنید و نخواهید با فشار دست آنها را خالی کنید.

* آرام باشید. سعی کنید خواب مرتب داشته باشید. استراحت کافی داشته باشید و حتی الامکان از فشارهای روحی و عصبی بپرهیزید.

* صورت خود را بشویید. برای شستشو از صابون اسیدی (گوگردی) که پزشک توصیه می‌کند استفاده کنید. ابتدا صورت خود را خوب صابون بزنید تا از کف پوشیده شود.

*  پوست را ماساژ دهید. هفته ای یک یا دو بار ماساژ با مواد اسیدی نظیر سرکه سیب در کاهش چربی پوست و بهبود جوشها موثر است.

*  چربی نخورید. از مصرف غذاهای چرب، سس مایونز، خامه، شکلات، گردو، فندق، موز، تخم مرغ و نارگیل، خودداری کنید.

* میوه و سبزی بخورید. سعی کنید سبزی و میوه بخصوص سبزی‌های حاوی ویتامینA مثل هویج، اسفناج، شاهی و گوجه‌فرنگی را زیاد مصرف کنید.

*  داغ نشوید. گرما میزان جوش‌های آکنه را بیشتر می‌کند پس زیاد در محیط‌های گرم نمانید.


*  ضد آفتاب بزنید. در مورد آفتاب نظرات متفاوت است برخی معتقدند اشعه آفتاب تاثیر خوبی در بهبود جوش‌های غرور جوانی دارد و برخی معتقدند که نور آفتاب پس از مدتی موجب تشدید آکنه می‌شود. اما مطمئن باشید از زدن ضد آفتاب ضرر نمی‌کنید.

*  ورزش کنید. ورزش حتی جوش صورت را نیز خوب می‌کند. ورزش و استحمام باعث باز شدن منافذ پوست، بهبود جریان خون آن و رفع چربی می‌شود که نتیجه آن شادابی پوست و بهبود جوش‌هاست.

* ز آفتاب دوری کنید.بر خلاف نظر عامه مردم آفتاب گرفتن (tanning) و تابش معمول آفتاب جوض صورت را بدتر میکند.

به علاوه بعضی از داروهای ضد جوش , پوست را به تابش آفتاب و اشعه ماورای بنفش حساس میکند و میتواند موجب آفتاب سوختگی شود.

پس مهم است که از وسایل محافظت از آفتاب (کلاه ,ضد آفتاب و…) استفاده کنید.دقت کنید ضد آفتاب شما حتما باید فاقد چربی باشد.

* هنگام خرید مواد آرایشی پوست و مو دقت کنید که کومدون زا نباشد و لفظ non comedogenic روی آن حک شده باشد.

* جوشهای خود را فشار ندهید.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  این کار باعث تشدید آکنه و گسترش التهاب میگردد. فشار دادن جوش ها به ندرت لازم است ولی اگر لازم باشد که جوشهای سر سفید و سر سیاه فشرده شوند باید این کار توسط متخصص انجام شود.

* در صورتی که پزشک برای شما دارو تجویز کرده است اجازه دهید اثرات داروها با گذر زمان ظاهر شود.

از پزشک خود راجع به شروع اثر داروها و زمان حداکثر اثر دارو بپرسید.به طور معمول ۸-۶ هفته طول میکشد تا اثر داروها شروع شود.پس تا این زمان داروها را منظم مصرف کنید.

درمان این جوش ها بسته به نوع جوش انجام می گیرد. به طور کلی شستشوی مکرر نواحی جوش به ویژه با صابون هایی که اسیدیته می باشند و از خود بقایایی به جا نمی گذارند در جلوگیری از تشکیل جوش جـدید تا حـد زیادی مؤثر است و در درمان نیز کمک کـننده می باشد.

* جهت کسب اطلاعات کاملتر مقاله زیر را مطالعه کنید :

جوش صورت یا آکـنه – علل ، علایم ، درمان ( مرجع کامل اطلاعات )

بررسی گودی بیش از حد کمر

مرداد ۱۵, ۱۳۹۰ بواسطة:   موضوع : بيماريهاي غير واگير شايع, مشروح اخبار

افزایش بیش از حد گودی کمر را کمر گود یا لوردوز کمری می گویند.  البته همه افراد به صورت طبیعی دارای یک انحنای مقعر به سمت عقب در ناحیه پایین کمر هستند و آنچه که موجب می‌شود انحنای موجود در پایین کمر غیرعادی و به صورت یک بیماری شناخته شود، افزایش بیش از اندازه این تقعر است.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز  ،  نمی توان با معاینه تنها و تکیه بر نگاه کردن بگوییم کودی کمر در یک فرد غیر طبیعی است  زیرا  در یک نگاه تنها زاویه و درجه مشخصی برای بیان غیرعادی بودن گودی کمر ممکن قابل عنوان نیست و مساله تنها با معاینه و عکسبرداری قابل تشخیص است.

به دلیل شباهت این انحنای کمر به نمای ظاهری لوردهای انگلیسی در زمان ایستادن، اصطلاح لوردوز برای این حالت مورد استفاده قرار گرفته است .

وجود این انحناها برای ما نقشی بسیار مهم داشته و بسیاری از توانایی های ما در اثر همین برجستگی ها و فرورفتگی ها پدید می آید و اصولا توانایی ایستادن ما تا حد بسیار زیادی مدیون همین انحناها است .

میزان انحنای ستون فقرات در یک ناحیه، بر سایر قسمت ها نیز اثر گذاشته و می تواند آن ها را تغییر دهد.

وقتی میزان انحنای کمر به حدی بیشتر از میزان طبیعی آن می رسد برای نامیدن آن اصطلاحا از کلمه ی هیپرلوردوزیس ( hyperlordosis   )  یا گودی بیش از حد کمر استفاده می کنیم.

●  علت گودی بیش از حد کمر چیست ؟

در حقیقت ستون فقرات توسط تعداد زیادی عضله محافظت می شود که سلامت و تعادل آن ها در سلامت و نرمال بودن حالت ستون فقرات نقش بسیار مهمی ایفا می کند.

عدم تعادل در عضلات نام برده یعنی قوی بودن برخی و ضعف یا گرفتگی بعضی دیگر از آن ها موجب پدید آمدن ناهنجاری هایی در شکل کلی ستون فقرات خواهد شد.

در این میان نقش عضلات شکمی، بازکننده های مفصل پا به لگن و عضله ی بزرگ پشت باسن، در ایجاد گودی بیش از حد کمر، پُر رنگ تر از سایر عضلات این ناحیه است.

● چرا گودی بیش از حد در کمر به وجود می آید؟

در حقیقت ستون فقرات توسط تعداد زیادی عضله محافظت می شود که سلامت و تعادل آن ها در سلامت و نرمال بودن حالت ستون فقرات نقش بسیار مهمی ایفا می کند.

عدم تعادل در عضلات نام برده یعنی قوی بودن برخی و ضعف یا گرفتگی بعضی دیگر از آن ها موجب پدید آمدن ناهنجاری هایی در شکل کلی ستون فقرات خواهد شد.

در این میان نقش عضلات شکمی، بازکننده های مفصل پا به لگن و عضله ی بزرگ پشت باسن، در ایجاد گودی بیش از حد کمر، پُر رنگ تر از سایر عضلات این ناحیه است.

● برخی از علل گودی بیش از حد کمر

از جمله علت های اصلی گودی بیش از حد کمر می توان به موارد زیر اشاره کرد:

▪ آکندروپلازی((Achondroplasia: این بیماری در حقیقت ارثی بوده و با اختلال در رشد و تکامل استخوان ها و نسوج غضروفی همراه است. در این بیماری دست و پاها کوتاه هستند.

▪ التهاب دیسک کمر (discitis)

▪ قوز بیش از حد ناحیه ی پشت(kyphosis)؛ در این حالت ستون فقرات کمر به طور جبرانی دچار انحنای بیش از حد می گردد.

▪ چاقی: خصوصا بزرگی بیش از حد شکم و ضعف عضلات این ناحیه باعث کشیدگی بیش از حد ستون فقرات به سمت جلو و افزایش گودی کمر خواهد شد.

▪ پوکی استخوان: با تسهیل تغییر ارتفاع و شکل نرمال مهره ها باعث تغییر انحناهای طبیعی ستون فقرات می شود.

▪ در رفتگی تدریجی مهره ها (spondylolysis): این حالت اغلب در ناحیه ی کمر دیده می شود و با لغزش یا جابجایی مهره ها همراه است. این بیماران معمولا از کمر درد، احساس جدا شدگی و لقی کمر، گودی بیش از حد کمر و برجستگی باسن شکایت دارند.

▪ ضعف عضلات شکمی در اثر علل مختل
درد در ناحیه کمر یکی از مشکلات رایج در سراسر دنیاست در آخرین مقالات دانشمندان در سال ۲۰۰۳ حدود ۸۰% از مردم در طول زندگی کمر درد را تجربه کرده اند. از دلایل رایج کمر درد می توان به ناراحتی و اختلالات عضلانی، چاقی و استرس و گاهی اوقات افسردگی نیز اشاره کرد.

ستون فقرات از توده هایی استخوانی به نام مهره تشکیل شده است. در یک ستون فقرات سالم سه انحنا وجود دارد:

۱-    (cervical) گردنی = انحنای داخلی درگردن
۲-    (thoracic) پشتی = انحنای خارجی در وسط
۳-    (Lumber) کمری = انحنایی در پایین پشت هنگامی که انحنای پایین خیلی زیادتر از حد معمول باشد (۳) باعث فشار بر روی پشت می گردد و به آن (Lumbar lor dosis) می گویند
عضلات پشت و قفسه سینه در صورتی که قوی و قابل انعطاف باشند کمک به حفظ صحیح این انحنا می کنند.
از علائم بالینی این عارضه معمولاً درد بیشتر از ۳ روز در  ناحیه کمر است (همراه با خستگی) که با معاینه فیزیکی از ستون فقرات عکس از ستون مهره ها، سی تی اسکن می توان آن را تشخیص داد. جهت درمان این عارضه از ضد دردهای مخدر، ضد التهاب ها (مانند آسپرین و بروفن) و داروهای شل کننده عضلانی که باعث کاهش اسپاسم درد می شوند استفاده شود.
به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  ورزش های خسته کننده ایزومتدیک باعث تقویت عضلات کمر پشت می شوند که در این خصوص شنا کردن در آب خیلی موثر است.

ضایعات ستون فقرات اغلب اوقات باید حداکثر تا پیش از سن بلوغ اصلاح شوند. اما خوشبختانه گودی کمر افزایش‌یافته را می‌توان تا ۲۰ سالگی هم تا حد زیادی به حالت عادی برگرداند.
بهترین ورزش‌ها برای اصلاح ناهنجاری‌ قابل‌ترمیم و گودی کمر، انجام حرکت‌های کششی برای تقویت عضلات خلفی ران، عضلات شکم و عضلات سینه‌ای است. به‌طورکلی دو گروه از عضلات برای حفظ لوردوز کمر ضروری هستند؛ عضلات جدار شکم و عضلات راست‌کننده لگن. اگر این دو گروه عضلات قوی باشند و تعادل عضلانی بین این دو گروه وجود داشته باشد، لوردوز کمری در وضعیت طبیعی خود حفظ خواهد شد.
شنا کردن به ویژه کرال سینه و انجام حرکت کششی «گربه و شتر» کمک زیادی به تقویت عضلات مسوول در استحکام گودی طبیعی کمر می‌کنند. به طوری که گفته می‌شود شنا کردن می‌تواند تا ۹۰ درصد در بهبود این ناهنجاری موثر باشد.
●  مکانیسم های بدن:

۱- ایستادن- اجتناب از طولانی ایستادن و راه رفتن، همچنین خم شدن به سمت جلو در هنگام کار .

۲ – نشستن – استرس و فشار بر روی کمر بیشتر در حالت نشسته است تا ایستاده , در نتیجه از نشستن طولانی مدت خودداری کنید. استفاده از یک چهار پایه کوتاه در زیر پاها در هنگام نشستن ، بایستی به صورت دوره ای نشسته و راه بروید.

۳- خوابیدن – به منظور جلوگیری از اسپاسم عضلات پشت بایستی به صورت دوره ای به هنگام فعالیت استراحت نمود. اجتناب از خوابیدن بر روی شکم، استفاده از جسم سفت و سخت مثل تخته تا از انحنای زیاد از حدکمر پیشگیری شود.
از کفش های با پاشنه های خیلی بلند که باعث انحنای بیش از حد کمر به طرف جلو می شود خودداری کنید.
همواره در جهت تقویت عضلات شکم و لگن کوشش نماییم چون این ها در نگهداری وضعیت صحیح بدن موثراند.
به هنگام ایستادن بایستی سعی شود که قفسه سینه به طرف جلو و عضلات شکم جمع گردد و از قفل کردن زانوها در حالت ایستاده خودداری شود.

در موارد بروز اکتسابی گودی بیش از حد کمر مانند چاقی شکم و نشستن ناصحیح و علل دیگر در صورتی که علت اولیه مشخص شود می‌توان با اصلاح وضعیت و انجام تمرینات ورزشی این بیماری را درمان کرد اما در موارد گودی کمر مادرزادی درمان بسیار سخت است و تنها می‌توان از پیشروی این بیماری با فیزیوتراپی و انجام تمرینات ورزشی جلوگیری کرد.
● درست  بنشینید :

اغلب ما بدون این که خودمان آگاه باشیم در بسیاری از اوقات روز با بد نشستن و استفاده ی ناصحیح از ستون فقرات مان به تخریب و پیری زودرس و آن دامن می زنیم. بسیاری از دردهای گردن، کتف، شانه، کمر و… در اثر نا آگاهی از طرز استفاده صحیح از بدن به وجود می آیند.

برای درست نشستن، از یک صندلی مناسب بهره بگیرید. این صندلی باید توانایی تغییر ارتفاع را داشته و همچنین پشتی آن نیز بتواند قابل تنظیم باشد تا فشارهای وارده بر ناحیه ی پشت را کاهش دهد.

زانوهای شما باید هم سطح مفصل لگن تان باشند. سعی کنید صاف بنشینید و از لمیدن یا خم شدن بر روی میز کار پرهیز نمایید. در صورت نیاز برای حمایت کمرتان از یک بالشتک کوچک و مناسب بهره بگیرید.

حالا که وضعیت سر و گردن را تنظیم کردید، به پاهای تان توجه کنید! کف پاها را صاف بر روی زمین بگذارید و در صورت لزوم از یک زیر پایی مناسب استفاده کنید و هیچ گاه پاها را به صورت ضربدری قرار نداده و یا روی نوک پنجه نگه ندارید. این کار از وارد شدن فشارهای بیش از حد بر مفاصل شما جلوگیری خواهد کرد. از جمع کردن پا زیر تنه خودداری کنید.

در صورتی که با مانیتور کامپیوتر کار می کنید حداقل فاصله ی ۲۵ تا ۷۵ سانتیمتر بین چشم و صفحه را رعایت کنید. برای این کار رعایت فاصله ای معادل طول بازو کفایت می کند. بالای صفحه ی مانیتور باید در سطح چشم شما باشد، این کار می تواند با استفاده از چند کتاب صورت گیرد.

استفاده از قوزبند یا کمربند اگر بدون نظارت مستقیم پزشک صورت گیرد مثل آن می‌ماند که شما برای درمان سردرد ناشی از یک تومور مغزی تنها به استامینوفن اکتفا کرده باشید.

استفاده از قوزبند و کمربند تنها باید در مدت‌های کاملا محدود (به عنوان نمونه دوره‌های ۴ ماهه) صورت گیرد، نکته مهم‌تر آن که باید روزانه یک ساعت کمربند باز شود و برای جلوگیری از تحلیل رفتن عضلات زیر کمربند ورزش‌های مخصوص آن با جدیت انجام شود.

● به نکات مهم زیر توجه کنید :

▪ در زمان نشستن، کف پا را صاف بر روی زمین قرار دهید، صندلی خود را تنظیم کنید و در صورت نیاز از یک بالشتک کوچک برای پُر کردن فضای خالی پشت کمرتان استفاده کنید.

▪ وقتی ایستاده اید، یک پا را مستقیم روی زمین و دیگری را روی یک پله، چهار پایه و یا هر چیز مشابه، در سطحی کمی بالاتر از پای دیگر قرار دهید. این کار حمایت کمرتان را افزایش خواهد داد.

▪ بهترین حالت برای خوابیدن، وضعیت صورت و شکم رو به بالا است، در حالی که بالشی زیر زانوها قرار گیرد، اما در صورتی که تمایل دارید بر روی شکم بخوابید حتما بالشی زیر شکم خود قرار دهید.

▪ توجه داشته باشید که پوشیدن کفش های پاشنه بلند موجب افزایش گودی کمرتان خواهند شد.

▪ از تقویت عضلات شکم، باسن و کمر غافل نباشید.

با انجام برخی حرکات اصلاحی ورزشی گودی کمر کاهش می یابد و اگر ضعف عضلات شکم عامل اصلی گودی کمر باشد باید عضلات شکم را تقویت کرد.  شما باید حرکات زیر را انجام دهید :

۱- به پشت بخوابید و سرتان را از زمین بلند کنید. در این حالت، عضلات شکم  منقبض می شود.

۲- به پشت بخوابید و عضلات شکم و باسن را منقبض کنید و کمر را به زمین فشار دهید و چند لحظه این حالت را حفظ کنید. بعد از چند ثانیه استراحت دوباره این کار را تکرار کنید.

۳- باز هم به پشت بخوابید و زانوها و ران ها را خم کنید. در حالی که دست ها

را روی سینه قرار داده اید، حرکت بلند شدن را انجام دهید تا جایی که زاویه

تحتانی کتف، از زمین بلند شود.

اما اگر کوتاهی عضلات خم کننده ران عامل تغییر شکل کمر باشند، باید حرکات اصلاحی ورزش از نوع کششی انجام بدهید :

۱- به پشت روی تخت بخوابید، طوری که زانوها از تخت آویزان باشد. یک پا را از ران به تخت ببندید یا این که پا را در تماس با تخت نگاه دارید. این حرکت باعث می شود عضلات خم کننده ران در پای مخالف کشیده شود. این حرکت باید به صورت متناوب انجام شود تا عضلات خم کننده هر دو ران کشیده شوند.

۲- رو به شکم بخوابید. زانوی یک پا را خم کنید و سپس بالا بیاورید. در این حرکت عضلات جلوی ران کشیده می شود. در صورتی که عضله راست رانی که قسمتی از چهار سر است کوتاه شده باشد، زانو باید حتما خم باشدتا عضله مزبور کشیده شود.

اما اگر کمر گود مادر زادی باشد با حرکات اصلا نمی توان آن را درمان کرد.

در افرایش گودی کمر در خانم ها به دلیل زایمان ها باید عضلات شکم را تقویت کرد.   استفاده از کفش های پاشنه بلند هم یکی از عوامل بوجود آمدن  گودی کمر می باشد .

 

●  حرکات  ۶‌ گانه ویلیام به‌ طور خلاصه شامل حرکات زیر است :
حرکت اول:

فرد در حالی که راحت دراز کشیده و زانوهایش خم است، سعی می‌کند ضمن منقبض کردن عضلات شکم، لگن خود را کمی بلند کند.
حرکت دوم :

فرد در حالی که خوابیده و زانوهایش کمی خم است، سعی می‌کند با دست‌های کشیده به حالت نشسته درآید.
حرکت سوم :

فرد در حالت خوابیده، سعی می‌کند زانوهای خود را تا آنجا که می‌تواند به طرف سینه حرکت دهد.
حرکت چهارم :

فرد در حالی که نشسته است، سعی می‌کند به‌طور ملایم دست‌هایش را به مچ پا برساند.
حرکت پنجم :

فرد در حالی که در حالت استارت دو میدانی قرار گرفته است، سعی می‌کند با متمایل شدن به سمت جلو روی پای عقب خود فشار وارد کند.
در مرحله بعد ضمن عوض کردن پاها، همین حرکت را برای پای دیگر انجام می‌دهد.
حرکت ششم :

فرد در حالی که کنار دیوار ایستاده است، سعی می‌کند بنشیند. این تمرین را با استفاده از یک صندلی نیز انجام داد، یعنی فرد در کنار صندلی قرار می‌گیرد و به جای اینکه روی زمین بنشیند، روی صندلی می‌نشیند.

آشنایی با استروئید های آنابولیک و عوارض آنها

استروئید های آنابولیک رده ای از دارو ها هستند مشتمل بر هورمون مردانه تستوسترون و گروهی از تستوسترون های صناعی که در مقادیر مختلف برای بدنسازی و افزایش حجم عضلات بکار می روند .

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  این داروها در زمینه های مختلف پزشکی هم چون درمان بیماری های عضلانی خاص، بعضی کم خونی ها، بیماری ایدز، سرطان پیشرفته پستان و پوکی استخوان مصرف می شوند.   یکی از دلایل استفاده نادرست از استروئیدها، بهبود مهارت های ورزشی است. استفاده نادرست از استروئیدها، در میان بدن سازان رقابت جو، بسیار معمول است. میزان استفاده نادرست در میان سایر ورزشکاران، بسته به نوع ورزش متفاوت است.

دلیل دیگر استفاده نادرست از استروئیدها، افزایش دادن اندازه ماهیچه ها یا کاهش دادن چربی بدن است. افرادی که به این دلایل از استروئید ها استفاده می کنند، اغلب به نوعی بیماری رفتاری دچارند که درآن مردان با وجودی که مقدار زیادی ماهیچه دارند، تصور می کنند ماهیچه اندکی دارند وضعیف هستند و زنان با وجودی که لاغر هستند، تصور می کنند بسیار چاق هستند.

● نام های رایج :

Dianabole / Virilon / Android / Sutonon / Durabolin / Nandrolone

● ساختمان شیمیایی :

استروئیدهای آنابولیک موادی مصنوعی هستند که ساختمان شیمیایی آنها شبیه هورمون های جنسی مردانه (آندروژن ها) است و به این خاطر نقش های زیستی این هورمون ها را تقلید می کنند.

آنها رشد ماهیچه های اسکلتی (اثرات آنابولیک) و نمو خصوصیات جنسی مردانه (اثرات آندروژنی) را تقویت می کنند و اثراتی دیگری نیز دارند. بنابراین ، واژه « استروئیدهای آنابولیک آندروژنیک » نام مناسب تری برای این ترکیبات است.به هرحال، استفاده از واژه استروئیدهای آنابولیک مرسوم شده است.

● مکمل های استروئیدی چیست

مکمل هایی مانند دی هیدرواپی اندرسترون(DHEA) و اندروستن دیون (آندرو) می توانند در بدن به تستوسترون (هورمون جنسی مردانه) یا ترکیبات همانند آن تبدیل شوند. از این رو، برخی عقیده دارند که آنها اثر آنابولیک دارند و از آنها استفاده می کنند.

اما اینکه چنین تبدیلی، تستوسترون کافی را برای رشد ماهیچه ها فراهم می کند یا خود این ترکیبات رشد ماهیچه ها را تقویت می کنند،

روشن نیست. در مورد اثرهای جانبی این ترکیبات نیز اطلاعات اندکی در دست است. به هر حال اگر مقدار زیادی از این ترکیبات مصرف شود به طوری که سطح تستوسترون در بدن افزایش چشمگیری پیدا کند، این مواد نیز همانند استروئیدهای آنابولیک اثرهای جانبی خواهند داشت.

● تاریخچه :
استروئیدهای آنابولیک در دهه ۱۹۳۰ میلادی جهت درمان کم کاری غدد جنسی مردان ساخته شدند. در این بیماری بیضه ها به مقدار کافی تستسوسترون (مهم ترین هورمون جنسی مردان) تولید نمی کنند. در نتیجه رشد ونمو واعمال جنسی بیمار مختل می شود. کاربرد اصلی این مواد در پزشکی، درمان به تأخیر افتادن بلوغ ، بعضی انواع ناتوانی جنسی و تخفیف ضعف و تحلیل بدن طی عفونت HIV (ویروس ایدز) و بیماری های دیگر است.

در دهه ۱۹۳۰ میلادی دانشمندان دریافتند استروئیدهای آنابولیک می توانند رشد ماهیچه های اسکلتی را در جانوران آزمایشگاهی تقویت کنند. پس از این کشف، نخست وزنه برداران و بدن سازان و سپس ورزشکاران سایر رشته های ورزشی از این ترکیبات استفاده کردند. به این ترتیب، استفاده نادرست از استروئیدها چنان در میان ورزشکاران شایع شد که بر نتایج مسابقات تأثیر گذاشت. تاکنون بیش از ۱۰۰ نوع استروئید آنابولیک تولید شده است. در جدول زیر ترکیباتی که بطور معمول استفاده می شوند نام برده شده است .

● چگونگی مصرف استروئیدهای آنابولیک :

برخی استروئیدهای آنابولیک به صورت خوراکی، برخی به صورت تزریق درون ماهیچه یی و برخی نیز به صورت ژل و کرم (که روی پوست مالیده می شوند) مصرف می شوند. از آنجا که استفاده کنندگان از این استروئیدها معتقدند اثری که مصرف چند استروئید مختلف بر اندازه ماهیچه ها دارد،

از مصرف جداگانه آنها بیشتر است، به طور معمول از دو یا چند استروئید آنابولیک مختلف استفاده می کنند و از مخلوطی از استروئیدهای خوراکی، تزریقی و پمادهای پوستی بهره می گیرند.

مقداری که مصرف می شود ممکن است ۱۰ تا ۱۰۰ برابر از مقداری که برای اهداف پزشکی تجویز می شود، بیشتر باشد. مصرف کنندگان استروئیدهای آنابولیک اغلب مقدار مصرف خود را طی یک دوره ۶ تا ۱۲ هفته یی افزایش می دهند. آنها در آغاز دوره از مقدار اندکی استفاده می کنند و به کندی مقدار مصرف را بالامی برند. در نیمه دوم دوره، این مقدار به کندی کاهش داده می شود تا به صفر برسد.

گاهی در ادامه این دوره، دوره دیگری را پی می گیرند که در آن شخص بدون استفاده از دارو به ورزش خود ادامه می دهد. آنان معتقدند این شیوه،

امکان میزان شدن بدن با مقدار بالای استروئیدها را فراهم می سازد، اما این باورها هنوز به صورت علمی بررسی نشده اند.

خوراکی و تزریق داخل عضلانی

● آثار ناشی از مصرف :
آثار جسمانی : کلفت شدن صدا، رویش موی مردانه بر سطح بدن، تاس شدن سر، جوش های چرکی، بسته شدن زودرس صفحات رشدی استخوانی و در نتیجه کوتاهی قد و کاهش تولید اسپرم. ب ه دلیل تغییر در میزان چربی های مفید و افزایش خطر عوارض قلبی ناشی از آن نیز خطرناک هستند . انفارکتوس قلبی، بزرگ شدن قلب، اثرات کبدی و یرقان، تومورهای خوش خیم و بدخیم کبد، سرطان پروستات، کوچک شدن حجم بیضه ها، بزرگ شدن پستان ، قاعدگی نامنظم و اختلال در خواب.
آثار روانی :تحریک پذیری، خشونت، شیدایی، افسردگی، هذیان های بدبینی و بزرگ منشی
عوارض در زنان اکثراًغیر قابل بازگشت است .
● استروئیدهای آنابولیک چه اثراتی بر سلامتی دارند؟

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ، استفاده نادرست از استروئیدهای آنابولیک با اثرات جانبی متنوعی ارتباط دارند. بعضی از این اثرات از نظر ظاهری ناخوشایند هستند، مانند آکنه (التهاب موضعی پوست که به ظهور جوش یا زخم هایی بر پوست می انجامد) ونمو پستان ها در مردان . بعضی زندگی مصرف کننده را به خطر می انجامد، مانند حملات قلبی وسرطان کبد. بیشتر این اثرات در صورت توقف مصرف دارو برگشت پذیرند، اما بعضی از آنها پایدار ودایمی هستند.

۱) اثر بردستگاه هورمونی

استفاده نادرست از استروئیدهای آنابولیک در تولید عادی هورمون ها اخلال ایجاد می کند و باعث تغییرات برگشت پذیر و برگشت ناپذیر می شود. تغییرات برگشت پذیر عبارتند از: کاهش تولید اسپرم وتحلیل رفتن بیضه ها.

تغییرات برگشت ناپذیر عبارتند از: ریزش مو و بزرگ شدن پستان ها. در یک مطالعه روی مردان بدن ساز مشخص شد که بیش از نیمی از آنان به تحلیل بیضه ها و بقیه به بزرگ شدن پستان ها دچار هستند. محققان معتقدند، بزرگ شدن پستان ها به علت به هم خوردن تعادل عادی هورمون ها ، رخ می دهد.

استروئیدهای آنابولیک در زنان باعث مرد نمایی می شود. اندازه پستان ها وچربی بدن کاهش می یابد، پوست زمخت وکلفت می شود. کلیتوریس بزرگ می شود و صدا کلفت و مردانه می شود. همچنین، با وجود ریزش موی سر، رشد بیش از اندازه مو در بخش های دیگر بدن دیده می شود. در صورت ادامه مصرف استروئیدهای آنابولیک، بعضی از این اثرات برگشت ناپذیر می شود.

۲) دستگاه اسکلتی

افزایش مقدار تستوسترون و دیگر هورمون های جنسی که در دوران بلوغ صورت می گیرد باعث جهشی عادی در رشد می شود. پس از آن، وقتی این هورمون ها به مقدار معینی رسیدند، باعث توقف رشد استخوان ها می شوند. در این حالت این فرد به بیشترین حد ارتفاع خود می رسد و پس از آن رشد طولی بیشتری نخواهد داشت. وقتی استروئیدهای آنابولیک نادرست استفاده شوند، مقدار هورمون جنسی بالا می رود که باعث توقف رشد استخوان ها پیش از زمان عادی می شود.

۳) دستگاه گردش خوش

استفاده نادرست از استروئیدهای آنابولیک با بیماری قلبی عروقی از جمله حمله قلبی وسکته حتی در ورزشکاران جوان (زیر ۳۰ سال) مرتبط است. این مواد با تغییر میزان لیپوپروتئین ها که کلسترول را در خون جابجا می کنند، به این مشکلات می انجامند.

استروئیدها، بخصوص نوع خوراکی آنها، میزان لیپوپروتئین کم چگال (LDL) را افزایش ومیزان لیپوپروتین پرچگال (HDL) را کاهش می دهند. LDL بالا و HDL پایین خطر آتروسکلروز را افزایش می دهد. در این عارضه ، مواد چرب درون سرخرگ ها رسوب می کنند وجریان خون را با مشکل رو به رو می سازند. اگر خون کافی به قلب نرسد، شخص ممکن است به حمله قلبی و اگر خون کافی به مغز نرسد، به سکته مغزی دچار شود.

استروئیدها خطر شکل گیری لخته را در رگ های خونی افزایش می دهند. این امر می تواند باعث اختلال در جریان خون وآسیب ماهیچه قلب شود. در نتیجه ، قلب خون را بخوبی پمپ نمی کند

۴) کبد

مصرف استروئیدهای آنابولیک با سرطان کبد وشکل گیری کیست های پر از خون در این اندام ارتباط دارد. پاره شدن این کیست ها باعث خونریزی داخلی می شود.

۵) پوست

آکنه (التهاب موضعی پوست که با جوش های صورت همراه است) کیست ها وپوست وموی چرب از عوارض استفاده نادرست از استروئیدهای آنابولیک است.

۶) عفونت

بسیاری از کسانی که استروئیدهای آنابولیک تزریقی مصرف می کنند، از سرنگ های غیر استریل استفاده می کنند یا آن ها را به صورت اشتراکی به کار می برند.به علاوه بعضی از این مواد به طور غیر قانونی و در شرایط غیر استریل تهیه می شوند. این عوامل خطر عفونت های ویروسی مانند ایدز و هپاتیت را افزایش می دهد. به علاوه عفونت های باکتریایی که می توانند باعث التهاب جدار داخلی قلب و درد وتورم در محل تزریق شوند، ممکن است به وجود آید

● استروئیدهای آنابولیک چه اثراتی بر رفتار دارند؟

برخی گزارش کرده اند استروئیدهای آنابولیک، بخصوص در مقادیر بالا، تندخویی وستیزه جویی را تشدید می کنند. بعضی از مصرف کنندگان این مواد گفته اند که آنان اعمال تهاجمی (مانند برخورد فیزیکی ، سرقت مسلحانه یا استفاده از زور برای به دست آوردن چیزی) مرتکب شده اند. برخی نیز گزارش کرده اند به اعمالی مانند دزدی از فروشگاه ها وتخریب دارایی های دیگران دست زده اند. این افراد گفته اند هنگام مصرف استروئیدهای آنابولیک به این گونه اعمال ترغیب می شوند.

بعضی محققان معتقدند استروئیدهای آنابولیک نمی توانند به طور مستقیم در این اعمال دخیل باشند و چون مدتی است تحقیقات پزشکی به ارتباط بین استروئیدها و ستیزه جویی معطوف شده است، این افراد این ارتباط را بهانه ای برای سلب مسؤولیت از خود در قبال این گونه اعمال قرار داده اند.

یک راه برای پی بردن به درست یا نادرست بودن این دوعقیده متفاوت، این است که به گروهی از داوطلبان به مدت چند روز یا چند هفته مقدار زیادی استروئید آنابولیک داد و سپس وضعیت رفتاری آنان را با گروه شاهد مقایسه کرد.تاکنون چهار مطالعه از این نوع انجام شده است. در سه مطالعه مشخص شد که استروئیدهای آنابولیک در مقادیر بالا تندخویی وستیزه جویی را تشدید می کنند، اما در یک مطالعه چنین اثری مشاهده نشد . از این رو، برخی از محققان اظهار داشته اند برخی استروئیدها و نه همه آنها باعث تشدید تند خویی وستیزه جویی می شوند.
به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ، اثرات رفتاری دیگری که برای استروئیدهای آنابولیک گزارش شده است عبارتند از : سرخوشی ،افزایش انرژی ،تحریک جنسی، نوسانات روحی ، آشفتگی روحی ، فراموشکاری وگیجی.
به هرحال ، هنوز مشخص نیست که استروئیدهای آنابولیک تا چه اندازه ای در اختلالات رفتاری واعمال خشونت آمیز مؤثرند.

●  دوره ردیابی استروئید های آنابولیک در خون :

دوره ردیابی زمانی است که تا سپری شدن مدت فوق از پایان مصرف داروی مذکورهنوزبتوان مصرف دارو یا دوپینگ ورزشکار را تشخیص داد پس از سپری شدن زم ان فوق , برای هر نوع استروئید دیگر نگرانی برای انجام آزمایشات دوپینگ برای ورزشکار وجود ندارد .

استروئید ها توسط کمپانی های گوناگون دارو سازی در سراسر دنیا با تنوع نام های تجاری مختلف تولید میشوند ولی جوهره تمامی آنها یک ماده میباشد و فرقی بین آنها وجود ندارد مثلا ناندرلون دکانوات در ایران با اسم اصلی آن و در کشور های اروپایی با نام دکادیورابولین و درکشورهای امریکای جنوبی مثل مکزیک با نام لارابولین و … تولید میگردد تمامی این استروئید ها همان ناندرلون دکانوات میباشند که با نام های تجاری مختلف در دسترس ورزشکاران قراردارند .

البته باید این نکته را فراموش نکرد که کیفیت دارو ها با هم بسیار متفاوت است مثلا دکا هلندی کجا و ناندرلون ایرانی که البته دارو هایی با کیفیت کمتر به علت نقایص احتمالی درساختار برخی از ترکیبات شیمیایی و یا عدم کیفیت مواد اولیه ساخت دارواصلا با هم قابل مقایسه نبوده و در اکثر موارد عوارض جانبی بیشتری را به ورزشکاران تحمیل میکند .

●  چگونه کمک کنیم :

درصد نامشخصی از مصرف کنندگان استروئید های آنابولیک به این داروها معتاد می شوند وعلارغم مشکلات فیزیکی ، اثرات منفی بر روابط اجتماعی یا عصبی بودن وستیزه جویی ، به مصرف آنها ادامه می دهند. آنان هنگام ترک این مواد به نوسانات روحی،خستگی، بی قراری، کاهش اشتها، بی خوابی،کاهش اشتیاق جنسی و افزایش میل به استفاده از استروئیدها دچار می شوند .

افسردگی خطرناک ترین عارضه ترک این مواد است، زیرا گاهی به خودکشی منجر می شود. این افراد باید زیر نظر متخصصان درمان شوند، زیرا بعضی از نشانه های افسردگی سال ها پس از قطع مصرف این داروها باقی می مانند.

•  مهمترین عامل بهبودی ، کاهش یا قطع مصرف است .
•  از آنجا که علائم انرژی زا و شادی بخش این دارو ها پس از چند هفته یا چند ماه و در همراهی با ورزش شدید بارز می شود، خطر ی از بابت آثار فوری موادی هم چون تریاک و هروئین را ندارند.
•  به دلیل بروز افسردگی و خطر خود کشی مراقبت دائم لازم است. در صورت بروز علائم افسردگی شدید ارجاع به روانپزشک توصیه می شود.

کرم های ضد آفتاب می توانند پوست شما را در برابر آفتاب سوختگی محافظت کنند، اما به شرط آن که از آنها درست استفاده کنید

خرداد ۱۷, ۱۳۹۰ بواسطة:   موضوع : اخبار علمی پزشکی, مشروح اخبار, پوست و مو

پژوهشگران و کارشناسان انجمن سرطان پوست آمریکا به چند نکته مهم برای استفاده صحیح از این کرم ها اشاره کرده اند که توجه به آنها مفید و برای سلامت پوست سودمند است. این کارشناسان توصیه می کنند ضد آفتاب هایی را انتخاب کنید که SPF (میزان توانایی در کنترل اشعه ماورای بنفش خورشید) آنها حداقل ۱۵ باشد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز  ،  کرمهای ضد آفتاب بر اساس میزان توانایی آنها در جذب و دفع اشعه اشعه ماورای بنفش  UV درجه بندی میشوند که Sun Protection Factor یا SPF نام دارد. درجه SPF (مانند SPF15 یا SPF20) نشان دهنده این امر هستند که مصرف کننده آن قبل از اینکه دچار آفتاب سوختگی بشود، تا چه حد میتواند زیر نور آفتاب بماند.

برای نوزادان خود که حداقل ۶ ماه دارند از این کرم ها استفاده کنید و به خاطر داشته باشید که نوزادان کمتر از ۶ ماه نباید در معرض نور خورشید قرار بگیرند. مطمئن شوید که ضد آفتاب انتخابی شما حتما هم در برابر تشعشعات UVA و هم UVB خورشید از پوستتان محافظت کند.

هربار حدود ۲۸ گرم از ضد آفتاب را استفاده کنید به طوری که تمام پوست بدنتان را که در معرض نور خورشید است به خوبی پوشش دهد. ۳۰ دقیقه قبل از خارج شدن از منزل ضد آفتاب را استفاده کرده و هر دو ساعت یک بار آن را تجدید کنید. پس از شنا یا تعریق یا شستن دست و صورت دوباره از ضدآفتاب استفاده کنید.
مراقب باشید که چه مدت زمان در معرض نور خورشید قرار گرفته اید چون پوست شما نباید در اثر تماس با نور خورشید قرمز رنگ شود، این تغییر رنگ به پوست آسیب می رساند و نشانه خوبی نیست.
 
 

نکات مهم در انتخاب کرم ضدآفتاب  

نورخورشید از ۳ جزء تشکیل شده است: اشعه مادون قرمز، اشعه ماوراءبنفش و نور قابل رویت که در این میان اشعه ماوراءبنفش که از دو اشعه UVA و UVB تشکیل شده، بسیار مضر و آسیب رسان است.

بهترین و مناسب ترین راه حل برای جلوگیری از تابش اشعه ماوراءبنفش خورشید، مالیدن روزانه کرم ضدآفتاب است، هرچند که لباس های آستین دار، کلاه لبه پهن و عینک آفتابی نیز مانع رسیدن نور خورشید به پوست می شود.استفاده از یک ضد آفتاب مناسب، علاوه بر اینکه از آثار مخرب ماوراءبنفش بر روی پوست می کاهد، از بروز عوارضی نظیر آفتاب سوختگی، قرمزی، تیره شدن و لکه های پوستی و نهایتاً پیری زود رس پیشگیری می کند.

در خرید کرم های ضد آفتاب، نکته ضروری میزان SPF است. SPF عیار حفاظتی پوست در برابر تابش ماوراءبنفش است که حداقل عدد آن ۱۵ و حداکثر آن ۳۰ است که تجویز آن بسته به نوع پوست و شرایط زندگی افراد متفاوت است.اما مناسب ترین کرم ضد آفتاب در تابستان SPF معادل ۳۰ دارد.

ضد آفتاب های با SPF کمتر از ۳۰ را معمولاً در زمستان یا مکان های سرپوشیده به کار می برند. در هنگام خرید ضد آفتاب به اطلاعات عمومی دیگران اکتفا نکنید.نوعی را انتخاب کنید که ضد تعریق و ضد شست وشو باشد. اگر پوستتان چرب و دارای جوش های آکنه است حتماً از نوع فاقد چربی (oil free) آن استفاده کنید.

در مدت زمان استفاده، هر ۳ ساعت یک بار آن را تجدید نمایید و حتماً قبل از آرایش، آن را بر روی پوستتان بمالید.از آنجا که اثرات مخرب نور آفتاب بر همه سنین ثابت شده است، به فرزند و همسرتان نیز طریقه صحیح استفاده از کرم ضد آفتاب را بیاموزید.

البته، توجه داشته باشید که کرم مناسب با پوست کودکان و آقایان متفاوت از کرمی است که شما استفاده می کنید پس، از تجویز خودسرانه آن بپرهیزید.

به یاد داشته باشید که درجه SPF مانند ( SPF15) یا (SPF20)  نشان دهنده این امر هستند که مصرف کننده آن قبل از اینکه دچار آفتاب سوختگی بشود، تا چه حد میتواند زیر نور آفتاب بماند. و بهترین کرم ضدآفتاب، آن است که برای نوع پوست شما ایمنی کافی به وجود بیاورد.

رژیم غذایی می تواند آسیب دیدگی کلیه را برطرف کند

اردیبهشت ۱۶, ۱۳۹۰ بواسطة:   موضوع : اخبار تغذیه, مشروح اخبار

به گفته دانشمندان آمریکایی، یک رژیم کنترل شده غذایی که میزان زیادی چربی و مقدار کمی نشاسته در آن است می تواند آسیب های وارد شده به کلیه را در موش های مبتلا به دیابت جبران کند.

 

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز به نقل از  بی بی سی ،  اکنون یک مطالعه تازه به روی موش های آزمایشی نشان داده است که یک رژیم غذایی آکنده از چربی که نشاسته آن ناچیز است می تواند آسیب ناشی از قند بالای به مجراهای کلیه را جبران کند.

 

اما موسسه دیابت بریتانیا این پرسش را مطرح کرده است که شاید بسیاری از بیماران نتوانند چنین رژیمی را تحمل کنند.

 

در بریتانیا دو میلیون و ۸۰۰ هزار نفر مبتلا به دیابت نوع یک یا دو هستند که حدود یک سوم آنها دچار آسیب دیدگی کلیه می شوند.

محققان در دانشکده پزشکی ماونت ساینای در نیویورک از موش هایی که مبتلا به هر دو نوع دیابت بودند استفاده کردند.

 

زمانی که کلیه موش ها آسیب دید، نیمی از موش ها برای هشت هفته تحت چنین رژیمی قرار گرفتند.

 

کارشناسان هشدار می دهند که این رژیم به شدت کنترل شده که حاوی ۸۷ درصد چربی است تاثیر گرسنگی را تکرار می کند و نباید بدون مشورت پزشکی دنبال شود.

 

پس از هشت هفته محققان متوجه شدند که صدمات کلیه موش ها درمان شده است.

 

پروفسور چارلز مابز که تیم محققان را هدایت کرده است گفت این اولین بار است که نشان داده می شود دخالت غذایی به تنهایی کافی است تا این مشکل جدی دیابت برطرف شود.

 

او گفت فکر می کند که این یافته نویدبخش است با این حال تاکید کرد که تا زمان آزمایش های انسانی آن را به کسی توصیه نمی کند.

 

یک موضوع دیگر هست که محققان باید دریابند: اینکه دقیقا چه فرآیند و عواملی باعث جبران این آسیب ها می شود.

 

کارشناسانی که در این مطالعه دست نداشته اند گفته اند که نمی تواند فواید چنین رژیمی را برای انسان پیش بینی کرد.

 

مبتلایان به دیابت که از آسیب دیدگی کلیه رنج می برند اکنون باید چشم انتظار نتایج آزمایش مشابه به روی انسان بمانند.

 

نتایج این مطالعه در نشریه “پلاس وان” چاپ شده است.

مروری بر سیستم غدد درون ریز بدن

اردیبهشت ۱۵, ۱۳۹۰ بواسطة:   موضوع : فیزیولوژی, مشروح اخبار

گرچه به ندرت درمورد غدد سیستم درون ریز بدن فکر می کنیم، اما هورمون هایی که این غدد ترشح می کنند تقریباً بر همه سلول ها، اندام ها و عملکردهای بدن اثر می گذارد. سیستم درون ریز در تنظیم وضعیت روانی، رشد، عملکرد بافت ها، و متابولیسم و همچنین عملکردهای جنسی و فرایندهای تناسلی بدن، بسیار سودمند است.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز  ،  به طور کلی، سیستم درون ریز مسئول فرایندهایی از بدن است که کد صورت می گیرد، مثل رشد سلولی. فرایندهای سریعتر مثل تنفس و حرکت بدن توسط سیستم عصبی کنترل می شوند. اما بااینکه سیستم عصبی و سیستم درون ریز، دستگاه هایی کاملاً جدا از هم هستند، معمولاً برای بهبود عملکردهای بدن، با هم عمل می کنند.

 
درمورد سیستم غدد درون ریز

پایه و بنیاد سیستم درون ریز، هورمون ها و غدد هستند. هورمون ها بعنوان پیام رسان های شیمیایی بدن، اطلاعات و دستورات را از یک گروه سلولی به گروه دیگر منتقل می کند. گرچه انواع مختلفی از هورمون ها در جریان خون گردش دارند، اما هرکدام فقط روی سلولی تاثیر می گذارد که ژنتیکی برای دریافت و واکنش به پیام های آن برنامه ریزی شده است. سطح هورمون ها می تواند تحت تاثیر عواملی مثل استرس، عفونت ها و بیماری ها، و تغییرات در توازن مایعات و موادمعدنی خون قرار گیرد.

یک غده مجموعه ای از سلول هاست که موادشیمیایی تولید و ترشج کرده و بیرون می دهد. غده موادی را از خون انتخاب کرده و بیرون می کند، روی آنها فرایندهایی انجام می دهد و موادشیمیایی حال را برای استفاده در یک نقطه از بدن آزاد می کند. برخی از انواع غدد، ترشحات خود را در نواحی خاص آزاد می کنند. برای مثال، غدد برون ریز، مثل غدد عرق و براقی، ترشجات خود را در پوست یا داخل دهان آزاد میکنند. از طرف دیگر غدد درون ریز، بیش از ۲۰ هورمون اصلی بدن را مستقیماً وارد جریان خون می کند تا در آنجا به سلول های دیگر در نواحی مختلف بدن منتقل شوند.

غدد اصلی که سیستم درون ریز بدن انسان را تشکیل می دهد، غده هیپوتالاموس، هیپوفیز، تیروئید، پاراتیروئید، آدرنال، جسم صنوبری و غدد تناسلی می باشد که شامل تخمدان ها و بیضه هاست. پانکراس نیز بااینکه به سیستم گوارش نیز مربوط است اما چون آنزیم های گوارشی را تولید و ترشح می کند، بخشی از این سیستم مترشحه هورمونی به حساب می آید.

بااینکه غدد درون ریز اصلی ترین تولیدکننده های هورمون های بدن هستند، برخی اندام های غیر درون ریز– مثل مغر، قلب، ریه ها، کلیه ها، غده تیموس، پوست و جفت—نیز هورمون تولید کرده و ترشح می کنند.

هیپوتالاموس، مجموعه ای از سلول های ویزه که در بخش پایینی مرکز مغز واقع شده است، اصلی ترین رابط بین سیستم درون ریز و سیستم عصبی به شمار می رود. سلول های عصبی موجود در هیپوتالاموس، با تولید مواد شیمیایی که تولید و ترشج هورمون ها را یا تشدید یا متوقف می کنند، غده هیپوفیز را کنترل می کند.

غده هیپوفیز بااینکه چندان بزرگتر از یک نخودفرنگی نیست، مهمترین بخش سیستم درون ریز به شمار می رود. این اندام گاهاً “غده اصلی” نامیده می شود، چون هورمون هایی را تولید می کند که غدد درون ریز دیگر را کنترل می کنند. تولید و ترشح هورمون های هیپوفیز می تواند تحت تاثیر عوامل مختلفی مثل احساسات و تغییرات فصلی قرار گیرد. برای انجام اینکار، هیپوتالاموس، اطالاعاتی را که توسط مغز داده می شود (مثل دمای محیط، الگوهای قرارگیری در معرض نور، و احساسات) را به هیپوفیز می فرستد.

غده هیپوفیز به دو بخش تقسیم می شود:بخش پیشین و بخش پسین. بخش پیشین فعالیت غدد تیروئید، آدرنال، و تناسلی را تنظیم می کند. از میان هورمون هایی که این غده ترشح می کند، می توان به موارد زیر اشاره کرد:

· هورمون رشد، که رشد استخوانها و سایر بافت های بدن را تحریک می کند و در استفاده بدن از موادمغذی و معدنی نقش دارد.

· هورمون پرولاکتین، که تولید شیر را در زنان شیرده فعال میکند.

· هورمون تیروتروپین، که غده تیروئید را برای تولید هورمون تیروئید تحریک میکند.

· کورتیکوتروپین، که غده آدرنال را برای تولید برخی هورمون های خاص تحریک میکند.

غده هیپوفیز همچنین اندورفین نیز ترشح می کند. اندورفین ها مواد شیمیایی هستند که برای کاهش حساسیت به درد، بر روی سیستم عصبی کار می کنند. علاوه بر این، غده هیپوفیز هورمون هایی نیز ترشح می کند که به تخمدان ها و بیضه ها برای تولید هورمون های جنسی پیام می فرستند. غده هیپوفیز همچنین تخمک گذاری و چرخه قاعدگی را نیز در زنان کنترل می کند.

بخش پسین غده هیپوفیز، هورمون های ضد ادرار ترشح می کند که با تاثیری که بر کلیه ها و دفع ادرار دارد، به حفظ توازن آب بدن کمک میکند. هورمون دیگری که این بخش ترشح می کند، اکسیتوسین است که انقباضات رحم را طی وضع حمل ایجاد می کند.

تیروئید که در بخش جلویی گردن قرار دارد، شبیه به یک پاپیون یا پروانه است که هورمون های تیروئید، یتروکسین و تیرودوتیرونین را تولید می کند. این هورمون ها سرعتی را که سلول ها سوخت های بدن را از موادغذایی برای تولید انرژی می سوزانند، کنترل میکنند. هرچه میزان هورمون های تیروئید در جریان خون بالا رود، سرعت ایجاد واکنشهای شیمیایی نیز در بدن بیشتر می شود.

هورون های تیروئید همچنین نقش مهمی در رشد استخوانها و رشد مغز و سیستم عصبی در کودکان دارند. تولید و ازادسازی هورمون های تیروئید توسط تیروتروپین کنترل می شود که آن نیز به نوبه خود توسط غده هیپوفیز ترشح می شود.

به غده تیروئید چهار غده کوچک متصل است که به همراه یکدیگر عمل می کنند و پاراتیروئید نامیده می شوند. این غدد هورمون پاراتیروئید ترشح می کنند که با کمک کالسیتونین که در تیروئید تولید می شود، سطح کلسیم را در خون تنظیم می کند.

بدن دو غده آدرنال مثلثی شکل دارد که هرکدام روی یکی از کلیه ها قرار گرفته است. غدد آدرنال دو قسمت دارند، که هرکدام یک سری هورمون تولید میکنند و عملکردی متفاوت دارند. بخش بیرونی، قشر آدرنال، هورمون هایی تولید می کند که کورتیکوستیروئید نامیده می شوند و توازن نمک و آب بدن، واکنش بدن به استرس، متابولیسم، سیستم ایمنی و رشد و عملکرد جنسی را تنظیم می کند.

بخش داخلی، کاته کولامین هایی مثل اپینفرین تولید می کند. اپینفرین که آدرنالین هم نامیده می شود، در مواجهه با استرس، فشارخون و ضربان قلب را بالا می برد.

جسم صنوبری که غده صنوبری نیز نامیده می شود، در وسط مغز قرار گرفته است. این غده ملاتونین ترشح می کند، هورمونی که چرخه خواب-بیداری را تنظیم می کند.

غدد جنسی مهمترین منبع هورمون های جنسی هستند. در مردها، این غدد در کیسه بیضه قرار گرفته اند. غدد مردانه، یا بیضه ها، هورمون هایی تولید می کند که آندروژن نامیده می شود، که مهمترین آنها تستوسترون است. این هورمون ها تغییرات بدن را که به خاطر رشد جنسی ایجاد می شود، مثل بزرگ شدن آلت تناسلی و بروز سایر ویژگی های مردانه مثل کلفت شدن صدا، رشد مو صورت و شرمگاه و افزایش رشد و قدرت عضلانی، تنظیم میکند. تستوسترون همچنین در تولید اسپرم توسط بیضه ها نیز دخالت دارد.

غدد زنانه، ینی تخمدان ها، در لگن خاصره قرار گرفته اند. این غدد تخمک تولید کرده و هورمون های زنانه مثل استروژن و پروژسترون را تولید میکنند. استروژن در رشد خصوصیات جنسی زنانه مثل رشد سینه ها و جمع شدن چربی بدن در ران ها و باسن، نقش دارد. هم استروژن و هم پروژسترون در حاملگی و تنظیم عادت ماهیانه نیز نقش دارند.

پانکراس یا همان لوزالمعده (علاوه بر سایرین) دو هورمون مهم، یعنی انسولین و گلوکاگن را تولید می کند. این هورمون ها برای حفظ توازن گلوکز یا قند خون و حفظ سوخت و ذخائر انرژی بدن، در کنار یکدیگر عمل می کنند.

سیستم غدد درون ریز چه می کند

وقتی هورمون ترشح می شود، از غدد درون ریز به داخل جریان خون منتقل می شود تا به سمت سلولهایی که باید پیامرسانی کند، برود. در مسیر رفتن به سمت این سلولها، پروتئین های خاصی به برخی از این هورمون ها می چسبند. این پروتئین های خاص مثل حمل کننده هایی رفتار می کنند که مقدار هورمونی را که باید با سلول هدف رابطه برقرار کند و روی آن تاثیر بگذارد را کنترل می کنند.

همچنین، سلول های هدف گیرنده هایی دارند که فقط به برخی هورمون های خاص می چسبند، و هر هورمون گیرنده های خاص خود را دارد، درنتیجه هر هورمون فقط با سلولهای هدف خاص که گیرنده های آن هورمون را دارند، وارد رابطه می شود. وقتی هورمون به سلول هدف خود می رسد، به گیرنده های خاص آن سلول می چسبد و این ترکیب گیرنده-هورمون، دستورالعمل های شیمیایی را به کارگران داخل سلول منتقل می کند.

وقتی سطح هورمون ها به مقدار نرمال یا لازم خود برسد، ترشح بیشتر آن هورمون با مکانیسم های مهم بدن کنترل می شود تا همان میزان هورمون در خون حفظ شود. این تنظیم تولید و ترشح هورمون ها می تواند خود هورمون یا ماده دیگری در خون که مربوط به این هورمون است را درگیر کند.

برای مثال، اگر غده تیروئید مقدار کافی از هورمون های تیروئید در خون ترشح کرده باشد، غده هیپوفیز متوجه این مقدار نرمال از آن هورمون در جریان خون شده و آزادسازی تیروتروپین را تنظیم می کند. تیروتروپین هورمونی است که ده تیروئید را برای ساخت و ترشح هورمون های تیروئید تحریک می کند.

مثال دیگر هورمون پاراتیروئید است که یزان کلسیم خون را بالا می برد. وقتی میزان کلسیم خون بالا رود، غدد پاراتیروئید این تغییر را حس کرده و ترشح و تولید این هورمون را کاهش می دهند.

مشکلات سیستم غدد درون ریز

مقدار خیلی زیاد یا خیلی کم از هر هورمون می تواند برای بدن مضر باشد. برای مثال، اگر غده هیپوفیز هورمون رشد زیاد تولید کند، بچه می تواند رشد بسیار زیادی پیدا کندو به طور غیرطبیعی بلند قد شود. اگر این مقدار کم باشد، بچه به طور غیرطبیعی کوتاه قد و ریز خواهد شد.

کنترل تولید یا جایگزینی برخی هورمون های خاص می تواند بسیاری از اختلالات درون ریز را در کودکان و نوجوانان برطرف کند. برخی از این اختلالات عبارتند از:

ناتوانی آدرنال: در این وضعیت عملکرد قشر غده آدرنال یا فوق کلیوی پایین آمده و درنتیجه تولید هورمون های کورتیکوستیروئید آدرنال نیز بسیار کم می شود. علائم ناتوانی آدرنال می تواند شامل ضعف، خستگی، درد شکم، حالت تهوع، کم آب شدن بدن، و تغییرات پوستی باشد. پزشکان ناتوانی ادرنال را با تجویز جایگزین هایی برای هورمون هایکورتیکوستیروئید مداوا می کنند.

سندرم کوشینگ: مقدار بسیار زیاد از هورمون های گلوکوکورتیکوئید در بدن می تواند منجر به بروی سندرم کوشینگ شود. در کودکان، معمولاً زمانی این اتفاق می افتد که کودک برای درمان بیماری های خود ایمنی مثل سل جلدی (lupus) مقدار بالایی داروهای ترکیبی کورتیکوستیروئید مصرف می کند (مثل پردنیسون). اگر این وضعیت به خاطر وجود تومر در غده هیپوفیز باشد که مقدار زیادی کورتیکوتروپین تولید می کند و غدد فوق کلیوی (آدرنال) را تحریک به تولید بیش از حد کورتیکوستیروئیدها می کند، به آن بیماری کوشینگ اطلاق می شود. بروز علائم آن ممکن است سالها طول بکشد و این علائم عبارتند از، چاق شدن بیش از حد، ناتوانی رشد، ضعف عضلانی، کبود شدن سریع پوست، آکنه، بالا رفتن فشار خون، و تغییرات فیزیولوژیکی. بنا بر علت خاص بیماری، پزشکان با روش های مختلفی مثل جراحی، پرتو درمانی، شیمی درمانی یا داروهایی که تولید این هورمون ها را متوقف می کنند، این بیماری را مداوا می کنند.

دیابت نوع ۱: وقتی لوزالمعده یا پانکراس نتواند به میزان کافی انسولینتولید کند، دیابت نوع ۱ ایجاد می شود. علائم این بیماری عبارتند از: تشنگی زیاد، گرسنگی، ادرار و کاهش وزن. در کودکان و نوجوانان، این بیماری معمولاً یک اختلال خودایمن است که در آن برخی سلول های خاص سیستم ایمنی و پادتن هایی که توسط دستگاه ایمنی بدن ساخته می شوند، سلول های لوزالمعده را که انسولین تولید می کنند، تخریب می کند. این بیماری می تواند مشکلات دیگری در دراز مدت به وجود آورد مثل مشکلات کلیوی، آسیب های عصبی، کوری، و بیماری های قلبی کرونری زودرس و سکته. به کودکانی که دچار این مشکل هستند، برای کنترل سطح قند خون و کاهش خطر ایجاد مشکلات دیابتی مداوماً انسولین تزریق می شود.

دیابت نوع ۲: برخلاف دیابت نوع ۱، که در آن بدن قادر به تولید انسولین کافی نیست، در دیابت نوع ۲ بدن قادر به واکنش نرمال به انسولین نمی باشد. کودکان و نوجوانان مبتلا به این بیماری معمولاً اضافه وزن زیادی دارند و باور بر این است که چربی اضافه بدن نقش مهمی در مقاومت انسولین دارد که از مشخصه های این بیماری است. درواقع، در سالهای اخیر، شیوع این بیماری در کودکان تقریباً برابر با میزان بالای چاقی مفرط در آنها است. علائم و مشکلات احتمالی دیابت نوع ۲ تقریباً مشابه با دیابت نوع ۱ می باشد. برخی کودکان ونوجوانان می توانند با تغییرات رژیم غذایی، ورزش، و دارو قند خون خود را کنترل کنند اما خیلی از آنها مجبورند مثل بیماران دیابت نوع ۱، تزریق انسولین انجام دهند.

مشکلات هورمون رشد: بالا بودن میزان هورمون رشد در کودکان در ال رشد باعث رشد بی اندازه استخوان ها و سایر قسمت های بدنشان می شود که منجر به غول پیکر شدن آنها می شود. این وضعیت نادر، معمولاً به خاطر وجود یک تومر در غده هیپوفیز ایجاد می شود که می توان آنرا با برداشتن تومر مداوا کرد. درمقابل، وقتی غده هیپوفیز نتواند به میزان کافی هورمون رشد تولید کند، رشد کودک از قد، معیوب می شود. پایین بودن قند خون نیز ممکن است در کودکان مبتلا به کمبود هورمون رشد اتفاق بیفتد.

پرکاری تیروئید: پرکاری تیروئید وضعیتی است که در آن سطح هورمون های تیروئید در خون بیش از اندازه بالا می رود. علائم آن شامل کاهش وزن، عصبی شدن، رعشه، تعرق زیاد، بالا رفتن ضربان قلب و فشارخون، برآمدگی چشم ها، و تورم گردن به خاطر بزرگ شدن غده تیروئید (گواتر) می شود. این وضعیت در کودکان معمولاً به خاطر بیماری گریوز ایجاد می شود که یک اختلال خودایمن است که در آن برخی پادتن ها که توسط سیستم ایمنی تولید می شود، غده تیروئید را برای فعالیت بیش از حد تحریک میکنند. این بیماری را میتوان با دارو یا برداشتن یا از بین بردن غده تیروئید با جراحی یا پرتودرمانی مداوا کرد.

کم کاری تیروئید: کم کاری تیروئید وضعیتی است که در آن سطح هورمون های تیروئید در خون به طور غیرعادی پایین می آید. کمبود هورمون تیروئید، فرایندهای بدن را کند کرده و می تواند منجر به خستگی، پایین آمدن ضربان قلب، خشک شدن پوست، اضافه وزن، یبوست، و در کودکان، کاهش رشد و بلوغ دیررس گردد. مهمترین عامل ایجاد کم کاری تیروئید در کودکان تیروئیدیت هاشیموتو است که درنتیجه یک فرایند خودایمن ایجاد می شود که تیروئید را تخریب کرده و تولید هورمون تیروئید را متوقف می سازد. نوزادان ممکن است فاید غده تیروئید متولد شوند یا غده تیروئید آنها رشد کافی نداشته باشد که این هم منجر به کم کالری تیروئید خواهد شد. این وضعیت را می توان با جایگزین های غذایی هورمون تیروئید مداوا کرد.

بلوغ زودرس: تغییرات بدن که حین بلوغ ایجاد می شوند، اگر میزان هورمون های هیپوفیز که غدد جنسی را برای تولید هورمون هایجنسی تحریک می کنند، پیش از موقع بالا رود، ممکن است در برخی کودکان در سنین خیلی پایین اتفاق بیفتد. داروی تزریقی برای متوقف کردن ترشح این هورمون های هیپوفیز وجود دارد که جلوی رشد جنسی زودرس را در این کودکان میگیرد.

« Previous PageNext Page »