قرص‌های ال.دی (LD) و اچ.دی (HD)

قرص‌های خوراکی پیشگیری از بارداری در دو شکل ال.دی و اچ.دی در بسته بندی‌های 21 عددی (سه هفته‌ای) در داخل داروخانه‌ها وجود دارد. البته مقدار هورمون‌هاي استروژن و پروژسترون قرص‌هاي اچ.دي بسیار بالاتر از قرص‌هاي ال.دي است.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز،  رایج‌ترین روش پیشگیری از بارداری، مصرف قرص‌های ضدبارداری به دو صورت ال.دی (LD) و اچ.دی (HD) است که در صورت عدم وجود حساسیت و عوارض، خانم‌ها می‌توانند مصرف آن‌ را تا سال‌ها ادامه دهند.

مزايای مصرف:

* خانم با مصرف این گونه قرص‌ها به میزان کمتری به بیماری‌های التهابی لگن مبتلا می‌شود.
* ابتلا به سرطان تخمدان با مصرف این قرص‌ها به مراتب کاهش می‌یابد.
* ميزان غدد خوش خيم پستان کاهش پیدا می‌کند.
* شدت خونریزی‌های دوره قاعدگی کم و در نتیجه آن درد در این دوره به مراتب کمتر از قبل می‌شود.

* با مصرف این قرص‌ها به میزان زیادی می‌توان از حاملگی‌های خارج رحمی ‌پیشگیری نمود.
طريقه مصرف:

1) مصرف این قرص بدین صورت است که خانم باید اولین قرص را در روز پنجم قاعدگی خود مصرف کند.

2) در صورت قطع خونریزی و یا ادامه پیدا کردن خونریزی باید در هر دو صورت روزانه یک قرص مصرف گردد (تا اتمام بسته قرص).

3) این گونه قرص‌ها را بهتر است بعد از صرف شام و یا پیش از خوابیدن مصرف کنید تا عوارض گوارشی ناشی از آن کاهش یابد.

4) در زمانی که بسته کاملاً تمام شد، تا 7 روز مجاز به مصرف قرص نیستید و باید در روز هشتم بسته جدیدی از قرص را آغاز کنید.

5) اگر قرص را فراموش کردید به محض به یاد آوردن یک قرص را میل نمائید.

6) در صورتی که 2 شب متوالی مصرف قرص را از یاد بردید، در 2 شب بعدی بجای یک قرص، دو قرص میل کنید و بعد به حالت اولیه شبی یک قرص را ادامه دهید تا بسته به اتمام برسد. البته برای اطمینان بیشتر می‌توانید از روش‌های پیشگیری از بارداری نظیر کاندوم نیز استفاده کنید.

7) در شرایطی که 3 شب متوالی مصرف قرص را فراموش کردید، ادامه قرص را قطع و تا زمان آغاز قاعدگی از روش دیگری استفاده نمائید و بعد از روز پنجم قاعدگی مطابق قبل مصرف قرص را شروع نمائید.

نكات قابل توجه:

* تاثیر قرص‌های پیشگیری از بارداری پس از یک هفته از مصرف مشاهده می‌گردد و بهتر است در طول این مدت از کاندوم نیز استفاده کرد.

* این قرص‌ها باید به صورت متوالی و در زمان‌های مشخص مصرف گردند.

موارد احتمال وجود بارداری:

– بروز علائمی‌ مانند اسهال و استفراغ به صورت مکرر و شدید
– مشورت با پزشک در خصوص مصرف داروهاي ضد سل و تشنج
– مصرف آنتي بيوتيك‌هايي مانند آمپي سيلين و تتراسایكلين زیر نظر پزشک
** بهتر است در هر یک از موارد فوق از روش کاندوم نیز استفاده شود.

موارد مصرف:

• خانم‌هايي که تمایل به استفاده از یک روش مطمئن برای پیشگیری از بارداری دارند.
• خانم‌هايي كه قاعدگي آن‌ها همراه با درد و خونریزی شدید است.
• خانم‌هايي كه سال‌های آغازین ازدواج شان است.

موارد منع مصرف:

– احتمال بارداری
– سرطان پستان
– خونريزي‌هاي رحمي (با علل ناشناخته)
– بيماري‌هاي قلبي- عروقي
– اختلالات خوني
– افزايش چربي‌هاي خون
– بيماري‌هاي كبدي و كيسه صفرا
– فشارخون
– سردرد‌هاي مربوط به ميگرن
– بيماري‌هاي قند
– صرع
– افسردگي شديد
– خانم‌هاي بالای سن 35 سال که سیگاری هستند، بهتر است از روش دیگری استفاده نمایند.

نکات مهم:

* در صورتی که خانم با مصرف قرص لکه بینی مشاهده کند تا 2 الی 3 ماه مهم نیست ولی در زمانی که شدید باشد باید به پزشک مراجعه نماید.

* با مصرف این نوع قرص‌ها علائمي مثل تهوع، استفراغ و سردرد از بین می‌رود.
* اگر قرص‌ها پس از شام و یا قبل از خواب مصرف گردند تا حدودی می‌توان از بروز این گونه علائم پیشگیری نمود.

* در شرایطی که این علائم ادامه پیدا کنند باید همراه با قرص‌های پیشگیری از بارداری، از ویتامین‌های B6 نیز کمک گرفت (در مدت زمان کوتاه).

* با مصرف قرص، میزان خونریزی و شدت آن کم شده ولی در صورتی که تنها لکه بینی مشاهده و یا خونریزی قطع شود باید به پزشک مراجعه کرد.

* مصرف قرص ال.دی محدود به سنین خاصی نمی‌باشد و فرد می‌تواند آن را تا 45 سالگی و بیشتر با کنترل کردن ادامه دهد؛ البته در مواردی مانند استعمال سیگار و فشارخون تنها افراد زیر 35 سال مجاز به مصرف آن هستند و سنین بالاتر باید با دستور و تجویز پزشک مصرف کنند.

مروری بر سرطان معده

معده يکي از اعضاي موجود در شکم و بخشي از دستگاه گوارش مي باشد و مانند هر کدام از اعضاي ديگر مستعد ابتلا به سرطان مي باشد . پس از اينکه غذا جويده و بلعيده شد از طريق لوله اي به نام مري از دهان وارد معده مي شود . معده عضوي کيسه مانند و داراي ۵ قسمت مختلف مي باشد که ترشحات مختلفي براي هضم اوليه غذا ترشح مي کنند . سرطان در هر کدام از اين مناطق پنجگانه ممکن است شروع شود و گاهي علائم و ميزان بهبودي برحسب محل ابتلا تفاوت مي کند .

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز،  ديواره معده از پنج لايه تشکيل شده است . داخلي ترين لايه که حائز اهميت خاص مي باشد لايه مخاطي ناميده مي شود و اکثر سرطانهاي معده نيز از اين قسمت شروع مي شود . هر چه سرطان به بافتهاي زيرين نفوذ نمايد احتمال بهبودي کاهش مي يابد .

سرطان معده در طي ساليان و با آرامي رشد مي کند ولي قبل از اينکه سرطان بمعناي واقعي ايجاد شود ، تغييراتي در لايه هاي معده ايجاد مي شود . اين تغييرات اوليه بندرت علائم ايجاد ميکنند و تشخيص داده نمي شوند .

سرطان معده از طرق مختلف گسترش مي يابد . مي تواند از طريق ديواره خود معده به بافتها و اعضاي مجاور راه يابد . همچنين مي تواند از طريق غدد عروق لنفاوي گسترش يابد . در مراحل پيشرفته نيز مي تواند از طريق خون ساير اندام و اعضا را درگير کند . شايعترين سرطان معده بنام آدنوکارسينوم مي باشد . البته انواع ديگر با شيوع کمتر عبارتند از : لنفوم و تومورهاي کارسينوئيد . البته طبيعتاً نوع درمان اين نوع سرطانها با هم تفاوت مي کند .

اکثريت مبتلايان به سرطان معده در دهه ۶۰ يا ۷۰ سن خود تشخيص داده مي شوند .

طبق تحقيقات در ايالات متحده ، تعداد ۲۲۷۱۰ نفر با سرطان معده در سال ۲۰۰۴ تشخيص داده خواهند شد .

سرطان معده در ساير کشورهاي جهان نيز ممکن است شيوع بالاتري داشته باشد. البته در سالهاي اخير بعلت استفاده از يخچال و استفاده کمتر از نمک براي نگهداري غذاها احتمال ابتلا به سرطان معده کاهش يافته است . يکي ديگر از علل کاهش ابتلا درمان مناسب و مفيد براي باکتري هليکوباکترپيلوري مي باشد که بنظر مي رسد نقش زيادي در ابتلا به سرطان معده دارد .

متأسفانه در مراحل ابتدايي علائم چنداني ديده نمي شود و شايد بهمين دليل سرطان معده در مراحل ابتدايي بسختي تشخيص داده مي شود .

●  علائم شايع :

– کاهش اشتها و کاهش وزن

–  درد معده

– علائم مبهم سوء هاضمه مانند پري ، آروغ زدن ، ‌تهوع

–  احساس پري حتي پس از خوردن مقادير اندک غذا

–  تهوع و استفراغ

–   سوزش سردل و علائم شبيه به زخم معده

– تورم معده

البته شايان ذکر است که بسياري از اين علائم منحصر به سرطان معده نمي باشند و دربسياري از بيماريهاي ديگر معده نيز ديده مي شوند ، اما وجود اين مشکلات اگر بصورت طولاني باشد خصوصاً در افراد بالاي ۵۰ سال ، احتياج به ارزيابيهاي بيشتري توسط پزشک دارد  .

اگر شک به سرطان معده وجود داشته  باشد ، پزشکان دست به ارزيابيهاي بيشتري مي زنند تا سرطان معده را در مراحل اوليه تشخيص بدهند . ازانواع اين روش مي توان به اندوسکوپي ، عکسبرداري از ريه ( بيشتر بمنظور تشخيص ميزان درگيري بافتهاي مجاور معده انجام مي شود ) ، MRI و آزمايشات اوليه اشاره نمود که هر کدام از اينها با توجه به صلاحديد پزشک معالج و در زمان مقتضي انجام مي شود .

●  عوامل افزايش دهنده خطر :

بايد توجه داشت وجود عوامل خطر همواره به معني ابتلا به بيماري نيست و تنها شرايط را براي ابتلا به بيماري بيشتر مي کند .

عفونت با هليکوباکترپيلوري که منجر به گاستريت مزمن شود . البته بسياري از افرادي که اين ميکروب را با خود دارند هيچگاه مبتلا به سرطان معده نمي شود .

رژيمهاي غذايي شامل غذاهاي دودي ، گوشتي نمک اندود ، ترشيها و غذاهاي محتوي نشاسته بالا و فيبر پايين . ( استفاده از غذاهايي که شامل غلات زياد باشند ، ماهي و سبزيجات تازه محتوي ويتامين A و C احتمال ابتلا به سرطان معده را کاهش مي دهند . )

–  کشيدن سيگار

–  مصرف الکل

–   سابقه جراحي بر روي معده که قبلاً بمنظور کنترل زخم انجام شده باشد .

–  سرطان معده در مردان دوبرابر زنان ديده مي شود .

–  در سنين بالاتر از ۵۰ سال بشدت افزايش مي يابد .

–   در نژادهاي بخصوصي بيشتر ديده مي شود

–  سابقه سرطان معده در افراد درجه يک فاميل

●  پيشگيري :

–   استفاده از رژيمهاي غذايي مناسب که در بالا به بعضي از آنها اشاره شد .

–  الکل ننوشيد و سيگار نکشيد

–   به علائم سوء هاضمه طول کشيده دقت کنيد و با پزشک خود مشورت کنيد .

–   آزمايشهاي توصيه شده توسط پزشک را مرتب انجام دهيد .

شايان ذکر است ميزان موفقيت در درمان بيماري چندان زياد نيست ، لذا پيشگيري مي تواند نقش بسيار مهمي داشته باشد .

●  درمان :

در مراحل ابتدايي ، جراحي و برداشتن تومور اوليه مي تواند بسيار مؤثر باشد . حتي زمانيکه سرطان گسترش يافته باشد مي توان براي جلوگيري از خونريزيهاي طولاني و انسداد معده از روش جراحي استفاده نمود .

شيمي درماني نيز ممکن است در افرادي که سرطان در آنها گسترش يافته باشد استفاده شود و مؤثر باشد .

استفاده از راديو تراپي بخصوص همراه با شيمي درماني برحسب صلاحديد پزشک استفاده مي شود .

در ادامه ممکن است پزشک آزمايشات پيگيري را بطور منظم انجام دهد که از آن جمله مي توان به آزمايش خون اشاره کرد . لذا بايد توجه داشت که علائم جديد حتي جزئي را پس از درمان بايد به پزشک گزارش کرد تا وي بتواند بدرستي برنامه هاي آينده خود را تنظيم نمايد .

بايد توجه داشت که هيج کس نمي تواند ميزان بهبودي و پاسخ هر فرد را به درمان بطور دقيق پيش بيني کند چرا که نوع سرطان و نحوه پاسخ بدن به درمان هر فرد به فرد ديگر مي تواند متفاوت باشد و در اين بين حالات روحي و رواني مناسب مي تواند در درمان بسيار مؤثر باشد و نبايد فراموش شوند .

●  نکاتي که بايد مورد توجه قرار گيرند :

تحقيقات نشان داده اند که رژيم هاي غذايي مهمترين عامل در ابتلا به سرطان معده هستند و در کشورهايي که استفاده از گوشت قرمزبيشتر است ابتلا به سرطان معده نيز بيشتر است و بايد توجه داشته باشيد که استفاده از گوشت قرمز بيش از ۱۳ بار در هفته احتمال سطان معده را دوبرابر مي کند بخصوص اگر گوشت بصورت کبابي و يا کامل و زياد از حد پخته شود .

استفاده از غذاهاي محتوي ويتامين C  ، ويتامني E و بتاکاروتن بعلت خاصيت آنتي اکسيداني در جلوگيري از ابتلا به سرطان معده بسيار مؤثر هستند

آزمایش DHEA Sulfate

اردیبهشت ۲۱, ۱۳۹۲ بواسطة:   موضوع : اخبار علمی پزشکی, مشروح اخبار

آزمايش DHEA-S یا ( Dehydroepiandrosterone Sulfate ) که با نام های متعارف DHEA-SO4; DHEA Sulfate نیز خوانده می شود برای تعیین سطح DHEAS در خون؛ برای کمک به ارزیابی عملکرد غده آدرنال؛ برای تشخیص تومور یا سرطان آدرنال؛ برای کمک به تعیین علت بروز صفات مردي در زنان یا بلوغ زودرس در پسران؛ هنگامی که زن موي صورت و بدن اضافي (پرموئي)، آکنه، آمنوره، یا ناباروری دارد؛ هنگامی که یك پسربچه در حال بلوغ زودرس است یا دختربچه اي، علائمي از بروز صفات مردي نشان مي دهد، درخواست مي شود.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، DHEAS را می توان برای کمک به تشخیص تومورها در قشر غده آدرنال (تومورهاي آدرنوكورتيكال) ، سرطان آدرنال و هیپرپلازی آدرنال مادرزادی یا هیپرپلازی آدرنال بالغين و برای جدا کردن این بيماري ها از تومورها و سرطان های تخمدان اندازه گیری نمود.

غلظت هاي DHEAS اغلب همراه با سایر هورمون ها مانند FSH ،LH، پرولاکتین، استروژن و تستوسترون، برای کمک به تشخیص سندرم تخمدان پلی کیستیک (PCOS) و برای کمک به رد دیگر علل ناباروری، آمنوره و پرمويي اندازه گیری مي شود.

DHEAS، يك آندروژن است، هورمون جنسی مردانه که در خون مردان و زنان وجود دارد. خصوصیات ثانویه جنسی مردانه را در بلوغ توسعه مي دهد و می تواند توسط بدن به آندروژن قویتر مانند تستوسترون و آندروستنديون تغيير شكل دهد، یا می تواند به هورمون زنانه استروژن تبدیل شود. ترشح DHEAS توسط هورمون هیپوفیزی آدرنوکورتیکوتروپيك (ACTH) و دیگر فاكتورهاي هیپوفیز کنترل می شود.

DHEAS به عنوان شاخص عملکرد آدرنال، مفید است. تومورها و سرطان هاي آدرنال و هیپرپلازی آدرنال می توانند منجر به تولید بیش از حد DHEAS شوند. مقدار بالاي DHEAS ممکن است در مردان بزرگسال مورد توجه نباشد، اما می تواند منجر به آمنوره و نشانه های قابل مشاهده بروز صفات مردي در زنان باشد.

توضیح راجع به تست

مقدار اضافي DHEAS در کودکان، می تواند باعث بلوغ زودرس در پسران و آلت تناسلی خارجی دوگانه، موي اضافي در بدن و دوره قاعدگی غیر طبیعی در دختران شود.
در چه شرایطی تست افزایش می یابد

سندرم تخمدان پلی کیستیک، سرطان آدرنال و هیپرپلازی آدرنال، سطح DHEAS را افزايش مي دهند.

در چه شرایطی تست کاهش می یابد

مقدار پایین DHEAS ممکن است ناشي از اختلالات آدرنال و یا کم کاری هیپوفیز، يك بیماری که باعث کاهش سطح هورمون های هیپوفیزی که تولید و ترشح هورمون های آدرنال را تنظیم مي كنند، باشد.

تست هاي تكميلي

Testosterone; ACTH; FSH; LH; Prolactin; Estrogen; SHBG; 17-Hydroxyprogesterone

طریقه جمع آوری نمونه

نمونه خون از طريق فروبردن سوزن داخل ورید بازو به دست مي آيد
تشخیص های افتراقی

آمادگي بيمار

آمادگي خاصي لازم نيست، هرچند كه زنان باید به پزشک خود در مورد زمان آزمايش صحبت كنند. پزشک ممکن است بخواهد نمونه یک هفته قبل یا بعد از دوره قاعدگی گرفته شود.

نوع نمونه

نمونه خون از ورید بازو

اطلاعات تكميلي

سطح DHEAS نرمال همراه با دیگر سطوح آندروژن طبیعی، ممکن است نشان دهد که غده آدرنال عملکرد طبيعي دارد. به ندرت، وقتی تومور یا سرطان آدرنال وجود دارد، اما هورمون ترشح نمي شود، ممکن است DHEAS نرمال باشد.

با سندرم تخمدان پلی کیستیک، DHEAS ممکن است افزايش يابد، اما مي تواند نرمال هم باشد، چون این اختلال معمولا به تولید آندروژن تخمدان (اصولا تستوسترون) وابسته است.

افزایش سطح DHEAS ممكن است تومور آدرنوكورتيكال، سرطان یا هیپرپلازی آدرنال را نشان دهد. افزایش سطح DHEAS، تشخیصی یک بيماري خاص نیست؛ معمولا نیاز به آزمایش بیشتر براي يافتن علت عدم تعادل هورمونی را نشان می دهد.

عوامل شایع آغازگر یا مسبب غش را بشناسیم

اردیبهشت ۲۱, ۱۳۹۲ بواسطة:   موضوع : آموزش سلامت, اخبار علمی پزشکی, مشروح اخبار

متخصصین علوم پزشکی علل بسیاری را برای غش کردن، از جمله داشتن فشار خون پایین و یا بلند شدن سریع وجود دارد. آنان می گویند در صورتی که هر گونه از این نمونه‌های ضعف کردن مشاهده شد باید توسط پزشک مورد بررسی قرار گیرد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، غش کردن نوعی شوک است که در اثر اختلال موقت در خون رسانی، برای چند لحظه عملکرد مغز را متوقف و باعث از دست رفتن هوشیاری می شود. غش ممکن است ناگهانی یا قبل از آن علائم هشداردهنده ای چون سرگیجه، دیدن نقاط نورانی، تهوع، تعریق و رنگ پریدگی داشته باشد.

بیشتر غش ها ممکن است ناشی از کم بودن قند خون، افت ضربان قلب در اثر ترس، اضطراب، خستگی شدید یا از دست دادن شدید آب بدن، خونریزی یا کم خونی باشد.

نشستن یا ایستادن برای مدت طولانی آن هم بدون حرکت، بویژه در گرمای شدید نیز موجب می شود که خون در قسمتی از بدن انباشته شده و این به نوبه خود باعث می شود که حجم موثر خون در گردش کم و فشار خون کاهش یابد. در این زمان جریان خون کمتر به مغز رسیده و شخص هوشیاری خود را از دست می دهد و غش می کند.

در همین رابطه محققان آکادمی آمریکایی پزشکان خانواده عوامل شایع زیر را یه عنوان آغازگر و مسبب غش معرفی می‌کنند:

– بلند شدن با سرعت زیاد

– بازی و یا کار با انرژی و فعالیت زیاد به ویژه در محیط های گرم

– تند تند نفس کشیدن

– احساس ناراحتی و افسردگی که می تواند روی فشارخون تاثیرگذار باشد

– مصرف دارو برای فشار خون بالا

آزمايش آنتی بادی تيروگلوبولين

آزمايش آنتي بادي تيروگلوبولين ( Anti Tyroglobolin ) که با نامهای Thyroid peroxidase antibody (TPOAb); Thyroglobulin antibody (TgAb); Thyroid stimulating hormone receptor antibody (TRAb) نیز خوانده می شد. و در برگه درخواست آزمایش به شکل تست TgAb; TPOAb; TRAb نیز نوشته شود .

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، این آزمایش ها، حضور اتوآنتي بادي هاي ويژه تيروئيد را تشخيص مي دهند و مقدار آنها را اندازه گیری مي كنند. اتوآنتی بادیها زمانی گسترش می یابند که سیستم ایمنی فرد، به اشتباه اجزای تیروئید را به عنوان خارجی (غيرخودي) شناسايي مي كند و می تواند منجر به التهاب مزمن تیروئید (تیروئیدیت)، آسیب بافتی و اختلال عملکرد تیروئید شود.
در چه شرایطی تست افزایش می یابد

افزایش خفیف تا متوسط آنتی بادی های تیروئید، ممکن است در انواع اختلالات اتوايميون تیروئید مانند سرطان تیروئید، دیابت نوع 1، آرتریت روماتوئید، کم خونی مهلک و بیماری هاي عروقی کلاژن اتوايميون یافت شود.افزایش قابل ملاحظه در غلظت، اغلب در بیماری های اتوایمیون تیروئید مانند تیروئیدیت هاشیموتو و بیماری گریوز ديده مي شود.
در چه شرایطی تست کاهش می یابد

البته این آزمایش به نام هاي متعارف Thyroid autoantibodies; Antithyroid antibodies; Antimicrosomal antibody; Thyroid microsomal antibody; Thyroperoxidase antibody; TPOAb; Anti-TPO; TBII; Antithyroglobulin antibody; TgAb; TSH receptor antibody; TRAb; Thyroid stimulating immunoglobulin; TSI نیز خوانده می شود.

● علت درخواست تست

اين تست برای کمک به تشخیص و پايش بیماری های اتوایمیون تیروئید و برای تشخیص آنها از اشكال های دیگر تیروئیدیت؛ برای کمک به راهنما در تصمیمات درمانی؛ هنگامی که فرد گواتر دارد و/ یا هنگامی که دیگر آزمایش هاي تیروئید، مانند T3 ،T4 و TSH اختلال عملکرد تیروئید را نشان مي دهد؛ همراه آزمایش تیروگلوبولین زمانی که پزشک از آن به عنوان ابزار پايش استفاده مي كند؛ در فواصل زمانی توصیه شده توسط پزشک، وقتي بيمار اختلال اتوایمیون تیروئید شناخته شده دارد، درخواست مي شود.

اگر فرد با بیماری های اتوایمیون غیرمرتبط با تیروئید شناخته شده، نظير لوپوس اریتماتوی سیستمیک، آرتریت روماتوئید یا کم خونی مهلک علائمي نشان می دهد که درگیری تیروئید را تداعي مي كند، یک یا چند آزمایش آنتی بادی تیروئید نیز ممکن است درخواست شود .

● روش : الايزا

● اقدامات وابسته :

تنظیم دمای محیط 20°c-25°c

بررسی انکوباتور و اندازه گیری دمای آن با دماسنج دستورالعمل کاربری انکوباتور

دستورالعمل کاربری دستگاه ELISA Reader

● هدف:

برسی و شناسایی بیماران با تیتر بیشتر از 1:100

بررسي سرطان تيروئيدو تشخيص بيماريهاي تيروئيدي اتو ايميون

موارد کاربرد:تيروگلوبولين ذخيره كننده يد است وبه سنتز هورمونهاي تيروئيدي كمك مي كند و درازمايشهاي ايمنولوژي استفاده مي گردد.

● موارد کاربرد:

این تست اساسا برای افتراق دادن بیماری های تیروئیدی نظیر تیروئیدیت هاشیماتو ،تیروئیدیت لمفوسیتیک مزمن در کودکان بکار می رود .چندین آنتی بادی علیه اجزای مختلف غده تیروئید وجود دارد .

آنتی تایروگلوبولین زمانی بروز می کند که تیروگلوبولین که خود بطور طبیعی در خون وجود دارد (همانند یک حامل هرمون تیروئید)ولی به عنوان یک آنتی ژن محرک سیستم ایمنی در غده تیروئید عمل نماید.بنابراین اتوآنتی بادی ها به وجود آمده و علیه تایروگلوبولین حاضر در سلول های تیروئید عمل می کند ،لذا التهاب و بنابر این تخریب تیروئید روی می دهد

اگر چه اکثر بیماری های تیروئید با افزایش سطوح آنتی تایروگلوبولین همراهند ولی تیروئیدیت مزمن (تیروئیدیت هاشیماتوز در بالغین،تیروئیدیت لمفوسیتیک در کودکان و بالغین جوان )شایعترین آنها اسی بمنظور اثبات تشخیص تیروئیدیت هاشیماتوز مقادیر آن باید بسیار بالا باشد .

این آنتی بادی فقط در قریب 50% تیروئیدیت هاشیماتو مثبت می شود .هم هاشیماتو و هم تیروئیدیت لمفوسیتیک هر دو با سایر بیماری های اتوایمیون (کلاژن واسکولار)همراهند.

معمولا تیت آنتی تایروگلوبولین همراه با تست آنتی بادی آنتی تیروئید پراکسیداز انجام می شود .اگر هر دو انجام شود اختصاصیت و حساسیت نتایج افزایش می یابد

در صد ناچیزی از افراد دارای آنتی بادی های ضد تیروئیدی اند و بطور طبیعی سطوح آن در زنان از مردان بیشتر است

● اصول آزمایش:

نکات ایمنی:

استفاده از دستکش در حین انجام کار

ریختن سرسمپلرهای مورد استفاده در محلول حاوی دترجنت

دستورالعمل نگهداری نمونه­ و بایگانی آنها

پوشش مناسب

دستورالعمل کلی ایمنی و بهداشت کاری

صلاحیت و شایستگی کاربر:

کارشناس علوم ازمایشگاهی

دارای 8 ماه سابقه­ی کار در بخش الایزا

دارای مهارت در کار با سمپلر، تفسیرنتایج مثبت و منفی، رقیق سازی

آموزش در موارد ایمنی، مستند سازی، SOP دستگاه الایزا ، SOP انکوباتور

● نقش تشخيصي :

در بررسي سرطان تيروئيد و حالات هيپرتيروئيدي مشكوك به اختلال تيروكسين خارج از موضع (ectopic )

بيماري هاي اتوماسيون تيروئيد مثل هاشیمیتو و گريور نقطه مشترك اين دو وجود اتوآنتي بادي عليه آنتي ژن تيروگلوبولين است .

بيماري هاي خود ايمني در زنان بيشتر است و شيوع آنتي بادي ها با افزايش سن افزايش مي يابد . مقادير بالای اين انتي بادي مي تواند باعث تيروئيديت مزمن و در نهايت هيپوتيروئيدي گردد . در ضمن افرادي كه بيماري گواتر دارند غالباً آنتي بادي تيروگلوبولين در  آنها بالا است . در بيماران جوان وجود گواتر به همراه مقادير بالاي آنتي تيروگلوبولين غالباً علامت بيماري هاشیمیتوز است كه متعاقب آن كاهش فعاليت تيروئيد و هيپوتيروئيد ي وجود دارد . همچنينن در افراد مشكوك به سرطان تيروئيد و افراد مشکوک به هیپر تیروئیدیسم مربوط به مصرف زياد تيروكسين و تائيد وجود تيروئيديت مزمن كه در بالا بيان شد به كار مي رود .

● عوامل مداخله کننده:

فرهیحته آزمایشگاهی عزیز

شما در حال مشاهده نسخه نمایشی DEMO نرم افزار و مستندات می باشید

و به همین دلیل فقط قسمتی از مستندات برای شما قابل مشاهده می باشد

نتایج آزمایش و اهمیت بالینی:

افزایش سطح:

تیروئیدیت هاشیماتوز

آرتریت روماتوئید

بیماری روماتیسمی کلاژنی

آنمی پرنیسیوز

تیروتوکسیکوز

هیپوتیروئیدی

کارسینوم تیروئید

میکسودم

مستندات ( سوابق مورد نیاز جهت ردیابی، نگهداري و شناسایی عملکرد):

فرم Log Book

فرم درخواست کالا

دفتر کار

فرم کنترل دمای انکوباتور

فرم کنترل دمای محیط

فرم کالیبراسیون سمپلرها

پرینت دستگاه الایزا (نتیجه­ی آزمایشات)

کنترل کیفی قبل از انجام کار و حین کار:

کنترل کیفی آب مقطر مورد استفاده (آب دیونیزه)

قرار دادن یک سرم مثبت در ران کاری و برخورد با آن همانند سایر نمونه­ها

کنترل کالیبراسیون سمپلرهای مورد استفاده

● نمونه لازم:

1ml از سرم بيمار كه در كنار كيسه يخ ارسال مي شود

سرم به حجم 10λ

ظرف نمونه باید دارای نام کامل بیمار و شماره­ی پذیرش آن باشد

● محدوده رفرانس :

الایزا
lu/ml

100>     Neg
120-100  Bor

120 <    pos

تفسیر ( علل تکرار، چگونگی و نحوه گزارش آن):

عدم قاطعیت در گزارش QC در حین کار (صحیح نبودن نتایج کنترل منفی و مثبت و استانداردها)

عدم انطباق نتیجه­ی آزمایش با سابقه­ی بیمار

در صورت بروز هرگونه نیاز به تفسیر در نتیجه­ی کنترل کیفی با مسئول کنترل کیفی و یا مسئول فنی مشورت شود.

● زمان اناليز :

هفته اي يكبار

● آمادگي بيمار

آمادگي خاصي لازم نيست

● نوع نمونه

نمونه خون از ورید بازو

● تست هاي تكميلي

T3; T4; TSH; Thyroglobulin

● طریقه جمع آوری نمونه

نمونه خون از طريق فروبردن سوزن داخل ورید بازو به دست مي آيد

● اطلاعات تكميلي

اگر یک زن باردار بیماری اتوایمیون تیروئید شناخته شده (مانند تیروئیدیت هاشیموتو و یا بیماری گریوز) و یا یکی دیگر از اختلالات خود ایمنی را دارد و مشکوک به درگیری تیروئید است، یک یا چند آنتی بادی تیروئید ممکن است در اوایل حاملگی و سپس دوباره در نزدیکی پایان آن درخواست شود.

این تست ها برای کمک به پزشک در تعیین این که آیا نوزاد ممکن است در خطر ابتلا به اختلال عملکرد تیروئید باشد به كار مي رود، چون آنتی بادی های تیروئید می توانند از جفت عبور كنند و باعث کم کاری یا پرکاری تیروئید در جنین یا نوزاد شوند.

اگر از آنتی بادی هاي تيروگلوبولين به عنوان ابزار پايش استفاده می شود و بالا مانده اند یا در ابتدا کاهش یافته اند، اما در طول زمان در حال افزایش هستند، پس این احتمال وجود دارد که درمان مؤثر نبوده و بيماري در حال ادامه است یا عود كرده است.

اگر میزان در حال کاهش است و یا به سطوح پایین یا غیرقابل شناسايي افت كرده، پس به احتمال زياد درمان موثر بوده است.

درصدي از بیماران سالم، ممکن است برای یک یا چند آنتی بادی تیروئید مثبت شوند. رواج این آنتی بادی ها در زنان بالاتر است و با افزايش سن، افزایش می يابد.

آزمايش فسفاتاز قليایی (ALP) چیست ؟

آلکالین فسفاتاز (Alkaline Phosphatase)، آنزیمی است که در بافت های مختلف سراسر بدن از جمله کبد، استخوان، کلیه، روده و در جفت زنان باردار یافت می شود. این تست با نام هاي متعارف ديگر مانند ALK PHOS; Alkp نیز خوانده می شود .

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، ALP آنزیمی است که عمدتا در کبد و مغز استخوان تولید می شود، همچنین این آنزیم از روده، کلیه و جفت استخراج می شود.

تست ALP برای تشخیص بیماری های کبد و استخوان مفید است.در موارد آسیب خفیف سلول کبدی، سطح ALP  ممکن است تنها به طور خفیفی بالا رود. اما در بیماری حاد کبد می تواند به طرز آشکاری افزایش یابد.به محض گذر از مرحله حاد ، سطح سرمی به ناگهان کاهش می یابد.و حال آنکه بیلی روبین سرم بالا باقی خواهد ماند.

برای تعیین اختلال کار کبد تست های آزمایشگاهی متعددی انجام می شود( برای مثال بیلی روبین ، لوسین آمینو پپتیداز(LAP)،5-نوکلئوتیداز و گاماگلوتامیل ترنس پپتیداز)

در اختلالات استخوانی، سطح ALP  به خاطر فعالیت استئوبلاستی)تولید سلول استخوانی) غیر طبیعی افزایش می یابد.در کودکان یافتن سطوحبالای ALP قبل وطی دوران بلوغ ، به خاطر رشد استخوانی، غیر طبیعی نیست.

ایزو آنزیم های ALP جهت تمایز بین بیماری های کبد و استخوان به کار می رود،ALP1  نشان دهنده بیماری با منشا کبدی و ALP2 با منشا استخوانی است.

● اهداف آزمايش فسفاتاز قليایی :

– تعیین وجود اختلال کبد یا استخوان

– مقایسه نتایج ALP با سایر تست های آزمایشگاهی برای تایید اختلال کبد یا استخوان.

● علت درخواست تست

برای غربالگري يا پايش درمان اختلال کبد یا استخوان و نيز به عنوان بخشی از پانل روتين کبد یا وقتی که فرد دارای علائم اختلال کبد یا استخوان است، درخواست مي شود.
این تست همچنین ممکن است گاهی برای پايش درمان بیماری پاژه و یا سایر شرایط استخوان ، مانند کمبود ویتامین D مورد استفاده قرار گیرد.

● محدوده مرجع:

مقادير مرجع بستگي به روش اندازه‌گيري و آزمايش دارد. مقادير طبيعي در كودكان و زنان باردار بالاتر است. در كودكان معمولاً مقادير طبيعي 2 تا 3 برابر بزرگسالان است و در سنين بلوغ به حداكثر مي‌رسد.

در طي اپيزودهاي بسيار سريع رشد و نمو مقادير بالاتر از U/L1000 ممكن است طبيعي باشد. مقادير بالاي آلكالن فسفاتاز در دوران كودكي نشان دهنده فعاليت استئوبلاستي و رشد استخواني است و پس از بلوغ اغلب منشاء آلكالن فسفاتاز، كبدي است.

مقادير طبيعي در بزرگسالان تقريباً U/L 120- 50 است. در دوران بارداري ميزان طبيعي تقريباً تا دو برابر اين مقدار مي‌رسد.

مقادير طبيعي در مردان بالغ اندكي بالاتر از زنان است. پس از يائسگي مقادير طبيعي برابر يا بيشتر از مردان مي‌گردد.

● در چه شرایطی تست افزایش می یابد

افزایش میزان ALP در خون معمولا با بیماری کبدی یا اختلالات استخوان ایجاد می شود. سطوح این آنزیم می تواند تا حد زیادی افزايش يابد، به عنوان مثال در مواردی که یک یا تعدادي مجاری صفراوی مسدود شده اند. افزایش کمتر اين آنزيم در سرطان کبد و سیروز با استفاده از داروهای سمی براي کبد و در هپاتیت دیده می شود. هر شرایطی که منجر به تشکیل استخوان اضافي شود، شامل بیماریهای استخوان نظير بیماری پاژه و ساير بيماري ها مانند آرتریت روماتوئید و بهبود شکستگی ها می تواند باعث افزایش سطح ALP شود. کودکان و نوجوانان به طور شاخص دارای سطح ALP خون بالاتري هستند، چون استخوان آنها هنوز در حال رشد است.

بارداری می تواند سطح ALP را افزایش دهد. با بهبود شكستگي ها نيز افزايش موقت دیده می شود.

● در چه شرایطی تست کاهش می یابد

اگر درمان فرد مبتلا به بیماری پاژه با موفقیت انجام شود، سطح ALP کاهش مي يابد یا به حد طبیعی باز مي گردد. اگر فردی با سرطان استخوان یا کبد، به درمان پاسخ مي دهد، میزان ALP باید کاهش يابد.
مقادير کم ALP ممکن است به طور موقت پس از انتقال خون یا عمل جراحی بای پس قلب دیده شود. کمبود روی ممکن است باعث کاهش سطوح ALP شود. یک اختلال ژنتیکی نادر از سوخت و ساز استخوان به نام hypophosphatasia می تواند باعث پايين آمدن شدید و طولانی مدت سطوح ALP شود.

ALP بالا معمولا به این معنی است که یا کبد آسیب دیده یا شرايطي که منجر به افزایش فعالیت سلول های استخوان شده است وجود دارد.

اگر ساير آزمایش های کبدی نظير بیلی روبین، آسپارتات آمینوترانسفراز (AST) يا آلانین آمينوترانسفراز (ALT) نیز بالا هستند، معمولا ALP از کبد است.

اگر مقادير کلسیم و فسفر غیرطبیعی است، معمولا ALP از استخوان است. اگر GGT یا 5′ – نوكلئوتيداز نیز افزایش يافته، ALP بالا احتمالا به دلیل بیماری کبدی است.

اگر هر کدام از این دو آزمايش طبیعی است، اما ALP بالا می باشد، احتمالا به دلیل وضعیت استخوان است.

اگر از روي علائم و نشانه ها یا از تست های روتين دیگر، مشخص نیست که ALP بالا ناشي از کبد یا استخوان است، آزمايش برای ایزوآنزیمهاي ALP ممکن است لازم باشد تا بین ALP استخوان و کبد تمايز دهد.

● تست هاي تكميلي

AST; ALT; GGT; Bilirubin; Liver panel; Bone markers; Alkaline phosphatase isoenzymes; Bone specific ALP

● تشخیص های افتراقی

اگر نتایج ALP افزایش می یابد اما معلوم نیست که آیا این به دلیل بیماری کبد یا استخوان، ابتدا آزمایش برای آزمایش ALP ایزوآنزیم برای تعیین علت باید انجام شود.

تست GGT و یا آزمايش 5′- نوكلئوتيداز نیز ممکن است براي افتراق بین بیماری های کبد و استخوان انجام شود. مقادير GGT و سطوح 5′- نوكلئوتيداز در بیماری کبدی افزایش مي يابد اما در اختلالات استخوان افزايش نمي يابد.
آمادگی لازم جهت انجام تست

● تداخلات دارويي

برخی از داروها ممکن است روي سطح ALP تأثیر بگذارد. برای مثال، قرص هاي جلوگيري از بارداري ممکن است سطح آن را كاهش دهند، در حالی که داروهاي ضد صرع ممکن است سطح آنرا افزایش دهند.

● آمادگي بيمار

ناشتايي شبانه بهتر است اما برای این تست ضروري نیست. فقط نوشيدن آب مجاز است.

این آزمایش معمولأ نیازی به آمادگی قبلی ندارد.

ممکن است از شما خواسته شود که برای 10 ساعت از خوردن و نوشیدن مشروبات الکلی اجتناب کنید.

مقدار آنزیم معمولأ پس از خوردن غذاهای چرب بالا می رود.

بعضی داروها می توانند بر نتایج این تست تأثیر بگذارند.

● روش انجام تست:

انجام این تست با گرفتن خون از ناحیه بازو است.

● نتایج:

1*مقدار طبیعی آنزیم در جواب آزمایش در قسمت محدوده طبیعی (Reference Range  ) ذکر می شود. بااین حال حتی در مورد جوابهای خارج از محدوده ذکر شده نیز، تصمیم طبیعی یا غیر طبیعی  بودن با پزشک معالج شما است. مقادیر این آنزیم در سه ماهه سوم بارداری بالااست. بچه ها معمولأ به علت رشد سریع مقادیر ALP   بالایی دارند.

● مواردی که نتایج را تحت تأثیر قرار می دهند

– داروها مثل آنتی بیوتیکها، قرص های ضد بارداری، مصرف طولانی مدت آسپرین و برخی داروهای دیابت خوراکی

– بارداری

– یائسگی

– سن و رشد استخوان

– مصرف زیاد الکل

● نوع نمونه

نمونه خون وریدي بازو

● طریقه جمع آوری نمونه

نمونه خون از طريق فروبردن سوزن داخل ورید بازو به دست مي آيد

● اطلاعات تکمیلی :

تغییرات فیزیولوژیكی الكالن فسفاتاز

در كودكان فعالیت ALP پلاسما ممكن است تا سه برابر افراد بالغ بر سد كه علت فعالیت شدید استئوپلاست در مغز استخوان بوده كه به رشد استخوان ارتباط دارد .

در سه ماهه دوم و سوم حاملگی ممكن است الكالن فسفاتاز جفتی باعث افزایش سطح این آنزیم در پلاسما شود .

مصرف لبنیات می تواند باعث آزاد شدن ایزآنزیم الكالن فسفاتاز از سلولهای روده ای شده كه از این طریق وارد جریان خون شده كه در نتیجه سبب افزایش كاذب و موقت فعالیت آنزیم در پلاسما می شود .

تغییرات پاتولوژیكی الكالن فسفاتاز پلاسما

1-در بیماریهای كارسینومای استخوان ، كبد ، فعالیت الكالن فسفاتاز پلاسما افزایش می یابد .

2-بیماری های استخوانی: از جمله بیماریهای استخوانی Disease PageT,s هیپرپاراتیروئیدیسم ، راشتیم ، استئومالاسیا و كارسینومای همراه با متاستاز استئوبلاستیك

3- بیماریهای كبدی ، كلستاز : این بیماری از دو راه باعث افزایش آنزیم در پلاسما می شود از طرفی مستند ALP كبدی را افزایش می دهد و از طرفی دیگر باعث تراوش آن در جریان خون می شود .

4- كارسینوما

5- در فسفاتازی و در بعضی از بیماریهای مانند نكروز كبد و در فقر روی مقدار این آنزیم كاهش می یابد .

افزایش فعالیت آلکالن فسفاتاز:

ایزوآنزیم استخوانی در کودکان تا سه برابر نرمال افزایش دارد که علت آن فعالیت شدید استئوبلاستهای استخوان است. این سلولها در بافت استخوانی آلکالن فسفاتاز ترشح می کند.

ایزوآنزیم جفتی در زنان حامله در سه ماهه دوم و سوم تا دو برابر نرمال افزایش دارد. ایزوآنزیم روده ای پس از مصرف غذاهای چرب افزایش دارد به همین دلیل جهت انجام آزمایش آلکالن فسفاتاز باید بیمار ناشتا باشد.

در کلستاز(cholestasis)، انسداد مجاری صفراوی، یرقانهای انسدادی، کیست و آبسه کبدی آلکالن فسفاتاز سرم شدیدا افزایش می یابد.

در تمام موارد فوق به علت انسداد مجاری صفراوی، صفرا همانند یک دترجنت روی غشاء سلول های کبدی اثر گذاشته و موجب آزاد شدن آلکالن فسفاتاز می گردد، در حالی که در ضایعات خود سلولهای کبدی که SGOT و SGPT افزایش دارند، آلکالن فسفاتاز افزایش نمی یابد.

در بیماریهای استخوانی و کلا مواردیکه فعالیت استئوکلاستها زیاد است مانند پاژت، راشیتیسم(Rickets)، استئومالاسیا، هیپرپاراتیروئیدیسم، شکستگی استخوان ایزوآنزیم استخوانی افزایش مییابد. درکارسینوماایزوآنزیم ریگان افزایش مییابد.

کاهش فعالیت آلکالن فسفاتاز:

فعالیت آلکالن فسفاتاز درهیپوفسفاتازی که یک ناهنجاری ارثی متابولیسم استخوان می باشد کاهش می یابد.

کاهش فعالیت آلکالن فسفاتاز در کمبود روی نیز اتفاق میافتد. تزریق خون و احیاء قلبی- ریوی اغلب موجب کاهش میزان آلکالنفسفاتاز میشوند. این اثر می تواند به واسطه شلاته کردن کاتیون های ضروری توسط سیترات باشد.

در آنمی پرنیشیوز، سوء تغذیه و اسکوروی میزان این آنزیم کاهش می یابد.

● آلكالن فسفاتاز در بیماریها چه تغییری خواهد کرد ؟

▪ ريكتز و نرمي استخوان: ميزان كلسيم و فسفر سرم پايين يا طبيعي است و آلكالن فسفاتاز ممكن است طبيعي يا افزايش يافته باشد.

▪ افزايش ويتامين D : ممكن است سبب افزايش آلكالن فسفاتاز گردد.

▪ بيماري پاژت استخوان: اغلب فقط آلكالن فسفاتاز افزايش يافته است و معمولاً به بيشترين حد خود مي‌رسد.

▪ پركاري تيروئيد: با تأثير بر استخوان سبب افزايش آلكالن فسفاتاز مي‌گردد.

▪ هيپرپاراتيروئيديسم: باعث افزايش آلكالن فسفاتاز مي‌گردد.

▪ مصرف مزمن الكل: در اين موارد آلكالن فسفاتاز طبيعي يا افزايش يافته است اما اغلب با افزايش AST، بيلي‌روبين، MCV, GGT همراه است.

▪ انسداد صفراوي: افزايش 10 برابري در موارد كانسر سر پانكراس و سنگ‌هاي مجاري صفراوي مشاهده مي‌گردد. در موارد كلستاز، GGT نيز افزايش مي‌يابد. در بيماران مبتلا به كله‌سيستيت و كلانژيت كه سنگي داخل مجراي صفراوي مشترك ندارند، ميزان آلكالن فسفاتاز در حد طبيعي يا اينكه اندكي افزايش يافته است.

▪ سيروز:‌ خصوصاً در سيروز صفراوي اوليه (PBC) افزايش 5 برابر الكالن فسفاتاز مشاهده مي‌گردد. در اين بيماري آنتي‌بادي ضد ميتوكندري نيز افزايش مي‌يابد. سطح گاماگلوتاميل ترانسفراز (GGT) و ΄5- نوكلئوتيداز سرمي به موازات آلكالن فسفاتاز افزايش مي‌يابند در حالي كه ALT,AST در سيروز صفراوي اويه اغلب طبيعي يا كمي افزايش يافته‌اند. براي تاييد تشخيص و ارزيابي مرحله بيماري بيوپسي كبد انجام مي‌گردد.

▪ بيماري‌هاي ارتشاحي ـ گرانولومي كبد(مانند ساركوئيدوز، سل، آميلوئيدوز، تومورهاي متاستاتيك، آبسه): در مواقعي كه آلكالن فسفاتاز به بيشتر از U/L 1000 رسيده و همچنين مقادير GGT نيز افزايش يافته اما ميزان بيلي‌روبين كمتر از mg/dl 1/0 باشد، تشخيص بيماري‌هاي ارتشاحي و گرانولومي كبد مانند ساركوئيدوز، بيماري‌هاي قارچي، سل و لنفوم مطرح مي‌باشند. در مراحل ابتدايي سيروز صفراوي اوليه و كلانژيك اسكلروزان اوليه نيز بيلي‌روبين طبيعي مي‌باشد.

▪ هپاتيت: افزايش متوسط ALP در هپاتيت ويروسي ديده مي‌شود اما افزايش مقادير AST,ALT چشمگيرتر است.

▪ تومورها: كارسينوم سلول كليوي و لنفوم نيز با افزايش ALP همراهند كه نشانگر پيش‌آگهي نامطلوب در مورد اول است.

▪ علل آلكالن فسفاتاز پايين سرمي: كم‌كاري تيروئيد، برخي موارد بيماري ويلسون، كم‌خوني بدخيمي در موارد نادر، هيپوفسفاتمي.

آزمايش SGPT یا ALT چیست ؟

آزمايش SGPT یا ALT که به نام تست Alanine aminotransferase ( آلانین آمینوترانسفراز ) نیز نامیده می شود و به نام هاي متعارف ديگر Serum glutamic-pyruvic transaminase; SGPT; Alanine transaminase; AST/ALT نیز نامیده می شود .

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، ALT عمدتا” در کبد یافت می شود اما مقدار کمی از آن نیز در کلیه ها، قلب، ماهیچه ها و پانکراس وجود دارد. پیش از این به ALT ، سرم گلوتامیک پیروویک ترانس آمیناز (SGPT) گفته می شد. مقدار این آنزیم در خون معمولا” اندک است.

ALT برای کنترل کبد اندازه گیری می شود. این تست معمولا” همراه تستهای دیگری همچون AST ، آلکالن فسفاتاز، لاکتات دهیدروژنار (LDH) و بیلی روبین درخواست می شود.

ALT آنزیمی است که بیشتر در سلول های کبد و کلیه یافت مي شود؛ مقادير بسیار کوچکتر آن نیز در قلب و عضلات یافت مي شود. در افراد سالم، سطح ALT در خون پایین است. زمانی که کبد آسیب دیده است، معمولا قبل از آن كه علائم بارزتر آسیب کبدی مانند زردی رخ دهد، ALT داخل جریان خون آزاد مي شود. این امر ALT را يك آزمایش مفید برای تشخیص آسیب کبدی مي سازد.

ALT اغلب همراه با آسپارتات آمینوترانسفراز (AST) یا به عنوان بخشی از پانل کبد براي غربالگري و یا کمک به تشخیص اختلالات کبدی درخواست مي شود. ALT و AST دو تا از مهمترین تست ها برای تشخیص آسیب کبدی در نظر گرفته مي شود، اگر چه ALT از AST اختصاصي تر است.

ارزش ALT اغلب در مقایسه با نتایج آزمايش های دیگر مانند آلکالین فسفاتاز (ALP) پروتئین تام و بیلی روبین برای کمک به تعیین نوع بیماری کبدی به كار مي رود.

ALT برای پايش درمان افراد مبتلا به بیماری کبدی و بررسي مؤثر بودن آن استفاده مي شود و ممکن است به تنهايي یا همراه با تست های دیگر برای این منظور درخواست شود.

سطح ALT در هپاتیت مزمن خيلي بالا نيست، اغلب کمتر از 4 برابر بالاترین سطح نرمال است. در هپاتیت مزمن، ALT بین حد نرمال و افزایش كم، متفاوت است.

در بيشتر بیماری های کبدی، سطح ALT بالاتر از AST است و در نتيجه نسبت AST / ALT پایین خواهد بود. چند مورد استثناء وجود دارد. نسبت AST / ALT معمولا در هپاتیت الکلی، سیروز و جراحت ماهیچه ای افزایش مي يابد.

● علت درخواست تست

اين تست برای تشخیص آسیب کبدی و یا کمک به تشخیص بیماری کبدی است.

وقتی که پزشک فکر می کند بيمار دارای علائم اختلال کبدی است. برخی از این علائم عبارتند از: ضعف، خستگی، از دست دادن اشتها، تهوع، استفراغ، تورم و یا درد شکم، یرقان، ادرار تیره، مدفوع رنگی روشن، خارش

·مقدار طبیعی در جواب آزمایش در قسمت محدوده طبیعی می آید. با این حال حتی در مورد جوابهای خارج از محدوده ذکر شده، تصمیم طبیعی بودن یا نبودن با پزشک شما است.

● رنج نرمال ALT وAST

Female: 7–۳۰ U/L (0.12–۰٫۵۰ µkat/L SI units) – زنان
Male: 10–۵۵ U/L (0.17–۰٫۹۱ µkat/L SI units) – مردان

● در چه شرایطی تست افزایش می یابد

خوردن خيلي زياد غذاهای حاضري (fast-food) می تواند باعث افزایش خفیف در ALT، به علت آسیب کبدی شود.

علل دیگر افزایش متوسط ALT شامل انسداد مجاری صفراوی، سیروز (معمولا ناشی از هپاتیت مزمن یا انسداد مجرای صفراوی) و تومور در کبد است.

صدمه به اندام هايي نظيرعضلات قلب و اسکلتی، می تواند سبب افزايش اندک ALT شود.
در چه شرایطی تست کاهش می یابد

● مقادیر بسیار بالا

آسیب کبدی اخیر یا شدید مثل هپاتیت ویروسی

مسمومیت با سرب

واکنشهای دارویی

مواجهه با تتراکلرید کربن

شوک

نکروز تومور بزرگ

● مقادیر بالا

مونو نوکلئوز

هپاتیت

سوء مصرف الکل

مسمومیت با استامینوفن

جهش رشد در کودکان

● مقادیر کمی بالا

رسوب چربی در کبد

برخی داروها مثل  استاتین ها، آنتی بیوتیک ها، کموتراپی، آسپرین، باربیتورات ها

بیماری های مزمن کبد مثل سیروز

● مواردی که نتایج را تحت تاثیر قرار می دهند

استفاده از داروها و حتی برخی داروهای گیاهی مثل اکیناسئا

ورزش شدید

آنژیوگرافی یا جراحی قلب

● آمادگي بيمار

برای انجام این تست آمادگی خاصی لازم نیست البته فرد نباید طی روز گذشته انجام ورزش سنگین داشته باشد . همچنین سابقه دارویی و حساسیت دارویی باید به آزمایشگاه اطلاع داده شود.

در صورت بارداری به آزمایشگاه اطلاع داده شود.

● زمان نمونه گيري

محدوده مرجع (نرمال رنج) وابسته به جنس زن/مرد

● نوع نمونه

نمونه خون از ورید بازو

تست هاي تكميلي :

جهت تفسیر صحیح نتیجه این تست لازم است تست های تکمیلی زیر نیز صورت گیرد :

AST ،ALP ،GGT، بیلی روبین، پانل کبد، آلبومین، پروتئین تام

طریقه جمع آوری نمونه

نمونه خون از طريق فروبردن سوزن داخل ورید بازو به دست مي آيد
تشخیص های افتراقی

● تداخلات دارويي

تزریق دارو به بافت ماهیچه ای، پانكراتيت حاد و یا حتی ورزش سنگين، ممکن است سطح ALT را افزایش دهد.

● محدوديت‌ها:

ميزان فعاليت ALT در داخل گلبول قرمز شش برابر سرم مي‌باشد، بنابراين نمونه‌هاي داراي هموليز براي ارزيابي مناسب نيستند. افزايش ALT در آسيب‌هاي وارده به عضلات مخطط، رابدوميوليز، پلي ميوزيت و درماتوميوزيت نيز ديده مي‌شود اما در اين بيماران علاوه بر ALT، CK نيز افزايش يافته و جهت بررسي اين بيماران ترجيح داده مي‌شود.

ALT از AST در بيماري كبد الكلي از حساسيت كمتري برخوردار است و حتي ممكن است در اين بيماران در محدوده طبيعي باشد.

مقادير افزايش يافته ALT در افراد چاق ديده شده است. اگرچه از اين تست براي انتخاب بيماران مبتلا به هپاتيت C جهت درمان و بيوپسي كبدي استفاده مي‌گردد، اما ALT بطور مداوم در هپاتيت C بالا نمي‌باشد.

ورزش شديد به خصوص ورزش‌هاي قدرتي باعث افزايش ALT تا ميزان 50% مي‌شود.

بيماري‌هاي تيروئيد ممكن است سبب افزايش متوسط ALT گردند. ALT  با فعاليت بدني افزايش يافته و داراي تغييرات روزانه و روز به روز مي‌باشد.

در نارسايي كليه ممكن است ALT به صورت كاذب پايين باشد كه منجر به عدم تشخيص آسيب كبد در افراد مبتلا مي‌گردد.

تداخلات دارويي: مصرف تعداد اندكي از داروها در برخي روش‌هاي اندازه‌گيري سبب كاهش ميزان ALT مي‌گردد(مانند مترونيدازول) در حالي كه داروهاي بسياري مي‌توانند سبب افزايش ALT گردند كه از اين بين مي‌توان به موارد زير اشاره نمود: استامينوفن، آمپي‌سيلين، آسيكووير، آلويپورينول، پني‌سيلين، سيپروكساسين، نيتروفورانتوئين، كتوكنازول، فلوكنازول، ايزونيازيد، كاربامازپين، كاربن‌سيلين، سفوكسيتين، كلرامفنيكل، دي‌اتيل‌استيل بسترول، دوكسوروبيسين، اريترومايسين، استروژن، فلوتاميد، فوروسمايد، جنتامايسين، سيمواستاتين، مپروبامات، متوتروكسات، متيل دوپا، متيل تستوسترون، ناپروكسن، داروهاي ضدالتهابي غير استروئيدي، آسپيرين، فنوباربيتال، فنوتيازين، فني‌توئين، پروژسترون، پروپرانول، پيرازين‌آميد، ريفامپين، تيكارسيلين، تولبوتاميد، تري‌متوپريم، والپروئيك اسيد، زيدوودين و غيره…

در موارد سوء مصرف موادي مانند استروئيدهاي آنابوليك، كوكائين و اكستازي (4،3  متيلن‌دي‌اكسي مت‌آمفتامين) فن‌سيكليدين، كلروفرم و حلال‌هاي حاوي تولوئن نيز افزايش سطح سرمي ALT ديده مي‌شود.

● اطلاعات تكميلي:

نيمه عمر ALT حدود 10 ± 47 ساعت و تغييرات روز به روز 10 تا 30% است به نحوي كه نتايج بعد از ظهر 45% بيشتر از اول صبح مي‌باشد.

مسموميت كبدي با استامنيوفن در افراد الكليك شديد مي‌گردد (سندرم الكل ـ استامنيوفن) كه در اين موارد اختلالات انعقادي و افزايش شديد ALT و AST نيز ديده مي شود. در اين موارد ALT و AST مقادير بيشتر از units/L9000 دارند.

نسبت ALT/ AST: در افراد مبتلا به هپاتيت الكلي اين نسبت بطور مشخص حداقل بيشتر از 2 است. در مواردي كه اين نسبت بيشتر از 3 باشد، در بيشتر از 96% موارد، فرد مبتلا به بيماري كبد الكلي مي باشد.

نسبت بالاي AST به ALT همچنين در بيماري حصبه نيز گزارش شده است. اگر اين نسبت بين 5/0 تا 8/0 باشد بيشتر با هپاتيت ويروسي حاد يا مزمن روبرو هستيم.

اگرافزايش ALT و AST كمتر از 5 برابر طبيعي بود بايستي ابتدا PT، آلبومين، شمارش گلبول‌هاي خون همراه با تعداد پلاكت، سرولوژي هپاتيت‌هاي C,B,A، سطح سرمي آهن، TIBC و فريتين سنجيده شود. اگر اين موارد طبيعي بود، مطالعات اضافي شامل سونوگرافي كبد، ANA ، آنتي‌بادي ضد عضله صاف (SMA)، سرولوپلاسمين و آلفا ـ يك ـ آنتي تريپسين انجام گردد و در صورت غير طبيعي بودن اين موارد اقدام به بيوپسي كبد گردد.

بطور كلي سطوح افزايش يافته ALT در هپاتيت، نكروز كبدي، ايسكمي كبد، سيروز، كلستاز، تومور كبد، داروهاي هپاتوتوكسيك، يرقان انسدادي، سوختگي‌هاي شديد، تروما به عضلات مخطط، ميوزيت، پانكراتيت، انفاركت ميوكارد، منونوكلئوز عفوني و شوك قابل مشاهده خواهد بود.

مروری بر سرطان پروستات

اردیبهشت ۱, ۱۳۹۲ بواسطة:   موضوع : آموزش سلامت, اخبار علمی پزشکی, مشروح اخبار

سرطان پروستات یکی از شایعترین سرطانها در مردان است. سرطان پروستات اگر در مراحل ابتدائی تشخیص داده شود با اقدامات درمانی مناسب می توان از پیشرفت و عوارض آن کاست.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، سرطان پروستات، سرطانی است که در بافت های غده پروستات آغاز می شود، غده ای که دقیقا در زیر مثانه و در جلوی مقعد قرار گرفته است. پروستات غده جنسی مردانه است که وظیفه تولید اسپرم را برعهده دارد. سرطان پروستات،متداول ترین سرطان در بین مردان آمریکایی است.

انجمن سرطان آمریکا برآورد می کند که بطور کلی ۱۹۲۲۸۰ مورد جدید سرطان پروستات در سال ۲۰۰۹ در آمریکا دیده شده است. تقریبا از هر ۶ نفر مرد، یک نفر در طول عمر خود دچار سرطان پروستات می شود اما معمولا تشخیص این بیماری پس از ۴۰ سالگی است.

خوشبختانه سرطان پروستات یکی از خطرناک ترین بیماری هایی است که در صورت پیگیری در مراحل اولیه، قابل درمان می باشد. غربال گیری متداول، تشخیص این سرطان را در سالیان اخیر بهبود بخشیده است.

همچنین فناوری جدید و ابتکاری، اثرات جانبی درمان این بیماری را به حداقل رسانیده است، این اثرات جانبی، شامل کنترل نداشتن بر روی مثانه و عدم نعوظ می باشد.

احتمال ابتلاء به سرطان پروستات

احتمال ابتلاء به سرطان پروستات با بالا رفتن سن افزایش می یابد. در حالی که از هر ۱۰ هزار مرد زیر ۴۰ سال فقط یک نفر دچار سرطان پروستات می شوند، از هر ۱۵ مردی که در دهه ۶۰ سالگی عمر خود بسر می برند، یک نفر به این بیماری مبتلاء می شود.

دیگر عوامل موارد احتمال ابتلاء به این سرطان عبارتند از:

– نژاد: بررسی ها نشان می دهد که سیاه پوستان نسبت به سفید پوستان، ۶۰ درصد بیشتر احتمال ابتلاء به سرطان پروستات دارند.

– سابقه خانوادگی: مردان دارای نسبت خونی بی واسطه مانند پدر یا برادر که سرطان پروستات داشته اند، دو برابر بیشتر احتمال ابتلاء به این بیماری را دارند. اگر عضو دیگری از فامیل نیز دچار سرطان پروستات باشد، احتمال ابتلاء به این بیماری افزایش می یابد.

– برنامه غذائی: برنامه غذائی سرشار از چربی، احتمال ابتلاء به این بیماری را افزایش می دهد.

– بالا بودن میزان testosterone: مردانی که زیر درمان testosterone هستند، رشد غده پروستات آنها برانگیخته می شود.

– Neoplasia درون مخاطی مربوط به پروستات (PIN): این شرایط ممکنست به افزایش احتمال ابتلاء به سرطان پروستات مربوط باشد. PIN شرایطی است که یاخته های پروستات در زیر میکروسکوپ غیر طبیعی دیده می شوند. این مورد ضرورتا نشانه هایی به همراه ندارد. تقریبا نیمی از مردان زیر سن ۵۰ سال، PIN دارند.

– تغییرات ژنی: معلوم شده است که ژن های خاصی از قبیل ژن های BRCA1 و BRCA2، احتمال ابتلاء به سرطان پروستات را افزایش می دهند.

دیگر عوامل بالقوه احتمال ابتلاء به سرطان پروستات نیز مورد بررسی قرار گرفته اند، از قبیل مصرف مواد مخدر و داشتن بیماری های مقاربتی. همچنین بطور مداوم این موضوع تحت بررسی است که آیا ویتامین ها و مکمل های غذائی احتمال ابتلاء به این سرطان را کاهش می دهند و یا نه.

توجه:

هر چیزی که احتمال ابتلاء به یک بیماری را افزایش می دهد، عاملی برای احتمال ابتلاء نامیده می شود.

دارا بودن عوامل احتمال ابتلاء به سرطان بدین معنی نیست که شما حتما دچار این بیماری خواهید شد و نداشتن این عوامل بدان معنی نیست که شما به هیچ وجه دچار این بیماری نخواهید شد.

اگر فکر می کنید که احتمال ابتلاء به این بیماری را دارید، آن را با پزشک خودتان در میان بگذارید.

انواع سرطان پروستات

پروستات عضوی به اندازه گردو است که مجرای ادرار را احاطه کرده است. پروستات مایعی تولید می کند که بخشی از اسپرم را تشکیل می دهد. بیش از ۹۹ درصد از موارد سرطان پروستات، در یاخته های خود غده بوجود می آیند. این نوع سرطان پروستات، adenocarcinoma نامیده می شود.

سرطان پروستات خیلی بندرت در دیگر بخش های پروستات ریشه می گیرد که تومور سرطانی نامیده می شود.

سرطان پروستات موقعی اتفاق می افتد که سلولهای پروستات شروع به تکثیر شدن پیدا می کنند. سرطان پروستات یکی از شایعترین سرطانها در مردان می باشد.

سرطان پروستات به دو شکل دیده می شود: بالینی و پاتولوژیک.

در سرطان پروستات بالینی، بیمار بعلت علائمی که سرطان ایجاد کرده است مراجعه می کند. در نوع پاتولوژیک بیمار علائمی ندارد و پس از بررسی و آزمایشات لازم مشخص می شود که فرد سرطان پروستات دارد.

ده درصد مردانیکه بعلت بزرگی خوش خیم پروستات تحت عمل جراحی قرار می گیرند، پس از جراحی و آزمایش پاتولوژی پروستاتی که با جراحی خارج شده است، مشخص می شود که بیمار سرطان پروستات دارد. به این نوع سرطان، سرطان پاتولوژیک می گویند.

سرطان پروستات اگر در مراحل ابتدائی تشخیص داده شود با اقدامات درمانی مناسب به مقدار زیاد می توان از پیشرفت و عوارض آن کاست. امروزه یک آزمایش خون بسیار حساس وجود دارد که در تشخیص سرطان پروستات خیلی کمک کننده است.

بسیاری از مردان علاقه دارند که بفهمند علت سرطان پروستات چیست. تا کنون علت قطعی آن مشخص نشده است ولی یک عده عوامل هستند که ابتلا به سرطان پروستات را مستعد می سازند، این عوامل را در اصطلاح فاکتورهای خطرزا می گویند.. یعنی مردانیکه دارای این فاکتورهای خطرزا هستند، شانس ابتلا به سرطان پروستات در آنها زیاد است و باید بطور منظم پی گیری شوند.

این فاکتورهای خطر زا عبارتند از:

• سن بالای ۶۵ سال. با بالا رفتن سن خطر ابتلا به سرطان پروستات افزایش می یابد. اکثر مردان مبتلا به سرطان پروستات بالای ۶۵ سال دارند. سرطان پروستات در مردان زیر ۴۵ سال بندرت دیده می شود.

• سابقه فامیلی. اگر مردی پدر یا برادرش مبتلا به سرطان پروستات بوده اند، خطر ابتلا به سرطان پروستات در او بیشتر از جمعیت عادی است.

• نژاد. سرطان پروستات در سیاه پوستان بیشتر از سفید پوستان دیده می شود.

• تغییرات ژنتیکی. عده ای از عوامل ژنتیکی وجود دارند که مرد را به ابتلا به سرطان پروستات مستعد می سازند. این تغییرات ژنتیکی را با آزمایش می توان تشخیص داد.

داشتن عوامل مستعد کننده فوق دلیل بر این نیست که مرد حتما مبتلا به سرطان پروستات خواهد شد، بلکه استعداد ابتلا به سرطان پروستات در وی بیشتر است.

علائم سرطان پروستات

سرطان پروستات،‌ اغلب در مراحل اولیه هیچ علامتی را نشان نمی‌دهد. وقتي ‌كه علائم بروز می‌یابد، بعيد نيست بیماری به خارج از پروستات انتشار يافته باشد. علائم سرطان پروستات شامل این موارد است:

مشکلات ادراری:

– ناتوانی در ادرار کردن.
– دشواری شروع یا توقف جریان ادرار.
– احساس دفع در اغلب مواقع، به ویژه در شب.
– جریان ضعیف ادرار.
– وقفه در جریان ادرار.
– درد یا سوزش وقت ادرار كردن.
– اشکال در نعوظ آلت تناسلی.
– خون در ادرار یا مایع منی.

درد متناوب در قسمت پایین پشت، مفصل ران، یا قسمت‌های بالای ران.

علائم ابتلا به سرطان پروستات همانهائی هستند که در بزرگی خوش خیم پروستات نیز دیده می شوند و عبارتند از: مشکل در دفع ادرار، باریک شدن ادرار، قطره قطره ادارار کردن، طولانی شدن زمان تخلیه مثانه و احتباس ادراری. معمولا هنگام معاینه و آزمایش است که پزشک متوجه می شود متاسفانه بیمار مبتلا به سرطان پروستات شده است. سرطات پروستات طول کشیده دارای علائم مخصوص به خود نیز است.

یکی از آنها کمر درد و دردهای استخوانی است. چون شایعترین محلی که سرطان پروستات منتشر می شود، ستون فقرات است. بعلت انتشار سرطان، استخوان خورده شده و گاه شکستگی خود بخود استخوان اتفاق می افتد.

اعصابی که مسئول نعوظ در مردان هستند، از کنارهای پروستات عبور کرده و وارد آلت تناسلی می شوند. اگر سرطان از پروستات خارج شده و این اعصاب را گرفتار نماید، ممکن است بیمار مبتلا به اختلال نعوظ گردد، و گاها مردیکه با شکایت اختلال نعوظ مراجعه می کند، پس از بررسی مشخص می شود که علت آن سرطان پیشرفته پروستات می باشد.

کیسه های منی درست در پشت پروستات قرار دارند، اگر سرطان از پروستات عبور کرده و به کیسه های منوی دست اندازی پیدا کند، اینگونه مردان ممکن است در منی خود خون ببینند.

تشخیص سرطان پروستات با معاینه انگشتی پروستات و انجام آزمایش خون به اسم PSA است. این آزمایش بسیار حساس است و در تشخیص سرطان پروستات خیلی کمک کننده است. ولی باید در نظر داشت که بسیاری از بیماریهای دیگر هستند که سبب بالا رفتن میزان PSA خون می شوند، سر دسته آنها عفونت و التهاب پروستات است که گاه میزان PSA خون را بشدت افزایش می دهند.

بنابراین تفسیر نتیجه آزمایش خون با پزشک است. روش حساس دیگر برای تشخیص سرطان پروستات، سونوگرافی از پروستات از راه مقعد می باشد. اگر تمامی موارد فوق بیانگر وجود سرطان پروستات باشند، باید وجود سرطات تائید شود. تائید تشخیص با نمونه برداری از پروستات می باشد.

درمان سرطان پروستات بستگی به مرحله ای دارد که بیمار در آن قرار دارد (بستگی به میزان پیشرفت سرطان). توسط یک عده روشهائی می توان سرطان پروستات را بدقت مرحله بندی کرد.

اگر سرطان پروستات در مراحل ابتدائی باشد، درمان آن معمولا خارج کردن کل پروستات با عمل جراحی است، آن با عمل جراحی که در بزرگی خوش خیم پروستات انجام می شود متفاوت است. در بزرگی خوش خیم پروستات، آن قسمت از پروستات که مجرا را مسدود ساخته است خارج می شود نه کل پروستات. درآوردن کل پروستات یک عمل جراحی سنگین و پر عارضه است. یکی از عوارض آن ناتوانی جنسی است.

تقریبا صددرصد مردان پس از این عمل جراحی مبتلا به ناتوانی جنسی می شوند. درمان سرطان پروستات در مراحل پیشرفته هورمون درمانی است که در آن میزان هورمونهای مردانه بیمار تا حد صفر کاهش داده می شود چون رشد سرطان پروستات وابسته به هورمون مردانه است.

تعدادی ار مردان مبتلا به سرطان پروستات را نیز پرتودرمانی می کنند. سرطان پروستات شیمی درمانی ندارد.

بطور خلاصه اگر سرطان پروستات به موقع تشخیص داده شده و درمان مناسب نیز صورت گیرد، بسیاری از مبتلایان به آن به علل دیگری به غیر از سرطان پروستات فوت خواهند کرد.

آزمایش PSA چیست ؟

آزمایش: PSA یا Prostate Specific Antigen (پروستات اسپسيفيك آنتي ژن) برای غربالگری مردان از نظر سرطان پروستات به کار می رود .

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز،  گرچه در حال حاضر هیچ توافقي در مورد استفاده از این تست برای غربالگری مردان بدون علامت سرطان پروستات وجود ندارد، اما برای کمک به تعیین لزوم انجام بیوپسی از پروستات، برای پايش اثربخشی درمان سرطان پروستات و تشخیص عود سرطان پروستات؛ هنگامی که مردي دارای علائم مطرح کننده سرطان پروستات مانند ادرار کردن مشکل، دردناک و/ یا مکرر است؛ همچنين در طول درمان سرطان پروستات و پس از آن در فواصل منظم درخواست مي شود.

غربالگری سرطان پروستات به‌دنبال تشخيص بیماری، پیش از بروز هرگونه علامتي در فرد است. دو روش غربالگری که معمولاً در نبود علائم برای کشف سرطان پروستات به‌کار می‌رود، يكي معاینۀ انگشتي مقعد است که پزشک پروستات را از طریق مقعد برای یافتن یک ناحیة توده‌دار لمس می‌کند، و ديگري آزمایش خون است که ماده ساخته شدۀ پروستات را ـ که به آن آنتی‌ژن ویژۀ پروستات (PSA) می‌گویند ـ اندازه‌گيري مي‌كند.

این دو روش، همراه با هم، بسیاری از سرطان‌های خاموش پروستات را که هیچ علامتی بروز نمي‌دهند، شناسایی می‌کنند. به‌دلیل استفادۀ گسترده از آزمایش ‍ٍِPSA در ایالات متحده، تقریباً 90% سرطان‌های پروستات در مرحلۀ اولیه مشخص می‌شوند و درنتیجه، ‌پس از تشخیص، مردان زندگی طولانی‌تری خواهند داشت.

آزمایش PSA تام و DRE هنگامی که یک مرد علائمي دارد كه می تواند به علت سرطان پروستات باشد درخواست مي شود.

•  توضیح راجع به تست PSA

PSA پروتئیني است كه عمدتا توسط سلول ها در پروستات توليد مي شود. بیشتر PSA به داخل مایع مني رها مي شود، اما مقدار کمی از آن نیز به درون جریان خون رها مي گردد. PSA به دو شکل در خون موجود است: آزاد (Free) و کمپلکس (cPSA، متصل به يك پروتئین).

اغلب از آزمایش PSA تام، که مجموع PSA آزاد و cPSA را در خون اندازه گیری می كند، استفاده می شود.

هنگامی که پزشک آزمایش PSA درخواست مي كند، به PSA تام اشاره دارد.

در چه شرایطی تست افزایش می یابد

سطوح بالای PSA ممکن است در پروستاتیت و هیپرپلازی خوش خیم پروستات (BPH) و نيز با افزايش سن مردان دیده شود. انجام DRE، دستکاری پروستات توسط بيوپسي یا برداشتن پروستات، دوچرخه سواری، انزال در عرض 24 ساعت قبل از آزمایش و عفونت پروستات مي توانند سطح PSA را افزايش دهند.

•  آمادگي بيمار

جلوگیری از انزال به مدت 24 ساعت قبل از جمع آوری نمونه، چون انزال با افزایش سطح PSA مرتبط است

محدوده مرجع (نرمال رنج) وابسته به جنس زن/مرد

مقدار نرمال برای PSA تام، کمتر از 4ng/ml (نانوگرم در هر میلی لیتر از خون) در نظر گرفته مي شود.

•  نوع نمونه

نمونه خون از ورید بازو

بهترین زمان نمونه گیری

•  تست هاي تكميلي

Digital Rectal Exam (DRE); Tumor markers

•  طریقه جمع آوری نمونه

نمونه خون از طريق فروبردن سوزن داخل ورید بازو به دست مي آيد

•  تداخلات دارويي

برخی داروهاي شیمی درمانی مانند سیکلوفسفامید و متوترکسات، ممکن است باعث افزایش یا کاهش سطح PSA شوند.

•  اطلاعات تكميلي

نمونه باید قبل از اين كه پزشك آزمايش دیجیتالی رکتال (DRE) را انجام دهد و قبل از (یا چندین هفته بعد از) بيوپسي پروستات جمع آوری شود.

آزمايش PSA تام و DRE ممکن است براي غربالگري مردان بدون علامت و علامتدار برای سرطان پروستات مورد استفاده قرار گیرند. اگر اين دو غیرطبیعی باشند، پزشک ممکن است این آزمایش را با بيوپسي پروستات و شاید آزمایش هاي تصویربرداری مانند سونوگرافی پيگيري كند.

اگر DRE طبیعی است، اما PSA كمي افزایش داشته، پزشک ممکن است آزمایش PSA آزاد درخواست كند تا نسبت اين دو PSA را چك كند. این كار به تشخيص بین سرطان پروستات و علل غیرسرطاني ديگر كه PSA را افزایش مي دهند، كمك مي كند.

توصیه می شود که پزشکان تست هاي PSA تام و DRE را به طور سالانه براي تمام مردان، از سن 50 سالگی به بعد و براي افرادي كه احتمال خطر بيشتري براي ابتلا به سرطان پروستات دارند و مرداني كه سابقه خانوادگی ابتلا به این بیماری را دارند، از سن 40 یا 45 سالگي به بعد درخواست كنند

•  نکته :

محققان بر این باورند: تنها آزمایش PSA کافی نیست و باید متدی به نام شدت PSA وجود داشته باشد.

این متد میزان افزایش PSA بیمار را در طول مدت معینی در نظر می‌گیرد. هر چه سرعت این افزایش بیشتر باشد، سرطان بدخیم‌تر است و درمان سریع لازم می‌نماید اما هر چه سرعت این افزایش کمتر باشد، تنها مراقبت کامل و مناسب نیاز است.

محققان دریافتند: وقتی میزان PSA افزایش یافته و دو نشانه در طول یک سال قبل از عمل جراحی بوجود می‌آید یک نفر از شش نفر مبتلا در طول مدت هفت سال خواهند مرد.

آنها می‌‌گویند که فاکتورهای مستقلی مانند طول مدت وجود PSA میزان مصرف انرژی و کلسیم آن روی شدت PSA تاثیری می‌گذارند و اگر به این فاکتورها توجه نشود خیلی از بیماران به این سرطان مشمول درمان‌های جدی شدند.

علائم هشداردهنده سرطان در مردان

فروردین ۳۱, ۱۳۹۲ بواسطة:   موضوع : آموزش سلامت, اخبار علمی پزشکی, مشروح اخبار

گرچه سرطان‌های معده، پوست، پروستات، مثانه، روده بزرگ و راست روده، خون، ریه، مری، لنفوم و دستگاه عصبی مرکزی در مردان شایعتر است. اما این دلیل خوبی نیست که مردان نگران ابتلای خود به دیگر انواع سرطان ها نباشند .

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز،  پژوهشگران علوم پزشکی می گویند آشنایی با علائم انواع سرطان و پیگیری سلامتی توسط خود افراد می‌تواند سرطان و سایر بیماری‌ها را در مراحل اولیه کشف کند، یعنی در زمانی که گزینه‌های بیشتری برای درمان و بخت بیشتری برای علاج وجود دارد. اما برخی از مردان به جز به خاطر زنان‌شان به دکتر نمی‌روند. در اغلب موارد زنان هستند که به مردان فشار می‌آورند تا برای چکاپ از لحاظ سرطان به دکتر مراجعه کنند.

کارشناسان می‌گویند مردان می‌توانند با هشیار بودن در مورد برخی از علائم سرطان که بیانگر نیاز فوری به مراجعه به دکتر است، به خود نفع بسیاری برسانند.

برخی از این علائم سرطان در مردان اختصاصی هستند. این علائم بخش‌های معین بدن را در برمی‌گیرند و ممکن است به طور مستقیم به امکان وجود سرطان اشاره کنند. برخی دیگر از علائم مبهم‌تر هستند. برای مثال دردی که در بخشی از بدن احساس می‌شود، ممکن است علل گوناگونی داشته باشد. اما حتی در مورد این علائم نباید بدون مراجعه به دکتر احتمال سرطان را مد نظر قرار ندهید.

● توده پستانی

بسیاری از مردان باور ندارند که آنان نیز ممکن است سرطان پستان بگیرند.

سرطان پستان مردان شایع نیست، ولی ممکن است بروز کند. هر توده جدیدی در ناحیه پستان در مرد نیاز به بررسی بوسیله پزشک دارد. این نشانه‌ها نیز که چه در زنان و چه در مردان باید از لحاظ احتمال سرطان پستان مورد توجه قرار گیرد، اشاره کرده است:

– کشیدگی یا فرورفتگی پوست پستان.
– به داخل کشیده شدن نوک پستان.
– قرمزی یا پوسته‌ریزی نوک پستان یا پوست پستان.
– خروج مایع از نوک پستان.

در صورتی که با این نشانه‌ها پزشک مراجعه کنید، پزشک علاوه بر گرفتن سابقه دقیق و معاینه جسمی، ممکن است برای شما ماموگرافی، نمونه‌برداری بافتی، یا آزمایش‌های دیگر را تجویز کند.

● درد

در هر سنی افراد ممکن است به دردهای مبهم یا حاد مبتلا شوند. اما درد حتی دردی مبهم ممکن است نشانه اولیه برخی سرطان‌ها باشد؛ البته در اغلب موارد احساس درد ناشی از سرطان نیست.

هر دردی که طول بکشد باید بوسیله پزشک مورد بررسی قرار گیرد. پزشک با توجه به شرح حال بیمار تصمیم خواهد گرفت که آیا آزمایش‌های بیشتری مورد نیاز است یا نه، و چه نوع آزمایشی لازم است. حتی اگر سرطانی وجود نداشته باشد، شما از رفتن به نزد پزشک سود خواهید برد. پزشک می‌تواند با بررسی شما می‌تواند به شما کمک کند دریابید چه عاملی باعث درد شما شده است و برای تسکین دادن آن چه کار می‌شود کرد.

● تغییرات در بیضه

سرطان بیضه اغلب در مردان در سنین 20 تا 39 رخ می‌دهد. انجمن سرطان آمریکا توصیه می‌کند بیضه مردان به عنوان بخشی روتین از چکاپ سرطان بوسیله پزشک معاینه شود. و برخی از پزشکان معاینه ماهانه بیضه بوسیله خود فرد را توصیه می‌کنند.

هر تغییری در اندازه بیضه چه بزرگ شدن و چه تحلیل‌رفتن و کوچک شدن باید مورد بررسی قرار گیرد. همچنین تورم یا وجود توده در بیضه را نباید نادیده گرفت. و بالاخره احساس سنگینی در کیسه بیضه (اسکروتوم) باید مورد توجه قرار گیرد. برخی از سرطان‌های بیضه بسیار سریع رشد می‌‌کنند. بنابراین کشف زودرس آنها حیاتی است. اگر توده سختی در بیضه‌تان احساس کردید، فورا به پزشک مراجعه کنید.

پزشک شما معاینه بیضه انجام خواهد داد و وضع کلی سلامتی‌تان را ارزیابی خواهد کرد. اگر پزشک مشکوک به سرطان باشد، ممکن است آزمایش‌های خونی تجویز کند. همچنین بررسی بیضه با سونوگرافی ممکن است انجام شود. در نهایت ممکن است پزشک تصمیم بگیرد از نمونه‌ای از بافت بیضه را بردارد تا از لحاظ وجود سرطان مورد آزمایش میکروسکوپی قرار گیرد.

● تغییرات در گره‌های لنفاوی

اگر متوجه توده یا تورمی در گره‌های لنفاوی زیر بغل یا گردن- یا هر جای دیگر بدن‌تان شدید- باید به آن توجه کنید.

در صورتی که گره لنفاوی به طور پیشرونده‌ای بزرگتر شود، و بزرگی آن بیش از یک ماه ادامه پیدا کند، باید به پزشک مراجعه کنید.

پزشک به معاینه شما خواهد پرداخت و بیماری‌هایی را که می‌توانند باعث بزرگی گره لنفاوی شوند،‌از جمله عفونت‌ها را بررسی خواهد کرد. اگر عفونتی یافت نشود، معمولا پزشک دستور نمونه‌برداری از گره لنفاوی را می‌دهد.

● تب

اگر تبی دارید که علت آن مشخص نیست، ممکن است سرطان عامل آن باشد. تب همچنین علامت ذات‌الریه یا برخی از بیماری‌های دیگر هم می‌تواند باشد که نیاز به درمان دارند.

اغلب سرطان‌ها در زمانی در سیر خود باعث ایجاد تب می‌شود. اغلب تب در سرطان هنگامی رخ می‌دهد که سرطان از محل اصلی خود انتشار پیدا کرده و به بخش دیگری از بدن تهاجم کرده است. اما تب همچنین ممکن است نشانه اولیه سرطان‌های خونی مانند لنفوم و لوسمی باشد.

بهترین کار این است که تبی را که علت آن مشخص نیست را نادیده نگیرید و به پزشک مراجعه کنید. پزشک با معاینه و تجویز آزمایش‌ها علت تب را خواهد یافت و درمان‌های لازم را انجام خواهد داد.

● کاهش وزن غیرمنتظره

کاهش وزن غیرمنتظره و بی‌دلیل باید مورد توجه قرار گیرد. اغلب ما به سادگی وزن کم نمی‌کنیم. البته وقتی از کاهش وزن به عنوان نشانه سرطان صحبت می‌کنیم، منظومان چند کیلو کاهش وزن به علت افزایش فعالیت جسمی یا کم غذا خوردن به علت گرفتاری‌های شغلی نیست. اگر مردی بیش از 10 درصد وزن بدنش را در مدت کوتاهی در حد چند هفته از دست بدهد، زمان مراجعه به دکتر فرا رسیده است.

پزشک شما معاینه جسمی عمومی از شما انجام خواهد، پرسش‌هایی در مورد رژیم غذایی و برنامه ورزشی‌تان و نیز وجود سایر علائم خواهد کرد. پزشک بر اساس اطلاعات به دست آمده آزمایش‌های لازم را تجویز خواهد کرد.

● درد شکمی و افسردگی

هر مردی که درد شکمی دارد و احساس افسردگی هم می‌کند باید مورد چکاپ قرار گیرد. متخصصان رابطه‌ای میان سرطان لوزالمعده و افسردگی یافته‌اند.

سایر علائم سرطان لوزالمعده شامل زردی یا تغییر رنگ مدفوع اغلب به رنگ خاکستری است.

پزشک شما معاینه جسمی کاملی از شما خواهد کرد و سابقه پزشکی شما را خواهد گرفت. سپس ممکن است رادیوگرافی قفسه‌سینه، سی‌تی‌اسکن یا MRI یا سایر آزمون‌های تشخیصی را تجویز کند.

● خستگی

خستگی یک علامت مبهم دیگر است که ممکن است در مردان به سرطان مربوط باشد. البته بسیاری از مشکلات دیگر هم می‌تواند باعث خستگی شود. خستگی نیز مانند تب هنگامی رخ می‌دهد که سرطان گسترش پیدا کرده باشد. اما در برخی از سرطان‌ها مانند سرطان خون یا لوسمی یا برخی از سرطان‌های معده یا روده بزرگ ممکن است در همان ابتدای بیماری بروز کند.

اگر احساس خستگی شدید دارید و با استراحت بهتر نمی‌شوید، به دکترتان مراجعه کنید. پزشک ضمن معاینه شما وجود سایر علائم را هم جستجو خواهد کرد تا علت خستگی شما پیدا کند و درمان آن را تجویز کند.

● سرفه مداوم

سرفه‌ علامت شایعی در سرماخوردگی، آنفلوآنزا و آلرژی‌ها است و همچنین سرفه ممکن است عارضه جانبی برخی از داروها باشد. اما هر سرفه‌ طولانی مدتی- یعنی سرفه‌ای که بیش از سه تا چهار هفته طول بکشد- را نباید نادیده گرفت و برای بررسی آن باید به پزشک مراجعه کرد. سرفه طولانی مدت علاوه بر سرطان ممکن است نشانه بیمار‌یهای دیگری مانند برونشیت مزمن یا بازگشت محتویات اسیدی معده به مری (ریفلاکس) باشد.

پزشک شما سابقه پزشکی شما را خواهد گرفت، گلوی شما را معاینه خواهد، کارکرد ریه‌تان را بررسی خواهد کرد و به خصوص اگر سیگاری باشید، ممکن است رادیوگرافی قفسه سینه را هم تجویز کند. هنگامی علت سرفه مشخص شد، پزشک یک طرح درمانی برای شما تعیین خواهد کرد.

● اشکال در بلع

برخی از مردان از اشکال در بلع شکایت می‌کنند. آنها در طول زمان ممکن است با تغییردادن رژیم غذایی‌شان و مصرف مواد غذایی نرم‌تر و مایع سعی کنند بر این مشکل غلبه کنند مثلا سوپ بخورند. اما اشکال در بلع می‌تواند نشانه سرطان‌های گوارش از جمله سرطان مری باشد.

اگر در بلعیدن غذا مشکل دارید، به پزشک‌تان اطلاع بدهید. پزشک پس از گرفتن شرح حال و سابقه پزشکی شما ممکن است رادیوگرافی قفسه سینه تجویز کند. پزشک‌تان همچنین ممکن است شما را به متخصص گوارش ارجاع دهد تا با آندوسکوپی فوقانی مری و بخش بالایی دستگاه گوارش‌تان مورد بررسی قرار گیرد.

● تغییرات پوست

شما نه تنها باید از تغییرات در خال‌های‌تان آگاه باشید (که نشانه شناخته‌شده سرطان پوست بالقوه است) بلکه هر تغییر در رنگ پوست را باید مورد توجه قرار دهید.

همچنین ایجاد زخم و خونریزی ناگهانی از پوست هم و پوسته‌ریزی شدید هم باید بوسیله پزشک مورد بررسی قرار گیرد. مشکل است

گفت تا چه مدت باید صبر کرد و به مشاهده تغییرات پوست ادامه داد و سپس به پزشک مراجعه کرد، اما اغلب کارشناسان می‌گویند بیشتر از چند هفته نباید منتظر بمانید.

پزشک از شما شرح حال دقیقی خواهد گرفت و معاینه جسمی دقیقی انجام خواهد داد. همچنین ممکن است برای رد کردن احتمال سرطان نمونه‌برداری بافتی از پوست را تجویز کند.

● ظهور خون در جاهای غیرمعمول

اگر در بخشی از بدن‌تان که به طور معمول خونریزی نمی‌کند، خون مشاهده کنید، باید به پزشک‌تان مراجعه کنید. اگر شروع به سرفه کردن و بالا آوردن خلط خونی کنید، خون در مدفوع‌تان ظاهر شود یا ادرارتان خونی باشد، مراجعه به پزشک لازم است.

توجه داشته باشید که نسبت دادن وجود خون در مدفوع به بواسیر (هموروئید) اشتباه است، این خونریزی ممکن است نشانه سرطان روده بزرگ باشد.

پزشک شما در مورد علائم‌تان سوال خواهد کرد. ممکن است آزمایش‌هایی مانند کولونوسکوپی (آندوسکوپی روده بزرگی با استفاده از یک لوله انعطاف‌پذیر که بر سر آن دوربینی نصب شده است) را توصیه کند. هدف کولونوسکوپی یافتن نشانه‌های سرطان یا ضایعات پیش‌سرطانی (که ممکن است بعدها به سرطان تبدیل شوند) و نیز هر ضایعه دیگری باشد که باعث خونریزی شده است.

● تغییرات دهان

اگر سیگار می‌کشید یا توتون می‌جوید، به خصوص باید در مورد بروز لکه‌های سفید درون دهان یا نقاط سفید رنگ روی زبان‌تان هشیار باشید. این تغییر ممکن است بیانگر بروز “لوکوپلاکیا”، یک ضایعه پیش‌سرطانی که ممکن است در نتیجه تحریک شدن مداوم پوشش دهان و زبان رخ دهد- باشد. این عارضه ممکن است در نهایت به سرطان دهان تبدیل شود.

این تغییرات را باید به پزشک یا دندانپزشک‌تان اطلاع دهید. پزشک یا دندانپزشک پس از پرسیدن سوابق پزشکی و معاینه تغییرات، تصمیم خواهد گرفت چه کارهای دیگری لازم است انجام شود.

● مشکلات ادراری

با افزایش سن مردان، دچار شدن به مشکلات ادراری شیوع بیشتری پیدا می‌کند. مردان ممکن است تکرر ادرار، احساس فوریت برای ادرار کردن و احساس باقی‌ماندن ادرار در مثانه و تخلیه نشدن کامل آن شکایت داشته باشند. هر مردی با افزایش سن ممکن است به این مشکلات دچار شود. اما توجه داشته باشید که این علائم ممکن است به علت سرطان نیز بروز کند، به خصوص اگر این علائم روز به روز بدتر شوند.

پزشک برای بررسی اندازه پروستات معاینه انگشتی از راه مقعد انجام خواهد داد. پروستات با افزایش سن مردان بزرگ می‌شود. این بزرگ شدن به علت یک عارضه خوش‌خیم و غیرسرطانی به نام “هیپرپلازی خوش‌خیم پروستات” یا BPH است.

پزشک شما ممکن است آزمایش خون برای اندازه‌گیری آنتی‌ژن اختصاصی پروستات یا PSA را تجویز کند. PSA پروتئینی است که بوسیله غده پروستات تولید می‌شود. این آزمایش برای کمک به تعیین امکان وجود سرطان پروستات مورد استفاده قرار می‌گیرد. اگر دکترتان در معاینه متوجه ناهنجاری‌های پروستات شود یا اگر میزان PSA از حد طبیعی بالاتر باشد، شما را به یک متخصص مجاری ادراری- تناسلی (اورولوژیست) ارجاع می‌دهد و ممکن است نمونه‌برداری بافتی از پروستات را تجویز کند.

● سوء‌هاضمه

بسیاری از مردان، به خصوص با در سنین بالاتر هنگامی که دچار سوء‌هاضمه می‌شوند، به خصوص اگر در خوردن و نوشیدن افراط کرده باشند، فکر می‌کنند دچار “حمله قلبی” شده‌اند. اما سوء‌هاضمه مداوم همچنین ممکن است نشانه سرطان مری،گلو یا معده باشد و باید به پزشک اطلاع داده شود.

پزشک شما از سوابق پزشکی‌تان سوال خواهد کرد و پرسش‌هایی درباره دوره‌های سوء‌هاضمه خواهد کرد. بر اساس شرح حال شما و پاسخ‌های‌تان به این پرسش‌ها پزشک در مورد آزمایش‌های لازم و نحوه درمان تصمیم خواهد گرفت.

« برگه‌ی پیشبرگه‌ی بعد »