خانه / بهداشت عمومي / سرطان تیرویید(کانسر تیروئید)

سرطان تیرویید(کانسر تیروئید)

کانسر تیروئید
تعریف : کانسر تیروئید بعلت سلولهای بدخیم در غده تیروئید ایجاد می شود .
رشد بدخیم در غده تیروئید را سرطان ( کانسر ) تیروئید می گویند که به آن تومور تیروئید نیز گفته می شود .
علل و عوامل خطر ساز :
کانسر تیروئید در هر سن و جنس می تواند رخ دهد . افرادی که تحت پرتودرمانی ( درمان با اشعه ) در ناحیه گردن قرار گرفته اند در معرض خطر بیشتری هستند .
درمان با اشعه در دهه ۱۹۵۰ به طور معمول در کودکان برای درمان غده تیموس بزرگ . آدنوئید ( لوزه سوم ) و لوزه های بزرگ و بعضی اختلالات پوستی مثل آکنه و عفونت های قارچی سر بکار میرفت .
افرادی که در کودکی اشعه دریافت کرده اند در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به سرطان تیروئید هستند ( البته امروزه دیگر برای درمان بیماریهای فوق هیچگاه از پرتوتابی به ناحیه سر و گردن استفاده نمی شود .
پرتو تابی به ناحیه گردن در بزرگسالی خطر سرطان تیروئید را مقدار بسیار کمی زیاد می کند .
عامل خطر دیگر ، مثبت بودن سابقه فامیلی سرطان تیروئید است .
تشعشعات حاصل از سلاح های اتمی نیز از عوامل ایجاد سرطان تیروئید به شمار می روند .
سرطان تیروئید انواع مختلفی دارد :
سرطان پایپلری تیروئید که شایعترین نوع سرطان تیروئید می باشد و بیشتر در خانمها و کودکان دیده می شود.
این سرطان دیرمتاستاز می دهد ( پخش شدن سلولهای بدخیم در بدن ) و نسبت به دیگر انواع سرطان تیروئید کمتر بدخیم است .
سرطان فولیکولار تیروئید که ۲۰ تا ۳۰ درصد انواع سرطان تیروئید را تشکیل می دهد و خطر متاساز و عود بیشتری دارد .
در سرطان مدولری سلولهای غیرتیروئیدی موجود در غده تیروئید دچار تغییرات بدخیمی می شوند و در بعضی از خانواده ها تمایل خانوادگی ( به لحاظ ژنتیکی ) برای ابتلا به این نوع سرطان وجود دارد .
حدود ۲۰٪ سرطان های مدولاری تیروئید از به ارث بردن ژنهای بد ایجاد می شود .
سرطان آناپلاستیک تیروئید بدخیم ترین نوع سرطان در غده تیروئید است . خوشبختانه این سرطان نادراست اما به سرعت متاساز می دهد ، به درمان با یُد رادیواکتیو پاسخ نمی دهد .
پیشگیری :
در حال حاضر هیچ راه پیشگیری وجود ندارد . پرهیز از تابیدن اشعه X به ناحیه گردن مگر در مواقع ضرور ی الزامی است . کسانیکه سابقه پرتوتابی به ناحیه گردن دارند می باید جهت شناسایی و تشخیص و درمان زودهنگام اقدام کنند .
علائم و نشانه ها :
بزرگی تیروئید یا ندول در غده تیروئید
خشونت صدا یا تغییرات صدا
سرفه و یا سرفه همراه خون
بلع مشکل
معاینه بالینی می تواند وجود توده در تیروئید یا ندول های تیروئید را شناسایی کند همچنین غدد لنفاوی گردن در معاینه بالینی بررسی می شود . سرطان های تیروئید با تهاجم به غدد لنفاوی می توانند باعث بزرگی آنها بشوند .
آزمایش هایی که برای شناسایی سرطان تیروئید انجام می شوند :
نمونه برداری ( بیوپسی ) از تیروئید که به تشخیص سلول های سرطانی و نوع آنها کمک می کند .
سونوگرافی از تیروئید که به شناسایی توده ها در تیروئید کمک می کند .
اسکن تیروئید که به بررسی ندول های تیروئید و فعالیت سلولی در ندول ها کمک می کند .
لارنگوسکوپی که در صورت بوجود آمدن تغییرات صوتی به بررسی و مشاهده طناب های صوتی کمک می کند .
اندازه گیری کلسی تونین سرم در موارد مشکوک به سرطان مدولاری تیروئید و تیروگلوبولین در موارد سرطان پایپلری و فولیکولار که سطوح آنها افزایش می یابد . سرطان های تیروئید ممکن است باعث تغییراتی در هورمونهای تیروئیدی T3 , T4 ,TSH بشوند .
آیا سرطان تیروئید قابل پیشگیری است
بیشتر مردمی که دچار سرطان تیروئید می شوند هیچ عامل خطری ندارند . لذا پیشگیری در بیشتر موارد امکان پذیر نیست .
بعضی از پزشکان اعتقاد دارند پرتوهای اشعه X که در کودکی به ناحیه گردن تابیده شده ممکن است باعث سرطان تیروئید شود ، به همین خاطر بهتر است که در کودکان تا حدامکان از اشعه X مگر در موارد ضروری استفاده نشود.
با توجه به در دسترس بودن تست های ژنتیکی برای شناسایی سرطان مدولری تیروئید ( یکی از انواع سرطان تیروئید ) ، بیشتر موارد خانوادگی سرطان مدولری قابل شناسایی و پیشگیری است . وقتی که یکی از افراد خانواده دچار سرطان مدولری شد بقیه افراد آن خانواده می بایست مورد بررسی قرار گیرند .
اگر یکی از افراد خانواده شما دچار سرطان تیروئید از نوع مدولاری است شما باید در اولین فرصت به پزشک متخصص غدد مراجعه کرده و جهت بررسی ژنتیکی مورد آزمایش قرار گیرید . اگر آزمایش ژنتیکی شما مثبت باشد . ( مستعد به تغییرات بدخیم در تیروئید باشید ) حتی اگر شما هیچ علامت بالینی نداشته باشید ، می باید تحت عمل جراحی تیروئید قرار گیرید .
چرا که عمل جراحی تیروئید تنها راه پیشگیری از این نوع سرطان در آینده است .
بعد از عمل جراحی ، شما تحت درمان با هورمون های تیروئیدی به صورت قرص قرار خواهید گرفت

همچنین بررسی کنید

زگیل تناسلی چیست؟

زگیل‌ها، زائده‌های پوستی غیر سرطانی‌ای هستند که به علت یک عفونت ویروسی بر روی سطح …

بروسلوز

بروسلوز از بیماری هایعفونی واگیرداری است که به لحاظ مشترک بودن بین انسان و دام، …